Esma Sultan Yalısı, İstanbul, Ortaköy'deki sahil sarayı.
![]() | |
Genel bilgiler | |
---|---|
Durum | Tamamlandı |
Tür | Tuğla Yeniden yapım: Tuğla, çelik ve cam |
Şehir | İstanbul |
Ülke | Türkiye |
Koordinatlar | 41°02′51″K 29°01′39″D / 41.04750°K 29.02750°D |
Başlama | 1875 |
Yenileme | 2001 |
Ölçüler | |
Diğer ölçüler | 315 m × 27 m (1.033 ft × 89 ft) |
Teknik ayrıntılar | |
Kat sayısı | 3 |
Tasarım ve inşaat | |
Mimar(lar) | Sarkis Balyan |
Yenileme bilgileri | |
Mimar | |
Neo-klasik üsluptaki yalının mimarı Sarkis Balyan'dır. Ortaköy Camisi'nin yanındadır. Geçirdiği bir yangından sonra uzun yıllar metruk halde kalan yalının iç mekanı 2001 yılında cam ve çelik kullanılarak yeniden yapılmıştır ve turizm amaçlı hizmet vermektedir.
Tarihçe
Esma Sultan Yalısı adını Osmanlı Sultanı Abdülaziz'in kızı Esma Sultan'dan (1873 - 1899) alır. Esma Sultan 16 yaşında iken devrin önemli devlet adamlarından Çerkes Mehmet Paşa'yla evlendirilmiş; Ortaköy Camii yanındaki 17. yüzyıldan kalma yalı yeniden yaptırılıp kendisine düğün hediyesi olarak verilmiştir. Bölgenin en büyük ahşap yapısı olan bu yalı, o zamana dek Tırnakçı Yalısı olarak biliniyordu.I. Abdülhamit’in kızlarından Esma Sultan'la evlenen Kaptan-ı Derya Küçük Hüseyin Paşa da Tırnakçı yalısında oturmuştu.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgyTHpZNUwwVnpiV0ZmVTNWc2RHRnVMbXB3Wnk4eU1qQndlQzFGYzIxaFgxTjFiSFJoYmk1cWNHYz0uanBn.jpg)
Abdülaziz'in kızı Esma Sultan'ın 1899 yılında ölümünden sonra II. Abdülhamit yalıyı kız kardeşi Cemile Sultan'a vermiş; onun ölümünden sonra V. Murad'ın kızı Fatma Sultan, II. Abdülhamit'e rica ederek sahilhaneyi satın almıştır. Yalı, 1915'e kadar Osmanlı Hanedanı'nın mülkiyetinde kaldı.
1918 yılından itibaren Rum okulu olan yapı; 1920'lerde büyük bir yangın geçirdi ve 1922 yılından itibaren tütün deposu olarak kullanıldı. 1952’de Saffet Baştımar tarafından satın alınıp marangozhane, mobilya deposu ve kömür deposu olarak kullanılmıştır; Baştımar Yalısı olarak da bilinir.
Yalı, 1975 yılı başlarında sahipleri tarafından satılığa çıkarıldı ancak o sırada çıkan bir yangında yandı ve sadece dış duvarlarından oluşan bir harabe şeklini aldı. Bahçesi konser ve davetler için kullanılan metruk bina 1990'lı yıllarda The Marmara oteller zinciri tarafından satın alınıp dış duvarları korunup içi mekana camdan duvarlar giydirilmiş; böylece kapalı mekan elde edilmiştir.
Günümüzde yapının giriş katında bar ve restoran, çelik kavisli merdiven ile girilen ikinci katta konferans salonu veya etkinlik alanı olarak kullanılabilen mekanlar bulunmaktadır.
Mimari özellikleri
Esma Sultan Yalısı'nın, iki kat ve çatı katı ile oluşmuş, hacimli bir kitlesi vardır. Yüzölçümü 884m², bahçesi 4030m²'dir. Boyutları, malzemesi ve yönü bakımından geleneksel yalı mimarisinden farklıdır. Dışı kâgir, içi bağdadi ahşap olan yalıda iki oda, yalının deniz cephesinde yer alır ve merkeze sofa ile bağlanır. Salon, cephenin ortasında çıkma yapar ve yapının merkezinde büyük bir merdiven görülür. Çıkmaları üç pencerelidir ve üzerinde üçgen alınlık vardır.
Yapı 2226 m² 'ik bir alan içinde yer alır. Zemin katı 31,5 m genişliğinde, 27 m uzunluğunda ve 3,80 m yüksekliğindedir. İkinci kat ile birleşen ilk kat 31,5 m genişliğe, 31 m uzunluğa ve 6,80 m yükseklikliğe sahiptir.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlrTDJRMUwwVnpiV0ZmVTNWc2RHRnVYMWxoYkNWRE5DVkNNWE1sUXpRbFFqRmZhU1ZETXlWQk4ybHVaR1Z1WDBKdkpVTTBKVGxHWVhwZlN5VkRNeVZDTm5CeUpVTXpKVUpEY3lWRE15VkNReTVxY0djdk1qQXdjSGd0UlhOdFlWOVRkV3gwWVc1ZldXRnNKVU0wSlVJeGN5VkROQ1ZDTVY5cEpVTXpKVUUzYVc1a1pXNWZRbThsUXpRbE9VWmhlbDlMSlVNekpVSTJjSElsUXpNbFFrTnpKVU16SlVKRExtcHdadz09LmpwZw==.jpg)
Restorasyonu
Sadece binanın dış duvarlarını ihtiva eden harabe, 1990 yılında Marmara Otel zinciri tarafından satın alınmıştır. 1999 yılında yapı mimar Gökhan Avcıoğlu ve GAD Mimarlık tarafından işlevli hale getirildi. Çerçeve şeklinde kalmış tuğla duvarlar içinde kalacak şekilde hafif çelik bir strüktür ve camdan oluşan bir kutu tasarlandı. .
Proje müellifleri Mimar Haluk Sezgin ve Mimar Philippe Robert tarafından bir yenileme ve ilave dizaynlarını takiben yalı, 2001 yılında çok amaçlı buluşma yeri olarak açıldı. Günümüzde Marmara Otel zinciri tarafından çeşitli toplantılar ve konferanslara hizmet vermek amacıyla çalıştırılmaktadır Ayrıca İstanbul Uluslararası Caz Festivali gibi sanatsal etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır.
Dış bağlantılar
- The Marmara Esma Sultan 17 Haziran 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Esma Sultan Yalısı 19 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
Kaynakça
Wikimedia Commons'ta Esma Sultan Yalısı ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
- ^ . Archnet Sitesi (Kaynak:Aga Khan Trust for Culture). 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ a b . The Marmara Hotel web sitesi. 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ a b Atalan, Özlem. "17. ve 18. yüzyılda, Görsel ve Yazılı Kaynaklara göre Ortaköy-Kuruçeşme Arasında Yer Alan Kıyı Yapıları" (PDF). International Journal of Social Science, Sayı: 28, GÜz II 2014. 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ Eruz, Fulya. . Türk Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ Kardüz, Ali Rıza. . Sabah gazetesi, 02.08.1997. 25 Kasım 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2015.
- ^ a b c Atalan, Özlem. "Ortaköy-Kuruçeşme Arasındaki Sahilsaraylar; 19. Yüzyıl" (PDF). Turkish Studies International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 10/1 Winter 2015. 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ a b c d . Degisti.com sitesi, 11.07.2011. 11 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
- ^ Sezer Sennur, Adnan Özyalçıner. Öyküleriyle İstanbul Antıları. Evrensel Basım Yayım.
- ^ a b . Gadarchiatecture.com sitsi. 12 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2017.
- ^ . İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı web sitesi. 21 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2016.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Esma Sultan Yalisi Istanbul Ortakoy deki sahil sarayi Esma Sultan MansionGenel bilgilerDurumTamamlandiTurTugla Yeniden yapim Tugla celik ve camSehirIstanbulUlkeTurkiyeKoordinatlar41 02 51 K 29 01 39 D 41 04750 K 29 02750 D 41 04750 29 02750Baslama1875Yenileme2001OlculerDiger olculer315 m 27 m 1 033 ft 89 ft Teknik ayrintilarKat sayisi3Tasarim ve insaatMimar lar Sarkis BalyanYenileme bilgileriMimar Neo klasik usluptaki yalinin mimari Sarkis Balyan dir Ortakoy Camisi nin yanindadir Gecirdigi bir yangindan sonra uzun yillar metruk halde kalan yalinin ic mekani 2001 yilinda cam ve celik kullanilarak yeniden yapilmistir ve turizm amacli hizmet vermektedir TarihceEsma Sultan Yalisi adini Osmanli Sultani Abdulaziz in kizi Esma Sultan dan 1873 1899 alir Esma Sultan 16 yasinda iken devrin onemli devlet adamlarindan Cerkes Mehmet Pasa yla evlendirilmis Ortakoy Camii yanindaki 17 yuzyildan kalma yali yeniden yaptirilip kendisine dugun hediyesi olarak verilmistir Bolgenin en buyuk ahsap yapisi olan bu yali o zamana dek Tirnakci Yalisi olarak biliniyordu I Abdulhamit in kizlarindan Esma Sultan la evlenen Kaptan i Derya Kucuk Huseyin Pasa da Tirnakci yalisinda oturmustu Abdulaziz in kizi Esma Sultan in 1899 yilinda olumunden sonra II Abdulhamit yaliyi kiz kardesi Cemile Sultan a vermis onun olumunden sonra V Murad in kizi Fatma Sultan II Abdulhamit e rica ederek sahilhaneyi satin almistir Yali 1915 e kadar Osmanli Hanedani nin mulkiyetinde kaldi 1918 yilindan itibaren Rum okulu olan yapi 1920 lerde buyuk bir yangin gecirdi ve 1922 yilindan itibaren tutun deposu olarak kullanildi 1952 de Saffet Bastimar tarafindan satin alinip marangozhane mobilya deposu ve komur deposu olarak kullanilmistir Bastimar Yalisi olarak da bilinir Yali 1975 yili baslarinda sahipleri tarafindan satiliga cikarildi ancak o sirada cikan bir yanginda yandi ve sadece dis duvarlarindan olusan bir harabe seklini aldi Bahcesi konser ve davetler icin kullanilan metruk bina 1990 li yillarda The Marmara oteller zinciri tarafindan satin alinip dis duvarlari korunup ici mekana camdan duvarlar giydirilmis boylece kapali mekan elde edilmistir Gunumuzde yapinin giris katinda bar ve restoran celik kavisli merdiven ile girilen ikinci katta konferans salonu veya etkinlik alani olarak kullanilabilen mekanlar bulunmaktadir Mimari ozellikleriEsma Sultan Yalisi nin iki kat ve cati kati ile olusmus hacimli bir kitlesi vardir Yuzolcumu 884m bahcesi 4030m dir Boyutlari malzemesi ve yonu bakimindan geleneksel yali mimarisinden farklidir Disi kagir ici bagdadi ahsap olan yalida iki oda yalinin deniz cephesinde yer alir ve merkeze sofa ile baglanir Salon cephenin ortasinda cikma yapar ve yapinin merkezinde buyuk bir merdiven gorulur Cikmalari uc pencerelidir ve uzerinde ucgen alinlik vardir Yapi 2226 m ik bir alan icinde yer alir Zemin kati 31 5 m genisliginde 27 m uzunlugunda ve 3 80 m yuksekligindedir Ikinci kat ile birlesen ilk kat 31 5 m genislige 31 m uzunluga ve 6 80 m yuksekliklige sahiptir Yalinin icinden 15 Temmuz Sehitler Koprusu nun gorunumuRestorasyonuSadece binanin dis duvarlarini ihtiva eden harabe 1990 yilinda Marmara Otel zinciri tarafindan satin alinmistir 1999 yilinda yapi mimar Gokhan Avcioglu ve GAD Mimarlik tarafindan islevli hale getirildi Cerceve seklinde kalmis tugla duvarlar icinde kalacak sekilde hafif celik bir struktur ve camdan olusan bir kutu tasarlandi Proje muellifleri Mimar Haluk Sezgin ve Mimar Philippe Robert tarafindan bir yenileme ve ilave dizaynlarini takiben yali 2001 yilinda cok amacli bulusma yeri olarak acildi Gunumuzde Marmara Otel zinciri tarafindan cesitli toplantilar ve konferanslara hizmet vermek amaciyla calistirilmaktadir Ayrica Istanbul Uluslararasi Caz Festivali gibi sanatsal etkinliklere ev sahipligi yapmaktadir Dis baglantilarThe Marmara Esma Sultan 17 Haziran 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde Esma Sultan Yalisi 19 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde KaynakcaWikimedia Commons ta Esma Sultan Yalisi ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir Archnet Sitesi Kaynak Aga Khan Trust for Culture 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2016 a b The Marmara Hotel web sitesi 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2016 a b Atalan Ozlem 17 ve 18 yuzyilda Gorsel ve Yazili Kaynaklara gore Ortakoy Kurucesme Arasinda Yer Alan Kiyi Yapilari PDF International Journal of Social Science Sayi 28 GUz II 2014 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 30 Haziran 2016 Eruz Fulya Turk Diyanet Vakfi Islam Ansiklopedisi 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2016 Karduz Ali Riza Sabah gazetesi 02 08 1997 25 Kasim 2010 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2015 a b c Atalan Ozlem Ortakoy Kurucesme Arasindaki Sahilsaraylar 19 Yuzyil PDF Turkish Studies International Periodical For The Languages Literature and History of Turkish or Turkic Volume 10 1 Winter 2015 2 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 30 Haziran 2016 a b c d Degisti com sitesi 11 07 2011 11 Nisan 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2016 Sezer Sennur Adnan Ozyalciner Oykuleriyle Istanbul Antilari Evrensel Basim Yayim a b Gadarchiatecture com sitsi 12 Subat 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 7 Subat 2017 Istanbul Kultur ve Sanat Vakfi web sitesi 21 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Haziran 2016