Hadamar ölüm merkezi, Aktion T4 olarak bilinen Nazi istem dışı ötenazi programına dahil olan bir ölüm tesisiydi Hessen'deki Limburg yakınlarındaki Almanya'nın Hadamar kasabasında bulunan bir psikiyatri hastanesinde bulunuyordu.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlrTDJRMkwwaGhaR0Z0WVhJbE1rTmZSWFYwYUdGdVlYTnBaV05sYm5SeWRXMWZTR0ZrWVcxaGNpNXFjR2N2TWpBd2NIZ3RTR0ZrWVcxaGNpVXlRMTlGZFhSb1lXNWhjMmxsWTJWdWRISjFiVjlJWVdSaGJXRnlMbXB3Wnc9PS5qcGc=.jpg)
1939'dan başlayarak Naziler, Hadamar'ı ve diğer beş bölgeyi, Alman toplumunun "istenmeyen" üyelerine, özellikle de fiziksel ve zihinsel engellilere yönelik toplu kısırlaştırmalar ve toplu katliamlar gerçekleştiren Aktion T4 için öldürme tesisleri olarak kullandı. Toplamda, bu tesislerde binlerce çocuk da dahil olmak üzere tahmini 200.000 kişi öldürüldü. Bu eylemler, öjeni hakkındaki Nazi fikirleriyle uyumluydu Resmi olarak 1941'de sona eren program, 1945'te Almanya'nın teslim olmasına kadar sürdü Yaklaşık 15.000 Alman vatandaşı hastaneye nakledildi ve orada çoğu gaz odasında ve geri kalanı ölümcül enjeksiyon ve açlıkla öldürüldü. Ayrıca, Polonya'dan ve Naziler tarafından işgal edilen diğer ülkelerden yüzlerce zorunlu işçi burada öldürüldü.
Hadamar ve hastanesi savaştan sonra Amerikan işgal bölgesine düştü 8–15 Ekim 1945'te Birleşik Devletler kuvvetleri, II. Dünya Savaşı'nı izleyen yıllarda ilk toplu zulüm davası olan Hadamar Davasını gerçekleştirdi. Doktorları ve personeli, müttefik ülkelerin vatandaşlarını, yani Polonya ve diğer ülkelerden zorunlu işçileri öldürmekle suçladılar. ABD, uluslararası hukuka göre bu suçlar için yargı yetkisine sahipti. Bu suçlardan birkaç kişi mahkûm edildi ve idam edildi Alman mahkemeleri işgal altında yeniden inşa edildikten sonra, 1946'da bir doktor ve hemşire, hastanede yaklaşık 15.000 Alman vatandaşını öldürmekten Almanlar tarafından yargılandı İkisi de mahkûm edildi.
Hastane faaliyetlerine devam ediyor Ötenazi cinayetlerinin anısına ve Nazi programı hakkında bir sergiye sahiptir.
Arka plan
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgxTHpVMkwxWnBhM1J2Y2w5Q2NtRmphMTlPSlVNekpVSkRjbTVpWlhKblh6SXVhbkJuTHpFMU1IQjRMVlpwYTNSdmNsOUNjbUZqYTE5T0pVTXpKVUpEY201aVpYSm5Yekl1YW5Cbi5qcGc=.jpg)
19. yüzyılın sonlarından beri doktorlar ve bilim adamları, o zamanlar sosyal tarih, biyoloji, antropoloji ve genetik dahil olmak üzere çeşitli disiplinlerden gelişen popüler bir kavram olan öjeni temel alan ırksal saflık teorileri geliştiriyorlardı.
Temmuz 1933'te Naziler, şizofreni ve "embesillik" gibi kalıtsal olduğu düşünülen tıbbi durumları olan kişiler için zorunlu kısırlaştırmayı öngören " Kalıtsal Hastalıklı Yavruların Önlenmesi Yasasını " kabul ettiler 1933 ile 1939 yılları arasında bu yasa kapsamında 360.000 kişinin kısırlaştırıldığı tahmin edilmektedir.
Aktion T4'ün ilk aşaması
1939'un sonlarından başlayarak, Hitler kişisel olarak özel mektup kâğıtları yollayarak Philipp Bouhler ve Karl Brandt'a "çaresiz hastalara" "merhametli ölüm" vermek için bir "ötenazi" programı başlatma yetkisi veren bir emir yayınladı.Viktor Brack tarafından geliştirildi, üremeye "uygun olmadığı" düşünülen çocukların kitlesel olarak kısırlaştırılmasıyla başladı Bundan sonra, hastane personeli uygun olmadığı belirlenen çocukları imha etti ve program daha sonra yetişkinleri de kapsayacak şekilde genişletildi. Ocak 1940'ta Naziler ilk ölüm tesislerini kurdular. Bir psikiyatri tesisini barındıran Hadamar'daki klinik, programı uygulamak için kurulan altı tesisten sonuncusuydu ve cinayetler Ocak 1941'de başladı Operasyonların ilk aşamasında (Ocak-Ağustos 1941), 10.072 erkek, kadın ve çocuk, Nazi "ötenazi" programının bir parçası olarak bir gaz odasında karbon monoksitle öldürüldü Gaz, kimya şirketi IG Farben tarafından sağlanan standart silindirlerde elde edildi.
1941 yazında, personel 10.000'inci hastalarının yakılmasını bira ve şarapla kutlarken, hastane krematoryumundan yoğun duman Hadamar'ın üzerine yükseliyordu. Her gün otobüs sonrası 100 kadar kurban geldi Onlara "tıbbi muayene" için soyunmaları söylendi. "Çaresizlere" "merhametli ölüm" verileceği için, her birinin 60 ölümcül hastalıktan birine sahip olduğu kaydedildi. Doktor, her bir kişiyi farklı renkte yara bandıyla üç kategoriden biri olarak tanımladı: cinayet; araştırma için beyni öldürmek ve çıkarmak; altın dişleri çıkarmak
Protestolar
Hastanenin T-4 programını örtbas etme önlemlerine rağmen, yerel halk hastanedeki olaylardan tamamen haberdardı. Hadamar hastanesinde öldürülen insanlar, görünüşe göre sitenin yüksek çitlerinin arkasında kaybolan tren ve otobüsle getirildi.Krematoryum fırınları genellikle aynı anda iki cesetle beslendiğinden, ölü yakma işlemi mükemmelden daha azdı Bu genellikle yukarıda belirtilen kalın, keskin dumanın kasabanın üzerinde asılı kalmasına neden oldu Limburg Piskoposluğundan Piskopos Antonius Hilfrich'in Ağustos 1941'de Reich Adalet Bakanı'na gönderdiği bir mektuba göre, yerel çocuklar "Pek zeki değilsin; Hadamar'a ve fırınlara gideceksin" sözleriyle birbirleriyle alay ediyorlardı.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlsTDJVNUwwSjFjMTlJWVhKMGFHVnBiVjlHYjNSdlgwNXBaV1JsY201b1lYSjBYMUJ5YjNwbGMzTXVhbkJuTHpJeU1IQjRMVUoxYzE5SVlYSjBhR1ZwYlY5R2IzUnZYMDVwWldSbGNtNW9ZWEowWDFCeWIzcGxjM011YW5Cbi5qcGc=.jpg)
İnsanlar bu faaliyetleri, özellikle de "gri otobüslerin" kurbanları toplamadaki rolünü öğrendikçe, artan bir muhalefet oluştu Halkın huzursuzluğundan korkan Hitler, Ağustos 1941'de "ötenazi" faaliyetlerinin kısıtlandığını resmen duyurdu.
Aktion T4'ün ikinci aşaması
Yaklaşık bir yıl askıya alındıktan sonra, Ağustos 1942'de "ötenazi" cinayetlerinin Berlin'den merkezi bir koordinasyon olmadan işlendiği Aktion T4'ün "merkezi olmayan ötenazi" aşaması olarak adlandırılan aşamada "istenmeyenlerin" öldürülmesi yeniden başladı. Hemşire Irmgard Huber başkanlığındaki asistan hekimler ve personel, aralarında engelli Alman hastalar, bombalanan bölgelerden akli dengesi yerinde olmayan yaşlılar, sosyal yardım kuruluşlarından "yarı Yahudi" çocuklar, psikolojik ve fiziksel engelli zorunlu işçiler ve çocukları, Alman askerleri ve Waffen SS askerleri psikolojik olarak tedavi edilemez görüldü. Gaz odasının yapısı bozulduğu için, Hadamar'daki tıbbi personel, bu insanların neredeyse tamamını aşırı dozda ölümcül ilaç veya kasıtlı ihmal ve yetersiz beslenme nedeniyle öldürdü.
Almanya'da savaş 8 Mayıs 1945'te sona ermiş olsa da, Nazi imha kurumları, engelli hastaları uyuşturucu kullanarak veya onları yemekten mahrum bırakarak öldürmeye devam etti Hadamar'da öldürüldüğü bilinen son hasta, 29 Mayıs 1945'te öldürülen dört yaşında zihinsel engelli bir çocuktu
Aktion T4'ün ikinci "merkezi olmayan" aşaması sırasında, Hadamar'da tahminen 4.500 kurban öldürüldü.
26 Mart 1945'te ABD 2. Piyade Tümeni Hadamar kasabasını ele geçirdi ve Amerikalı yetkililer hastanesinde işlenen cinayetleri araştırmaya başladı.
Hadamar Mahkemesi
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgyTHpZekwwaGhaR0Z0WVhKZlRXRjVYelJmTVRrME5TNXFjR2N2TWpJd2NIZ3RTR0ZrWVcxaGNsOU5ZWGxmTkY4eE9UUTFMbXB3Wnc9PS5qcGc=.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh3THpBekwwaGhaR0Z0WVhKZlFYQnlhV3hmTlY4eE9UUTFMbXB3Wnk4eU1qQndlQzFJWVdSaGJXRnlYMEZ3Y21sc1h6VmZNVGswTlM1cWNHYz0uanBn.jpg)
Hadamar Davası, 8-15 Ekim 1945, II. Dünya Savaşı'ndan sonra Almanya'nın Amerikan işgal bölgesindeki ilk toplu vahşet davasıydı. İşgalin ilk aylarında, Amerikan askerî güçleri, özellikle savaşın son aylarında yakalanan Müttefik hizmet personelinin işlediği cinayetleri için, uluslararası hukukun klasik ihlallerine dayanan davalar yürüttü Mart 1945'in sonlarında Almanya'nın batısındaki Limburg an der Lahn yakınlarındaki "ötenazi" tesisi Hadamar'ın keşfedilmesi, birçok yerel gazetenin burayı bir "cinayet fabrikası" olarak tanımlamasıyla Amerika Birleşik Devletleri'nde dikkatleri üzerine çekti.
ABD askeri yetkilileri, Nazi Almanyası politikaları kapsamında işlenen sistematik ırksal ve toplumsal zulüm ve imhayla bağlantılı suçları yargılamak için ilk kovuşturmalarını başlatmaya karar verdiler. Başlangıçta, Amerikan makamları, kurumda yaklaşık 15.000 Alman hastanın öldürülmesi nedeniyle gözaltındaki Hadamar doktorlarını, hemşirelerini ve idari personelini yargılamayı amaçladı. Ancak o sırada, uluslararası hukuk uyarınca bunu yapma yetkisine sahip değillerdi ABD askeri yetkilileri, Alman vatandaşlarını yurttaşlarını öldürmekten yargılayamazdı Uluslararası hukuk onları, ellerinde bulundurdukları topraklarda kendi hizmet personeline ve sivil uyruklulara ve müttefiklerine karşı işlenen suçları kovuşturmakla sınırladı.
Altı kişilik ABD askeri mahkemesi, Hadamar baş yöneticisi ile iki erkek hemşire ve Karl Willig'i asılarak idama mahkûm etti. Başhekim , yaşlılığı (yaklaşık 70 yaşındaydı) ve sağlık durumunun kötü olması nedeniyle ağır çalışma ile ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı. İki Hadamar idari personeli sırasıyla 35 ve 30 yıl ağır hapis cezasına çarptırıldı Bir hemşire ve tek kadın sanık olan Irmgard Huber, en hafif ceza olan 25 yıl ağır hapis cezası aldı 14 Mart 1946'da Klein, Ruoff ve Willig idam edildi Aralık 1945'te Müttefikler, Almanların Yahudilere, Polonyalılara, Çingenelere ve diğer halklara karşı gerçekleştirdiği büyük ölçekli imhaları örtmek için esnek " insanlığa karşı suçlar " suçlamasına izin veren 10 No'lu Müttefik Kontrol Konseyi Yasasını ilan ettiler. Bu suçlama, Nürnberg'deki Uluslararası Askeri Mahkeme'nin (IMT) iddianamesinde yer aldı.
1946'nın başlarında, Hadamar'dakiler gibi "ötenazi" suçları, işgal altında yeniden yapılandırılan Alman mahkemelerine devredildi 1947'nin başlarında, Frankfurt'taki bir Alman mahkemesi, tesiste yaklaşık 15.000 Alman hastayı öldürmekten Wahlmann ve Huber dahil 25 Hadamar personelini yargıladı Bazılarının cezaları artırılsa da hepsi 1950'lerin başında serbest bırakıldı.
Sitenin savaş sonrası kullanımı
Günümüzde, site kurbanlar için bir anıt ve sitede meydana gelen toplu katliamlarla ilgili bir sergi içeren Hadamar Anıt Müzesi'nin yanı sıraVitos Klinik für Psychiatrie und Psychotherapie Hadamar'a ve bir psikiyatri hastanesine ev sahipliği yapıyor. v Hem klinik hem de müze Hessen Eyaleti tarafından işletilmektedir.
Ayrıca bakınız
- Nazi öjeni
- Gemeinnützige Krankentransport GmbH
- Am Spiegelgrund kliniği
- Hartheim ölüm merkezi
- Hans Asperger
Kaynakça
- ^ "Media Essay: Hadamar". (İngilizce). 9 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2022.
- ^ "Hadamar". . 8 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
- ^ "Euthanasia Program and Aktion T4". . 9 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
- ^ Robert J. Lifton (1986). The Nazi Doctors: Medical Killing and the Psychology of Genocide (İngilizce). s. 102. ISBN . 3 Ocak 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Eylül 2022.
- ^ "Nazi Racial Science". . Washington, D.C. 2014. 30 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mart 2017.
- ^ "Forced Sterilization". . 21 Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2023.
- ^ Robert J. Lifton, R. J. (1986). The Nazi Doctors: Medical Killing and the Psychology of Genocide. New York: . ISBN .
- ^ a b c d e Heberer, Patricia (2008). "Early Postwar Justice in the American Zone: The 'Hadamar Murder Factory' Trial". Atrocities on Trial: Historical Perspectives on the Politics of Prosecuting War Crimes. U of Nebraska Press. s. 25-47. ISBN . Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ Lindsay, Deborah G. (2020). Behind Barbed Wire. s. 315. ISBN . 21 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ a b "Mentally and Physically Handicapped: Victims of the Nazi Era". . 14 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ "The "T4" programme and the Hadamar killing centre (1941): Mass murder of institutional patients". Hadamar Memorial Museum. 14 Ocak 2022. 15 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ Barbera, Patrizia (21 Ekim 2008). "Todgeweihte kamen in Postbussen zur Hinrichtung". Frankfurter Allgemeine Zeitung. s. 55.
- ^ Haig, Dawyck (2000). My Father's Son. Leo Cooper. s. 127. ISBN .
- ^ a b c Riebsamen, Hans (8 Şubat 2018). "Denkmal für Hadamar-Opfer: 'Da kommt wieder die Mordkiste'" [Memorial for Hadamar Victims: 'There comes the murder box again']. Frankfurter Allgemeine Zeitung (Almanca). 22 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ "Hintergrund: Die Mordkiste" [Background: The Murder Box]. (Almanca). 18 Ocak 2008. 22 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
Öfter in der Woche kommen Omnibusse mit einer größeren Anzahl der Opfer in Hadamar an. Die Schulkinder der Umgebung kennen diese Wagen und reden: 'Da kommt wieder die Mordkiste.' Nach der Ankunft beobachten dann die Hadamarer Bürger den aus dem Schlot aufsteigenden Rauch und sind von den ständigen Gedanken an die armen Opfer erschüttert, zumal wenn sie je nach den Windrichtungen durch die widerlichen Düfte belästigt werden ... Kinder, einander beschimpfend, tuen Äußerungen: 'Du bist nicht recht gescheit, du kommst nach Hadamar in den Backofen!'
- ^ ""Decentralised euthanasia" and the Hadamar killing centre (1942–1945)". Hadamar Memorial Museum. 14 Ocak 2022. 21 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ a b c "The Hadamar Trial". (İngilizce). 11 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2021.
- ^ "Nazis, Eugenics, and the T-4 Program (1920–1950)". Disability Social History Project. 18 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ekim 2012.
- ^ "Liberation of the killing centre (1945)". Hadamar Memorial Museum. 20 Ocak 2022. 21 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2022.
- ^ Boyle, Hal (10 Nisan 1945). "Murder Factory: 20,000 Put to Death by Germany in Insane Asylum Near Limburg". San Pedro News Pilot. Associated Press. 23 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Eylül 2022 – California Digital Newspaper Collection vasıtasıyla.
- ^ a b "Nazi War Crimes Trials: Hadamar Trial (October 8-15, 1945)". Jewish Virtual Library. 31 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Temmuz 2022.
- ^ "Juristische Auseinandersetzung (1945 – 1947)" [Legal process (1945 - 1947)]. Hadamar Memorial Museum (Almanca). 18 Ekim 2021. 20 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
- ^ "Control Council Law No. 10, Punishment of Persons Guilty of War Crimes, Crimes Against Peace and Against Humanity". Official Gazette. Control Council for Germany. 20 Aralık 1945. s. 50-55. 5 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022 – University of Minnesota Human Rights Library vasıtasıyla.
- ^ a b "Memorial Museum". Hadamar Memorial Museum. 20 Ocak 2022. 20 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
- ^ "Historie Hadamar". vitos.de. 20 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2022.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Hadamar olum merkezi Aktion T4 olarak bilinen Nazi istem disi otenazi programina dahil olan bir olum tesisiydi Hessen deki Limburg yakinlarindaki Almanya nin Hadamar kasabasinda bulunan bir psikiyatri hastanesinde bulunuyordu Hadamar hastanesinde gaz odasiHadamar hastanesinde krematoryum bacasi 1939 dan baslayarak Naziler Hadamar i ve diger bes bolgeyi Alman toplumunun istenmeyen uyelerine ozellikle de fiziksel ve zihinsel engellilere yonelik toplu kisirlastirmalar ve toplu katliamlar gerceklestiren Aktion T4 icin oldurme tesisleri olarak kullandi Toplamda bu tesislerde binlerce cocuk da dahil olmak uzere tahmini 200 000 kisi olduruldu Bu eylemler ojeni hakkindaki Nazi fikirleriyle uyumluydu Resmi olarak 1941 de sona eren program 1945 te Almanya nin teslim olmasina kadar surdu Yaklasik 15 000 Alman vatandasi hastaneye nakledildi ve orada cogu gaz odasinda ve geri kalani olumcul enjeksiyon ve aclikla olduruldu Ayrica Polonya dan ve Naziler tarafindan isgal edilen diger ulkelerden yuzlerce zorunlu isci burada olduruldu Hadamar ve hastanesi savastan sonra Amerikan isgal bolgesine dustu 8 15 Ekim 1945 te Birlesik Devletler kuvvetleri II Dunya Savasi ni izleyen yillarda ilk toplu zulum davasi olan Hadamar Davasini gerceklestirdi Doktorlari ve personeli muttefik ulkelerin vatandaslarini yani Polonya ve diger ulkelerden zorunlu iscileri oldurmekle sucladilar ABD uluslararasi hukuka gore bu suclar icin yargi yetkisine sahipti Bu suclardan birkac kisi mahkum edildi ve idam edildi Alman mahkemeleri isgal altinda yeniden insa edildikten sonra 1946 da bir doktor ve hemsire hastanede yaklasik 15 000 Alman vatandasini oldurmekten Almanlar tarafindan yargilandi Ikisi de mahkum edildi Hastane faaliyetlerine devam ediyor Otenazi cinayetlerinin anisina ve Nazi programi hakkinda bir sergiye sahiptir Arka planT4 Programinin organizatoru Viktor Brack Gri Otobusler GarajiOtobus garajinin ici 19 yuzyilin sonlarindan beri doktorlar ve bilim adamlari o zamanlar sosyal tarih biyoloji antropoloji ve genetik dahil olmak uzere cesitli disiplinlerden gelisen populer bir kavram olan ojeni temel alan irksal saflik teorileri gelistiriyorlardi Temmuz 1933 te Naziler sizofreni ve embesillik gibi kalitsal oldugu dusunulen tibbi durumlari olan kisiler icin zorunlu kisirlastirmayi ongoren Kalitsal Hastalikli Yavrularin Onlenmesi Yasasini kabul ettiler 1933 ile 1939 yillari arasinda bu yasa kapsaminda 360 000 kisinin kisirlastirildigi tahmin edilmektedir Aktion T4 un ilk asamasi1939 un sonlarindan baslayarak Hitler kisisel olarak ozel mektup kagitlari yollayarak Philipp Bouhler ve Karl Brandt a caresiz hastalara merhametli olum vermek icin bir otenazi programi baslatma yetkisi veren bir emir yayinladi Viktor Brack tarafindan gelistirildi uremeye uygun olmadigi dusunulen cocuklarin kitlesel olarak kisirlastirilmasiyla basladi Bundan sonra hastane personeli uygun olmadigi belirlenen cocuklari imha etti ve program daha sonra yetiskinleri de kapsayacak sekilde genisletildi Ocak 1940 ta Naziler ilk olum tesislerini kurdular Bir psikiyatri tesisini barindiran Hadamar daki klinik programi uygulamak icin kurulan alti tesisten sonuncusuydu ve cinayetler Ocak 1941 de basladi Operasyonlarin ilk asamasinda Ocak Agustos 1941 10 072 erkek kadin ve cocuk Nazi otenazi programinin bir parcasi olarak bir gaz odasinda karbon monoksitle olduruldu Gaz kimya sirketi IG Farben tarafindan saglanan standart silindirlerde elde edildi 1941 yazinda personel 10 000 inci hastalarinin yakilmasini bira ve sarapla kutlarken hastane krematoryumundan yogun duman Hadamar in uzerine yukseliyordu Her gun otobus sonrasi 100 kadar kurban geldi Onlara tibbi muayene icin soyunmalari soylendi Caresizlere merhametli olum verilecegi icin her birinin 60 olumcul hastaliktan birine sahip oldugu kaydedildi Doktor her bir kisiyi farkli renkte yara bandiyla uc kategoriden biri olarak tanimladi cinayet arastirma icin beyni oldurmek ve cikarmak altin disleri cikarmakProtestolarHastanenin T 4 programini ortbas etme onlemlerine ragmen yerel halk hastanedeki olaylardan tamamen haberdardi Hadamar hastanesinde oldurulen insanlar gorunuse gore sitenin yuksek citlerinin arkasinda kaybolan tren ve otobusle getirildi Krematoryum firinlari genellikle ayni anda iki cesetle beslendiginden olu yakma islemi mukemmelden daha azdi Bu genellikle yukarida belirtilen kalin keskin dumanin kasabanin uzerinde asili kalmasina neden oldu Limburg Piskoposlugundan Piskopos Antonius Hilfrich in Agustos 1941 de Reich Adalet Bakani na gonderdigi bir mektuba gore yerel cocuklar Pek zeki degilsin Hadamar a ve firinlara gideceksin sozleriyle birbirleriyle alay ediyorlardi Gekrat otobusu ve soforu Insanlar bu faaliyetleri ozellikle de gri otobuslerin kurbanlari toplamadaki rolunu ogrendikce artan bir muhalefet olustu Halkin huzursuzlugundan korkan Hitler Agustos 1941 de otenazi faaliyetlerinin kisitlandigini resmen duyurdu Aktion T4 un ikinci asamasiYaklasik bir yil askiya alindiktan sonra Agustos 1942 de otenazi cinayetlerinin Berlin den merkezi bir koordinasyon olmadan islendigi Aktion T4 un merkezi olmayan otenazi asamasi olarak adlandirilan asamada istenmeyenlerin oldurulmesi yeniden basladi Hemsire Irmgard Huber baskanligindaki asistan hekimler ve personel aralarinda engelli Alman hastalar bombalanan bolgelerden akli dengesi yerinde olmayan yaslilar sosyal yardim kuruluslarindan yari Yahudi cocuklar psikolojik ve fiziksel engelli zorunlu isciler ve cocuklari Alman askerleri ve Waffen SS askerleri psikolojik olarak tedavi edilemez goruldu Gaz odasinin yapisi bozuldugu icin Hadamar daki tibbi personel bu insanlarin neredeyse tamamini asiri dozda olumcul ilac veya kasitli ihmal ve yetersiz beslenme nedeniyle oldurdu Almanya da savas 8 Mayis 1945 te sona ermis olsa da Nazi imha kurumlari engelli hastalari uyusturucu kullanarak veya onlari yemekten mahrum birakarak oldurmeye devam etti Hadamar da olduruldugu bilinen son hasta 29 Mayis 1945 te oldurulen dort yasinda zihinsel engelli bir cocuktu Aktion T4 un ikinci merkezi olmayan asamasi sirasinda Hadamar da tahminen 4 500 kurban olduruldu 26 Mart 1945 te ABD 2 Piyade Tumeni Hadamar kasabasini ele gecirdi ve Amerikali yetkililer hastanesinde islenen cinayetleri arastirmaya basladi Hadamar MahkemesiAmerikali savas suclari mufettisleri Mayis 1945 te Hadamar Enstitusunde hemsire Irmgard Huber i sorguluyor Wahlmann Nisan 1945 te tutuklandiktan sonra Karl Willig sagda ile Hadamar Davasi 8 15 Ekim 1945 II Dunya Savasi ndan sonra Almanya nin Amerikan isgal bolgesindeki ilk toplu vahset davasiydi Isgalin ilk aylarinda Amerikan askeri gucleri ozellikle savasin son aylarinda yakalanan Muttefik hizmet personelinin isledigi cinayetleri icin uluslararasi hukukun klasik ihlallerine dayanan davalar yuruttu Mart 1945 in sonlarinda Almanya nin batisindaki Limburg an der Lahn yakinlarindaki otenazi tesisi Hadamar in kesfedilmesi bircok yerel gazetenin burayi bir cinayet fabrikasi olarak tanimlamasiyla Amerika Birlesik Devletleri nde dikkatleri uzerine cekti ABD askeri yetkilileri Nazi Almanyasi politikalari kapsaminda islenen sistematik irksal ve toplumsal zulum ve imhayla baglantili suclari yargilamak icin ilk kovusturmalarini baslatmaya karar verdiler Baslangicta Amerikan makamlari kurumda yaklasik 15 000 Alman hastanin oldurulmesi nedeniyle gozaltindaki Hadamar doktorlarini hemsirelerini ve idari personelini yargilamayi amacladi Ancak o sirada uluslararasi hukuk uyarinca bunu yapma yetkisine sahip degillerdi ABD askeri yetkilileri Alman vatandaslarini yurttaslarini oldurmekten yargilayamazdi Uluslararasi hukuk onlari ellerinde bulundurduklari topraklarda kendi hizmet personeline ve sivil uyruklulara ve muttefiklerine karsi islenen suclari kovusturmakla sinirladi Alti kisilik ABD askeri mahkemesi Hadamar bas yoneticisi ile iki erkek hemsire ve Karl Willig i asilarak idama mahkum etti Bashekim yasliligi yaklasik 70 yasindaydi ve saglik durumunun kotu olmasi nedeniyle agir calisma ile omur boyu hapis cezasina carptirildi Iki Hadamar idari personeli sirasiyla 35 ve 30 yil agir hapis cezasina carptirildi Bir hemsire ve tek kadin sanik olan Irmgard Huber en hafif ceza olan 25 yil agir hapis cezasi aldi 14 Mart 1946 da Klein Ruoff ve Willig idam edildi Aralik 1945 te Muttefikler Almanlarin Yahudilere Polonyalilara Cingenelere ve diger halklara karsi gerceklestirdigi buyuk olcekli imhalari ortmek icin esnek insanliga karsi suclar suclamasina izin veren 10 No lu Muttefik Kontrol Konseyi Yasasini ilan ettiler Bu suclama Nurnberg deki Uluslararasi Askeri Mahkeme nin IMT iddianamesinde yer aldi 1946 nin baslarinda Hadamar dakiler gibi otenazi suclari isgal altinda yeniden yapilandirilan Alman mahkemelerine devredildi 1947 nin baslarinda Frankfurt taki bir Alman mahkemesi tesiste yaklasik 15 000 Alman hastayi oldurmekten Wahlmann ve Huber dahil 25 Hadamar personelini yargiladi Bazilarinin cezalari artirilsa da hepsi 1950 lerin basinda serbest birakildi Sitenin savas sonrasi kullanimiGunumuzde site kurbanlar icin bir anit ve sitede meydana gelen toplu katliamlarla ilgili bir sergi iceren Hadamar Anit Muzesi nin yani siraVitos Klinik fur Psychiatrie und Psychotherapie Hadamar a ve bir psikiyatri hastanesine ev sahipligi yapiyor v Hem klinik hem de muze Hessen Eyaleti tarafindan isletilmektedir Ayrica bakinizNazi ojeni Gemeinnutzige Krankentransport GmbH Am Spiegelgrund klinigi Hartheim olum merkezi Hans AspergerKaynakca Media Essay Hadamar Ingilizce 9 Ocak 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Aralik 2022 Hadamar 8 Mart 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 Euthanasia Program and Aktion T4 9 Nisan 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 Robert J Lifton 1986 The Nazi Doctors Medical Killing and the Psychology of Genocide Ingilizce s 102 ISBN 0465093396 3 Ocak 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Eylul 2022 Nazi Racial Science Washington D C 2014 30 Temmuz 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Mart 2017 Forced Sterilization 21 Mayis 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Nisan 2023 Robert J Lifton R J 1986 The Nazi Doctors Medical Killing and the Psychology of Genocide New York ISBN 9780465049042 a b c d e Heberer Patricia 2008 Early Postwar Justice in the American Zone The Hadamar Murder Factory Trial Atrocities on Trial Historical Perspectives on the Politics of Prosecuting War Crimes U of Nebraska Press s 25 47 ISBN 9780803210844 Erisim tarihi 21 Aralik 2022 Lindsay Deborah G 2020 Behind Barbed Wire s 315 ISBN 9781627342988 21 Eylul 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 a b Mentally and Physically Handicapped Victims of the Nazi Era 14 Mart 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 The T4 programme and the Hadamar killing centre 1941 Mass murder of institutional patients Hadamar Memorial Museum 14 Ocak 2022 15 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 Barbera Patrizia 21 Ekim 2008 Todgeweihte kamen in Postbussen zur Hinrichtung Frankfurter Allgemeine Zeitung s 55 Haig Dawyck 2000 My Father s Son Leo Cooper s 127 ISBN 9780850527087 a b c Riebsamen Hans 8 Subat 2018 Denkmal fur Hadamar Opfer Da kommt wieder die Mordkiste Memorial for Hadamar Victims There comes the murder box again Frankfurter Allgemeine Zeitung Almanca 22 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 Hintergrund Die Mordkiste Background The Murder Box Almanca 18 Ocak 2008 22 Eylul 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 Ofter in der Woche kommen Omnibusse mit einer grosseren Anzahl der Opfer in Hadamar an Die Schulkinder der Umgebung kennen diese Wagen und reden Da kommt wieder die Mordkiste Nach der Ankunft beobachten dann die Hadamarer Burger den aus dem Schlot aufsteigenden Rauch und sind von den standigen Gedanken an die armen Opfer erschuttert zumal wenn sie je nach den Windrichtungen durch die widerlichen Dufte belastigt werden Kinder einander beschimpfend tuen Ausserungen Du bist nicht recht gescheit du kommst nach Hadamar in den Backofen Decentralised euthanasia and the Hadamar killing centre 1942 1945 Hadamar Memorial Museum 14 Ocak 2022 21 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 a b c The Hadamar Trial Ingilizce 11 Mart 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Subat 2021 Nazis Eugenics and the T 4 Program 1920 1950 Disability Social History Project 18 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Ekim 2012 Liberation of the killing centre 1945 Hadamar Memorial Museum 20 Ocak 2022 21 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2022 Boyle Hal 10 Nisan 1945 Murder Factory 20 000 Put to Death by Germany in Insane Asylum Near Limburg San Pedro News Pilot Associated Press 23 Eylul 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Eylul 2022 California Digital Newspaper Collection vasitasiyla a b Nazi War Crimes Trials Hadamar Trial October 8 15 1945 Jewish Virtual Library 31 Temmuz 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 31 Temmuz 2022 Juristische Auseinandersetzung 1945 1947 Legal process 1945 1947 Hadamar Memorial Museum Almanca 18 Ekim 2021 20 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 Control Council Law No 10 Punishment of Persons Guilty of War Crimes Crimes Against Peace and Against Humanity Official Gazette Control Council for Germany 20 Aralik 1945 s 50 55 5 Ocak 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 University of Minnesota Human Rights Library vasitasiyla a b Memorial Museum Hadamar Memorial Museum 20 Ocak 2022 20 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022 Historie Hadamar vitos de 20 Aralik 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Aralik 2022