HD 189733 b, Tilkicik takımyıldızında yaklaşık olarak 63 ışık yılı uzaklıkta bulunan bir ötegezegendir. 5 Ekim 2005 tarihinde Bouchy liderliğindeki Fransız gök bilimciler tarafından keşfedilmiştir.
![]() Jüpiter ve HD 189733 b'nin (sağda) boyut karşılaştırması | |
Keşif | |
---|---|
Keşfeden | Bouchy vd. |
Keşif yeri | |
Keşif tarihi | 5 Ekim 2005 |
Doppler spektroskopisi | |
Yörünge özellikleri | |
0,03100 ± 0,0006 AU (4.638.000 ± 90.000 km) | |
Dış merkezlik | <0,0039 |
2,218575200(77) g 53,2458048 sa | |
Ortalama yörünge hızı | 152,0 km/s |
Eğiklik | 85,580°±0,060° |
Yarı-genlik | 201,3±1,6 m/s |
Yıldız | |
Fiziksel özellikler | |
Ortalama yarıçap | 1,138±0,027 RJ |
Kütle | 1,123±0,045 MJ |
Ortalama yoğunluk | 0,943+0,081 -0,072 |
21,5 (2,2 g) | |
Albedo | 0,40±0,12 (290–450 nm) <0,12 (450–570 nm) 0,076±0,016 (geometrik) |
Sıcaklık | 1192 K (919 °C; 1686,2 °F) 1490 K (1217 °C; 2222,6 °F) |
| |
Yaklaşık Jüpiter büyüklüğündeki gezegen yaşam oluşması için fazla sıcaktır. Fakat Hubble gözlemleri başka yıldızların etrafındaki gezegenlerde yaşamın temel kimyasının tespit edilebileceği tezini kanıtlar niteliktedir. Organik kimyasallar yaşam süreçlerinin bir yan ürünü olabilirler ve bunların bir gün Güneş Sistemi dışında Dünya benzeri bir gezegende tespiti, bildiğimiz anlamda yaşamın Dünya dışındaki ilk izi olabilir.
Hubble Yakın Kızılötesi Kamera ve Çoklu Cisim Spektrometresi'ni kullanılarak 63 ışık yılı mesafedeki gezegenin yaydığı kızılötesi ışık incelendi. Gezegenin atmosferindeki gazlar, gezegenin sıcak iç bölgelerinin yaydığı ışığın bazı dalga boylarını soğuruyor. Üstelik sadece karbondioksit değil, karbonmonoksit de tespit edilmiştir. Bu moleküller gezegenden Dünya'ya ulaşan ışımalarında kendilerine özgü parmak izleri bırakırlar. Bu durum Güneş Sistemi dışındaki bir gezegenden elde edilen ilk kızılötesi tayfıdır.
Bu tip gezegenler belli aralıklarla yıldızlarının önünden ve arkasından geçerek bir tutulma olayı gerçekleştirmektedirler. HD 189733b, 2,2 günde bir, yıldızının arkasından geçiyor. Bu durum, yıldızın tek başına yaydığı ışığını, yıldız ve gezegenin birlikte yaydıkları ışıktan çıkarmaya ve bu sayede sadece gezegenin ışığını ayırt etmeye ve böylece gezegenin gündüz tarafı üzerinde kimyasal bir analiz yapmaya imkân sağlamaktadır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTg0THpnd0wwRnlkR2x6ZENWRk1pVTRNQ1U1T1hOZmFXMXdjbVZ6YzJsdmJsOXZabDkwYUdWZlpHVmxjRjlpYkhWbFgzQnNZVzVsZEY5SVJGOHhPRGszTXpOaUxtcHdaeTh5TXpCd2VDMUJjblJwYzNRbFJUSWxPREFsT1RselgybHRjSEpsYzNOcGIyNWZiMlpmZEdobFgyUmxaWEJmWW14MVpWOXdiR0Z1WlhSZlNFUmZNVGc1TnpNellpNXFjR2M9LmpwZw==.jpg)
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ a b Bouchy, F.; ve diğerleri. (2005). "ELODIE metallicity-biased search for transiting Hot Jupiters II. A very hot Jupiter transiting the bright K star HD 189733". Astronomy and Astrophysics. 444 (1): L15–L19. arXiv:astro-ph/0510119 $2. Bibcode:2005A&A...444L..15B. doi:10.1051/0004-6361:200500201.
- ^ a b Bonomo, A. S.; Desidera, S.; ve diğerleri. (Haziran 2017). "The GAPS Programme with HARPS-N at TNG. XIV. Investigating giant planet migration history via improved eccentricity and mass determination for 231 transiting planets". . 602: A107. arXiv:1704.00373 $2. Bibcode:2017A&A...602A.107B. doi:10.1051/0004-6361/201629882.
- ^ a b Evans, Thomas M.; Pont, Frédéric; ve diğerleri. (Ağustos 2013). "The Deep Blue Color of HD 189733b: Albedo Measurements with Hubble Space Telescope/Space Telescope Imaging Spectrograph at Visible Wavelengths". The Astrophysical Journal Letters. 772 (2): L16. arXiv:1307.3239 $2. Bibcode:2013ApJ...772L..16E. doi:10.1088/2041-8205/772/2/L16.
- ^ Krenn, A. F.; Lendl, M.; ve diğerleri. (Nisan 2023). "The geometric albedo of the hot Jupiter HD 189733b measured with CHEOPS". . 672: A24. arXiv:2301.07731 $2. Bibcode:2023A&A...672A..24K. doi:10.1051/0004-6361/202245016.
- ^ Knutson, Heather A.; Lewis, Nikole; ve diğerleri. (Temmuz 2012). "3.6 and 4.5 μm Phase Curves and Evidence for Non-equilibrium Chemistry in the Atmosphere of Extrasolar Planet HD 189733b". The Astrophysical Journal. 754 (1): 22. arXiv:1206.6887 $2. Bibcode:2012ApJ...754...22K. doi:10.1088/0004-637X/754/1/22.
- ^ Pass, Emily K.; Cowan, Nicolas B.; ve diğerleri. (Ekim 2019). "Estimating dayside effective temperatures of hot Jupiters and associated uncertainties through Gaussian process regression". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 489 (1): 941–950. arXiv:1908.02631 $2. Bibcode:2019MNRAS.489..941P. doi:10.1093/mnras/stz2226.
Dış bağlantılar
- Berdyugina; ve diğerleri. (2 Şubat 2008), "First Detection of Polarized Scattered Light from an Exoplanetary Atmosphere", arXiv, 11 Haziran 2016 tarihinde kaynağından , erişim tarihi: 21 Haziran 2008
- Naeye, Robert (7 Ekim 2005), "The Best Transiting Exoplanet Yet", , 1 Temmuz 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 21 Haziran 2008
- Deming ve diğerleri. (20 Şubat 2006), "Strong Infrared Emission from the Extrasolar Planet HD189733b", arXiv, 1 Temmuz 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 21 Haziran 2008
- WikiSky'da HD 189733 b: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hidrojen α, X-Ray, Astrofoto, Gök Haritası
Wikimedia Commons'ta HD 189733 b ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
HD 189733 b Tilkicik takimyildizinda yaklasik olarak 63 isik yili uzaklikta bulunan bir otegezegendir 5 Ekim 2005 tarihinde Bouchy liderligindeki Fransiz gok bilimciler tarafindan kesfedilmistir HD 189733 bJupiter ve HD 189733 b nin sagda boyut karsilastirmasiKesifKesfedenBouchy vd Kesif yeriKesif tarihi5 Ekim 2005Doppler spektroskopisiYorunge ozellikleriYari buyuk eksen0 03100 0 0006 AU 4 638 000 90 000 km Dis merkezlik lt 0 0039Yorunge periyodu2 218575200 77 g 53 2458048 saOrtalama yorunge hizi152 0 km sEgiklik85 580 0 060 Yari genlik201 3 1 6 m sYildizFiziksel ozelliklerOrtalama yaricap1 138 0 027 RJKutle1 123 0 045 MJOrtalama yogunluk0 943 0 081 0 072 Yuzey kutle cekimi21 5 2 2 g Albedo0 40 0 12 290 450 nm lt 0 12 450 570 nm 0 076 0 016 geometrik Sicaklik1192 K 919 C 1686 2 F 1490 K 1217 C 2222 6 F Wikimedia Commons ta ilgili ortam Yaklasik Jupiter buyuklugundeki gezegen yasam olusmasi icin fazla sicaktir Fakat Hubble gozlemleri baska yildizlarin etrafindaki gezegenlerde yasamin temel kimyasinin tespit edilebilecegi tezini kanitlar niteliktedir Organik kimyasallar yasam sureclerinin bir yan urunu olabilirler ve bunlarin bir gun Gunes Sistemi disinda Dunya benzeri bir gezegende tespiti bildigimiz anlamda yasamin Dunya disindaki ilk izi olabilir Hubble Yakin Kizilotesi Kamera ve Coklu Cisim Spektrometresi ni kullanilarak 63 isik yili mesafedeki gezegenin yaydigi kizilotesi isik incelendi Gezegenin atmosferindeki gazlar gezegenin sicak ic bolgelerinin yaydigi isigin bazi dalga boylarini soguruyor Ustelik sadece karbondioksit degil karbonmonoksit de tespit edilmistir Bu molekuller gezegenden Dunya ya ulasan isimalarinda kendilerine ozgu parmak izleri birakirlar Bu durum Gunes Sistemi disindaki bir gezegenden elde edilen ilk kizilotesi tayfidir Bu tip gezegenler belli araliklarla yildizlarinin onunden ve arkasindan gecerek bir tutulma olayi gerceklestirmektedirler HD 189733b 2 2 gunde bir yildizinin arkasindan geciyor Bu durum yildizin tek basina yaydigi isigini yildiz ve gezegenin birlikte yaydiklari isiktan cikarmaya ve bu sayede sadece gezegenin isigini ayirt etmeye ve boylece gezegenin gunduz tarafi uzerinde kimyasal bir analiz yapmaya imkan saglamaktadir Ilk defa bir otegezegenin rengi Hubble Uzay Teleskobu tarafindan tespit edildikten sonra bir sanatcinin tasviriyle HD 189733 b Ayrica bakinizHD 209458 b 51 Pegasi bKaynakca a b Bouchy F ve digerleri 2005 ELODIE metallicity biased search for transiting Hot Jupiters II A very hot Jupiter transiting the bright K star HD 189733 Astronomy and Astrophysics 444 1 L15 L19 arXiv astro ph 0510119 2 Bibcode 2005A amp A 444L 15B doi 10 1051 0004 6361 200500201 a b Bonomo A S Desidera S ve digerleri Haziran 2017 The GAPS Programme with HARPS N at TNG XIV Investigating giant planet migration history via improved eccentricity and mass determination for 231 transiting planets 602 A107 arXiv 1704 00373 2 Bibcode 2017A amp A 602A 107B doi 10 1051 0004 6361 201629882 a b Evans Thomas M Pont Frederic ve digerleri Agustos 2013 The Deep Blue Color of HD 189733b Albedo Measurements with Hubble Space Telescope Space Telescope Imaging Spectrograph at Visible Wavelengths The Astrophysical Journal Letters 772 2 L16 arXiv 1307 3239 2 Bibcode 2013ApJ 772L 16E doi 10 1088 2041 8205 772 2 L16 Krenn A F Lendl M ve digerleri Nisan 2023 The geometric albedo of the hot Jupiter HD 189733b measured with CHEOPS 672 A24 arXiv 2301 07731 2 Bibcode 2023A amp A 672A 24K doi 10 1051 0004 6361 202245016 Knutson Heather A Lewis Nikole ve digerleri Temmuz 2012 3 6 and 4 5 mm Phase Curves and Evidence for Non equilibrium Chemistry in the Atmosphere of Extrasolar Planet HD 189733b The Astrophysical Journal 754 1 22 arXiv 1206 6887 2 Bibcode 2012ApJ 754 22K doi 10 1088 0004 637X 754 1 22 Pass Emily K Cowan Nicolas B ve digerleri Ekim 2019 Estimating dayside effective temperatures of hot Jupiters and associated uncertainties through Gaussian process regression Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 489 1 941 950 arXiv 1908 02631 2 Bibcode 2019MNRAS 489 941P doi 10 1093 mnras stz2226 Dis baglantilarBerdyugina ve digerleri 2 Subat 2008 First Detection of Polarized Scattered Light from an Exoplanetary Atmosphere arXiv 11 Haziran 2016 tarihinde kaynagindan erisim tarihi 21 Haziran 2008 KB1 bakim Digerlerinin yanlis kullanimi link Naeye Robert 7 Ekim 2005 The Best Transiting Exoplanet Yet 1 Temmuz 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi erisim tarihi 21 Haziran 2008 Deming ve digerleri 20 Subat 2006 Strong Infrared Emission from the Extrasolar Planet HD189733b arXiv 1 Temmuz 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi erisim tarihi 21 Haziran 2008 KB1 bakim Digerlerinin yanlis kullanimi link WikiSky da HD 189733 b DSS2 SDSS GALEX IRAS Hidrojen a X Ray Astrofoto Gok HaritasiWikimedia Commons ta HD 189733 b ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir