Shloyme Zanvl Rappoport (1863 – 8 Kasım 1920), S. Anski (veya Ansky) takma adıyla bilinen Musevi yazar, oyun yazarı, Musevi folklorü araştırmacısı, polemikçi, kültürel ve politik aktivist. En çok 1914'te yazdığı The Dybbuk veya Between Two Worlds adlı oyunuyla tanınır.
S. Anski | |
---|---|
![]() S. Anski, 1910 | |
Doğum | 1863 Chashniki, Vitebsk Valiliği, Rusya İmparatorluğu |
Ölüm | 8 Kasım 1920 (57 yaşında) Otwock, Polonya |
Meslek | Oyun yazarı |
Tanınma nedeni | The Dybbuk veya Between Two Worlds adlı oyunu |
1917'de Rus Devrimi'nden sonra Sosyal Devrimci milletvekili olarak Rusya Kurucu Meclisi'ne seçildi.
Biyografi
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlrTDJSaEwxSmhkbTVwZEhwcmFWOUJiaTF6YTJsZlRXOWphR1Z5WDFObWIzSnBiVjlDYVdGc2FXdGZSbkoxWnk1cWNHY3ZNalV3Y0hndFVtRjJibWwwZW10cFgwRnVMWE5yYVY5TmIyTm9aWEpmVTJadmNtbHRYMEpwWVd4cGExOUdjblZuTG1wd1p3PT0uanBn.jpg)
S. Anski, Rusya İmparatorluğu'nun Vitebsk Valiliği, Chashniki'de (şimdiki Belarus) doğdu ve 8 Kasım 1920'de Polonya'nın Otwock kentinde öldü.
Etnografik çalışma
Rus narodnik hareketinin etkisi altında Anski, etnografya ve sosyalizmle ilgilenmeye başladı ve politik bir aktivist oldu. Birinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesiyle, 1911 ile 1914 arasında çeşitli Yahudi kasabaları Volhynia ve Podolia'ya etnografik keşif gezilere başkanlık etti ve 2000'den fazla sorudan oluşan ayrıntılı bir etnografik anket oluşturdu.
Anski'nin etnografik koleksiyonları yıllarca Sovyet kasalarında kilitli kaldı, ancak bazı materyaller 1990'lardan itibaren gün ışığına çıktı. St. Petersburg'daki Devlet Etnografya Müzesi bunun birçoğunu elinde tutmaktadır. Bu seferlerde yaptığı geniş silindir kayıt koleksiyonunun bir kısmı da CD'ye aktarıldı.
Birinci Dünya Savaşı sırasında Yahudi topluluklarının Rus ordusu tarafından kasıtlı olarak yok edilmesine ilişkin etnografik raporu, The Enemy at His Pleasure: A Journey Through the Jewish Pale of Settlement During World War I, savaşın sivil nüfus üzerindeki etkisine dair tarih yazımının önemli bir kaynağı haline geldi.
Edebiyat kariyeri
Başlangıçta Rusça yazdı, ancak 1904'ten itibaren esas olarak Yidiş bir yazar olarak tanındı.
En çok 1914'te yazdığı The Dybbuk veya Between Two Worlds adlı oyunuyla tanınır. Oyun ilk olarak 9 Aralık 1920'de, yazarın ölümünden bir ay sonra (30 günlük yas süresinin sonunda) Varşova'daki Elyseum Tiyatrosu'nda sahnelendi. Daha sonra bir düzine veya daha fazla dile çevrildi ve tüm dünyada binlerce kez oynandı. Opera, bale ve senfonik süitlerin yanı sıra hala çok sayıda uyarlaması yapılmaktadır. Örneğin 2011 yılında yedi farklı yapımı vardı. Yahudi tiyatrosunun mücevheri olarak kabul edilir. İlk yıllarda Dybbuk o kadar önemli kabul edildi ki parodileri yazıldı ve üretildi.
The Dybbuk, Anski'nin en tanınmış eseri olmasına rağmen, etkileyici sayıda edebiyat, politika ve etnografi eseri yayınladı. Tüm yazılarını içermeyen Toplu Eserleri on beş cilttir. Anski, dördü bu koleksiyonda yer alan, uzun süredir baskısı tükenmiş başka oyunlar da yazdı, Dybbuk gibi Hasidik Gotik bir hikâye olan Day and Night gibi. Diğer üç oyunun devrim niteliğinde temaları vardır ve orijinal olarak Rusça yazılmıştır: Father and Son, In a Conspiratorial Apartment ve The Grandfather. Dördü de iki dilli Yidiş-İngilizce baskısında yeniden yayınlandı.
Anski aynı zamanda Yahudi Sosyalist Bund partisinin marşı haline gelen Di Shvue (Yemin) adlı şarkının ve Bund'a ithaf edilen "In the Zaltsikn Yam" (In the Salty Sea) adlı şiirin de (daha sonra bir şarkı haline getirildi) yazarıydı.
Kaynakça
- ^ . Jewish Heritage Online Magazine. 17 Ekim 2000 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Kasım 2009.
- ^ Nathaniel Deutsch, The Jewish Dark Continent: Life and Death in the Russian Pale of Settlement. Harvard University Press, 2011.
- ^ Eugene M. Avrutin, ed. Photographing the Jewish Nation: Pictures from S. An-sky's Ethnographic Expeditions. Tauber Institute for the Study of European Jewry. Waltham, Mass.: Brandeis, 2009.
- ^ Tracing An-sky: Jewish Collections from the State Ethnographic Museum in St. Petersburg, Amsterdam 1992
- ^ Materials of J. Engel Ethnographic Expedition 1912 (The Historic Collection of Jewish Music 1912-1947, vol. 1) (Kiev: National Academy of Sciences of Ukraine; Vernadsky National Library of Ukraine; Institute for Information Recording, 2001)
- ^ Zylbercweig, Zalmen (ed.). "An-ski, Sh.", in Leksikon fun Yidishn Teater (Lexicon of Yiddish Theater). Vol. 1. New York: Elisheva, 1931. col. 71-78; here: 74.
- ^ 1. Fernando Peñalosa, The Dybbuk: Text, Subtext, and Context. Tsiterboym Books, 2012.
- ^ Fernando Peñalosa, tr., Parodies of An-sky’s The Dybbuk. Bilingual Edition. Tsiterboym Books, 2012.
- ^ S. An-sky. Gezamelte Shriften. Vilna, Warsaw, New York: Wydawnistwo “AN-SKI,” 1922. Reprinted 1926 and 1929.
- ^ S. An-sky. Four Plays. Bilingual Edition, tr. Fernando Peñalosa. Tsiterboym Books, 2013.
Konuyla ilgili yayınlar
- Shmuel Werses.S. An-ski's "Between Two Worlds' (The Dybbuk): A Textual History." in Studies in Yiddish Literature and Folklore. Jerusalem: Hebrew University of Jerusalem, 1986
- Gabriella Safran and Steven Zipperstein (ed.): The worlds of S. An-sky. A Russian intellectual at the turn of the century. Stanford University Press, Stanford, Cal. 2006,
- S. Ansky : (Shloyme-Zanvl Rappoport) 1863-1920 : His Life and Works : Catalog of an Exhibition. [New York]: YIVO Institute for Jewish Research, 1980. OCLC 10304171
- Vladislav Ivanov. S. An-sky, Evgeny Vakhtangov and The Dybbuk // The worlds of S. An-sky. A Russian Jewish Intellectual at the Turn of the Century / Ed. by Gabriella Safran and Steven J. Zipperstein. California, Stanford. Stanford University Press, 2006. P. 252–265, 480–481.
- S. An-sky. Between Two Worlds (The Dybbuk): Censored Variant. Introduction by Vladislav Ivanov // The worlds of S. An-sky. A Russian Jewish Intellectual at the Turn of the Century / Ed. by Gabriella Safran and Steven J. Zipperstein. California, Stanford. Stanford University Press, 2006. P. 374–436.
Dış bağlantılar
- , 1 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlenmiş
- YIVO Doğu Avrupa'daki Yahudiler Ansiklopedisi 2 Şubat 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Shloyme Zanvl Rappoport 1863 8 Kasim 1920 S Anski veya Ansky takma adiyla bilinen Musevi yazar oyun yazari Musevi folkloru arastirmacisi polemikci kulturel ve politik aktivist En cok 1914 te yazdigi The Dybbuk veya Between Two Worlds adli oyunuyla taninir S AnskiS Anski 1910Dogum1863 Chashniki Vitebsk Valiligi Rusya ImparatorluguOlum8 Kasim 1920 57 yasinda Otwock PolonyaMeslekOyun yazariTaninma nedeniThe Dybbuk veya Between Two Worlds adli oyunu 1917 de Rus Devrimi nden sonra Sosyal Devrimci milletvekili olarak Rusya Kurucu Meclisi ne secildi BiyografiOdessa yazarlari Soldan saga Y Ravnitzki Ansky Mendele Mocher Sforim HN Bialik S Frug 1916 da Simon Dubnow gazetesinde yayinlandi S Anski Rusya Imparatorlugu nun Vitebsk Valiligi Chashniki de simdiki Belarus dogdu ve 8 Kasim 1920 de Polonya nin Otwock kentinde oldu Etnografik calismaRus narodnik hareketinin etkisi altinda Anski etnografya ve sosyalizmle ilgilenmeye basladi ve politik bir aktivist oldu Birinci Dunya Savasi nin patlak vermesiyle 1911 ile 1914 arasinda cesitli Yahudi kasabalari Volhynia ve Podolia ya etnografik kesif gezilere baskanlik etti ve 2000 den fazla sorudan olusan ayrintili bir etnografik anket olusturdu Anski nin etnografik koleksiyonlari yillarca Sovyet kasalarinda kilitli kaldi ancak bazi materyaller 1990 lardan itibaren gun isigina cikti St Petersburg daki Devlet Etnografya Muzesi bunun bircogunu elinde tutmaktadir Bu seferlerde yaptigi genis silindir kayit koleksiyonunun bir kismi da CD ye aktarildi Birinci Dunya Savasi sirasinda Yahudi topluluklarinin Rus ordusu tarafindan kasitli olarak yok edilmesine iliskin etnografik raporu The Enemy at His Pleasure A Journey Through the Jewish Pale of Settlement During World War I savasin sivil nufus uzerindeki etkisine dair tarih yaziminin onemli bir kaynagi haline geldi Edebiyat kariyeriVarsova daki Uc Yazar Mozolesi Peretz Dinezon ve Anski Baslangicta Rusca yazdi ancak 1904 ten itibaren esas olarak Yidis bir yazar olarak tanindi En cok 1914 te yazdigi The Dybbuk veya Between Two Worlds adli oyunuyla taninir Oyun ilk olarak 9 Aralik 1920 de yazarin olumunden bir ay sonra 30 gunluk yas suresinin sonunda Varsova daki Elyseum Tiyatrosu nda sahnelendi Daha sonra bir duzine veya daha fazla dile cevrildi ve tum dunyada binlerce kez oynandi Opera bale ve senfonik suitlerin yani sira hala cok sayida uyarlamasi yapilmaktadir Ornegin 2011 yilinda yedi farkli yapimi vardi Yahudi tiyatrosunun mucevheri olarak kabul edilir Ilk yillarda Dybbuk o kadar onemli kabul edildi ki parodileri yazildi ve uretildi The Dybbuk Anski nin en taninmis eseri olmasina ragmen etkileyici sayida edebiyat politika ve etnografi eseri yayinladi Tum yazilarini icermeyen Toplu Eserleri on bes cilttir Anski dordu bu koleksiyonda yer alan uzun suredir baskisi tukenmis baska oyunlar da yazdi Dybbuk gibi Hasidik Gotik bir hikaye olan Day and Night gibi Diger uc oyunun devrim niteliginde temalari vardir ve orijinal olarak Rusca yazilmistir Father and Son In a Conspiratorial Apartment ve The Grandfather Dordu de iki dilli Yidis Ingilizce baskisinda yeniden yayinlandi Anski ayni zamanda Yahudi Sosyalist Bund partisinin marsi haline gelen Di Shvue Yemin adli sarkinin ve Bund a ithaf edilen In the Zaltsikn Yam In the Salty Sea adli siirin de daha sonra bir sarki haline getirildi yazariydi Kaynakca Jewish Heritage Online Magazine 17 Ekim 2000 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Kasim 2009 Nathaniel Deutsch The Jewish Dark Continent Life and Death in the Russian Pale of Settlement Harvard University Press 2011 Eugene M Avrutin ed Photographing the Jewish Nation Pictures from S An sky s Ethnographic Expeditions Tauber Institute for the Study of European Jewry Waltham Mass Brandeis 2009 Tracing An sky Jewish Collections from the State Ethnographic Museum in St Petersburg Amsterdam 1992 Materials of J Engel Ethnographic Expedition 1912 The Historic Collection of Jewish Music 1912 1947 vol 1 Kiev National Academy of Sciences of Ukraine Vernadsky National Library of Ukraine Institute for Information Recording 2001 Zylbercweig Zalmen ed An ski Sh in Leksikon fun Yidishn Teater Lexicon of Yiddish Theater Vol 1 New York Elisheva 1931 col 71 78 here 74 1 Fernando Penalosa The Dybbuk Text Subtext and Context Tsiterboym Books 2012 Fernando Penalosa tr Parodies of An sky s The Dybbuk Bilingual Edition Tsiterboym Books 2012 S An sky Gezamelte Shriften Vilna Warsaw New York Wydawnistwo AN SKI 1922 Reprinted 1926 and 1929 S An sky Four Plays Bilingual Edition tr Fernando Penalosa Tsiterboym Books 2013 Konuyla ilgili yayinlarShmuel Werses S An ski s Between Two Worlds The Dybbuk A Textual History in Studies in Yiddish Literature and Folklore Jerusalem Hebrew University of Jerusalem 1986 Gabriella Safran and Steven Zipperstein ed The worlds of S An sky A Russian intellectual at the turn of the century Stanford University Press Stanford Cal 2006 0 8047 5344 X S Ansky Shloyme Zanvl Rappoport 1863 1920 His Life and Works Catalog of an Exhibition New York YIVO Institute for Jewish Research 1980 OCLC 10304171 Vladislav Ivanov S An sky Evgeny Vakhtangov and The Dybbuk The worlds of S An sky A Russian Jewish Intellectual at the Turn of the Century Ed by Gabriella Safran and Steven J Zipperstein California Stanford Stanford University Press 2006 P 252 265 480 481 S An sky Between Two Worlds The Dybbuk Censored Variant Introduction by Vladislav Ivanov The worlds of S An sky A Russian Jewish Intellectual at the Turn of the Century Ed by Gabriella Safran and Steven J Zipperstein California Stanford Stanford University Press 2006 P 374 436 Dis baglantilar 1 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan arsivlenmis YIVO Dogu Avrupa daki Yahudiler Ansiklopedisi 2 Subat 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde