Cebrâil (Arapça: جبرائيل, Jibrāʾīl) veya Gabriel, İbrahimî dinlerde Tanrı'nın mesaj ve emirlerini vahiy yoluyla peygamberlere ulaştıran ve ilk olarak Tanah'da tanımlanmış bir başmelektir.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpJekwwZGhZbkpwWld4ZlpuSnZiVjlXZVhOdmRITnJlVjlqYUdsdVh5VXlPREUwWXlVeVExOVVjbVYwZVdGcmIzWmZaMkZzYkdWeWVTVXlPUzVxY0djdk1qSXdjSGd0UjJGaWNtbGxiRjltY205dFgxWjVjMjkwYzJ0NVgyTm9hVzVmSlRJNE1UUmpKVEpEWDFSeVpYUjVZV3R2ZGw5bllXeHNaWEo1SlRJNUxtcHdadz09LmpwZw==.jpg)
Etimoloji
MÖ 2000’lerde Kenan panteonunda “El” ya da “İl” her şeye kadir, ezeli ve ebedi, yer ile gökteki her şeyin tek hakimi, her şeyi yaratan, yaratıcı, antlaşma yapan ahit tanrısı vs. gibi niteliklere sahip bir baştanrı idi. El tanrısı Aramiceye Eloh veya Elaha ve İbraniceye Eloah olarak geçmiş, Yeni Ahit’te “Eli” ve “Elohi” tanrı anlamında kullanılmıştır. İl veya El sonu el veya il ile biten isimlerde görülmeye devam etmektedir. Gabri-el (Kur’a’nda Cibril), Mika-el (Mikail) ile İsrail, Azrail ve İsrafil, Yişmael (İsmail), Emanuel vb. İslam öncesi Arapça yazıtlarda Hristiyanların MS 6. yüzyılda El ve Eloha kelimelerini kullandıkları bilinmektedir. İsmin diğer bileşeni olan Gebr ise güç ve kuvvet anlamına gelmektedir.
Yahudilik ve Hristiyanlıkta
Gabriel Kitab-ı Mukaddes’te Tanrıʼnın gücü eşliğinde Tanrıʼnın işlerini insanlara bildirip elçilik görevi yapan insanımsı (veya insan görünümlü) bir melektir: Eski Ahit’te Cennetin gözetmeni, birinci semanın hakimi, Tanrı ile insan arasındaki en önemli aracı, tabiat güçlerini yöneten, adalet ilkesi vs. olandır.
İslam'da
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgyTHpaakwxSmhjMmhwWkY5aGJDMUVhVzVmVkdGaWFXSmZMVjlLWVcxcFgyRnNMVlJoZDJGeWFXdG9KVEpEWDJZdU5EVjJYMlJsZEdGcGJGOHRYMk11WHpFek1EWXRNVFV1Y0c1bkx6SXdNSEI0TFZKaGMyaHBaRjloYkMxRWFXNWZWR0ZpYVdKZkxWOUtZVzFwWDJGc0xWUmhkMkZ5YVd0b0pUSkRYMll1TkRWMlgyUmxkR0ZwYkY4dFgyTXVYekV6TURZdE1UVXVjRzVuLnBuZw==.png)
İslam’a göre peygamberlere vahiy getirmek, Allah'ın emir ve yasaklarını bildirmekle vazifeli melektir. Cebrâil'in isminin Kur’ân'da Rûh-ul-Emîn ve Ruhu'l-Kudüs diye de zikredildiğine inanılır. Cebrâil’e ayrıca Nâmûs-ı Ekber de denilmiştir. Cebrâil, Muhammed'e Mekke yakınındaki Nur Dağı'nda ibâdet ve tefekkürle meşgul iken gelerek ilk vahyi getirmiştir: "Yaratan Rabbinin adıyla oku! O, insanı "alak"dan yarattı. Oku! Senin Rabbin en cömert olandır. O, kalemle yazmayı öğretendir, insana bilmediğini öğretendir." (Alâk 96/1-5)
Cebrâil değişik şekillere girebildiğine, Muhammed'e aslî şekliyle, biri Nur Dağı'ndaki Hira Mağarası'nda ve diğeri Miraç esnâsında Sidret-ül-müntehâda olmak üzere iki defâ göründüğüne inanılır. Cebrâil’in Muhammed'e çoğunlukla Dıhye-i Kelbî sûretinde geldiği anlatılır.
"De ki: Cebrail’e kim düşman olabilir? Kendinden öncekileri onaylayan, doğru yolu gösteren ve inananlar için müjdeci olan bu Kur’an’ı senin kalbine o, Allah’ın izni ile indirmiştir.” (Bakara 2/97).
“Onu güvenilir Ruh (Cebrail) indirmiştir. O Kur’ân, elbette âlemlerin Rabbi tarafından indirilmiştir.” (Şuara 26/193-194)
“Allah bir insanla ancak vahiy yoluyla veya perde arkasından konuşur; yahut bir elçi gönderip izniyle ona tercih ettiğini vahyeder. O yücedir ve hakimdir.” (Şûrâ 42/51)
Görevi ve özellikleri
İsminin etimolojisinden de anlaşıldığı gibi birçok İbrahimî dinde Cebrail'in çok kuvvetli bir melek olduğuna inanılır. Cebrail'in görevi vahiy getirmektir, yani Tanrı'dan peygamberlere haber ve bilgi taşır.
Notlar
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- Genel
- A. Saim Kılavuz, "Anahatlarıyla İslam Akaidi ve Kelam'a Giriş", Ensar Neşriyat.
- Kur'an-ı Kerim 15 Temmuz 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Özel
Wikimedia Commons'ta Cebrâil ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Cebrail Arapca جبرائيل Jibraʾil veya Gabriel Ibrahimi dinlerde Tanri nin mesaj ve emirlerini vahiy yoluyla peygamberlere ulastiran ve ilk olarak Tanah da tanimlanmis bir basmelektir Bizans Cebrail ikonu 1387 1395 Tretyakov Galerisi EtimolojiMO 2000 lerde Kenan panteonunda El ya da Il her seye kadir ezeli ve ebedi yer ile gokteki her seyin tek hakimi her seyi yaratan yaratici antlasma yapan ahit tanrisi vs gibi niteliklere sahip bir bastanri idi El tanrisi Aramiceye Eloh veya Elaha ve Ibraniceye Eloah olarak gecmis Yeni Ahit te Eli ve Elohi tanri anlaminda kullanilmistir Il veya El sonu el veya il ile biten isimlerde gorulmeye devam etmektedir Gabri el Kur a nda Cibril Mika el Mikail ile Israil Azrail ve Israfil Yismael Ismail Emanuel vb Islam oncesi Arapca yazitlarda Hristiyanlarin MS 6 yuzyilda El ve Eloha kelimelerini kullandiklari bilinmektedir Ismin diger bileseni olan Gebr ise guc ve kuvvet anlamina gelmektedir Yahudilik ve HristiyanliktaGabriel Kitab i Mukaddes te Tanriʼnin gucu esliginde Tanriʼnin islerini insanlara bildirip elcilik gorevi yapan insanimsi veya insan gorunumlu bir melektir Eski Ahit te Cennetin gozetmeni birinci semanin hakimi Tanri ile insan arasindaki en onemli araci tabiat guclerini yoneten adalet ilkesi vs olandir Islam daCebrail ile geldigine inanilan ilk vahyin Ilhanlilar donemi eserlerden Cami ut Tevarih teki betimlemesi Islam a gore peygamberlere vahiy getirmek Allah in emir ve yasaklarini bildirmekle vazifeli melektir Cebrail in isminin Kur an da Ruh ul Emin ve Ruhu l Kudus diye de zikredildigine inanilir Cebrail e ayrica Namus i Ekber de denilmistir Cebrail Muhammed e Mekke yakinindaki Nur Dagi nda ibadet ve tefekkurle mesgul iken gelerek ilk vahyi getirmistir Yaratan Rabbinin adiyla oku O insani alak dan yaratti Oku Senin Rabbin en comert olandir O kalemle yazmayi ogretendir insana bilmedigini ogretendir Alak 96 1 5 Cebrail degisik sekillere girebildigine Muhammed e asli sekliyle biri Nur Dagi ndaki Hira Magarasi nda ve digeri Mirac esnasinda Sidret ul muntehada olmak uzere iki defa gorundugune inanilir Cebrail in Muhammed e cogunlukla Dihye i Kelbi suretinde geldigi anlatilir De ki Cebrail e kim dusman olabilir Kendinden oncekileri onaylayan dogru yolu gosteren ve inananlar icin mujdeci olan bu Kur an i senin kalbine o Allah in izni ile indirmistir Bakara 2 97 Onu guvenilir Ruh Cebrail indirmistir O Kur an elbette alemlerin Rabbi tarafindan indirilmistir Suara 26 193 194 Allah bir insanla ancak vahiy yoluyla veya perde arkasindan konusur yahut bir elci gonderip izniyle ona tercih ettigini vahyeder O yucedir ve hakimdir Sura 42 51 Gorevi ve ozellikleriIsminin etimolojisinden de anlasildigi gibi bircok Ibrahimi dinde Cebrail in cok kuvvetli bir melek olduguna inanilir Cebrail in gorevi vahiy getirmektir yani Tanri dan peygamberlere haber ve bilgi tasir Notlar Ibranice ג ב ר יא ל romanize Gaḇriʾel lit Yahveh benim gucumdur Grekce Gabrihl Gabriḗl Kiptice Ⲅⲁⲃⲣⲓⲏⲗ Gabriel Amharca ገብርኤል Gabreʾel Aramice ܓ ܒ ܪ ܝܐܝ ܠ GaḇriʾelAyrica bakinizCibril hadisi Kutsal Ruh Melek VahiyKaynakcaGenelA Saim Kilavuz Anahatlariyla Islam Akaidi ve Kelam a Giris Ensar Nesriyat Kur an i Kerim 15 Temmuz 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde Ozel a b 23 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Temmuz 2020 24 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Temmuz 2020 Wikimedia Commons ta Cebrail ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir