Havadan Havaya Füze (Air-to-Air Missile; AAM), uçak ve helikopterlerin diğer hava araçlarını bertaraf etmekte kullandığı silahlardır. Bu silahlar, ısıya veya hedefe gönderilip yansıyan radar ve lazer sinyallerine veya hedeften çıkan radar sinyallerine güdümlüdürler.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh6THpOaUwwZDNMWFJ2YlhCb2IyVnVhWGd1YW5Cbkx6SXlNSEI0TFVkM0xYUnZiWEJvYjJWdWFYZ3VhbkJuLmpwZw==.jpg)
Tarihsel gelişime
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdmRISXZkR2gxYldJdllpOWlNaTlTY3pneWJHRm5aek11YW5Cbkx6SXlNSEI0TFZKek9ESnNZV2RuTXk1cWNHYz0uanBn.jpg)
II. Dünya Savaşı sırasında Alman mühendisler tarafından başlatılmıştır. Büyük müttefik bombardıman uçağı formasyonlarını yok etmek için geliştirilen füzesi, savaşın sonlarına doğru ortaya çıkmıştır. Ruhrstal X-4, tel güdümlü bir füzeydi ve atan uçağın pilotu tarafından yönlendiriliyordu. Almanların bu ilk çalışmaları, savaşın sonunda birçok projeyle beraber ABD ve Rusya tarafından ele geçirilmiştir. Havadan-havaya füze çalışmalarına ilk olarak mevcut teorilerle baslayan mühendisler o zamanların gözdesi olan radarı kullanarak bir füze geliştirmek için uğraşıyorlardı. Fakat radarların hacim olarak büyüklükleri bazı zorluklar çıkarıyordu. İşte tam bu sırada sahneye adlı ABD'nden bir bilim insanı çıktı. Evinin garajında kendi halinde deneyler yapan Mclean, bir gün güdümlü füzelerin mevcut problemlerini çözecek bir buluş yaptı. Uçakların motorlarında oluşan ısıyı fark eden ve izleyen basit bir düzenek icat eden Mclean bunu Donanma Mühimmat Test Istasyonu (NOTS/Naval Ordnance Test Station)'nda beraber çalıştığı mühendis arkadaşlarıyla Local Project 612 adıyla geliştirmeye başladı. Bu sistemin anahtar parçası, Fotovoltaic hücre, (Photovoltaic cell) olarak adlandırılan küçük bir elektronik detektörden ibaretti. Bu dedektör, bir elektromanyetik spektrumda oluşan kısa dalga bölgesinin kızıl ötesi radrasyon ışınlarının emisyonlarını (yani kısaca o bölgenin ısısını) tespit edebiliyordu. Bu arayıcı uzun zamandır yanlış olarak bilinen, bir jet motorunun çıkardığı sıcak egzoz gazlarını değıl, tam tersine sıcak bir metal, yani bir jet veya piston motor egzozundaki ısınan metal parçalarının yaydığı kızıl ötesi ışınları arıyordu. ile AIM-9 Sidewinder füzesinin ilk temelleri atıldı.Günümüzde güdümlü modern AAM füzelerinin bir tanesinin fiyatı 200 bin dolardan 600 bin dolara kadar değişmektedir.
Füze sınıfları |
Havadan havaya füze (AAM) • Havadan karaya füze (ASM) • • • Balistik füze • Kıtalararası balistik füze (ICBM) • • • Seyir füzesi • • Denizaltısavar füze (ASROC) • Güdümlü tanksavar füzesi (ATGM) • • Güdüm sistemlerine göre |
![]() | Füze ile ilgili bu madde seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Havadan Havaya Fuze Air to Air Missile AAM ucak ve helikopterlerin diger hava araclarini bertaraf etmekte kullandigi silahlardir Bu silahlar isiya veya hedefe gonderilip yansiyan radar ve lazer sinyallerine veya hedeften cikan radar sinyallerine gudumludurler F 14 Tomcat ten atilan uzun menzilli AIM 54 Phoenix fuzeleriTarihsel gelisimeII Dunya Savasina ait bir Rus AAM si II Dunya Savasi sirasinda Alman muhendisler tarafindan baslatilmistir Buyuk muttefik bombardiman ucagi formasyonlarini yok etmek icin gelistirilen fuzesi savasin sonlarina dogru ortaya cikmistir Ruhrstal X 4 tel gudumlu bir fuzeydi ve atan ucagin pilotu tarafindan yonlendiriliyordu Almanlarin bu ilk calismalari savasin sonunda bircok projeyle beraber ABD ve Rusya tarafindan ele gecirilmistir Havadan havaya fuze calismalarina ilk olarak mevcut teorilerle baslayan muhendisler o zamanlarin gozdesi olan radari kullanarak bir fuze gelistirmek icin ugrasiyorlardi Fakat radarlarin hacim olarak buyuklukleri bazi zorluklar cikariyordu Iste tam bu sirada sahneye adli ABD nden bir bilim insani cikti Evinin garajinda kendi halinde deneyler yapan Mclean bir gun gudumlu fuzelerin mevcut problemlerini cozecek bir bulus yapti Ucaklarin motorlarinda olusan isiyi fark eden ve izleyen basit bir duzenek icat eden Mclean bunu Donanma Muhimmat Test Istasyonu NOTS Naval Ordnance Test Station nda beraber calistigi muhendis arkadaslariyla Local Project 612 adiyla gelistirmeye basladi Bu sistemin anahtar parcasi Fotovoltaic hucre Photovoltaic cell olarak adlandirilan kucuk bir elektronik detektorden ibaretti Bu dedektor bir elektromanyetik spektrumda olusan kisa dalga bolgesinin kizil otesi radrasyon isinlarinin emisyonlarini yani kisaca o bolgenin isisini tespit edebiliyordu Bu arayici uzun zamandir yanlis olarak bilinen bir jet motorunun cikardigi sicak egzoz gazlarini degil tam tersine sicak bir metal yani bir jet veya piston motor egzozundaki isinan metal parcalarinin yaydigi kizil otesi isinlari ariyordu ile AIM 9 Sidewinder fuzesinin ilk temelleri atildi Gunumuzde gudumlu modern AAM fuzelerinin bir tanesinin fiyati 200 bin dolardan 600 bin dolara kadar degismektedir Fuze siniflariHavadan havaya fuze AAM Havadan karaya fuze ASM Balistik fuze Kitalararasi balistik fuze ICBM Seyir fuzesi Denizaltisavar fuze ASROC Gudumlu tanksavar fuzesi ATGM Gudum sistemlerine gore Kablo gudumlu fuze Fuze ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir Madde icerigini genisleterek Vikipedi ye katki saglayabilirsiniz