II. Dünya Savaşı'nda Lüksemburg'un Alman işgali, Lüksemburg Büyük Dükalığı'nın Nazi Almanyası tarafından işgal edilmesinin ardından Mayıs 1940'ta başladı. Lüksemburg, resmi olarak tarafsız olmasına rağmen Fransız Maginot Hattı'nın sonunda stratejik bir noktada bulunuyordu. 10 Mayıs 1940'ta Wehrmacht Lüksemburg, Belçika ve Hollanda'yı işgal etti. Lüksemburg başlangıçta askeri idare altındaydı, ancak daha sonra sivil idareye sahip bir bölge haline geldi ve nihayetinde doğrudan Almanya'ya ilhak edildi. Almanlar, Lüksemburg'un bir Cermen devleti olduğuna inanıyordu ve yabancı olarak algıladıkları Fransız dilini ve kültürel etkilerini bastırmaya çalıştı. Her ne kadar bazı Lüksemburglular katılmış veya Almanlarla işbirliği yapmış olsa da, her iki grup da nüfusun azınlığını oluşturuyordu. Alman vatandaşı olan birçok Lüksemburglu, 1942'den itibaren Alman ordusuna alındı. yaklaşık 3.500 Lüksemburg Yahudisi öldürüldü. Ülkenin Müttefikler tarafından kurtarılması Eylül 1944'te başladı, ancak Ardenler Taarruzu nedeniyle 1945'in başına kadar tamamlanamadı.
İşgal öncesi
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpFMUwweDFlR1Z0WW05MWNtY3RRMGxCWDFkR1FsOU5ZWEF1Y0c1bkx6SXlNSEI0TFV4MWVHVnRZbTkxY21jdFEwbEJYMWRHUWw5TllYQXVjRzVuLnBuZw==.png)
1 Eylül 1939'da II. Dünya Savaşı'nın patlak vermesi, Lüksemburg hükûmetini hassas bir duruma soktu. Bir yandan halkın sempatisi Belçika ve Fransa'ya yönelikti; Öte yandan, ülkenin 'ndan bu yana izlediği tarafsızlık politikası nedeniyle hükûmet, komşularına karşı dikkatli ve bir duruş benimsedi. 1 Eylül itibarıyla , yayın yapmayı durdurdu. 1940 baharında Almanya ve Fransa sınırları boyunca surlar dikildi. Adını inşa eden kişiden alan , çelik kapılı devasa beton oluşuyordu. Bu barikatların resmi amacı, herhangi bir işgalci ordunun ilerleyişini yavaşlatmak ve Lüksemburg'un tarafsızlığının garantörlerine işgalcilere karşı karşı önlem almaları için zaman vermekti. Ancak Alman kuvvetlerinin muazzam gücüyle karşılaştırıldığında yalnızca sembolik bir karaktere sahipti ve halkın sakinleşmesine yardımcı oldu. Küçük Corps des Gendarmes et Volontaires dışında Lüksemburg'un, anlaşmanın kısıtlamaları nedeniyle bir ordusu yoktu.
1940 baharındaki birçok yanlış alarmın ardından Almanya ile Fransa arasında askeri çatışma olasılığı arttı. Almanya, kok ihracatını durdurdu.
İşgal
Schuster Hattı'nın çelik kapılarının, Alman birliklerinin Our, Sauer ve Mosel sınır nehirlerinin doğu yakasındaki hareketlerinin ardından 10 Mayıs 1940, saat 03:15'te kapatılması emredildi. Bu arada, Lüksemburg'da yaşayan Almanlar tarafından desteklenen, sivil kılığına giren ve Stoßtrupp Lützelburg isimli Alman özel kuvvetleri, radyo yayınlarını ve Almanya-Lüksemburg sınırındaki barikatları sabote etmeye çalıştı ancak girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı. Kraliyet ailesi, Colmar-Berg'deki ikametgâhından Lüksemburg Şehri'ndeki Büyük Dükalık Sarayı'na tahliye edildi.
1., 2. ve 'nden oluşan Alman işgali, 04.35'te başladı. Lüksemburg Gönüllü Kolordusu'nun çoğunluğu kışlalarında kaldığından, Almanlar yıkılan bazı köprüler ve kara mayınları dışında önemli bir direnişle karşılaşmadı. Lüksemburg polisi Alman birliklerine direndi ancak pek işe yaramadı; başkent öğleden önce Almanların eline geçti. Lüksemburg'un toplam zayiatı 75 tutsak polis ve asker, altı yaralı polis ve bir yaralı askerdi. Saat 08:00'de Albay Jouffault'un [] ve 5. Zırhlı Tabur'un 2. bölüğü tarafından desteklenen General 'nin , Alman kuvvetlerini izlemek için Lüksemburg'un güney sınırını geçti, bu birimler daha sonra Maginot Hattı'nın arkasına çekildi. 10 Mayıs 1940 akşamı güneyi hariç Lüksemburg'un büyük kısmı Alman kuvvetleri tarafından işgal edildi. İşgal sonucunda 90.000'den fazla sivil Esch-sur-Alzette kantonundan tahliye edildi. 47.000'i Fransa'ya ve 45.000'i Lüksemburg'un orta ve kuzey kesimlerine kaçtı.
Büyük Düşes Charlotte ve başbakan Pierre Dupong'un hükûmeti sırasıyla Fransa, Portekiz ve Birleşik Krallık'a kaçtı ve nihayetinde savaş süresince Kanada'ya yerleşti. Londra'ya sürgüne giden Charlotte, ulusal birliğin önemli bir simgesi haline geldi. En büyük oğlu ve vârisi Jean, 1942'de İngiliz Ordusu'na gönüllü olarak katıldı. Lüksemburg'da kalan tek resmi temsilci , bir hükûmet komisyonunun başkanı ve Temsilciler Meclisi'nin 41 üyesi idi.
Yönetim
Askeri yönetim
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpGa0wwSjFibVJsYzJGeVkyaHBkbDlDYVd4a1h6RXdNVWxKU1MxWFpXbHNiQzB3TmpFdE1qa2xNa05mVEhWNFpXMWlkWEpuSlRKRFgwaHBiVzFzWlhKZmJXbDBYMDltWm1sNmFXVnlYMlJsY2w5WFlXWm1aVzR0VTFNdWFuQm5Mekl5TUhCNExVSjFibVJsYzJGeVkyaHBkbDlDYVd4a1h6RXdNVWxKU1MxWFpXbHNiQzB3TmpFdE1qa2xNa05mVEhWNFpXMWlkWEpuSlRKRFgwaHBiVzFzWlhKZmJXbDBYMDltWm1sNmFXVnlYMlJsY2w5WFlXWm1aVzR0VTFNdWFuQm4uanBn.jpg)
10 Mayıs 1940'ın erken saatlerinde Alman diplomat Von Radowitz, Lüksemburg hükûmetinin genel sekreterine Alman hükûmetinin, Almanya'nın Büyük Dükalık'ın toprak bütünlüğünü veya siyasi bağımsızlığını değiştirmeye niyeti olmadığını belirten bir muhtıra verdi. Ertesi gün, Lüksemburg için bir askeri yönetim kuruldu. Lüksemburg'un çıkarları, üst düzey memurlardan oluşan ve Temsilciler Meclisi tarafından meşrulaştırılan Albert Wehrer yönetimindeki bir hükûmet komisyonu tarafından temsil ediliyordu. Bu komisyonla askeri yetkililer arasında iyi bir ilişki vardı; Albay Schumacher ülkenin sorunlarına karşı açık görüşlü bir tutum sergiledi ve bunları hükûmet komisyonuyla istişare ederek çözme isteği gösterdi.
13 Temmuz 1940'ta, Lüksemburg'da Athénée de Luxembourg'da Almanca öğretmeni 'in önderliğinde (VdB) kuruldu. Ana hedefi propaganda yoluyla halkı Alman dostu bir konuma itmek ve Heim ins Reich politikasını uygulamaktı.
Bazı milletvekilleri ve üst düzey memurlar, I. Dünya Savaşı'nda olduğu gibi, Lüksemburg'un askeri yönetim altında bir ölçüde özerkliği koruyabileceği görüşündeydi ve Almanya ile bir tür anlaşmaya varmak için girişimlerde bulunuldu. Ancak çok geçmeden Berlin'deki yetkililer, Lüksemburg'un kaderinin bu sefer çok farklı olacağını açıkça ortaya koydu. Naziler, Lüksemburgluları bir Cermen halkı ve Lüksemburg'u da bir Alman toprağı olarak görüyordu. Askeri yetkililer 31 Temmuz 1940'ta Lüksemburg'dan çekildi ve yerine yönetimindeki bir sivil idare getirildi.
Sivil idare ve ilhak
, 21 Temmuz 1940'ta Oberkommando des Heeres tarafından (CdZ; "Sivil İdare Şefi") olarak atandı. Lüksemburg, daha sonra 29 Temmuz'da CdZ-Gebiet Luxemburg'a dahil edildi. Başlangıçta Belçika ve Kuzey Fransa'daki askeri komutanlıklara bağlı olan Simon'un atanması 2 Ağustos'ta Adolf Hitler'in kendisi tarafından onaylandı ve bu onun doğrudan Führer'e rapor verdiğini ve başka kimseye rapor vermediğini belirtti. Bu, ona Nazi Almanyası'nın askeri ve sivil otoriteleri konusunda geniş ölçüde özerklik sağladı.
Aynı zamanda komşu Gau Trier-Koblenz'in (daha sonra ) Gauleiter'i olan Simon, halkı etnik Alman olduklarına ve Üçüncü Reich'ın doğal bir parçası olduklarına ikna etmek için Heim ins Reich olarak bilinen bir propaganda ve daha sonra terör kampanyasına öncülük etti. Amacı, "Lüksemburg'u mümkün olan en kısa sürede Alman ulusuna geri kazandırmaktı." Simon, Lüksemburgluların Almanya'ya bağlılıklarını gönüllü olarak ilan edebilmeleri için yalnızca belirli bir düzeyde eğitim ve aydınlanmaya ihtiyaç duyduklarına inanıyordu. Bunu, onların aslında "kan ve soy itibarıyla" Alman olduklarına olan inancından çıkarmıştı.Gauleiter'e göre Lüksemburg'un bağımsızlığı "saçma bir fikirdi" ve bu fikir yalnızca monarşi ve hükûmetin onu beslemesi nedeniyle vardı: Lüksemburglulara Alman ulusuna ait olduklarına dair kanıt gösterilirse, bağımsız olma iradesi ortadan kalkmalıydı.
İşgal altındaki Lüksemburg'da yaşam
Hâlâ şokunu hisseden halk, ilk başta yavaş tepki verdi. Üstelik, kraliyet ailesi ve hükûmet sessizce sürgüne kaçmıştı. Nüfusun çoğunluğu yetkililerle herhangi bir çatışmayı önlemek için başlarını aşağıda tuttu; diğerleri ise pasif direniş eylemlerine katıldı.
Almanlaştırma
Simon'un yönetimi Lüksemburg'a geldiğinde, Lüksemburgluların "Almanlığının" yalnızca Fransız etkisinin ince bir dış katmanı altında yattığına tamamen ikna olmuştu. Bu da, yönetiminin kararlı bir şekilde bu katmanı biraz "sökerek" nüfusun Alman karakterinin esasen kendini ortaya çıkaracağı anlamına geliyordu.
Simon'un iki net hedefi vardı:
- Lüksemburg'un Nazileştirilmesi ve , yani Fransız isimleri, Fransız kökenli kelimeler veya Fransız yaşam tarzı gibi Alman kökenli olmayan her şeyin yok edilmesi.
- Lüksemburg devlet kurumlarının yıkılması, parçalanması ve ülkenin Üçüncü Reich'a dahil edilmesi.
İlk kararname dizisi bu politikayı çok açık bir şekilde ortaya koydu:
- 6 Ağustos 1940: Almanca tek resmi dil oldu ve Fransızcanın kullanımı yasaklandı. Yasak, resmi ve idari kullanımın yanı sıra günlük yaşam için de geçerliydi. "Bonjour", "Merci", "Mösyö", "Madam" vb. gibi Fransızca nezaket ifadeleri de yasağa dahil edildi: birbirlerini selamlayan insanlar "Heil Hitler" demek zorundaydı.
- 1940 sonbaharı: Siyasi partiler ve bağımsız işçi sendikaları, Parlamento ve feshedildi. Tüm sivil toplum kuruluşları ve basın, Nazi denetimine tabi tutuldu.
- 1940'ın sonuna kadar: ve Nürnberg Yasaları'nı içeren Alman yasaları uygulanmaya başlandı.
- 31 Ocak 1941: Fransızcaya benzeyen adlar ve soyadları ile sokak, kasaba, mağaza ve şirket adları Almanlaştırıldı, yani Almanca karşılıklarına çevrildi ya da sadece daha Alman bir adla değiştirildi; örnek olarak Henri, Heinrich oldu, Dupont ise Brückner oldu.
- 18 Şubat 1941: Bere takmak yasaklandı.
- Mayıs 1941'den itibaren, birçok Lüksemburglu gencin Reichsarbeitsdienst'e katılması emredildi.
Halkı etkilemek için büyük bir propaganda kampanyası başlatıldı; yalnızca muhalifler ve eleştirmenler değil, aynı zamanda öğretmenler, yetkililer ve önde gelen iş adamları da Nazi örgütlerine katılmamaları halinde işlerini kaybetmekle tehdit edildi ve bu da tüm mesleklerden işe alımların büyük ölçüde artmasına yol açtı. Merkezi bir kayıt defteri, neredeyse her vatandaşın Nazi rejimine ilişkin kişisel görüşünü belgeliyordu. Rejime açıkça karşı çıkan insanlar işlerini kaybetti ya da çoğunlukla doğu Almanya'ya, en kötü durumlarda ise birçoğunun öldürüldüğü ölüm kamplarına gönderildi.
İşgal yetkilileri Lüksemburg'u Hitler Gençliği, Alman Kız Birliği, Winterhilfswerk, NS-Frauenschaft ve Deutsche Arbeitsfront dahil olmak üzere Almanya'da da mevcut olan bir siyasi, sosyal ve kültürel örgütler ağıyla kapsamaya çalıştı.
Katolik Kilisesi
, savaş sırasında nispeten sessiz kaldı ve Yahudilerin kaderi veya Nazi rejimi konusunda kamuya açık bir tutum sergilemedi. Bir yandan Piskopos hastalık nedeniyle yatalaktı ve bu nedenle aktif muhalefet sağlayacak durumda değildi. Öte yandan Piskopos, işgalcilerin düşmanlığını daha da artırmak ve savaş sırasında büyük ölçüde kısıtlanan Kilise'nin zaten istikrarsız olan dini yaşamını tehlikeye atmak istemiyordu. Ancak Piskopos Philippe, Nazi liderliğiyle görüşmeyi reddetti ve görevinin boşalması ihtimaline karşı hazırlıklar yaptı.
nedeniyle kamusal yaşamın dışına itilen Kilise, varlığının tehdit altında olduğunu gördü: Oktav kutlamaları veya dans alayı gibi kamuya açık dini etkinlikler yasaklandı, Hristiyan örgütleri feshedildi, okullarda din eğitimi yasaklandı ve dini emirlere yasak getirildi.
Aynı zamanda piskoposluk idaresi, bir süre şüpheli olmasına rağmen, savaş sırasında sağlam kalan çok az sayıda Lüksemburg kurumundan biri olarak kaldı ve Piskopos'un sınır dışı edilmesi işgal yetkilileri tarafından değerlendirilmişti.
Direniş
Lüksemburg direnişi, nüfusun yalnızca küçük bir kısmı tarafından gerçekleştirildi. Oluşumu ilk başta kendiliğinden ve yavaştı. İlk gruplar, 1940 sonbaharından 1941 yazına kadar oluşturuldu. Başlangıçta koordinasyon olmadan ve farklı motivasyonlarla çalıştılar; örneğin Yahudi karşıtı politikalara karşı çıkan ve demokrasiden yana olan liberaller ile bazen az çok nasyonal sosyalist karşıtı eğilimlere sahip muhafazakar Roma Katolikleri. Roma Katoliklerinden bazıları, aynı zamanda Sovyetler Birliği'ne ve bolşevizme de karşıydılar; Wehrmacht generallerinin Josef Stalin'i ve Kızıl Ordu'yu yeneceğini umuyorlardı, aynı zamanda Yahudileri ve Nazi karşıtı din adamlarını da çiftliklerinde onlardan gizliyorlardı. Lüksemburg Direnişi'ne , ancak Haziran 1941'de SSCB'nin işgalinden sonra katıldı.
Direnişin faaliyetleri büyük ölçüde Alman bilgi tekelini baltalamaya ve karşı propagandayı kulaktan kulağa, broşürler, posterler ve daha sonra gazeteler yoluyla yayarak halka manevi destek sağlamaya yönelikti. Ek olarak direniş, Müttefik savaş esirlerinin ve vurulan pilotların, Wehrmacht firarilerinin ve tehlike altındaki diğer Lüksemburgluların sınırları geçerek Belçika veya Fransa'ya gitmelerine yardımcı oldu. Wehrmacht'a zorla çalıştırma ve zorunlu askerliğin getirilmesi, direnişin görevlerini arttırdı: Alman silahlı kuvvetlerinde hizmet etmeyi reddeden çok sayıda gencin artık ülke çapında saklanması, güvende tutulması ve beslenmesi veya yurt dışına kaçmasına yardım edilmesi gerekiyordu. Tutuklanan, sınır dışı edilen veya işten atılan kişilerin ailelerine yardım amacıyla yiyecek ve para yardımları da yapıldı. Direnişin faaliyetlerinin giderek daha önemli hale gelen bir kısmı Müttefiklere askeri, siyasi ve ekonomik istihbarat sağlamaktı. Bazı sabotaj eylemleri gerçekleşmiş olsa da, bunlar nadirdi ve çekilebilecekleri uzak bölgelerin bulunmadığı küçük bir ülkede çok riskli görülüyordu. Benzer nedenlerden dolayı direnişin işgalcilere karşı silahlı çatışmaya girmesi de nadirdi. Sonunda hareketlerin birçoğu sürgündeki hükûmetle, Müttefiklerle, Fransız ve Belçika direniş hareketleriyle temasa geçti ve Fransız Direnişi'ne yaklaşık 400 Lüksemburglu katıldı. Ayrıca Lüksemburg'dan yaklaşık 300 kişi, 'nın Ardenler bölümünde savaşmak üzere ülkelerini terk etti ve burada sözde Kızıl Aslan Tugayı'nı kurdular.
Birçok tanınmış Katolik ve Komünist aile ile birçok cemaat de bir dizi Lüksemburglu Yahudi sivili ve yabancı Yahudiyi gizli ve güvende tuttu.
Pasif direniş
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgyTHpaaEwwWnNZV3RsYzJOb055NXFjR2N2TWpJd2NIZ3RSbXhoYTJWelkyZzNMbXB3Wnc9PS5qcGc=.jpg)
Bu dönemde, Lüksemburg'da şiddet içermeyen pasif direniş yaygındı. Ağustos 1940'tan itibaren, Lüksemburgluların (ulusal renkleri veya Büyük Düşes'i tasvir eden) vatansever rozetler takmasıyla Spéngelskrich (" Savaşı") gerçekleşti ve VdB'den gelen saldırılara neden oldu.
Ekim 1941'de Alman işgalciler, Lüksemburglu siviller arasında uyruklarını, ana dillerini ve ırk gruplarını belirtmeleri istenen bir anket yaptı, ancak Alman beklentilerinin aksine, ankete katılanların %95'i sorulara sırasıyla "Lüksemburglu ve Lüksemburgca" yanıtını verdi. Kendilerini Alman vatandaşı olarak ilan etmeyi reddetmeleri, toplu tutuklamalara yol açtı.
Zorunlu askerlik özellikle popüler değildi. 31 Ağustos 1942'de, zorunlu askerliğin 1920 ile 1927 arasında doğan tüm erkekleri kapsayacak şekilde genişletileceğinin duyurulmasından kısa bir süre sonra, kuzeydeki Wiltz kasabasında bir grev başladı. Grev hızla yayıldı ve Lüksemburg'daki fabrika ve sanayileri felç etti. Grev hızla bastırıldı ve liderleri tutuklandı. 20'si özel bir mahkemede (Almancada "Standgericht") yargılandı ve yakınlardaki Hinzert toplama kampında idam mangası tarafından idam edildi. Yine de zorunlu askerliğe karşı protestolar devam etti ve 3.500 Lüksemburglu askere alındıktan sonra Alman ordusundan firar etti.
İşbirliği
Nazi işgaliyle işbirliği, Lüksemburg'da daha az konuşulan bir konudur. Araştırmalar, işbirliğinin toplumun her katmanında görülen bir olgu olduğunu göstermiştir. Ancak işbirlikçiler arasında memurların aşırı temsili vardı. Ortalama olarak işbirlikçiler, genel nüfustan daha gençti. Eylül 1944'ün başlarında, yaklaşık 10.000 kişi Lüksemburg'u Alman sivil idaresiyle birlikte terk etti: bunun genellikle 3.500 işbirlikçi ve ailelerinden oluştuğu varsayılıyor. 1945'te 2.857'si erkek ve 2.244'ü kadın olmak üzere 5.101 Lüksemburglu siyasi faaliyetler nedeniyle cezaevindeydi ve bu da nüfusun %1,79'unu oluşturuyordu. Lüksemburg kurtarıldıktan sonra on iki işbirlikçi ölüm cezasına çarptırıldı ve Lüksemburg Şehri'nin Reckenthal semtinde vuruldu. 249 işbirlikçi çalışma cezasına çarptırıldı, 1366'sı hapis cezasına çarptırıldı ve 645'i çalışma evlerine gönderildi.
Baskı
Halkın muhalefetiyle karşı karşıya kalan rejim, her türlü direnişe karşı acımasız önlemler aldı. 1942 genel grevinden sonra Gustav Simon olağanüstü hal ilan etti ve Alman Standgerichte'yi uygulamaya başladı. Binlerce kişi tutuklandı ve işkence gördü, yüzlercesi toplama kamplarında öldürüldü. Bazı ailelerin tamamı doğu Almanya'ya sürüldü ve yerlerine çoğunlukla Güney Tirol ve Doğu Avrupa'dan gelen Alman aileler getirildi. Gestapo'nun karargahı , bu terörün simgesi haline geldi.[]
Ağustos 1940'ta Gestapo, genel merkezini Lüksemburg Şehri'ndeki Villa Pauly'de kurmuştu; saha ofisleri Esch'teki Villa Seligmann'da ve Diekirch'teki Villa Conter'deydi.
9 Eylül 1942'de Gauleiter, "Lüksemburg için yeniden yerleşim operasyonunu" duyurdu. O zamandan 1944'e kadar 1.410'dan fazla aile (4.200 kişi) doğu Almanya'ya, Sudetenland'a ve Yukarı Silezya'ya yerleştirildi. Mallarına el konuldu ve Lüksemburg'a dönmeleri yasaklanarak "iyi Almanlar" olmaları konusunda eğitileceklerdi. 1943'ten itibaren, siyasi nedenlerle sınır dışı edilen ailelerin yanı sıra Almanlar, oğulları Wehrmacht'ta askerlikten kaçan veya birliklerinden firar eden aileleri de yeniden yerleştirmeye başladı. Yeniden yerleştirilen bu insanlardan 9'u çocuk olmak üzere 73'ü, çoğunlukla yetersiz beslenme ve tıbbi tesislerin eksikliği nedeniyle kamplarda öldü.
Holokost
İşgalden önce Lüksemburg'da 3.900 Yahudi yaşıyordu; bunların çoğu Almanya ve Avusturya'dan gelen mültecilerdi. 10 Mayıs 1940 gecesi yaklaşık 1.600 kişi ülkeyi terk etti. Simon'un Nürnberg Yasalarını yürürlüğe koymasının ardından hayat, Yahudi nüfusu için çekilmez hale geldi. Dükkanlarına, eşyalarına ve paralarına el konuldu ve tüm Yahudi çalışanlar işten çıkarıldı. Kamu binalarına girmelerine veya evcil hayvan beslemelerine izin verilmedi. 15 Ekim 1941'e kadar 1.500 Yahudi daha yetkililerin emriyle ülkeyi terk etti.Gestapo onlara Fransa ve İspanya'ya kadar eşlik etti, ancak orada reddedildikleri için sonu olmayan bir yolculuğa çıkmışlardı.
23 Ağustos 1941'de Yahudi nüfusa sokağa çıkma yasağı getirildi ve Yahudiler ikinci sınıf vatandaş statüsüne indirildi. Lüksemburg Şehri ve Esch-sur-Alzette'deki sinagoglar yıkıldı;Ettelbruck ve Mondorf-les-Bains'tekiler harap oldu. Naziler, geri kalan 800 Yahudinin çoğunu eski Cinqfontaines manastırında (Fünfbrunnen) yoğunlaştırdı. Buradan 16 Ekim 1941'den 17 Haziran 1943'e kadar 7 trenle Litzmannstadt gettosuna ve Lublin ve Theresienstadt toplama kamplarına, 1943'ten itibaren ise doğrudan Auschwitz imha kampına sürüldüler.
17 Haziran 1943'te Gustav Simon, Lüksemburg'un Judenfrei olduğunu ilan etti. Sınır dışı edilen 683 kişiden sadece 43'ü hayatta kaldı.
Kurtuluş
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpJMEwweHBZbVZ5WVhScGIyNWZiMlpmVjJsc2RIcGZhVzVmVEhWNFpXMWliM1Z5Wnk1cWNHY3ZNakl3Y0hndFRHbGlaWEpoZEdsdmJsOXZabDlYYVd4MGVsOXBibDlNZFhobGJXSnZkWEpuTG1wd1p3PT0uanBn.jpg)
Lüksemburg, Eylül 1944'te Müttefik kuvvetler, özellikle ABD Ordusu Muharebe Komutanlığı A (CCA), tarafından kurtarıldı. İlk ABD kuvvetleri, 9 Eylül'de Petange yakınlarından Lüksemburg topraklarına girdi ve 10 Eylül 1944'te başkenti kurtardı. Almanlar, savaşmadan ülkeden geri çekildi. 12 Eylül'e kadar Lüksemburg'un %90'ı kurtarıldı.Ardenler Taarruzu'ndan bir ay önce Waffen-SS'in 250 askeri, sırasında Vianden kasabasını Lüksemburg Direnişi'nden geri almayı başaramamıştı. Ardenler Taarruzu sırasında ülkenin kuzey kısmı, Almanların 40 km (25 mi) kadar uzağa mermi göndermek üzere tasarladığı özel bir birliğin topçuları (bkz. ) tarafından vuruldu, ancak Almanlar şehri geri alamadı.
Kayıplar ve hasar
Toplamda 5.700 Lüksemburg vatandaşı II. Dünya Savaşı sırasında öldü; bu, 1940 nüfusunun %2'sine tekabül ediyor; yani Batı Avrupa'daki en yüksek kayıp oranıdır. Ek olarak, 18.658 bina yıkıldı veya ağır hasar gördü; bu da Lüksemburg'daki tüm binaların 1/3'ünü oluşturuyordu (nüfusun %39'unu etkiliyor). Hasarın büyük bir kısmı, Ardenler Taarruzu sırasında meydana geldi.
Sonrası
1941'de sürgündeki hükûmet, Alman işgalcilerin tüm tedbirlerinin geçersiz olduğunu ilan etti ve bunu 1944'te yeniden doğruladı. Ancak aynı zamanda "Alman sisteminde her şey kötü değil, onların uygulamaya koyduğu bazı kurumları korumamız iyi olur" ifadesine de yer verildi. Dolayısıyla sürgündeki hükûmet geri döndüğünde iş hukuku, vergi hukuku ve sosyal mevzuat alanlarındaki bazı Alman düzenlemelerini korudu.
Savaştan sonra Wehrmacht'a katılan Lüksemburglu askerleri temsil etmek üzere "Ons Jongen" ("Bizim Oğlanlarımız") örgütü kuruldu. Etkilenen 10.000 genç erkek ve aileleri, yaklaşık 300.000 nüfuslu bir ülkede önemli bir güç oluşturuyordu; hem Lüksemburg hükûmeti hem de Federal Almanya Cumhuriyeti üzerinde lobi faaliyeti yürüttüler; daha sonra da "Zorla Askere Alınmış Nazizm Kurbanları Federasyonu" tarafından temsil edildiler. Örgüt, lobi çalışmalarının yanı sıra anma çalışmaları da üstlendi. Almanya-Lüksemburg ilişkilerinin normalleşmesinin yavaşlamasına neredeyse kesinlikle katkıda bulundular.
Hükûmet tarafından finanse edilen Direniş Belgeleme ve Araştırma Merkezi ile Zorunlu Askere Alma Belgeleme ve Araştırma Merkezi, Alman işgali dönemine ilişkin araştırmalar yapmak üzere sırasıyla 2002 ve 2005 yıllarında kuruldu.
Alman işgali dönemi, Lüksemburg yapımı bazı drama filmlerinde yer alıyor: Déi zwéi vum Bierg (1985), (2004), Réfractaire (2009) ve Emil (2010); işgal, aynı zamanda 2004 tarihli Heim ins Reich belgeselinin de konusudur.
Başkentteki bazı sokaklar, Lüksemburg'daki II. Dünya Savaşı olaylarının isimlerini almıştır veya savaştaki Müttefik askeri veya siyasi liderlerine, özellikle de Lüksemburg'un kurtuluşunda katkısı olanlara saygı gösterilmiştir:
- Allée des Résistants et des Déportés
- Avenue Charles-de-Gaulle
- Avenue du Dix-Septembre
- Boulevard d'Avranches
- Boulevard Franklin-D.-Roosevelt
- Boulevard Général-George-S.-Patton
- Rue de la Grève
- Place des Martyrs
- Rue du Plébiscite
- Rue General-Major-Lunsford-E.-Oliver
- Rue George-C.-Marshall
- Belçika Savaşı
- Hollanda Muharebesi
- Mihver Devletleri ile işbirliği
Kaynakça
- ^ "German Occupation of Luxembourg in World War II (May 10, 1940)". 13 Haziran 2013. 2 Haziran 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2023.
- ^ Horne, Alistair, To Lose a Battle, p. 258-264
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u Dostert, Paul. "Luxemburg unter deutscher Besatzung 1940-45: Die Bevölkerung eines kleinen Landes zwischen Kollaboration und Widerstand". Zug der Erinnerung (Almanca). 2 Haziran 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2023.
- ^ a b c d e f g . Centre national de l'audiovisuel. 10 Haziran 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Majerus, Benoît (2002). "Kollaboration in Luxemburg: die falsche Frage?". ... et wor alles net esou einfach. Fragen an die Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg. Ein Lesebuch zur Ausstellung (PDF). Publications scientifiques du Musée d’Histoire de la Ville de Luxembourg. X. Luxembourg. ss. 126-140. 9 Ocak 2018 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 3 Eylül 2023.
- ^ a b c Hellinghausen, Georges. . Église Catholique à Luxembourg / Katholische Kirche in Luxemburg. 26 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2023.
- ^ Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg, Paul Weber 1946 p. 121
- ^ Fletcher, Willard Allen (ed.); Fletcher, Jean Tucker (2012). Defiant Diplomat: George Platt Waller, American consul in Nazi-occupied Luxembourg 1939–1941. Newark: University of Delaware Press. s. 103. ISBN .
- ^ Various (2011). (PDF). Luxembourg: Government of Luxembourg. s. 114. ISBN . 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2014.
- ^ . Government.lu. 31 Ağustos 2002. 12 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2013.
- ^ "Luxembourg Volunteers in the German Wehrmacht in WWII". Feldgrau. 5 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 11 Mayıs 2013.
- ^ a b c Majerus, Benoît (2002), "...et wor alles net esou einfach - Questions sur le Luxembourg et la Deuxième Guerre mondiale", Kollaboration in Luxemburg: die falsche Frage?, X, Luxembourg: Musée d'Histoire de la Ville de Luxembourg, ss. 126-140
- ^ (PDF). Forum (179): 17-19. October 1997. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2023. Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (); Yazar
|ad1=
eksik|soyadı1=
() - ^ "Shoah in Luxemburg" (PDF). Ons Stad (71). 2002. 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 3 Eylül 2023. Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (); Yazar
|ad1=
eksik|soyadı1=
() - ^ a b c d Krier, Émile (1997). "Luxemburg am Ende der Besatzungszeit und der Neuanfang". Düwell, Kurt; Matheus, Michael (Ed.). Kriegsende und Neubeginn: Westdeutschland und Luxemburg zwischen 1944 und 1947 (PDF). Geschichtliche Landeskunde. 46. Stuttgart: Franz Steiner. 10 Eylül 2017 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 3 Eylül 2023.
- ^ Michel Pauly, Geschichte Luxemburgs p. 102
- ^ Trausch, Gilbert (1992). Histoire du Luxembourg. Paris: Hatier. ss. 176. ISBN .
- ^ Baltzer, Bruno (1998). "Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?" (PDF). Ons Stad. 57: 32. 15 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 3 Eylül 2023. Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (); Yazar
|ad1=
eksik|soyadı1=
() - ^ Baltzer, Bruno (1993). "Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?" (PDF). Ons Stad. 42: 29. 1 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 3 Eylül 2023. Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı (); Yazar
|ad1=
eksik|soyadı1=
()
Alakalı eserler
- Braun, Josy (2002). [Belediye yönetimi: Lüksemburg teşkilatından Nazi rejimine] (PDF). Ons Stad (Fransızca) (71). 16 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Birden fazla yazar-name-list parameters kullanıldı ()
- Dostert, Paul (1985). Luxemburg zwischen Selbstbehauptung und nationaler Selbstaufgabe: Die deutsche Besatzungspolitik und die Volksdeutsche Bewegung 1940-1945 [Lüksemburg, kendini öne sürme ile ulusal olarak kendini terk etme arasında: Alman işgal politikası ve etnik Alman hareketi 1940-1945] (Almanca). Lüksemburg: Editions Saint-Paul.
- Dostert, Paul. [Villa Pauly'nin Tarihi]. Seconde Guerre mondiale - Centres de Documentation et de Recherche sur la Résistance et sur l'Enrôlement forcé (Fransızca). 4 Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- Engel, Marcel; Hohengarten, André (1983). Das SS-Sonderlager im Hunsrück 1939-1945 [Hunsrück'teki SS özel kampı 1939-1945] (Almanca). Lüksemburg: Editions St. Paul.
- Fisch, René; Molitor, E (1991). Die Luxemburger Kirche im 2. Weltkrieg: Dokumente, Zeugnisse, Lebensbilder [2. Dünya Savaşı'nda Lüksemburg Kilisesi: Belgeler, tanıklıklar, biyografiler] (Almanca). Lüksemburg: Editions Saint-Paul.
- Fletcher, William Allen (1970). "The German Administration in Luxemburg 1940–1942: Toward a 'de facto' Annexation" [Lüksemburg'daki Alman Yönetimi 1940–1942: Fiili Bir İlhaka Doğru]. The Historical Journal (İngilizce). 13 (3): 533-544. doi:10.1017/s0018246x00009304.
- Hohengarten, André (2002). "Die Nazi-Gewaltherrschaft in Luxemburg-Stadt" [Lüksemburg Şehri'ndeki Nazi zulmü] (PDF). Ons Stad (Almanca) (71): 5-11.
- Krier, Émile (1978). Deutsche Kultur- und Volkstumspolitik von 1933-1940 in Luxemburg [Lüksemburg'da 1933-1940 yılları arasında Alman kültürel ve etnik siyaseti] (Almanca). Bonn: Universität.
- Lesch, Paul (2002). "Les Luxembourgeois et le cinéma allemand au cours de l'Occupation" [İşgal sırasında Lüksemburglular ve Alman sineması] (PDF). Ons Stad (Fransızca) (71).
- May, Guy (2002). [Alman işgali altındaki Lüksemburg şehrinin sokak adları (1940-1944)] (PDF). Ons Stad (Almanca) (71). 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
- Nonnenmacher, Georges Gilbert (1966). La grande honte de l'incorporation de force des Alsaciens-Lorrains, Eupenois-Malmédiens et Luxembourgeois dans l'armée allemande au cours de la deuxième guerre mondiale [Alsas-Lorenlilerin, Eupen-Malmedylilerin ve Lüksemburgluların İkinci Dünya Savaşı sırasında zorla Alman ordusuna dahil edilmesinin büyük utancı] (Fransızca). Colmar.
- Powaski, Ronald E. (2008). Lightning War: Blitzkrieg in the West, 1940 [Yıldırım Savaşı: Batı'da Blitzkrieg, 1940] (İngilizce). Book Sales, Inc. ISBN .
- Quadflieg, Peter M. (2008). "Zwangssoldaten" und "Ons Jongen". Eupen-Malmedy und Luxemburg als Rekrutierungsgebiet der deutschen Wehrmacht im Zweiten Weltkrieg ["Zorunlu Askerler" ve "Ons Jongen". İkinci Dünya Savaşı'nda Alman Wehrmacht'ının işe alım alanı olarak Eupen-Malmedy ve Lüksemburg] (Almanca). Aachen. ISBN .
- Raths, Aloyse (2008). Unheilvolle Jahre für Luxemburg - Années néfastes pour le Grand-Duché [Lüksemburg için felaket yıllar - Büyük Dükalık için felaket yıllar] (Almanca ve Fransızca). Lüksemburg.
- Spang, Paul (1982). Von der Zauberflöte zum Standgericht. Naziplakate in Luxemburg 1940-1944 [Sihirli Flüt'ten askeri mahkemeye. Lüksemburg'daki Nazi posterleri 1940-1944] (Almanca). Editions St. Paul.
- Thewes, Guy. [Lüksemburg'da Nasyonal Sosyalist mimari] (PDF). Ons Stad (Almanca) (71). 14 Şubat 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2016.
- Thewes, Guy (2008). A propos ... Histoire du Grand-Duché de Luxembourg [Lüksemburg Büyük Dükalığı Tarihi... Hakkında] (PDF) (Fransızca). Lüksemburg: Imprimerie Hengen. ISBN .
- Trausch, Gilbert (2003). L'Histoire du Luxembourg: Le destin d'un 'petit pays' [Lüksemburg Tarihi: Bir 'küçük ülke'nin kaderi] (Fransızca). Toulouse: Editions Privat.
- Volkmann, Hans-Erich (2010). Luxemburg im Zeichen des Hakenkreuzes: eine politische Wirtschaftsgeschichte 1933 bis 1944 [Gamalı haç altında Lüksemburg: 1933'ten 1944'e kadar siyasi ve ekonomik tarih] (Almanca). Paderborn: Schöningh. ISBN .
- Weber, Paul (1948). Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg [İkinci Dünya Savaşı'nda Lüksemburg Tarihi] (Almanca). Lüksemburg: V. Buck.
- Zariz, Ruth. The Jews of Luxembourg during the Second World War [İkinci Dünya Savaşı sırasında Lüksemburg Yahudileri] (İngilizce). Holocaust & Genocide Studies No 7 (1993). s. 51–66.
Dış bağlantılar
- [Heim ins Reich: Lüksemburg'daki 2. Dünya Savaşı - bazı önemli noktalar]. Centre national de l'audiovisuel (Fransızca). 10 Haziran 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- [II. Dünya Savaşı Sırasında Lüksemburg İşbirlikçi Güçleri]. Feldgrau (İngilizce). 4 Ağustos 2020. 3 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
II Dunya Savasi nda Luksemburg un Alman isgali Luksemburg Buyuk Dukaligi nin Nazi Almanyasi tarafindan isgal edilmesinin ardindan Mayis 1940 ta basladi Luksemburg resmi olarak tarafsiz olmasina ragmen Fransiz Maginot Hatti nin sonunda stratejik bir noktada bulunuyordu 10 Mayis 1940 ta Wehrmacht Luksemburg Belcika ve Hollanda yi isgal etti Luksemburg baslangicta askeri idare altindaydi ancak daha sonra sivil idareye sahip bir bolge haline geldi ve nihayetinde dogrudan Almanya ya ilhak edildi Almanlar Luksemburg un bir Cermen devleti olduguna inaniyordu ve yabanci olarak algiladiklari Fransiz dilini ve kulturel etkilerini bastirmaya calisti Her ne kadar bazi Luksemburglular katilmis veya Almanlarla isbirligi yapmis olsa da her iki grup da nufusun azinligini olusturuyordu Alman vatandasi olan bircok Luksemburglu 1942 den itibaren Alman ordusuna alindi yaklasik 3 500 Luksemburg Yahudisi olduruldu Ulkenin Muttefikler tarafindan kurtarilmasi Eylul 1944 te basladi ancak Ardenler Taarruzu nedeniyle 1945 in basina kadar tamamlanamadi Isgal oncesiLuksemburg haritasi 1 Eylul 1939 da II Dunya Savasi nin patlak vermesi Luksemburg hukumetini hassas bir duruma soktu Bir yandan halkin sempatisi Belcika ve Fransa ya yonelikti Ote yandan ulkenin ndan bu yana izledigi tarafsizlik politikasi nedeniyle hukumet komsularina karsi dikkatli ve bir durus benimsedi 1 Eylul itibariyla yayin yapmayi durdurdu 1940 baharinda Almanya ve Fransa sinirlari boyunca surlar dikildi Adini insa eden kisiden alan celik kapili devasa beton olusuyordu Bu barikatlarin resmi amaci herhangi bir isgalci ordunun ilerleyisini yavaslatmak ve Luksemburg un tarafsizliginin garantorlerine isgalcilere karsi karsi onlem almalari icin zaman vermekti Ancak Alman kuvvetlerinin muazzam gucuyle karsilastirildiginda yalnizca sembolik bir karaktere sahipti ve halkin sakinlesmesine yardimci oldu Kucuk Corps des Gendarmes et Volontaires disinda Luksemburg un anlasmanin kisitlamalari nedeniyle bir ordusu yoktu 1940 baharindaki bircok yanlis alarmin ardindan Almanya ile Fransa arasinda askeri catisma olasiligi artti Almanya kok ihracatini durdurdu IsgalSchuster Hatti nin celik kapilarinin Alman birliklerinin Our Sauer ve Mosel sinir nehirlerinin dogu yakasindaki hareketlerinin ardindan 10 Mayis 1940 saat 03 15 te kapatilmasi emredildi Bu arada Luksemburg da yasayan Almanlar tarafindan desteklenen sivil kiligina giren ve Stosstrupp Lutzelburg isimli Alman ozel kuvvetleri radyo yayinlarini ve Almanya Luksemburg sinirindaki barikatlari sabote etmeye calisti ancak girisimleri basarisizlikla sonuclandi Kraliyet ailesi Colmar Berg deki ikametgahindan Luksemburg Sehri ndeki Buyuk Dukalik Sarayi na tahliye edildi 1 2 ve nden olusan Alman isgali 04 35 te basladi Luksemburg Gonullu Kolordusu nun cogunlugu kislalarinda kaldigindan Almanlar yikilan bazi kopruler ve kara mayinlari disinda onemli bir direnisle karsilasmadi Luksemburg polisi Alman birliklerine direndi ancak pek ise yaramadi baskent ogleden once Almanlarin eline gecti Luksemburg un toplam zayiati 75 tutsak polis ve asker alti yarali polis ve bir yarali askerdi Saat 08 00 de Albay Jouffault un kaynak belirtilmeli ve 5 Zirhli Tabur un 2 bolugu tarafindan desteklenen General fr nin fr Alman kuvvetlerini izlemek icin Luksemburg un guney sinirini gecti bu birimler daha sonra Maginot Hatti nin arkasina cekildi 10 Mayis 1940 aksami guneyi haric Luksemburg un buyuk kismi Alman kuvvetleri tarafindan isgal edildi Isgal sonucunda 90 000 den fazla sivil Esch sur Alzette kantonundan tahliye edildi 47 000 i Fransa ya ve 45 000 i Luksemburg un orta ve kuzey kesimlerine kacti Buyuk Duses Charlotte ve basbakan Pierre Dupong un hukumeti sirasiyla Fransa Portekiz ve Birlesik Krallik a kacti ve nihayetinde savas suresince Kanada ya yerlesti Londra ya surgune giden Charlotte ulusal birligin onemli bir simgesi haline geldi En buyuk oglu ve varisi Jean 1942 de Ingiliz Ordusu na gonullu olarak katildi Luksemburg da kalan tek resmi temsilci de bir hukumet komisyonunun baskani ve Temsilciler Meclisi nin 41 uyesi idi YonetimAskeri yonetim Heinrich Himmler Temmuz 1940 ta Luksemburg u ziyaret ederken 10 Mayis 1940 in erken saatlerinde Alman diplomat Von Radowitz Luksemburg hukumetinin genel sekreterine Alman hukumetinin Almanya nin Buyuk Dukalik in toprak butunlugunu veya siyasi bagimsizligini degistirmeye niyeti olmadigini belirten bir muhtira verdi Ertesi gun Luksemburg icin bir askeri yonetim kuruldu Luksemburg un cikarlari ust duzey memurlardan olusan ve Temsilciler Meclisi tarafindan mesrulastirilan Albert Wehrer yonetimindeki bir hukumet komisyonu tarafindan temsil ediliyordu Bu komisyonla askeri yetkililer arasinda iyi bir iliski vardi Albay Schumacher ulkenin sorunlarina karsi acik goruslu bir tutum sergiledi ve bunlari hukumet komisyonuyla istisare ederek cozme istegi gosterdi 13 Temmuz 1940 ta Luksemburg da Athenee de Luxembourg da Almanca ogretmeni in onderliginde VdB kuruldu Ana hedefi propaganda yoluyla halki Alman dostu bir konuma itmek ve Heim ins Reich politikasini uygulamakti Bazi milletvekilleri ve ust duzey memurlar I Dunya Savasi nda oldugu gibi Luksemburg un askeri yonetim altinda bir olcude ozerkligi koruyabilecegi gorusundeydi ve Almanya ile bir tur anlasmaya varmak icin girisimlerde bulunuldu Ancak cok gecmeden Berlin deki yetkililer Luksemburg un kaderinin bu sefer cok farkli olacagini acikca ortaya koydu Naziler Luksemburglulari bir Cermen halki ve Luksemburg u da bir Alman topragi olarak goruyordu Askeri yetkililer 31 Temmuz 1940 ta Luksemburg dan cekildi ve yerine yonetimindeki bir sivil idare getirildi Sivil idare ve ilhak 21 Temmuz 1940 ta Oberkommando des Heeres tarafindan CdZ Sivil Idare Sefi olarak atandi Luksemburg daha sonra 29 Temmuz da CdZ Gebiet Luxemburg a dahil edildi Baslangicta Belcika ve Kuzey Fransa daki askeri komutanliklara bagli olan Simon un atanmasi 2 Agustos ta Adolf Hitler in kendisi tarafindan onaylandi ve bu onun dogrudan Fuhrer e rapor verdigini ve baska kimseye rapor vermedigini belirtti Bu ona Nazi Almanyasi nin askeri ve sivil otoriteleri konusunda genis olcude ozerklik sagladi Ayni zamanda komsu Gau Trier Koblenz in daha sonra Gauleiter i olan Simon halki etnik Alman olduklarina ve Ucuncu Reich in dogal bir parcasi olduklarina ikna etmek icin Heim ins Reich olarak bilinen bir propaganda ve daha sonra teror kampanyasina onculuk etti Amaci Luksemburg u mumkun olan en kisa surede Alman ulusuna geri kazandirmakti Simon Luksemburglularin Almanya ya bagliliklarini gonullu olarak ilan edebilmeleri icin yalnizca belirli bir duzeyde egitim ve aydinlanmaya ihtiyac duyduklarina inaniyordu Bunu onlarin aslinda kan ve soy itibariyla Alman olduklarina olan inancindan cikarmisti Gauleiter e gore Luksemburg un bagimsizligi sacma bir fikirdi ve bu fikir yalnizca monarsi ve hukumetin onu beslemesi nedeniyle vardi Luksemburglulara Alman ulusuna ait olduklarina dair kanit gosterilirse bagimsiz olma iradesi ortadan kalkmaliydi Isgal altindaki Luksemburg da yasamHala sokunu hisseden halk ilk basta yavas tepki verdi Ustelik kraliyet ailesi ve hukumet sessizce surgune kacmisti Nufusun cogunlugu yetkililerle herhangi bir catismayi onlemek icin baslarini asagida tuttu digerleri ise pasif direnis eylemlerine katildi Almanlastirma Simon un yonetimi Luksemburg a geldiginde Luksemburglularin Almanliginin yalnizca Fransiz etkisinin ince bir dis katmani altinda yattigina tamamen ikna olmustu Bu da yonetiminin kararli bir sekilde bu katmani biraz sokerek nufusun Alman karakterinin esasen kendini ortaya cikaracagi anlamina geliyordu Simon un iki net hedefi vardi Luksemburg un Nazilestirilmesi ve yani Fransiz isimleri Fransiz kokenli kelimeler veya Fransiz yasam tarzi gibi Alman kokenli olmayan her seyin yok edilmesi Luksemburg devlet kurumlarinin yikilmasi parcalanmasi ve ulkenin Ucuncu Reich a dahil edilmesi Ilk kararname dizisi bu politikayi cok acik bir sekilde ortaya koydu 6 Agustos 1940 Almanca tek resmi dil oldu ve Fransizcanin kullanimi yasaklandi Yasak resmi ve idari kullanimin yani sira gunluk yasam icin de gecerliydi Bonjour Merci Mosyo Madam vb gibi Fransizca nezaket ifadeleri de yasaga dahil edildi birbirlerini selamlayan insanlar Heil Hitler demek zorundaydi 1940 sonbahari Siyasi partiler ve bagimsiz isci sendikalari Parlamento ve feshedildi Tum sivil toplum kuruluslari ve basin Nazi denetimine tabi tutuldu 1940 in sonuna kadar ve Nurnberg Yasalari ni iceren Alman yasalari uygulanmaya baslandi 31 Ocak 1941 Fransizcaya benzeyen adlar ve soyadlari ile sokak kasaba magaza ve sirket adlari Almanlastirildi yani Almanca karsiliklarina cevrildi ya da sadece daha Alman bir adla degistirildi ornek olarak Henri Heinrich oldu Dupont ise Bruckner oldu 18 Subat 1941 Bere takmak yasaklandi Mayis 1941 den itibaren bircok Luksemburglu gencin Reichsarbeitsdienst e katilmasi emredildi Halki etkilemek icin buyuk bir propaganda kampanyasi baslatildi yalnizca muhalifler ve elestirmenler degil ayni zamanda ogretmenler yetkililer ve onde gelen is adamlari da Nazi orgutlerine katilmamalari halinde islerini kaybetmekle tehdit edildi ve bu da tum mesleklerden ise alimlarin buyuk olcude artmasina yol acti Merkezi bir kayit defteri neredeyse her vatandasin Nazi rejimine iliskin kisisel gorusunu belgeliyordu Rejime acikca karsi cikan insanlar islerini kaybetti ya da cogunlukla dogu Almanya ya en kotu durumlarda ise bircogunun olduruldugu olum kamplarina gonderildi Isgal yetkilileri Luksemburg u Hitler Gencligi Alman Kiz Birligi Winterhilfswerk NS Frauenschaft ve Deutsche Arbeitsfront dahil olmak uzere Almanya da da mevcut olan bir siyasi sosyal ve kulturel orgutler agiyla kapsamaya calisti Katolik Kilisesi savas sirasinda nispeten sessiz kaldi ve Yahudilerin kaderi veya Nazi rejimi konusunda kamuya acik bir tutum sergilemedi Bir yandan Piskopos hastalik nedeniyle yatalakti ve bu nedenle aktif muhalefet saglayacak durumda degildi Ote yandan Piskopos isgalcilerin dusmanligini daha da artirmak ve savas sirasinda buyuk olcude kisitlanan Kilise nin zaten istikrarsiz olan dini yasamini tehlikeye atmak istemiyordu Ancak Piskopos Philippe Nazi liderligiyle gorusmeyi reddetti ve gorevinin bosalmasi ihtimaline karsi hazirliklar yapti nedeniyle kamusal yasamin disina itilen Kilise varliginin tehdit altinda oldugunu gordu Oktav kutlamalari veya dans alayi gibi kamuya acik dini etkinlikler yasaklandi Hristiyan orgutleri feshedildi okullarda din egitimi yasaklandi ve dini emirlere yasak getirildi Ayni zamanda piskoposluk idaresi bir sure supheli olmasina ragmen savas sirasinda saglam kalan cok az sayida Luksemburg kurumundan biri olarak kaldi ve Piskopos un sinir disi edilmesi isgal yetkilileri tarafindan degerlendirilmisti Direnis Luksemburg direnisi nufusun yalnizca kucuk bir kismi tarafindan gerceklestirildi Olusumu ilk basta kendiliginden ve yavasti Ilk gruplar 1940 sonbaharindan 1941 yazina kadar olusturuldu Baslangicta koordinasyon olmadan ve farkli motivasyonlarla calistilar ornegin Yahudi karsiti politikalara karsi cikan ve demokrasiden yana olan liberaller ile bazen az cok nasyonal sosyalist karsiti egilimlere sahip muhafazakar Roma Katolikleri Roma Katoliklerinden bazilari ayni zamanda Sovyetler Birligi ne ve bolsevizme de karsiydilar Wehrmacht generallerinin Josef Stalin i ve Kizil Ordu yu yenecegini umuyorlardi ayni zamanda Yahudileri ve Nazi karsiti din adamlarini da ciftliklerinde onlardan gizliyorlardi Luksemburg Direnisi ne ancak Haziran 1941 de SSCB nin isgalinden sonra katildi Direnisin faaliyetleri buyuk olcude Alman bilgi tekelini baltalamaya ve karsi propagandayi kulaktan kulaga brosurler posterler ve daha sonra gazeteler yoluyla yayarak halka manevi destek saglamaya yonelikti Ek olarak direnis Muttefik savas esirlerinin ve vurulan pilotlarin Wehrmacht firarilerinin ve tehlike altindaki diger Luksemburglularin sinirlari gecerek Belcika veya Fransa ya gitmelerine yardimci oldu Wehrmacht a zorla calistirma ve zorunlu askerligin getirilmesi direnisin gorevlerini arttirdi Alman silahli kuvvetlerinde hizmet etmeyi reddeden cok sayida gencin artik ulke capinda saklanmasi guvende tutulmasi ve beslenmesi veya yurt disina kacmasina yardim edilmesi gerekiyordu Tutuklanan sinir disi edilen veya isten atilan kisilerin ailelerine yardim amaciyla yiyecek ve para yardimlari da yapildi Direnisin faaliyetlerinin giderek daha onemli hale gelen bir kismi Muttefiklere askeri siyasi ve ekonomik istihbarat saglamakti Bazi sabotaj eylemleri gerceklesmis olsa da bunlar nadirdi ve cekilebilecekleri uzak bolgelerin bulunmadigi kucuk bir ulkede cok riskli goruluyordu Benzer nedenlerden dolayi direnisin isgalcilere karsi silahli catismaya girmesi de nadirdi Sonunda hareketlerin bircogu surgundeki hukumetle Muttefiklerle Fransiz ve Belcika direnis hareketleriyle temasa gecti ve Fransiz Direnisi ne yaklasik 400 Luksemburglu katildi Ayrica Luksemburg dan yaklasik 300 kisi nin Ardenler bolumunde savasmak uzere ulkelerini terk etti ve burada sozde Kizil Aslan Tugayi ni kurdular Bircok taninmis Katolik ve Komunist aile ile bircok cemaat de bir dizi Luksemburglu Yahudi sivili ve yabanci Yahudiyi gizli ve guvende tuttu Pasif direnis Alman ordusunda Luftwaffenhelfer olarak gorev yapan Luksemburglular Bu donemde Luksemburg da siddet icermeyen pasif direnis yaygindi Agustos 1940 tan itibaren Luksemburglularin ulusal renkleri veya Buyuk Duses i tasvir eden vatansever rozetler takmasiyla Spengelskrich Savasi gerceklesti ve VdB den gelen saldirilara neden oldu Ekim 1941 de Alman isgalciler Luksemburglu siviller arasinda uyruklarini ana dillerini ve irk gruplarini belirtmeleri istenen bir anket yapti ancak Alman beklentilerinin aksine ankete katilanlarin 95 i sorulara sirasiyla Luksemburglu ve Luksemburgca yanitini verdi Kendilerini Alman vatandasi olarak ilan etmeyi reddetmeleri toplu tutuklamalara yol acti Zorunlu askerlik ozellikle populer degildi 31 Agustos 1942 de zorunlu askerligin 1920 ile 1927 arasinda dogan tum erkekleri kapsayacak sekilde genisletileceginin duyurulmasindan kisa bir sure sonra kuzeydeki Wiltz kasabasinda bir grev basladi Grev hizla yayildi ve Luksemburg daki fabrika ve sanayileri felc etti Grev hizla bastirildi ve liderleri tutuklandi 20 si ozel bir mahkemede Almancada Standgericht yargilandi ve yakinlardaki Hinzert toplama kampinda idam mangasi tarafindan idam edildi Yine de zorunlu askerlige karsi protestolar devam etti ve 3 500 Luksemburglu askere alindiktan sonra Alman ordusundan firar etti Isbirligi Nazi isgaliyle isbirligi Luksemburg da daha az konusulan bir konudur Arastirmalar isbirliginin toplumun her katmaninda gorulen bir olgu oldugunu gostermistir Ancak isbirlikciler arasinda memurlarin asiri temsili vardi Ortalama olarak isbirlikciler genel nufustan daha gencti Eylul 1944 un baslarinda yaklasik 10 000 kisi Luksemburg u Alman sivil idaresiyle birlikte terk etti bunun genellikle 3 500 isbirlikci ve ailelerinden olustugu varsayiliyor 1945 te 2 857 si erkek ve 2 244 u kadin olmak uzere 5 101 Luksemburglu siyasi faaliyetler nedeniyle cezaevindeydi ve bu da nufusun 1 79 unu olusturuyordu Luksemburg kurtarildiktan sonra on iki isbirlikci olum cezasina carptirildi ve Luksemburg Sehri nin Reckenthal semtinde vuruldu 249 isbirlikci calisma cezasina carptirildi 1366 si hapis cezasina carptirildi ve 645 i calisma evlerine gonderildi Baski Halkin muhalefetiyle karsi karsiya kalan rejim her turlu direnise karsi acimasiz onlemler aldi 1942 genel grevinden sonra Gustav Simon olaganustu hal ilan etti ve Alman Standgerichte yi uygulamaya basladi Binlerce kisi tutuklandi ve iskence gordu yuzlercesi toplama kamplarinda olduruldu Bazi ailelerin tamami dogu Almanya ya suruldu ve yerlerine cogunlukla Guney Tirol ve Dogu Avrupa dan gelen Alman aileler getirildi Gestapo nun karargahi bu terorun simgesi haline geldi kaynak belirtilmeli Agustos 1940 ta Gestapo genel merkezini Luksemburg Sehri ndeki Villa Pauly de kurmustu saha ofisleri Esch teki Villa Seligmann da ve Diekirch teki Villa Conter deydi 9 Eylul 1942 de Gauleiter Luksemburg icin yeniden yerlesim operasyonunu duyurdu O zamandan 1944 e kadar 1 410 dan fazla aile 4 200 kisi dogu Almanya ya Sudetenland a ve Yukari Silezya ya yerlestirildi Mallarina el konuldu ve Luksemburg a donmeleri yasaklanarak iyi Almanlar olmalari konusunda egitileceklerdi 1943 ten itibaren siyasi nedenlerle sinir disi edilen ailelerin yani sira Almanlar ogullari Wehrmacht ta askerlikten kacan veya birliklerinden firar eden aileleri de yeniden yerlestirmeye basladi Yeniden yerlestirilen bu insanlardan 9 u cocuk olmak uzere 73 u cogunlukla yetersiz beslenme ve tibbi tesislerin eksikligi nedeniyle kamplarda oldu HolokostIsgalden once Luksemburg da 3 900 Yahudi yasiyordu bunlarin cogu Almanya ve Avusturya dan gelen multecilerdi 10 Mayis 1940 gecesi yaklasik 1 600 kisi ulkeyi terk etti Simon un Nurnberg Yasalarini yururluge koymasinin ardindan hayat Yahudi nufusu icin cekilmez hale geldi Dukkanlarina esyalarina ve paralarina el konuldu ve tum Yahudi calisanlar isten cikarildi Kamu binalarina girmelerine veya evcil hayvan beslemelerine izin verilmedi 15 Ekim 1941 e kadar 1 500 Yahudi daha yetkililerin emriyle ulkeyi terk etti Gestapo onlara Fransa ve Ispanya ya kadar eslik etti ancak orada reddedildikleri icin sonu olmayan bir yolculuga cikmislardi 23 Agustos 1941 de Yahudi nufusa sokaga cikma yasagi getirildi ve Yahudiler ikinci sinif vatandas statusune indirildi Luksemburg Sehri ve Esch sur Alzette deki sinagoglar yikildi Ettelbruck ve Mondorf les Bains tekiler harap oldu Naziler geri kalan 800 Yahudinin cogunu eski Cinqfontaines manastirinda Funfbrunnen yogunlastirdi Buradan 16 Ekim 1941 den 17 Haziran 1943 e kadar 7 trenle Litzmannstadt gettosuna ve Lublin ve Theresienstadt toplama kamplarina 1943 ten itibaren ise dogrudan Auschwitz imha kampina surulduler 17 Haziran 1943 te Gustav Simon Luksemburg un Judenfrei oldugunu ilan etti Sinir disi edilen 683 kisiden sadece 43 u hayatta kaldi KurtulusWiltz deki siviller kasabanin ABD gucleri tarafindan kurtarilmasi sirasinda Luksemburg bayragini dalgalandiriyor Luksemburg Eylul 1944 te Muttefik kuvvetler ozellikle ABD Ordusu Muharebe Komutanligi A CCA tarafindan kurtarildi Ilk ABD kuvvetleri 9 Eylul de Petange yakinlarindan Luksemburg topraklarina girdi ve 10 Eylul 1944 te baskenti kurtardi Almanlar savasmadan ulkeden geri cekildi 12 Eylul e kadar Luksemburg un 90 i kurtarildi Ardenler Taarruzu ndan bir ay once Waffen SS in 250 askeri sirasinda Vianden kasabasini Luksemburg Direnisi nden geri almayi basaramamisti Ardenler Taarruzu sirasinda ulkenin kuzey kismi Almanlarin 40 km 25 mi kadar uzaga mermi gondermek uzere tasarladigi ozel bir birligin topculari bkz tarafindan vuruldu ancak Almanlar sehri geri alamadi Kayiplar ve hasarToplamda 5 700 Luksemburg vatandasi II Dunya Savasi sirasinda oldu bu 1940 nufusunun 2 sine tekabul ediyor yani Bati Avrupa daki en yuksek kayip oranidir Ek olarak 18 658 bina yikildi veya agir hasar gordu bu da Luksemburg daki tum binalarin 1 3 unu olusturuyordu nufusun 39 unu etkiliyor Hasarin buyuk bir kismi Ardenler Taarruzu sirasinda meydana geldi Sonrasi1941 de surgundeki hukumet Alman isgalcilerin tum tedbirlerinin gecersiz oldugunu ilan etti ve bunu 1944 te yeniden dogruladi Ancak ayni zamanda Alman sisteminde her sey kotu degil onlarin uygulamaya koydugu bazi kurumlari korumamiz iyi olur ifadesine de yer verildi Dolayisiyla surgundeki hukumet geri dondugunde is hukuku vergi hukuku ve sosyal mevzuat alanlarindaki bazi Alman duzenlemelerini korudu Savastan sonra Wehrmacht a katilan Luksemburglu askerleri temsil etmek uzere Ons Jongen Bizim Oglanlarimiz orgutu kuruldu Etkilenen 10 000 genc erkek ve aileleri yaklasik 300 000 nufuslu bir ulkede onemli bir guc olusturuyordu hem Luksemburg hukumeti hem de Federal Almanya Cumhuriyeti uzerinde lobi faaliyeti yuruttuler daha sonra da Zorla Askere Alinmis Nazizm Kurbanlari Federasyonu tarafindan temsil edildiler Orgut lobi calismalarinin yani sira anma calismalari da ustlendi Almanya Luksemburg iliskilerinin normallesmesinin yavaslamasina neredeyse kesinlikle katkida bulundular Hukumet tarafindan finanse edilen Direnis Belgeleme ve Arastirma Merkezi ile Zorunlu Askere Alma Belgeleme ve Arastirma Merkezi Alman isgali donemine iliskin arastirmalar yapmak uzere sirasiyla 2002 ve 2005 yillarinda kuruldu Alman isgali donemi Luksemburg yapimi bazi drama filmlerinde yer aliyor Dei zwei vum Bierg 1985 2004 Refractaire 2009 ve Emil 2010 isgal ayni zamanda 2004 tarihli Heim ins Reich belgeselinin de konusudur Baskentteki bazi sokaklar Luksemburg daki II Dunya Savasi olaylarinin isimlerini almistir veya savastaki Muttefik askeri veya siyasi liderlerine ozellikle de Luksemburg un kurtulusunda katkisi olanlara saygi gosterilmistir Allee des Resistants et des Deportes Avenue Charles de Gaulle Avenue du Dix Septembre Boulevard d Avranches Boulevard Franklin D Roosevelt Boulevard General George S Patton Rue de la Greve Place des Martyrs Rue du Plebiscite Rue General Major Lunsford E Oliver Rue George C Marshall Belcika Savasi Hollanda Muharebesi Mihver Devletleri ile isbirligiKaynakca German Occupation of Luxembourg in World War II May 10 1940 13 Haziran 2013 2 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Horne Alistair To Lose a Battle p 258 264 a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u Dostert Paul Luxemburg unter deutscher Besatzung 1940 45 Die Bevolkerung eines kleinen Landes zwischen Kollaboration und Widerstand Zug der Erinnerung Almanca 2 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2023 a b c d e f g Centre national de l audiovisuel 10 Haziran 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Majerus Benoit 2002 Kollaboration in Luxemburg die falsche Frage et wor alles net esou einfach Fragen an die Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg Ein Lesebuch zur Ausstellung PDF Publications scientifiques du Musee d Histoire de la Ville de Luxembourg X Luxembourg ss 126 140 9 Ocak 2018 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 3 Eylul 2023 a b c Hellinghausen Georges Eglise Catholique a Luxembourg Katholische Kirche in Luxemburg 26 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg Paul Weber 1946 p 121 Fletcher Willard Allen ed Fletcher Jean Tucker 2012 Defiant Diplomat George Platt Waller American consul in Nazi occupied Luxembourg 1939 1941 Newark University of Delaware Press s 103 ISBN 978 1 61149 398 6 KB1 bakim Fazladan yazi yazar listesi link Various 2011 PDF Luxembourg Government of Luxembourg s 114 ISBN 978 2 87999 212 9 3 Mart 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 7 Mayis 2014 Government lu 31 Agustos 2002 12 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Mayis 2013 Luxembourg Volunteers in the German Wehrmacht in WWII Feldgrau 5 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 11 Mayis 2013 a b c Majerus Benoit 2002 et wor alles net esou einfach Questions sur le Luxembourg et la Deuxieme Guerre mondiale Kollaboration in Luxemburg die falsche Frage X Luxembourg Musee d Histoire de la Ville de Luxembourg ss 126 140 PDF Forum 179 17 19 October 1997 24 Eylul 2015 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Birden fazla yazar name list parameters kullanildi yardim Yazar ad1 eksik soyadi1 yardim Shoah in Luxemburg PDF Ons Stad 71 2002 24 Eylul 2015 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Birden fazla yazar name list parameters kullanildi yardim Yazar ad1 eksik soyadi1 yardim a b c d Krier Emile 1997 Luxemburg am Ende der Besatzungszeit und der Neuanfang Duwell Kurt Matheus Michael Ed Kriegsende und Neubeginn Westdeutschland und Luxemburg zwischen 1944 und 1947 PDF Geschichtliche Landeskunde 46 Stuttgart Franz Steiner 10 Eylul 2017 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Michel Pauly Geschichte Luxemburgs p 102 Trausch Gilbert 1992 Histoire du Luxembourg Paris Hatier ss 176 ISBN 2 218 03855 2 Baltzer Bruno 1998 Was bedeuten die Strassennamen der Stadt PDF Ons Stad 57 32 15 Temmuz 2023 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Birden fazla yazar name list parameters kullanildi yardim Yazar ad1 eksik soyadi1 yardim Baltzer Bruno 1993 Was bedeuten die Strassennamen der Stadt PDF Ons Stad 42 29 1 Temmuz 2023 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 3 Eylul 2023 Birden fazla yazar name list parameters kullanildi yardim Yazar ad1 eksik soyadi1 yardim Alakali eserlerBraun Josy 2002 Belediye yonetimi Luksemburg teskilatindan Nazi rejimine PDF Ons Stad Fransizca 71 16 Agustos 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Birden fazla yazar name list parameters kullanildi yardim Dostert Paul 1985 Luxemburg zwischen Selbstbehauptung und nationaler Selbstaufgabe Die deutsche Besatzungspolitik und die Volksdeutsche Bewegung 1940 1945 Luksemburg kendini one surme ile ulusal olarak kendini terk etme arasinda Alman isgal politikasi ve etnik Alman hareketi 1940 1945 Almanca Luksemburg Editions Saint Paul Dostert Paul Villa Pauly nin Tarihi Seconde Guerre mondiale Centres de Documentation et de Recherche sur la Resistance et sur l Enrolement force Fransizca 4 Mayis 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Engel Marcel Hohengarten Andre 1983 Das SS Sonderlager im Hunsruck 1939 1945 Hunsruck teki SS ozel kampi 1939 1945 Almanca Luksemburg Editions St Paul Fisch Rene Molitor E 1991 Die Luxemburger Kirche im 2 Weltkrieg Dokumente Zeugnisse Lebensbilder 2 Dunya Savasi nda Luksemburg Kilisesi Belgeler tanikliklar biyografiler Almanca Luksemburg Editions Saint Paul Fletcher William Allen 1970 The German Administration in Luxemburg 1940 1942 Toward a de facto Annexation Luksemburg daki Alman Yonetimi 1940 1942 Fiili Bir Ilhaka Dogru The Historical Journal Ingilizce 13 3 533 544 doi 10 1017 s0018246x00009304 Hohengarten Andre 2002 Die Nazi Gewaltherrschaft in Luxemburg Stadt Luksemburg Sehri ndeki Nazi zulmu PDF Ons Stad Almanca 71 5 11 Krier Emile 1978 Deutsche Kultur und Volkstumspolitik von 1933 1940 in Luxemburg Luksemburg da 1933 1940 yillari arasinda Alman kulturel ve etnik siyaseti Almanca Bonn Universitat Lesch Paul 2002 Les Luxembourgeois et le cinema allemand au cours de l Occupation Isgal sirasinda Luksemburglular ve Alman sinemasi PDF Ons Stad Fransizca 71 May Guy 2002 Alman isgali altindaki Luksemburg sehrinin sokak adlari 1940 1944 PDF Ons Stad Almanca 71 4 Mart 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Nonnenmacher Georges Gilbert 1966 La grande honte de l incorporation de force des Alsaciens Lorrains Eupenois Malmediens et Luxembourgeois dans l armee allemande au cours de la deuxieme guerre mondiale Alsas Lorenlilerin Eupen Malmedylilerin ve Luksemburglularin Ikinci Dunya Savasi sirasinda zorla Alman ordusuna dahil edilmesinin buyuk utanci Fransizca Colmar Powaski Ronald E 2008 Lightning War Blitzkrieg in the West 1940 Yildirim Savasi Bati da Blitzkrieg 1940 Ingilizce Book Sales Inc ISBN 978 0 7858 2097 0 Quadflieg Peter M 2008 Zwangssoldaten und Ons Jongen Eupen Malmedy und Luxemburg als Rekrutierungsgebiet der deutschen Wehrmacht im Zweiten Weltkrieg Zorunlu Askerler ve Ons Jongen Ikinci Dunya Savasi nda Alman Wehrmacht inin ise alim alani olarak Eupen Malmedy ve Luksemburg Almanca Aachen ISBN 978 3 8322 7078 0 Raths Aloyse 2008 Unheilvolle Jahre fur Luxemburg Annees nefastes pour le Grand Duche Luksemburg icin felaket yillar Buyuk Dukalik icin felaket yillar Almanca ve Fransizca Luksemburg Spang Paul 1982 Von der Zauberflote zum Standgericht Naziplakate in Luxemburg 1940 1944 Sihirli Flut ten askeri mahkemeye Luksemburg daki Nazi posterleri 1940 1944 Almanca Editions St Paul Thewes Guy Luksemburg da Nasyonal Sosyalist mimari PDF Ons Stad Almanca 71 14 Subat 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Ocak 2016 Thewes Guy 2008 A propos Histoire du Grand Duche de Luxembourg Luksemburg Buyuk Dukaligi Tarihi Hakkinda PDF Fransizca Luksemburg Imprimerie Hengen ISBN 978 2 87999 093 4 Trausch Gilbert 2003 L Histoire du Luxembourg Le destin d un petit pays Luksemburg Tarihi Bir kucuk ulke nin kaderi Fransizca Toulouse Editions Privat Volkmann Hans Erich 2010 Luxemburg im Zeichen des Hakenkreuzes eine politische Wirtschaftsgeschichte 1933 bis 1944 Gamali hac altinda Luksemburg 1933 ten 1944 e kadar siyasi ve ekonomik tarih Almanca Paderborn Schoningh ISBN 978 3 506 77067 7 Weber Paul 1948 Geschichte Luxemburgs im Zweiten Weltkrieg Ikinci Dunya Savasi nda Luksemburg Tarihi Almanca Luksemburg V Buck Zariz Ruth The Jews of Luxembourg during the Second World War Ikinci Dunya Savasi sirasinda Luksemburg Yahudileri Ingilizce Holocaust amp Genocide Studies No 7 1993 s 51 66 Dis baglantilar Heim ins Reich Luksemburg daki 2 Dunya Savasi bazi onemli noktalar Centre national de l audiovisuel Fransizca 10 Haziran 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi II Dunya Savasi Sirasinda Luksemburg Isbirlikci Gucleri Feldgrau Ingilizce 4 Agustos 2020 3 Mayis 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi