Denizaltı navigasyonu denizaltıların su altında veya su üstünde konum ve yön bulmak için kullandığı sistemleri kapsar. Denizaltılar su altı gemileri olduklarından konum ve yön bulma sistemleri yüzey gemilerinden farklı olarak daha özel teknolojiler gerektirmektedir. Denizaltılar daha uzun süre su altında kalmak, daha yüksek hızlarda ilerlemek ve daha uzun mesafeler katetmek için gelişmiş bir ihtiyaç duymaktadır. pencereleri ve dış ışıklandırmaları olmadığından su altında karanlık bir ortamda seyretmektedir. Askeri denizaltılar gizli olabilmek için olabildiğince sessiz seyretmeleri gerektiğinden , veya diğer denizaltıları tespit için "aktif sonar pingi" kullanamamaktadır. , ve tarafından tespit edilmemek için sürekli olarak yüzeye çıkıp seyir düzeltmeleri yapamamaktadırlar. Anten direkleri ve periskop anteni de gelişmiş radarlar tarafından tespit edilebilmektedir. Ayrıca denizaltılar periskop derinliği ve üstünde iken havadan su içinde gölge biçiminde görülebilmektedir.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgxTHpVNUwxVlRVMTlEYUdsallXZHZYeVV5T0ZOVFRsODNNakVsTWpsZllYUmZjR1Z5YVhOamIzQmxYMlJsY0hSb1gyOW1abDlOWVd4aGVYTnBZUzVxY0djdk1qSXdjSGd0VlZOVFgwTm9hV05oWjI5ZkpUSTRVMU5PWHpjeU1TVXlPVjloZEY5d1pYSnBjMk52Y0dWZlpHVndkR2hmYjJabVgwMWhiR0Y1YzJsaExtcHdadz09LmpwZw==.jpg)
Denizaltı navigasyon sistemleri yüzeyde iken diğer gemilerle benzerdir. Ancak su altında iken daha özel sistemlere ihtiyaç duymaktadır.
Denizaltı Navigasyon Sistemleri
Yüzey ve Yüzeye Yakın Navigasyon
Denizaltılar yüzeyde veya periskop derinliğinde iken şu navigasyon sistemlerini kullanırlar:
- Uydu Navigasyonu :
- GPS (Küresel Konumlandırma Sistemi) : Bu sistem yüksek bir seyir kolaylığı sağlamaktadır.
- () : İlk uydu navigasyon sistemidir. 1964'te kullanıma girmiştir. Bu sistemler Polaris füzeleri taşıyan denizaltılar için üretilmekle birlikte yüzey gemileri tarafından da kullanılmaktadır. Düşük kutup yörüngelerine yerleştirilen iki uyduya dayanmaktadır.
- Yer Merkezli Sistemleri;yerini büyük ölçüde uydu sistemlerine bırakmıştır.
- LORAN : LOng RAnge Navigation sistemi 1940-43 yılları arasında ABD'de geliştirilmiş bir navigasyon sistemidir.Sistemin çalışabilmesi için ana ve yardımcı istasyonlar vardır. Bu istasyonların gönderdikleri sinyaller gemideki alette buluşur, alette sinyalin çıktığı istasyondaki zamanı ve gemiye ulaştığı zamanı alır ve istasyondan uzaklığını ve dolayısı ile de pozisyonunu hesaplar.
- : LORAN sisteminin Rus karşılığıdır.
- : LORAN sisteminden sonra geliştirilmiş 8 istasyonlu bir navigasyon sistemidir.
- Alpha : 'nın Rus karşılığıdır.
- : Periskop aracılığıyla gökyüzünün ve yıldızların izlenmesiyle konum belirlenmesine dayanır. Çok eski bir tekniktir. Nadiren kullanılmaktadır. Dezavantajı bulutlu havalarda kullanılamıyor olmasıdır.
- : Radar sinyalleri kolay tespit edildiğinden bu teknik sadece dost sularda ve üsse giriş ve çıkışlarda kullanılır.
- : Aktif sonar da radar gibi kolay tespit edilmeye sebep olduğundan sadece üsse giriş, çıkışlarda kullanılır.
- Kılavuzluk : Kıyılarda ve iç sularda alıcılar, seyir işaretleri, fenerler kullanılarak yapılan yön bulmadır.
Derin Su Altında Navigasyon
Denizaltıların periskop derinliğinin altında iken kullandığı navigasyon sistemleridir.
- Dead reckoning (DR-Parakete Hesabı Rota Bilgisi) : Son tayin edilen mevkiden (Hakiki veya alelade mevki) geminin seyrettiği rota ve parakete veya makine devir sayısıyla tayin edilen mesafe vasıtasıyla geminin mevkinin bulunması usulü. Okyanus akıntıları da dikkate alınarak tahmini bir konum belirlenebilir.
- INS (Atalet Seyrüsefer Sistemi) : INS (İnertial Navigation System) sistemi, bütün sefer boyunca rota, hız, ivme gibi bilgilerin değerlendirilmesi neticesinde yer, pozisyon bulmaya dayanır. Diğer sistemler yerdeki ihtiyaç duyduğu halde, INS sisteminde herhangi bir dış yardımcıya ihtiyaç yoktur. Bu sistem, atalet esaslarına dayanan jiroskopik bir sistemdir. Jiroskop platformuna yerleştirilen ivme ölçeklerle, hız ve yön değişiklikleri belirlenip, bir bilgisayarda değerlendirilerek bulunulan yer, kabindeki ekranda görünür. Pahalı ve komplike bir sistemdir.
- : Dip-şekil navigasyonu () olarak da adlandırılır. Bu sistem ayrıntılı su altı alanlarında kullanılır. Sistemde geminin konumunu belirlemek için çok ayrıntılı, spesifik dip haritaları ve sonar alıcıları kullanılır.
Kaynakça
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Denizalti navigasyonu denizaltilarin su altinda veya su ustunde konum ve yon bulmak icin kullandigi sistemleri kapsar Denizaltilar su alti gemileri olduklarindan konum ve yon bulma sistemleri yuzey gemilerinden farkli olarak daha ozel teknolojiler gerektirmektedir Denizaltilar daha uzun sure su altinda kalmak daha yuksek hizlarda ilerlemek ve daha uzun mesafeler katetmek icin gelismis bir ihtiyac duymaktadir pencereleri ve dis isiklandirmalari olmadigindan su altinda karanlik bir ortamda seyretmektedir Askeri denizaltilar gizli olabilmek icin olabildigince sessiz seyretmeleri gerektiginden veya diger denizaltilari tespit icin aktif sonar pingi kullanamamaktadir ve tarafindan tespit edilmemek icin surekli olarak yuzeye cikip seyir duzeltmeleri yapamamaktadirlar Anten direkleri ve periskop anteni de gelismis radarlar tarafindan tespit edilebilmektedir Ayrica denizaltilar periskop derinligi ve ustunde iken havadan su icinde golge biciminde gorulebilmektedir Bir denizalti gorseli Denizalti navigasyon sistemleri yuzeyde iken diger gemilerle benzerdir Ancak su altinda iken daha ozel sistemlere ihtiyac duymaktadir Denizalti Navigasyon SistemleriYuzey ve Yuzeye Yakin Navigasyon Denizaltilar yuzeyde veya periskop derinliginde iken su navigasyon sistemlerini kullanirlar Uydu Navigasyonu GPS Kuresel Konumlandirma Sistemi Bu sistem yuksek bir seyir kolayligi saglamaktadir Ilk uydu navigasyon sistemidir 1964 te kullanima girmistir Bu sistemler Polaris fuzeleri tasiyan denizaltilar icin uretilmekle birlikte yuzey gemileri tarafindan da kullanilmaktadir Dusuk kutup yorungelerine yerlestirilen iki uyduya dayanmaktadir Yer Merkezli Sistemleri yerini buyuk olcude uydu sistemlerine birakmistir LORAN LOng RAnge Navigation sistemi 1940 43 yillari arasinda ABD de gelistirilmis bir navigasyon sistemidir Sistemin calisabilmesi icin ana ve yardimci istasyonlar vardir Bu istasyonlarin gonderdikleri sinyaller gemideki alette bulusur alette sinyalin ciktigi istasyondaki zamani ve gemiye ulastigi zamani alir ve istasyondan uzakligini ve dolayisi ile de pozisyonunu hesaplar LORAN sisteminin Rus karsiligidir LORAN sisteminden sonra gelistirilmis 8 istasyonlu bir navigasyon sistemidir Alpha nin Rus karsiligidir Periskop araciligiyla gokyuzunun ve yildizlarin izlenmesiyle konum belirlenmesine dayanir Cok eski bir tekniktir Nadiren kullanilmaktadir Dezavantaji bulutlu havalarda kullanilamiyor olmasidir Radar sinyalleri kolay tespit edildiginden bu teknik sadece dost sularda ve usse giris ve cikislarda kullanilir Aktif sonar da radar gibi kolay tespit edilmeye sebep oldugundan sadece usse giris cikislarda kullanilir Kilavuzluk Kiyilarda ve ic sularda alicilar seyir isaretleri fenerler kullanilarak yapilan yon bulmadir Derin Su Altinda Navigasyon Denizaltilarin periskop derinliginin altinda iken kullandigi navigasyon sistemleridir Dead reckoning DR Parakete Hesabi Rota Bilgisi Son tayin edilen mevkiden Hakiki veya alelade mevki geminin seyrettigi rota ve parakete veya makine devir sayisiyla tayin edilen mesafe vasitasiyla geminin mevkinin bulunmasi usulu Okyanus akintilari da dikkate alinarak tahmini bir konum belirlenebilir INS Atalet Seyrusefer Sistemi INS Inertial Navigation System sistemi butun sefer boyunca rota hiz ivme gibi bilgilerin degerlendirilmesi neticesinde yer pozisyon bulmaya dayanir Diger sistemler yerdeki ihtiyac duydugu halde INS sisteminde herhangi bir dis yardimciya ihtiyac yoktur Bu sistem atalet esaslarina dayanan jiroskopik bir sistemdir Jiroskop platformuna yerlestirilen ivme olceklerle hiz ve yon degisiklikleri belirlenip bir bilgisayarda degerlendirilerek bulunulan yer kabindeki ekranda gorunur Pahali ve komplike bir sistemdir Dip sekil navigasyonu olarak da adlandirilir Bu sistem ayrintili su alti alanlarinda kullanilir Sistemde geminin konumunu belirlemek icin cok ayrintili spesifik dip haritalari ve sonar alicilari kullanilir Kaynakca Bivens Arthur Clarke July 2004 From Sailboats to Submarines Infinity Publishing p 184 ISBN 978 0 7414 2152 4 S E Hamn August 1995 Coastal piloting bottom contour navigation Seamanship Trailer Boats Retrieved 2007 11 14