Irina Petrovna Beletskaya (Rusça: Ири́на Петро́вна Беле́цкая ) (1933 doğumlu) Moskova Devlet Üniversitesi'nde Sovyet ve Rus kimya profesörüdür. Organometalik kimya ve bunun organik kimyadaki problemlere uygulanması konusunda uzmanlaşmıştır. Aromatik reaksiyon mekanizmaları ve ayrıca karbanyon asitliği ve reaktivitesi üzerine yaptığı çalışmalarla tanınır.Paladyum veya nikel katalizörleri kullanarak karbon-karbon bağı oluşumuna yönelik ilk yöntemlerden bazılarını geliştirdi ve bu reaksiyonları sulu ortamda çalışacak şekilde genişletti. Ayrıca organolantanitlerin kimyasının aydınlatılmasına da yardımcı oldu.
Irina Beletskay | |
---|---|
Ири́на Петро́вна Беле́цкая | |
![]() 2005 yılında Irina Beletskaya | |
Vatandaşlık | Rus |
Mezun olduğu okul(lar) | Moskova Devlet Üniversitesi |
Tanınma nedeni | CC bağı oluşumuna yönelik aromatik reaksiyon mekanizmaları, paladyum ve nikel katalizli yöntemler üzerine çalışmalar |
Memleket | Rusya |
Ödüller | Lomonosov Ödülü (1974) Demidov Ödülü (2003) IUPAC 2013 Kimya veya Kimya Mühendisliğinde Seçkin Kadınlar Ödülü (2013) |
Akademik kariyeri
Beletskaya, 1933 yılında Leningrad'da (St. Petersburg, Rusya) doğdu 1955 yılında Lomonosov Moskova Devlet Üniversitesi Kimya Bölümünden mezun oldu. 1958 yılında Kimya Adayı (Doktora benzeri) unvanını aldı 1963 yılında aynı kurumdan doktora ünvanı aldı. 1970 yılında Moskova Devlet Üniversitesi'nde Kimya Profesörü oldu şu anda Organoelement Kimya Laboratuvarı'nın başkanı olarak görev yapmaktadır. Beletskaya, 1974 yılında SSCB Bilim Akademisi'nin ilgili üyesi seçildi. 1992 yılında Rusya Bilimler Akademisi'nin tam üyesi (akademisyen) oldu. 1991-1993 yılları arasında IUPAC Organik Kimya Bölümü'nün başkanlığını yaptı. 2001 yılına kadar IUPAC Kimyasal Silah İmha Teknolojisi Komitesi'nde (CWDT) görev yaptı.Rus Organik Kimya Dergisi'nin baş editörüdür.
Beletskaya başlangıçta reaksiyon mekanizmalarını araştırdı. Kendisiyle birlikte Prof. O. Reutov doymuş karbonda elektrofilik reaksiyonlar üzerinde çalıştı. Ayrıca organometalik bileşiklerin reaksiyon mekanizmalarını da araştırdı. Ayrıca iyon çiftlerinin reaktivitesi ve yapısına vurgu yaparak karbanyon reaktivitesini araştırdı.
Başarılar ve ödüller
- Lomonosov Ödülü, 1974.
- Mendeleev Ödülü, 1979.
- Nesmeyanov Ödülü, 1991.
- Demidov Ödülü, 2003.
- Devlet Ödülü, 2004.
- IUPAC 2013 Kimya veya Kimya Mühendisliğinde Seçkin Kadınlar Ödülü, 2013.
Kaynakça
- ^ a b c d "A Tribute to Prof. Irina P. Beletskaya" (PDF). Arkivoc. 2008 (iv): 1-7. 10 Haziran 2007.
- ^ a b Schantl, Joachim (10 Haziran 2007). "A Tribute to Prof. Irina P. Beletskaya". Arkivoc. 2008 (4): 1-7. doi:10.3998/ark.5550190.0009.401.
- ^ "Division of Organic Chemistry". . 14 Nisan 2006. 14 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 10 Eylül 2007.
- ^ Beletskaya, Irina; Tyurin, Vladimir S.; Tsivadze, Aslan Yu.; Guilard, Roger; Stern, Christine (13 Mayıs 2009). "Supramolecular Chemistry of Metalloporphyrins". Chemical Reviews. 109 (5): 1659-1713. doi:10.1021/cr800247a. ISSN 0009-2665. (PMID) 19301872.
- ^ Hargittai, Magdolna (4 Mart 2015). Women Scientists: Reflections, Challenges, and Breaking Boundaries (İngilizce). Oxford University Press. ISBN .
- ^ "Russian Journal of Organic Chemistry (Editorial Board)". springer.com. 23 Mart 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 19 Nisan 2016.
- ^ "Biographies". New Trends in Cross-Coupling. Catalysis Series (İngilizce). 2014. ss. P021-P036. doi:10.1039/9781782620259-fp021. ISBN .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar