Manchester United Football Club, merkezi İngiltere'nin Manchester şehrinde bulunan ve Premier League'de mücadele eden futbol kulübü. 1878'de "Newton Heath LYR Football Club" adıyla işçilerce kurulan kulübün ismi 1902'de bir iş insanı tarafından satın alınması ile birlikte Manchester United olarak değiştirilmiştir. 1910 yılında ise hâlen iç saha maçlarını oynadıkları Old Trafford'a taşınmışlardır.
![]() | ||||
Tam ad | Manchester United Football Club | |||
---|---|---|---|---|
Takma ad | Kırmızı Şeytanlar(The Red Devils) | |||
Kısa ad | MU, MUFC, ManU, Man Utd | |||
Renkler | Kırmızı - Siyah - Beyaz | |||
Kuruluş | 5 Mart 1878 (146 yıl, 73 gün önce.) Newton Heath LYR FC adıyla | |||
Stadyum | Old Trafford (Kapasite: 74.310) | |||
Sahibi | ||||
Başkan | & Avram Glazer | |||
Teknik direktör | Erik Ten Hag | |||
Lig | Premier League | |||
2022-23 | Premier League, 3. | |||
Resmî site | manutd.com | |||
| ||||
II. Dünya Savaşı sonrası takımın başına Matt Busby'i getiren kulüp çok iyi bir kadro kurmuş, 1956 ve 1957'de üst üste iki lig şampiyonluğu kazanmıştır. Ancak şok edici bir gelişme olmuş ve Münih'te takımın uçağı düşmüştür. 6 Şubat 1958 tarihinde meydana gelen bu felaket sonucu takımın sekiz oyuncusu ölmüş ve birçok oyuncusu sakatlanmıştır. Herkes takımın çökeceğini düşünürken, Busby sakat oyuncularından ve gençlerden yeniden bir takım kurmuş, 1965 ve 1967'de iki kez İngiltere şampiyonu olmuş ve 1968'de Şampiyon Kulüpler Kupası'nı kazanan ilk İngiliz takımı olmuştur.
Kasım 1986'dan 2012-13 sezonu sonuna kadar takımın başında bulunan Alex Ferguson ise kulübün gelmiş geçmiş en başarılı teknik direktörüdür. 27 yıl boyunca takımın başında bulunan ve Sir unvanına sahip olan Ferguson, United'ın başında 26 büyük kupa kazanmıştır.
20 lig, 6 Lig Kupası, 13 Federasyon Kupası ve 21 FA Community Shield şampiyonluğuna sahip olan Manchester United, İngiliz futbol tarihinin en başarılı kulüplerinden biridir. 3 Şampiyon Kulüpler Kupası/UEFA Şampiyonlar Ligi şampiyonluğu bulunan takım ayrıca 1998-99 sezonunda Premier League, Federasyon Kupası ve UEFA Şampiyonlar Ligi'nin üçünü birden kazanarak futbol tarihinde ender görülen bir şekilde Treble yapmıştır.
Manchester United dünyanın en zengin ve en popüler futbol kulüplerinden biridir. 734.25 mil. € olan kulüp, Dünya'nın en pahalı 10. takımıdır.
1991 yılında Londra Borsası'nda halka açılan kulüp, Mayıs 2005'te 800.000.000£ bedelle Malcolm Glazer tarafından satın alınmıştır.
Tarihçe
İlk yıllar (1878-1945)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTg0THpnNUwwMWhibU5vWlhOMFpYSmZWVzVwZEdWa1gwWkRYMHhsWVdkMVpWOVFaWEptYjNKdFlXNWpaUzV6ZG1jdk1qVXdjSGd0VFdGdVkyaGxjM1JsY2w5VmJtbDBaV1JmUmtOZlRHVmhaM1ZsWDFCbGNtWnZjbTFoYm1ObExuTjJaeTV3Ym1jPS5wbmc=.png)
Manchester United, 'te Lancashire ve Yorkshire Demiryolu Şirketi işçileri tarafından "Newton Heath LYR Football Club" adıyla kurulmuştur. Kurulduğu günlerde demiryolu şirketleri arasındaki küçük maçlarda sahaya çıkan takımın kayda geçen ilk karşılaşması Bolton Wanderers rezerv takımına karşıdır. Bu maçta demiryolu şirketinin renkleri olan yeşil ve altın renk formalarla sahaya çıkan Newton Heath LYR FC, rakibine 6-0 mağlup olmuştur. 1888 yılında ise bölgesel bir futbol ligi olan 'ın kurucu üyelerinden birisi olmuştur. 1892-93 sezonunda First Division'da mücadele etmeye başlayan takımın isminde bulunan "LYR" kısmı çıkarılmıştır. Yalnızca iki sezon bu ligde mücadele eden takım sonrasında küme düşmüş ve Second Division'da yer almaya başlamıştır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTg0THpnM0wwMWhibFZ1YVhSbFpERTVNVE10TVRreE5DNXFjR2N2TWpVd2NIZ3RUV0Z1Vlc1cGRHVmtNVGt4TXkweE9URTBMbXB3Wnc9PS5qcGc=.jpg)
Ocak 1902'de, 2.670£ (günümüzde 210.000£) borcu bulunan kulüp kapanma noktasına gelmiştir. Takım kaptanı , başta olmak üzere yerel işadamları ile görüşmeler yapmış ve kulübe 500£ kaynak sağlamıştır. 24 Nisan 1902 tarihinde el değiştiren kulübün ismi de değiştirilmiş ve Manchester United resmî olarak doğmuştur. Kulüp ilk lig şampiyonluğunu 1903 yılında göreve gelen Ernest Mangnall'ın teknik direktörlüğü altında kazanmıştır. 1906 yılında Second Division'da ikinci olarak üst lige yükselen MUFC, 1908 yılında First Division'da şampiyonluk yaşamıştır. Ertesi yıl sezona Charity Shield şampiyonluğuyla başlayan kulüp sezonu Federasyon Kupası şampiyonluğu ile tamamlamıştır. Kulüp, 1911 yılında Mangnall ile tekrar First Division şampiyonluğu yaşamış, ertesi sezonun başlangıcında ise Mangnall Manchester City'ye transfer olmak için kulüpten ayrılmıştır.
I. Dünya Savaşı nedeniyle 1915/16 ve 1918/19 sezonları arasında lig düzenlenememiş, tekrar düzenlenmeye başladıktan iki sezon sonra yani 1921-22 sezonunda takım küme düşmüştür. 1925 yılında ise tekrar First Division'a yükselmiştir. 1931 yılında tekrar küme düşen takım 1934 yılında Second Division'ı 20. sırada bitirerek tarihinin en kötü konumunu edinmiştir. Ekim 1927'de sahibi J. H. Davies'in ölümüyle birlikte kulüp tekrar borçlanmaya başlamış, mali durumu kötüleşmeye başlamıştır. Aralık 1931'de iflasa doğru sürüklenen kulübe 2.000£ yatırım yapmış ve kulüp bir kez daha iflastan kurtulmuştur.II. Dünya Savaşı nedeni ile liglerin tekrar durdurulmasından bir yıl önce yani 1938-39 sezonunda kulüp First Division'ı 14. sırada tamamlamıştır.
Busby dönemi (1945-1969)
Ekim 1945'te Matt Busby'nin teknik direktör olarak kulüpte göreve başlaması üzerine yeni bir dönem başlamıştır. Busby döneminde takımdaki futbolcu ve teknik kadro profili yükselmiş, antrenman tesisleri modernleştirilmiş, bunların yanında istikrar ve sportif başarı gelmeye başlamıştır. Busby; 1947, 1948 ve 1949 yıllarında ligi ikinci bitirmiş, 1948'de Federasyon Kupası'nı kazanmıştır. 1952'de ise 41 yıl sonra kulübe ilk kez First Division şampiyonluğunu kazandırmıştır. Busby'nin Manchester United'ının yaş ortalaması 22 olduğundan dolayı medya takıma "Busby'nin Bebeleri" takma adını takmıştır. 1957 yılında ise ligi ilk sırada bitiren takım Şampiyon Kulüpler Kupası'nda mücadele eden ilk İngiliz takımı olma unvanını kazanmıştır. Turnuvadaki ilk sezonunda yarı finale kadar çıkan takım yarı finalde Milan'a elenmiş fakat ilk sezonuna göre başarılı bir performans sergilemiştir.
Ertesi sezon Şampiyon Kulüpler Kupası çeyrek finali için Crvena zvezda deplasmanına giderken futbolcuları, teknik yönetimi, görevlileri ve gazetecileri taşıyan uçak Münih semalarında yakıt ikmali yaparken düşmüştür. 6 Şubat 1958 tarihinde gerçekleşen bu olay tarihe ismiyle geçmiştir. Uçakta bulunan futbolculardan , Roger Byrne, , Duncan Edwards, , , ve hayatını kaybetmiş, birçoğu da sakatlanmıştır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh3THpCbEwwSjFjMko1WDJKaFltVnpYekU1TlRVdWFuQm5MekkxTUhCNExVSjFjMko1WDJKaFltVnpYekU1TlRVdWFuQm4uanBn.jpg)
Busby bu olaydan sağ kurtulmuş fakat tedavi gördüğünden dolayı bir süre görevinden uzak kalmıştır. 1958 Federasyon Kupası finalinde Bolton Wanderers karşısında takımın teknik direktörlüğünü vekâleten yürütmüştür. Kulüp, o yıl ligi orta sıralarda bitirmiş, şampiyon ise Wolverhampton Wanderers olmuştur. UEFA ise Wolverhampton Wanderers'ın yanı sıra Şampiyon Kulüpler Kupası'nın 1958-59 sezonunda yer alması için Manchester United'ı da davet etmiştir. Ancak, İngiltere Futbol Federasyonu'nun onayına rağmen resmî engellerden dolayı kulüp turnuvada yer alamamıştır.
1960'larda Busby'nin önderliğinde kulüp tekrar yapılandırılmaya başlanmıştır. George Best, Denis Law ve gibi dönemin gözde genç futbolcularıyla yenilenen Manchester United 1963 yılında Federasyon Kupası'na uzanmıştır. Aynı jenerasyon ile ertesi sezon ligi ikinci sırada bitiren takım 1965 ve 1967'de ise şampiyonluğa ulaşmıştır. 1968 yılındaki Şampiyon Kulüpler Kupası finalinde ise Benfica'yı 4-1 mağlup eden MUFC, Şampiyon Kulüpler Kupası'nı kazanan ilk İngiliz takımı olmuştur. Şampiyon kadroda yer alan Bobby Charlton, Denis Law ve George Best ise o yıl Avrupa'nın en iyi futbolcusu ödüllerine aday gösterilmişler, Best ödülü kazanmış, Charlton ise ikinci olmuştur.
Matt Busby, 1969'da kulüpteki teknik direktörlük görevinden ayrılınca yerine rezerv takımın teknik direktörü geçmiş, böylece United'daki Busby dönemi son bulmuştur.
İstikrarsız yıllar (1969-1986)
Wilf McGuinness'in idaresindeki United, 1969-70 sezonunda lige kötü bir başlangıç yapmış ve sezon sonunda sekizinci sırada yer almıştır. Ertesi sezon da sonuç değişmeyince Busby kısa bir dönem için idareten takımın başına tekrar geçmiş, McGuinness ise rezerv takımdaki görevine geri dönmüştür. Haziran 1971'de ise Frank O'Farrell takımın başına geçmiş ancak 18 ay gibi kısa bir süre sonra kovularak yerine Aralık 1972'de Tommy Docherty getirilmiştir.
Docherty'nin takımın başında ikinci yılını geçirdiği 1973-74 sezonunda takım küme düşmüş, bununla birlikte Best, Law ve Charlton kulüpten ayrılmıştır. Ertesi yıl Firts Division'a geri dönen takım 1976 Federasyon Kupası'nda finale kadar çıkmış fakat Southampton tarafından mağlup edilmiştir. Ertesi yıl ise Federasyon Kupası'nın finalinde Liverpool ile karşılaşmış ve 2-1'lik skor ile kupada şampiyonluk yaşamıştır. Docherty, kulüp fizyoterapistinin eşi ile olan yasak ilişkisi ortaya çıktıktan kısa bir süre sonra ise görevden alınmıştır.
1977 yazında Docherty'nin yerini Dave Sexton almıştır. Joe Jordan, Gordon McQueen, ve Ray Wilkins gibi dönemin önemli futbolcularının bulunduğu kadro ile 1979-80 sezonunda ligi ikinci bitiren Sexton'ın United'ı ayrıca 1979 Federasyon Kupası'nda Arsenal'e yenilerek sezonu kupasız kapatmış, başarısız yönetimi sonrasında ise 1981'de görevinden alınmıştır. Ardından takımın başına Ron Atkinson geçmiş, Atkinson'ın ilk transferi ise West Bromwich Albion'dan rekor bir ücretle getirilen Bryan Robson olmuştur. Atkinson'ın döneminde iki Federasyon Kupası kazanılmıştır. Ayrıca 1985-86 sezonunun ilk 15 haftasında 13 galibiyet alan takım ligin favorisi olarak gösterilmiş, fakat sezonu 4. sırada bitirmiştir. Ertesi sezon ise takımın düşme potasında yer almasından dolayı Atkinson kovulmuştur.
Ferguson dönemi (1986-2013)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpFMEwwRnNaWGhmUm1WeVozVnpiMjR1YW5Cbkx6RTFNSEI0TFVGc1pYaGZSbVZ5WjNWemIyNHVhbkJuLmpwZw==.jpg)
Alex Ferguson ve asistanı ligi 11. sırada bitiren Atkinson'ın görevden alınmasıyla birlikteAberdeen'den United'a gelmişlerdir. Ferguson önderliğinde 1990-91 sezonunda UEFA Kupa Galipleri Kupası'nda ilk kez şampiyonluğa ulaşan United, 1991 UEFA Süper Kupası'nda Şampiyon Kulüpler Kupası şampiyonu Crvena zvezda ile karşılaşmış, 1-0 galip gelerek ilk defa bu kupayı müzesine götürmüştür. Wembley'de oynanan 1992 Lig Kupası'nda ise Nottingham Forest'ı 1-0 mağlup ederek bu kupayı ikinci kez kulübe kazandırmıştır. 1993 yılında ise 1967 yılından sonra kulübüne ilk şampiyonluğu kazandırmıştır. Bir yıl sonra ise hem Premier League'i hem de Federasyon Kupası'nı kazanarak "" yapmıştır.
Manchester United, 1998-99 sezonunda Premier League, Federasyon Kupası ve UEFA Şampiyonlar Ligi'ni kazanarak "Treble" yapmış, İngiliz futbol tarihine geçmiştir.1999 UEFA Şampiyonlar Ligi finalinde Bayern Münih karşısında uzatma dakikalarına 0-1 mağlup giren United, maçın ikinci yarısında oyuna giren Teddy Sheringham ve Ole Gunnar Solskjær'in uzatma dakikalarında attıkları goller ile 2-1 galip gelerek futbol tarihinin en görkemli geri dönüşlerinden birine imza atmıştır. Kulüp ayrıca Tokyo'da Palmeiras'ı 1-0 yenerek Kıtalararası Kupa'da da şampiyonluğa ulaşmıştır. Ferguson daha sonra İngiliz futboluna yaptığı hizmetlerden dolayı şövalye ilan edilmiş ve Sir unvanına layık görülmüştür.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgwTHpRNUwwTnlhWE4wYVdGdWIxOVNiMjVoYkdSdlh5VXlPR055YjNCd1pXUWxNamt1YW5Cbkx6RTFNSEI0TFVOeWFYTjBhV0Z1YjE5U2IyNWhiR1J2WHlVeU9HTnliM0J3WldRbE1qa3VhbkJuLmpwZw==.jpg)
2000 yılında Manchester United Brezilya'da ilk sezonu gerçekleştirilen FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nda yer almıştır. United, 1999-2000 ve 2000-01 sezonlarında Premier League'de tekrar şampiyonluğa ulaşmıştır. 2001-02 sezonunu lig üçüncüsü bitiren takım, ertesi yıl şampiyonluk unvanını geri almıştır. Federasyon Kupası'nın 2003-04 sezonunda ise final maçında Millwall'u 3-0 mağlup ederek tekrar kupa şampiyonluğu yaşamıştır. 2005-06 sezonunda on yıl sonra ilk kez UEFA Şampiyonlar Ligi gruplarında yer alamayan United, aynı yıl Lig Kupası'nı kazanarak sezonu kupasız kapatma tehlikesini atlatmıştır. 2006-07 ve 2007-08 sezonlarında ligde üst üste şampiyonluk yaşayan takım 2008 UEFA Şampiyonlar Ligi finalinde Chelsea'yi penaltılarla geçerek tekrar "Duble" yapmıştır. Ryan Giggs ise bu maçla birlikte 759. kez United adına forma giyerek Bobby Charlton'ın rekorunu eline geçirmiştir. Aralık 2008'de FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nı kazan kulüp aynı sezon içerisinde Premier League ve Lig Kupası'nı da kazanarak tekrar "Treble" yapmıştır. Başarılı geçen sezonunun sonunda ise Cristiano Ronaldo'yu 80.000.000£ bonservis bedeliyle Real Madrid'e satan kulüp zamanının en pahalı futbolcu satışını gerçekleştirmiştir. 2010 yılında Lig Kupası'nı Aston Villa karşısında 2-1'lik skorla kazanan Manchester United sezonun ilk kupasını kazanmıştır.
2009-10 sezonunu Chelsea'nin ardından ikinci tamamlayan takım 2010-11 sezonunda ise 19. Premier League şampiyonluğunu elde etmiştir. Takım, 2011-12 sezonunda ise lig şampiyonluğu adına ezeli rakibi Manchester City ile rekabete girişmiş, bu rekabeti son hafta Blackburn Rovers ile 1-1 berabere kalarak kaybetmiştir.
Arma, forma ve renkler
Kulübün ilk arması Manchester Şehir Konseyi'nin armasından türetilmiştir. 1970'lerde ise medya tarafından "Kırmızı Şeytanlar" olarak nitelendirilen takımın armasına elinde tırmık tutan bir şeytan figürü eklenmiştir. O yıllardan bugüne kadar ise armada yalnızca renk tonu değişiklikleri ve küçük ayarlamalar yapılmıştır.
-
Kulübün 1960'lar ile 1973 yılları arasında kullandığı logo. -
Kulübün 1973 ve 1998 yılları arasında kullandığı logo.
1892 yılında çekilen bir fotoğrafa göre takımın ilk forması kırmızı - beyaz renklerde forma ve altına mavi şorttur. 1894-96 yılları arasında yeşil - altın renklerde forma giyen takım 1896'dan itibaren ise beyaz forma altına mavi şort giymeye başlamıştır. 1902 yılında kulübün adı değiştikten sonra, formalar da değişmiş ve kırmızı forma, beyaz şort ve siyah çorap ile takım maçlara çıkmaya başlamıştır. Bu forma bugün bile Manchester United'ın iç saha maçlarında giyilmektedir ve bir gelenek halini almıştır. 1909 Federasyon Kupası finalinde formanın boyun kısmına da ek olarak "V" figürü eklenmiştir. Bu eklemeden sonra 1922'ye kadar formada bir değişikliğe gidilmemiştir. 1934 yılında renkler ve beyaz olarak değiştirilmiş, kulübün ertesi sezon Second Division'da 20. olarak tarihinin en kötü derecesini elde etmesiyle eski renklere dönülmüştür. Mevcut iç saha forması ise kırmızı forma, beyaz şort ve siyah çoraplardan oluşan geleneksel tasarımdır.
Manchester United'ın deplasman forması standart olarak beyaz forma, siyah şort ve beyaz çoraplar ile oluşmasına rağmen istisnalar da mevcuttur. Örnek olarak 1999-00 sezonunda lacivert forma üzerine yatay gümüş şeritler bulunan ve beyaz şortla tamamlanan forma verilebilir. 1995-96'da giyilen yarı gri yarı lacivert forma ve 2001'de "Manchester United"ın 100. kuruluş yılını kutlamak için özel olarak çıkartılan beyaz forma da buna örnek olarak gösterilebilir.
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Stadyum
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpKaEwwNXZjblJvWDNKdllXUmZiM011YW5Cbkx6SXdNSEI0TFU1dmNuUm9YM0p2WVdSZmIzTXVhbkJuLmpwZw==.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh3THpCbEwwSmhibXRmYzNSeVpXVjBYMnhoYm1SZmNtVm5hWE4wY25rdWFuQm5Mekl3TUhCNExVSmhibXRmYzNSeVpXVjBYMnhoYm1SZmNtVm5hWE4wY25rdWFuQm4uanBn.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTltTDJZeUwwOXNaRlJ5WVdabWIzSmtVR3hoYmkxbGJpNXpkbWN2TWpBd2NIZ3RUMnhrVkhKaFptWnZjbVJRYkdGdUxXVnVMbk4yWnk1d2JtYz0ucG5n.png)
Newton Heath yıllarında kulübün maçları demiryoluna yakın olan North Road'da oynanır idi. Orijinal kapasitesi 12.000 kişi olan bu alan, kulüp yetkililerince Football League'e katılmayı amaçlayan kulüp için yetersiz görülmüştür. 1891 yılında Newton Heath, her biri 1.000 seyirci kapasiteli iki tribün satın almak için demiryolu şirketinin finansal rezervlerini kullanmıştır. North Road'daki ilk maçlar kayıtlara geçirilmemiştir. Kayıtlarda yer alan ilk maç ise 4 Mart 1893 tarihinde Sunderland'e karşı 15.000 taraftar önünde oynanan First Division karşılaşmasıdır.
Kulüp sahipleri tarafından North Road tahliye edildikten sonra Haziran 1893'te kulüp sekreteri , Clayton'da yer alan 'in yeni stadyum olarak inşa edilmesini sağlamıştır. Newton Heath'in ilk lig maçı Bank Street'te oynanmış, 1 Eylül 1893 tarihinde Burnley karşısındaki maçta hat-trick yapan Alf Farman 3-2'lik galibiyeti Newton Heath'e getirmiştir.
Bank Street, 1902 yılında icra memurları tarafından geçici olarak kapatılmış, takım kaptanı Harry Stafford geçici olarak Padiham'da kulüp için bir yer kiralamıştır. Yeni kulüp başkanı J.H. Davies'in yatırımları sonrası Bank Street'e geri dönülmüştür. Sonraki dört yıl içindeki yatırımlar ile de stad 50.000 kişilik kapasiteye ulaşmıştır.
1908 yılında Manchester United ilk lig şampiyonluğunu ve bir yıl sonra Federasyon Kupası'nı kazanmış, Davies tarafından Bank Street'in kulübün ihtiyaçlarını karşılayamadığına karar verilmiştir. Şubat 1909'da, Old Trafford kulübün yeni stadı olmak üzere seçilmiş ve 60.000£ bedelle arazi satın alınmıştır. Mimar Archibald Leitch'i 100.000 kişilik yeni stadyumu inşa etmesi için görevlendiren kulüp bu iş için 30.000£ bütçe ayırmıştır. Stadyumun açılışı ise rekor bir katılımla, 76.962 seyirci ile 25 Mart 1939 tarihinde Federasyon Kupası yarı final maçı olan Wolverhampton Wanderers ve karşılaşmasında yapılmıştır.
II. Dünya Savaşı sırasındaki bombalama olayları stadyumun çoğunu yok etmiştir. Savaştan sonra kulüp 'ndan 22.278£ tutarında tazminat almıştır. Stadyumun yeniden yapılanma süreci boyunca ise takım Manchester City'nin Maine Road'ında iç saha maçlarını oynamıştır.
'un İngiltere'deki tüm stadyumlarda seyircilerin ayakta maç izlemesini yasaklamasını takiben Old Trafford'un da 1993'te kapasitesi 44.000 kişiye düşürülmüş ve tüm stad koltuklandırılmıştır. 1995 yılında ise kapasite 55.000 kişiye çıkarılmıştır. 1998-99 sezonunun bitişi ile birlikte ise kapasite 67.000 kişiye çıkarılmıştır. Stada eklemeler daha sonra da devam etmiştir. 76.098 seyircinin izlediği 31 Mart 2007 tarihindeki Manchester United ve Blackburn Rovers arasındaki karşılaşmada sadece 114 koltuk boş kalmıştır. Bu ise Premier League rekorudur. 2009 yılındaki son yeniden düzenleme ile kapasite 255 kişi azaltılmış, 75.957 seyirciye düşürülmüştür.
Taraftar
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgzTHpjeEwxTjBjbVYwWm05eVpGOUZibVF1YW5Cbkx6STFNSEI0TFZOMGNtVjBabTl5WkY5RmJtUXVhbkJuLmpwZw==.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh6THpNd0wwWnZjbDlUYVhKZlRXRjBkRjl0YjNOaGFXTXVhbkJuTHpJMU1IQjRMVVp2Y2w5VGFYSmZUV0YwZEY5dGIzTmhhV011YW5Cbi5qcGc=.jpg)
Manchester United, dünyanın en popüler futbol kulübü ve iç saha maçlarını Avrupa'nın en yüksek taraftar ortalamasına oynayan kulüptür. Kulübün dünya çapında 24 ülkede 200'den fazla resmî Manchester United Taraftar Kulübü bulunmaktadır. Kulüp, her yıl yaz aylarında dünya çapında turne düzenlemekte ve gidilen ülkelerin futbol kulüpleriyle karşılaşmaktadır. Muhasebe ve yönetim danışmanlığı şirketi olan Deloitte'e göre United'ın dünya çapında 75.000.000, diğer araştırma şirketlerine göre ise 333.000.000 taraftarı bulunmaktadır.
Taraftarlar kulüpten bağımsız olarak da kümeleşmektedirler. ve bunlardan bazılarıdır. Ayrıca internette bulunan birçok taraftar forumu da bu kümeleşmeye örnektir. 2005 yılında Glazer ailesinin kulübü satın almasını takiben bir grup United taraftarı FC United of Manchester'ı kurmuştur. Old Trafford'un adını taşıyan tribünü ise ateşli United taraftarlarının bulunduğu tribündür.
Rekabetler
Manchester United'ın geçmişten bu yana büyük bir rekabet içinde bulunduğu üç kulüp vardır: Liverpool, Manchester City ve Leeds United. Bu rekabetlerin içerisinde en büyüğü ise İngiliz futbolunun United ile birlikte en başarılı ve en popüler kulübü olan Liverpool rekabetidir. Bu rekabet ilk zamanlar Kuzey-Batı çekişmesinde ibaret iken endüstriyel zamanlarla birlikte dünyanın en seçkin liman kentlerinden biri olan Liverpool ile tekstil sanayinin önemli kentlerinden olan Manchester arasındaki bir rekabete dönüşmüştür. Ayrıca bu rekabetin geçmişinde çeşitli şiddet olayları da olmuştur. Bunun en ünlüsü ise 1996 Federasyon Kupası finalinde Manchester United futbolcusu Eric Cantona'ya bir Liverpool taraftarının tükürmesi ve ardından çıkan olaylardır. Ayrıca 2006 yılındaki bir Federasyon Kupası maçında Liverpool taraftarları tarafından saldırıya uğrayan Alan Smith'in de bacağı kırılmıştır.
MUFC'nin, Leeds United ile olan rekabeti ise Güller Savaşı'na atıf yapılarak '"Gül Rekabeti" adıyla bilinir. Bağımsız bir araştırma şirketi olan 'a göre Leeds ve Manchester United taraftarları İngiltere'nin en ateşli ve en kulübüne bağlı taraftarlarıdır.
Marka değeri
Manchester United, dünya çapında bir markadır. 2009 yılındaki bir rapora göre kulübün marka değeri 329.000.000£, marka değerlendirmesi ise AAA yani son derece güçlüdür. Forbes dergisinin 2010 yılı raporuna göre ise kulübün marka değeri 285.000.000$ tutarındadır. Bu meblağ ile birlikte de dünyanın en değerli ikinci spor kulübüdür. Listede United'ın önünde yer alan tek kulüp ise Amerikan beyzbol kulübü New York Yankees'dir. Kulüp, 2010 itibarıyla Deloitte Futbol Para Ligi'nde Real Madrid ve Barcelona'nın ardından üçüncü sırada yer almaktadır.
Manchester United'ın bugünkü dünya çapında marka değerinin mimarı Münih hava faciasından sonraki yeniden yapılanmanın öncüsü Matt Busby'dir. Matt Busby'nin takımda yer alan Bobby Charlton, Nobby Stiles, Denis Law ve George Best'te bu yeni yapılanmanın önemli figürleridir. Bu takımın futbol felsefesi ise dönemin İtalyan takımlarının taktiğinin aksine saldırgan bir futbol oynamak üzere kurulmuştur. Bu da kulübe karşı bir sempati duyulmasını sağlamıştır.
1991'de Londra Borsası'nda halka açılan kulüp, halka açılan ilk İngiliz futbol kulübüdür. Ticari ve sportif başarı odaklı kulübe bu hamlesi önemli bir kâr getirmiştir. Manchester United marka gücünü ve medya ilgisini, takımsal başarı ve genellikle David Beckham, Cristiano Ronaldo gibi oyuncularının bireysel popülerliği ile edinmiştir. Bu büyük ilgi, dünya çapında fırsatları ve dolayısıyla sponsorluk fırsatları gibi sonuçlar doğurmuştur. Özellikle, kulüpte bulunduğu süre boyunca Beckham'ın Asya'daki popülerliği kulübün ticari bir parçası idı. Beckham formaları, nevresimleri, hediyelik eşyaları, futbol topları, çerezleri gibi her türlü ticari gelir sağlanabilecek ürün Beckham ismiyle pazarlanmış ve kulübe hem büyük bir gelir hem de daha fazla popülerlik sağlamıştır.
Her alanda başarı, kulüp için daha büyük gelir sağlar. Başarı sağlandığı takdirde televizyon geliri pastasından daha çok pay alınır ve bu da kulübe daha fazla maddi güç kazandırır. Premier League başladığından bu yana, Manchester United BSkyB yayın anlaşma gelirinden en büyük payı almıştır. Manchester United aynı zamanda bir sezon içerisinde, herhangi bir İngiliz kulübüne oranla en yüksek ticari geliri elde etmiştir. 2005-06 sezonunda United 51.000.000£, Chelsea 42.500.000£, Liverpool 39.300.000£, Arsenal 34.000.000£ ve Newcastle United da 27.900.000£ kazanmıştır. Kulübün en önemli sponsorluk ilişkisi Nike ile 2002 yılında kurulmuştur. Nike, 13 yıllık ortaklığın bir parçası olarak kulübün mağazacılık operasyonunu yönetecek ve bu anlaşma kulübe 303.000.000£ gelir sağlayacaktır. Ayrıca, Manchester United markalı medya hizmetleri -kulübün özel televizyon kanalı, gibi- Old Trafford'un ötesinde kulübün hayran kitlesi genişletmek için olanak sağlamıştır.
Sponsorlar
Kulübün ilk sponsorluk anlaşması 500.000£ değerindedir ve Sharp Electronics ile olmuştur. İlk forma sponsoru ise 1982-83 sezonu başındaki anlaşma ile Vodafone olmuştur. Bu anlaşma 1999-00 sezonuna kadar sürmüş, bu sürenin sonunda ise anlaşma dört yıl daha uzatılmıştır. Bu dört yıl için ise kulüp 30.000.000£ gelir elde etmiştir.
2006-07 sezonunun başında Amerikan sigorta şirketi , 56.500.000£ ödeyerek kulübün dört yıllık ana sponsoru olmuştur. Bu anlaşma dünyanın en değerli sponsorluk anlaşmasıdır. 2010-11 sezonunun başında ise Amerikan reasürans şirketi 80.000.000£ ödeyerek futbol tarihinin en yüksek bedeli ile kulübün dört yıllığına ana sponsoru olmuştur.
Kulübün ilk forma üreticisi olan Umbro, 1975 yılında yeni forma üreticisi olana kadar beş yıl boyunca kulübün formalarını üretmiştir. Admiral'in anlaşması bittikten sonra Adidas 1980'de kulübün yeni forma üreticisi olmuş, 1992'de ise Umbro ikinci kez kulübün formalarını üretmeyi üstlenmiştir. Umbro ile geçen on yıldan sonra Nike, kulüp ile bir anlaşma imzalamıştır. Bu anlaşmaya göre Nike, kulübe 2015 yılına kadar forma üretici olarak hizmet verecek ve 302.900.000£ ödeyecektir. Nike ve Aon'un yanı sıra, Audi ve Budweiser dahil olmak üzere kulübün birçok alt sponsoru bulunmaktadır.
Sahipleri ve mali durum
İlk yıllarda Lancashire ve Yorkshire Demiryolu Şirketi tarafından finanse edilen kulüp 1892 yılında 1£ bedelle yerel destekçilerine satılmıştır. 1902 yılında, iflas etmek üzere olan kulübü çoğunluk hisselerini J.H. Davies olmak üzere dört yerel iş insanı 500£ yatırım ile satın almıştır. Davies'in 1927 yılında ölümünden sonra tekrar iflasın eşiğine gelen kulübe 2.000£ yatırım yapan James W. Gibson, Aralık 1931'de kulübün yönetimini eline almıştır. Gibson'dan sonra 1948'de başkan olan oğlu Alan üç yıl sonra ölünce kulübün başkanlığına Harold Hardman gelmiştir.
Münih hava faciası sonrasında Matt Busby'nin arkadaşı olan Louis Edwards yaklaşık 40.000£ yatırım yaparak kulübün %54 hissesini satın almış ve kulübün yönetimi Ocak 1964'te kendisine geçmiştir. Medya kralı Robert Maxwell, 1984 yılında kulübü satın almak için bir takım görüşmeler yapmış fakat Edwards'ın istediği fiyatı kabul etmediği için görüşmeler olumsuz sonuçlanmıştır. 1989'da, kulüp başkanı Edwards, 20.000.000£ bedelle Michael Knighton'a kulübe satmayı denemiş, ancak satış gerçekleşmemiş, Knighton onun yerine yönetim kuruluna katılmıştır.
Manchester United, Haziran 1991'de borsaya açılmış ve 1998 yılında bu kez Rupert Murdoch'un British Sky Broadcasting Corporation şirketinden bir devralma teklifi almıştır. Manchester United yönetim kurulu, 623.000.000£ tutarındaki bu teklifi kabul etmiş, ancak Nisan 1999'da Tekeller ve Birleşmeler Komisyonu tarafından satış engellenmiştir. Birkaç yıl sonra at yarışı ortakları John Magnier ile J. P. McManus yavaş yavaş çoğunluk hissedar haline gelmiş ve aralarında bir güç mücadelesi ortaya çıkmıştır. Bu dönemde Rock of Gibraltar adlı yarış atının sahipliği konusunda Ferguson ile Magnier&McManus'un çekişmesi baş gösterdiğinden dolayı Ferguson'ın görevinden alınacağı iddia edilmiş fakat bu gerçekleşmemiş, Magnier&McManus kulüpteki hisselerini Malcolm Glazer'a satmış ve yönetimden çekilmişlerdir.
16 Mayıs 2005'te Amerikalı iş insanı Malcolm Glazer, Manchester United'daki payını artırarak, kulübün kontrolünü ele geçirmiştir. United'daki hissesini %75'in üzerine çıkararak futbol kulübünün kontrolünü ele geçiren Glazer, son hisse alımı operasyonu çerçevesinde ise 1.500.000.000$ harcamıştır. Glazer, bu hisse oranıyla Londra Borsası'nda işlem gören şirketi borsadan çıkarabilecek ve diğer hissedarların onayını almadan yeni yatırımlar yapabilecek yetkiyi de eline geçirmiştir. Temmuz 2006'da, kulüp yılda 62.000.000£ yıllık faiz ödemeleri ile %30 borç azalması sağlayacak 660.000.000£ tutarındaki borç refinansman paketini açıklamıştır. 10 Ocak 2010'da ise Manchester United, MU Finance'in, kulübün borçlarını finanse etmek için 2017 yılı vadeli 500.000.000£ yüksek getirili tahvil satışı yapacağını açıklamıştır.
The Guardian, 2012'de kulübün Glazers adına toplam 500 milyon £'un üzerinde borç faizi ve diğer ücretler ödediğini tahmin etti ve 2019'da kulübün bu tür ücretler için ödediği toplam meblağın 1 milyar sterline yükseldi. 2019 yılı sonunda kulübün yaklaşık 400 milyon £ net borcu vardı.
2023 yılında Glazers, kulübün satışı için teklif almaya başladı ve çok sayıda teklif alındı. INEOS'un sahibi ve Katar şeyhi Hamed bin Casim bin Cabir es-Sani, kulübün çoğunluk hissesine ilgilerini kamuya açıklayan tek teklif sahipleriydi. Mart 2023'te Finli girişimci Thomas Zilliacus da Manchester United'a olan ilgisini kamuoyuna duyurdu.
24 Aralık 2023'te Ratcliffe'in Manchester United'ın yüzde 25'ini satın aldığı ve INEOS Sport şirketinin futbol operasyonlarının kontrolünü ele geçirdiği açıklandı. Glazer'lar çoğunluk hissedarı olmaya devam ediyor.
Kadro
- 5 Eylül 2023 itibarıyla
Not: Uyruk bilgisi futbolcuların oynayabileceği millî takımı gösterir. FIFA kuralları haricinde başkaca uyruğa da sahip olabilirler.
|
|
Kiralık gidenler
Not: Uyruk bilgisi futbolcuların oynayabileceği millî takımı gösterir. FIFA kuralları haricinde başkaca uyruğa da sahip olabilirler.
|
Rezervler ve akademi
Rezerv ve akademi kadroları için maddesine bakınız.
Eski futbolcular
Eski oyuncuların ayrıntılı listesi için Manchester United FC futbolcuları listesi maddesine veya kategorisine bakınız.
Kaptanlar
Takım kaptanlarının listesi için (Manchester United FC futbolcuları listesi#Kaptanlar) sayfasına bakınız.
Futbolcu rekorları
Futbolcu rekorları ve futbolcuların aldığı ödüller için Manchester United FC rekorları ve istatistikleri listesi maddesine bakınız.
Kulüp yetkilileri
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTloTDJFeEwwMWhibU5vWlhOMFpYSmZWR2hsWDFWdWFYUmxaRjkwY21sdWFYUjVMbXB3Wnk4ek5UQndlQzFOWVc1amFHVnpkR1Z5WDFSb1pWOVZibWwwWldSZmRISnBibWwwZVM1cWNHYz0uanBn.jpg)
- Sahibi: Glazer ailesi ile Red Football Shareholder Limited
- Onursal başkan: Martin Edwards; Manchester United Limited Şti.
- Eşbaşkan: & Avram Glazer
- Başkan:
- COO: Michael Bolingbroke
- Ticari direktör: Richard Arnold
- Personel amiri: Ed Woodward
- Harici üst düzey yönetici: , Kevin Glazer, Edward Glazer & Darcie Glazer; Manchester United Futbol Kulübü
- Başkanlar: , , Sir Bobby Charlton,
- Kulüp sekreteri:
- Küresel temsilci: Bryan Robson; Teknik kadro
- Teknik direktör: Sir Alex Ferguson
- Teknik direktör yardımcısı: Mike Phelan
- Antrenör:
- Kaleci antrenörü:
- Fitness antrenörü:
- Rezerv takım teknik direktörü: Ole Gunnar Solskjær
- Rezerv takım teknik direktör yardımcısı:
- Baş scout: Jim Lawlor
- Avrupa ligleri scout:
- Gençlik akademisi sorumlusu: Brian McClair
- Genç takımlar sorumlusu: ; Akademi teknik kadrosu
- 17-21 yaş takımları teknik direktör yardımcısı:
- 9-16 yaş takımları teknik direktör yardımcısı:
- 18 Yaş Altı baş antrenörü: Paul McGuinness
- 13-16 yaş takımı baş antrenörü:
- 11-12 yaş takımı baş antrenörü: Tony Whelan
- 9-10 yaş takımı baş antrenörü: Eamon Mulvey
- Akademi antrenörleri: Eddie Leach, Tommy Martin, Mike Glennie & Andy Welsh
- Sağlık ekibi
- Kulüp doktoru: Dr. Steve McNally
- Doktor yardımcııs: Dr. Tony Gill
- A takım psikoterapisti:
- Rezerv takım psikoterapisti: Neil Hough
- Üst akademi psikoterapisti: Mandy Johnson
- Akademi psikoterapistleri: John Davin & Richard Merron
- Masörler: Gary Armer, Rod Thornley & Andy Caveney
- Diyetisyen: Trevor Lea
Teknik direktörler
Tarih | İsim | Not |
---|---|---|
1878-1892 | Bilinmiyor | |
1892-1900 | ![]() | |
1900-1903 | ![]() | |
1903-1912 | ![]() | |
1912-1914 | ![]() | |
1914-1922 | ![]() | |
1922-1926 | ![]() | İngiltere dışındaki ilk teknik direktör. |
1926-1927 | ![]() | En kısa hizmet veren teknik direktördür ayrıca görev yaptığı yıllarda hem futbolcu hem de antrenörlük yapmaktaydı. |
1927-1931 | ![]() | |
1931-1932 | ![]() | |
1932-1937 | ![]() | |
1937-1945 | ![]() | |
1945-1969 | ![]() | |
1969-1970 | ![]() | |
1970-1971 | ![]() | |
1971-1972 | ![]() | Birleşik Krallık dışından ilk teknik direktör. |
1972-1977 | ![]() | |
1977-1981 | ![]() | |
1981-1986 | ![]() | |
1986-2013 | ![]() | Kulübe en çok kupa kazandıran ve kulüpte en uzun görev yapan teknik direktördür. |
2013-2014 | ![]() | |
2014 | ![]() | Kulübün tarihindeki ilk geçici teknik direktördür. |
2014-2016 | ![]() | |
2016-2018 | ![]() | |
2018-2021 | ![]() | |
2021-2021 | ![]() | Geçici teknik direktör |
2021-22 | ![]() | |
2022-halen | ![]() |
Başarılar
Manchester United'ın kazandığı ilk kupa 1886 yılında Newton Heath döneminde kazanılan Manchester Kupası'dır. 1908 yılında kulüp ilk lig şampiyonluğunu kazanmış ve bir sonraki yıl da ilk Federasyon Kupası şampiyonluğuna uzanmıştır. Kazanılan kupa sayısı açısından, Manchester United'ın en başarılı yılları 1990'lar olmuştur. Kulüp bu dönemde beş lig, dört Federasyon Kupası, bir Lig Kupası, beş Charity Sheld, bir UEFA Şampiyonlar Ligi, bir UEFA Avrupa Ligi, bir UEFA Kupa Galipleri Kupası, bir UEFA Süper Kupası ve bir de Kıtalararası Kupa kazanmıştır.
Kulüp, kazandığı 11 Federasyon Kupası şampiyonluğu ve oynadığı 18 Federasyon Kupası Finali ile iki alanda da rekor sahibidir. Manchester United en üst düzey İngiliz liglerinde 20 şampiyonluk ile en cok sampiyonluk kazanan takımdır.United kazandığı 11 Premier League şampiyonluğu ile bu alanda da rekor sahibidir. Ayrıca United, 1968'de kazandığı Şampiyon Kulüpler Kupası ile Avrupa'da şampiyon olan ilk İngiliz futbol kulübüdür. Kulüp, UEFA Avrupa Ligi'nin öncülü olan Fuar Şehirleri Kupası'nda 1984-85'te çeyrek final, 1964-65'te yarı final gördüğü halde kupaya ulaşamamıştır.
Ulusal
Lig
- First Division ve Premier League: 20
- 1907-08, 1910-11, 1951-52, 1955-56, 1956-57, 1964-65, 1966-67, 1992-93, 1993-94, 1995-96, 1996-97, 1998-99, 1999-2000, 2000-01, 2002-03, 2006-07, 2007-08, 2008-09, 2010-11, 2012-13
- 1935-36, 1974-75
Kupa
- FA Cup: 13
- 1908-09, 1947-48, 1962-63, 1976-77, 1982-83, 1984-85, 1989-90, 1993-94, 1995-96, 1998-99, 2003-04, 2015-16, 2023-24
- EFL Cup: 6
- 1991-92, 2005-06, 2008-09, 2009-10, 2016-17, 2022-23
- 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965*, 1967*, 1977*, 1983, 1990*, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011, 2013, 2016 (* paylaşıldı)
Avrupa
- "2016-17"
- 1990-91
Dünya çapı
Kaynakça
- ^ "Manchester United Football Club". Premier League. 28 Kasım 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Northcroft, Jonathan (5 Kasım 2006). "20 glorious years, 20 key decisions". The Sunday Times. Londra. 9 Mart 2007 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ "Manchester United win 11th FA Cup". CBC Sports. 22 Mayıs 2004. 12 Ekim 2007 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Gibson, Owen (2 Mart 2010). "Manchester United fall behind Barcelona on Deloitte rich list". The Guardian. Londra. 23 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2010.
- ^ a b c Hamil (2008), p. 126
- ^ a b Cass, Bob (15 Aralık 2007). "United moving down south as fanbase reaches 333 million". Daily Mail. Londra. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Haziran 2010.
- ^ a b Schwartz, Peter J. (18 Mayıs 2010). "The Most Valuable Sports Team Brands". Forbes Magazine. 13 Şubat 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 20 Haziran 2010.
- ^ . www.transfermarkt.com.tr. 5 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2024.
- ^ "Glazer gets 98% of Man Utd shares". BBC News. 23 Haziran 2005. 6 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ a b c Barnes et al. (2001), p. 8
- ^ James (2008), p. 66
- ^ Lancashire and Yorkshire Railway (Lancashire ve Yorkshire Demiryolu)
- ^ Tyrrell & Meek (1996), p. 99
- ^ a b c Barnes et al. (2001), p. 9
- ^ James (2008), p. 92
- ^ Barnes et al. (2001), p. 118
- ^ Barnes et al. (2001), p. 11
- ^ a b c Barnes et al. (2001), p. 12
- ^ Barnes et al. (2001), p. 13
- ^ Barnes et al. (2001), p. 10
- ^ Busby Babes
- ^ Murphy (2006), p. 71
- ^ Glanville, Brian (27 Nisan 2005). "The great Chelsea surrender". The Times. Londra. 29 Haziran 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Barnes et al. (2001), pp. 14-15
- ^ "1958: United players killed in air disaster". BBC News. 6 Şubat 1958. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Barnes et al. (2001), pp. 16-17
- ^ White, Jim (2008), p. 136
- ^ Barnes et al. (2001), p. 17
- ^ a b Barnes et al. (2001), pp. 18-19
- ^ Moore, Rob (11 Aralık 2009). "European Footballer of the Year ("Ballon d'Or")". RSSSF. 14 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ a b c Barnes et al. (2001), p. 19
- ^ Barnes et al. (2001), p. 110
- ^ Murphy (2006), p. 134
- ^ "1977: Manchester United sack manager". BBC News. 4 Temmuz 1977. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2010.
- ^ Barnes et al. (2001), p. 20
- ^ a b c Barnes et al. (2001), pp. 20-21
- ^ Barnes et al. (2001), pp. 148-149
- ^ Barnes et al. (2001), p. 21
- ^ "United crowned kings of Europe". BBC Sport. 26 Mayıs 1999. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2010.
- ^ "Sport's greatest ever comebacks". Daily Mail. Londra. 26 Mayıs 2005. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2010.
- ^ Magnani, Loris (30 Nisan 2005). "Intercontinental Club Cup". RSSSF. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Hughes, Rob (8 Mart 2004). "Ferguson and Magnier: a truce in the internal warfare at United". International Herald Tribune. 17 Ocak 2012 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ "Football's global power struggle". BBC News. 20 Aralık 1999. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2010.
- ^ "Man Utd win FA Cup". BBC Sport. 22 Mayıs 2004. 25 Şubat 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Temmuz 2010.
- ^ Shuttleworth, Peter (21 Mayıs 2008). "Spot-on Giggs overtakes Charlton". BBC Sport. 15 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Temmuz 2010.
- ^ McNulty, Phil (1 Mart 2009). "Man Utd 0-0 Tottenham (aet)". BBC Sport. 2 Mart 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 1 Mart 2009.
- ^ McNulty, Phil (16 Mayıs 2009). "Man Utd 0-0 Arsenal". BBC Sport. 19 Mayıs 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mayıs 2009.
- ^ Odgen, Mark (12 Haziran 2009). "Cristiano Ronaldo transfer: World-record deal shows football is booming, says Sepp Blatter". The Daily Telegraph. Londra. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Haziran 2010.
- ^ "Rooney the hero as United overcome Villa". ESPNsoccernet. 28 Şubat 2010. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2010.
- ^ Stone, Simon (14 Mayıs 2011). "Manchester United clinch record 19th english title". The Independent. Londra: Independent Print. 20 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2011.
- ^ a b Barnes et al. (2001), p. 49
- ^ The Red Devils
- ^ a b c d e f Barnes et al. (2001), p. 48
- ^ "New home kit unveiled". ManUtd.com. 15 Temmuz 2010. s. 1. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2010.
- ^ Devlin (2005), p. 157
- ^ "United unveil new away kit". ManUtd.com. 4 Ağustos 2010. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2010.
- ^ Devlin (2005), pp. 154-159
- ^ "Grey day for Manchester United". BBC Sport. 30 Ağustos 2002. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Devlin (2005), p. 158
- ^ White, Jim (2008) p. 21
- ^ James (2008), p. 392
- ^ Shury & Landamore (2005), p. 54
- ^ Shury & Landamore (2005), p. 51
- ^ Shury & Landamore (2005), pp. 21-22
- ^ Shury & Landamore (2005), pp. 33-34
- ^ a b c Inglis (1996), p. 234
- ^ Rollin and Rollin, pp. 254-255
- ^ Barnes et al. (2001), pp. 44-45
- ^ White, John (2007), p. 11
- ^ Coppack, Nick (31 Mart 2007). "Report: United 4 Blackburn 1". ManUtd.com. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ Bostock, Adam (26 Mart 2006). "Match Report: United 3 Birmingham 0". ManUtd.com. 27 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Morgan (2010), pp. 44-48
- ^ Bartram, Steve (19 Kasım 2009). "OT100 #9: Record gate". ManUtd.com. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ Sir Matt için
- ^ Rice, Simon (6 Kasım 2009). "Manchester United top of the 25 best supported clubs in Europe". The Independent. Londra. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Kasım 2009.
- ^ Manchester United Supporters Club (MUSC)
- ^ "Local Supporters Clubs". ManUtd.com. 12 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Aralık 2010.
- ^ Independent Manchester United Supporters Association (IMUSA)
- ^ "Fans' Forum". ManUtd.com. 29 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Aralık 2010.
- ^ a b Barnes et al. (2001), p. 52
- ^ Smith, Martin (15 Nisan 2008). "Bitter rivals do battle". The Daily Telegraph. Londra. 9 Haziran 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Stone, Simon (16 Eylül 2005). "Giggs: Liverpool our biggest test". Manchester Evening News. 14 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 31 Mart 2010.
- ^ "Interview: Ryan Giggs". . 22 Mart 2008. 5 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 22 Mart 2008.
- ^ Rohrer, Finlo (21 Ağustos 2007). "Scouse v Manc". BBC Sport. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ "Wembley to act over spitting". The Independent. Londra. 13 Mayıs 1996. 30 Nisan 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 17 Ocak 2009.
- ^ "Smith ambulance attack condemned". BBC Sport. 26 Şubat 2006. 23 Eylül 2010 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Dunning (1999), p. 151
- ^ (PDF). . 10 Eylül 2008 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2007.
- ^ (PDF). SoccerEx. 2009. 1 Haziran 2010 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Haziran 2010.
- ^ "Real Madrid becomes the first sports team in the world to generate €400m in revenues as it tops Deloitte Football Money League". Deloitte. 2 Mart 2010. 5 Ağustos 2010 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 22 Haziran 2010.
- ^ a b Hamil (2008), p. 116
- ^ Hamil (2008), p. 124
- ^ Hamil (2008), p. 121
- ^ "Beckham fever grips Japan". BBC Sport. 18 Haziran 2003. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Haziran 2010.
- ^ Hamil (2008), p. 120
- ^ Hamil (2008), p. 122
- ^ Ducker, James (4 Haziran 2009). "Manchester United show financial muscle after signing record £80m shirt contract". The Times. Londra. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Temmuz 2010.
- ^ "Oilinvest to renegotiate Juventus sponsorship". SportBusiness. 7 Eylül 2006. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2007.
- ^ "Man Utd sign £56m AIG shirt deal". BBC News. 6 Nisan 2006. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Smith, Ben (3 Haziran 2009). "Manchester United announce £80 million sponsorship deal with Aon". The Times. Londra. 8 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Temmuz 2010.
- ^ . Admiral Sportswear. 17 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2010.
- ^ Devlin (2005), p. 149
- ^ Devlin (2005), p. 148
- ^ Hamil (2008), p. 127
- ^ "Man Utd in £300m Nike deal". BBC News. 3 Kasım 2002. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Richard, Wachman (24 Nisan 2010). "Manchester United fans call on corporate sponsors to back fight against Glazers". The Guardian. Londra. 27 Nisan 2010 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ Crick & Smith (1990), p. 181
- ^ Crick & Smith (1990), p. 92
- ^ White, Jim (2008), p. 92
- ^ Dobson & Goddard (2004), p. 190
- ^ a b "1989: Man U sold in record takeover deal". BBC News. 18 Ağustos 1989. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Dobson & Goddard (2004), p. 191
- ^ Bose (2007), p. 175
- ^ Bose (2007), pp. 234-235
- ^ "Manchester United's new owner". CBC Sports. 22 Haziran 2005. 10 Eylül 2005 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ "Glazer Man Utd stake exceeds 75%". BBC News. 16 Mayıs 2005. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 11 Ağustos 2007.
- ^ "Glazers Tighten Grip On United With Debt Refinancing". The Political Economy of Football. 8 Temmuz 2006. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 11 Ağustos 2008.
- ^ "Manchester United reveal refinancing plans". 18 Temmuz 2006. 18 Ocak 2012 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ "Manchester United debt hits £716m". BBC News. 20 Ocak 2010. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ocak 2010.
- ^ "Manchester United to raise £500m". BBC News. 11 Ocak 2010. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ocak 2010.
- ^ Jackson, Jamie (25 Şubat 2020). "Manchester United's net debt rises £73.6m to £391.3m in three months". The Guardian. 8 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 30 Ağustos 2020.
- ^ "Man Utd takeover: Sir Jim Ratcliffe & Sheikh Jassim to submit new bids as deadline extended amid confusion". BBC Sport. 23 Mart 2023. 22 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Mart 2023.
- ^ "Man Utd takeover latest: Sheikh Jassim also submits second bid after Sir Jim Ratcliffe". BBC Sport. 25 Mart 2023. 5 Nisan 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 4 Nisan 2023.
- ^ "Club statement". Manchester United F.C. (İngilizce). 24 Aralık 2023. 24 Aralık 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Aralık 2023.
- ^ "Man Utd First Team Squad & Player Profiles". ManUtd.com. Manchester United. 11 Eylül 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 30 Ağustos 2019.
- ^ "Man Utd announce squad numbers for 2019/20 Premier League season". ManUtd.com. Manchester United. 9 Ağustos 2019. 10 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Ağustos 2019.
- ^ Red Football Shareholder Limited: Group of companies' accounts made up to 30/06/09. Downloaded from Companies House UK
- ^ Gardner, Neil (8 Ekim 2009). "Martin Edwards voices concerns over Manchester United's future". The Times. Londra. 20 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2010.
- ^ a b c d "Reds appoint new director". ManUtd.com. 21 Şubat 2007. 20 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Manchester United set to announce massive profit". The Times. Londra. 7 Ocak 2008. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2010.
- ^ Chapelar, James (31 Mart 2008). . Crain's Manchester Business. 23 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2010.
- ^ "Who are the directors of Manchester United". ManUtd.com. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Reds' new Club Secretary". ManUtd.com. 20 Aralık 2009. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Manchester United appoint Bryan Robson as global ambassador". The Times. Londra. 20 Mart 2008. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Managers: Sir Alex Ferguson". ManUtd.com. 24 Şubat 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff: Mike Phelan". ManUtd.com. 10 Eylül 2012 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff: René Meulensteen". ManUtd.com. 2 Şubat 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff: Eric Steele". ManUtd.com. 29 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff: Richard Hawkins". ManUtd.com. 27 Şubat 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff: Ole Gunnar Solskjær". ManUtd.com. 27 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Joyce lauds returning duo". ManUtd.com. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Interview: Jim Lawlor". ManUtd.com. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Papers: Reds in for keeper". ManUtd.com. 1 Kasım 2013 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff – Brian McClair". ManUtd.com. 21 Şubat 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Roy wants magic". ManUtd.com. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Reds appoint new club doctor". ManUtd.com. 4 Temmuz 2006. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Rooney undergoes scan on broken foot". ManUtd.com. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ "Coaching Staff – Rob Swire". ManUtd.com. 23 Şubat 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Aralık 2010.
- ^ Shury & Landamore (2005), p. 8
- ^ "Cup Final Statistics". The Football Association. 19 Mayıs 2007. 3 Mart 2005 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 20 Temmuz 2010.
- ^ Ross, James (9 Ocak 2008). "European Competitions 1984-85". RSSSF. 27 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Haziran 2010.
- ^ Marcel, Zea (9 Ocak 2008). "Fairs' Cup 1964-65". RSSSF. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 15 Şubat 2009.
- Bibliyografya
- Barnes, Justyn; Bostock, Adam; Butler, Cliff; Ferguson, Jim; Meek, David; Mitten, Andy; Pilger, Sam; Taylor, Frank OBE; Tyrrell, Tom (2001) [1998]. The Official Manchester United Illustrated Encyclopedia (3.) . Londra: Manchester United Books. ISBN .
- Bose, Mihir (2007). Manchester Disunited: Trouble and Takeover at the World's Richest Football Club. Londra: Aurum Press. ISBN .
- Crick, Michael; Smith, David (1990). Manchester United – The Betrayal of a Legend. Londra: Pan Books. ISBN .
- Devlin, John (2005). True Colours: Football Kits from 1980 to the Present Day. Londra: A & C Black. ISBN .
- Dobson, Stephen; Goddard, John (2004). "Ownership and Finance of Professional Soccer in England and Europe". Fizel, John (Ed.). International Sports Economics Comparisons. Westport, CT: Praeger Publishers. ISBN .
- Dunning, Eric (1999). Sport Matters: Sociological Studies of Sport, Violence and Civilisation. Londra: Routledge. ISBN .
- Hamil, Sean (2008). "Case 9: Manchester United: the Commercial Development of a Global Football Brand". Chadwick, Dave (Ed.). International Cases in the Business of Sport. Oxford: Butterworth-Heinemann. ISBN .
- Inglis, Simon (1996) [1985]. Football Grounds of Britain (3.). Londra: CollinsWillow. ISBN .
- James, Gary (2008). Manchester: A Football History. Halifax: James Ward. ISBN .
- Morgan, Steve (Mart 2010). Ian, McLeish (Ed.). "Design for life". Inside United, 212. Haymarket Network. ISSN 1749-6497.
- Murphy, Alex (2006). The Official Illustrated History of Manchester United. Londra: Orion Books. ISBN .
- Rollin, Glenda; Rollin, Jack. Sky Sports Football Yearbook 2008-2009. Londra: Headline Publishing Group. ISBN .
- Shury, Alan; Landamore, Brian (2005). The Definitive Newton Heath F.C. SoccerData. ISBN .
- Tyrrell, Tom; Meek, David (1996) [1988]. The Hamlyn Illustrated History of Manchester United 1878-1996 (5.) . Londra: Hamlyn. ISBN .
- White, Jim (2008). Manchester United: The Biography. Londra: Sphere. ISBN .
- White, John (2007) [2005]. The United Miscellany (2.). Londra: Carlton Books. ISBN .
Dış bağlantılar
Resmî bağlantılar
Vikisöz'de en:Manchester United FC ile ilgili sözleri bulabilirsiniz. |
Wikimedia Commons'ta Manchester United FC ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
- Resmî site
- MU Vakfı
- MUTV
- MU İstatistikleri
- Facebook'ta Manchester United resmî sayfası 16 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Premierleague.com'da Manchester United profil sayfası28 Kasım 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- UEFA.com'da Manchester United profil sayfası 4 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
İlgili bağlantılar
- Manchester United Supporters Trust
- Independent Manchester United Supporters' Association
Haber siteleri
- Sky Sports'ta Manchester United haberleri23 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- BBC Sport'ta Manchester United haberleri 9 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- ESPN'de Manchester United haberleri 1 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Eurosport'ta Manchester United haberleri 31 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Goal'de Manchester United haberleri 23 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Manchester United Football Club merkezi Ingiltere nin Manchester sehrinde bulunan ve Premier League de mucadele eden futbol kulubu 1878 de Newton Heath LYR Football Club adiyla iscilerce kurulan kulubun ismi 1902 de bir is insani tarafindan satin alinmasi ile birlikte Manchester United olarak degistirilmistir 1910 yilinda ise halen ic saha maclarini oynadiklari Old Trafford a tasinmislardir Manchester UnitedTam adManchester United Football ClubTakma adKirmizi Seytanlar The Red Devils Kisa adMU MUFC ManU Man UtdRenkler Kirmizi Siyah BeyazKurulus5 Mart 1878 146 yil 73 gun once Newton Heath LYR FC adiylaStadyumOld Trafford Kapasite 74 310 SahibiBaskan amp Avram GlazerTeknik direktorErik Ten HagLigPremier League2022 23Premier League 3 Resmi sitemanutd comIc saha formasiDis saha formasiUcuncu forma II Dunya Savasi sonrasi takimin basina Matt Busby i getiren kulup cok iyi bir kadro kurmus 1956 ve 1957 de ust uste iki lig sampiyonlugu kazanmistir Ancak sok edici bir gelisme olmus ve Munih te takimin ucagi dusmustur 6 Subat 1958 tarihinde meydana gelen bu felaket sonucu takimin sekiz oyuncusu olmus ve bircok oyuncusu sakatlanmistir Herkes takimin cokecegini dusunurken Busby sakat oyuncularindan ve genclerden yeniden bir takim kurmus 1965 ve 1967 de iki kez Ingiltere sampiyonu olmus ve 1968 de Sampiyon Kulupler Kupasi ni kazanan ilk Ingiliz takimi olmustur Kasim 1986 dan 2012 13 sezonu sonuna kadar takimin basinda bulunan Alex Ferguson ise kulubun gelmis gecmis en basarili teknik direktorudur 27 yil boyunca takimin basinda bulunan ve Sir unvanina sahip olan Ferguson United in basinda 26 buyuk kupa kazanmistir 20 lig 6 Lig Kupasi 13 Federasyon Kupasi ve 21 FA Community Shield sampiyonluguna sahip olan Manchester United Ingiliz futbol tarihinin en basarili kuluplerinden biridir 3 Sampiyon Kulupler Kupasi UEFA Sampiyonlar Ligi sampiyonlugu bulunan takim ayrica 1998 99 sezonunda Premier League Federasyon Kupasi ve UEFA Sampiyonlar Ligi nin ucunu birden kazanarak futbol tarihinde ender gorulen bir sekilde Treble yapmistir Manchester United dunyanin en zengin ve en populer futbol kuluplerinden biridir 734 25 mil olan kulup Dunya nin en pahali 10 takimidir 1991 yilinda Londra Borsasi nda halka acilan kulup Mayis 2005 te 800 000 000 bedelle Malcolm Glazer tarafindan satin alinmistir TarihceIlk yillar 1878 1945 Manchester United in 1893 ile gunumuz arasinda ulusal lig performansi Manchester United te Lancashire ve Yorkshire Demiryolu Sirketi iscileri tarafindan Newton Heath LYR Football Club adiyla kurulmustur Kuruldugu gunlerde demiryolu sirketleri arasindaki kucuk maclarda sahaya cikan takimin kayda gecen ilk karsilasmasi Bolton Wanderers rezerv takimina karsidir Bu macta demiryolu sirketinin renkleri olan yesil ve altin renk formalarla sahaya cikan Newton Heath LYR FC rakibine 6 0 maglup olmustur 1888 yilinda ise bolgesel bir futbol ligi olan in kurucu uyelerinden birisi olmustur 1892 93 sezonunda First Division da mucadele etmeye baslayan takimin isminde bulunan LYR kismi cikarilmistir Yalnizca iki sezon bu ligde mucadele eden takim sonrasinda kume dusmus ve Second Division da yer almaya baslamistir Manchester United in 1913 14 sezonu kadrosu Ocak 1902 de 2 670 gunumuzde 210 000 borcu bulunan kulup kapanma noktasina gelmistir Takim kaptani basta olmak uzere yerel isadamlari ile gorusmeler yapmis ve kulube 500 kaynak saglamistir 24 Nisan 1902 tarihinde el degistiren kulubun ismi de degistirilmis ve Manchester United resmi olarak dogmustur Kulup ilk lig sampiyonlugunu 1903 yilinda goreve gelen Ernest Mangnall in teknik direktorlugu altinda kazanmistir 1906 yilinda Second Division da ikinci olarak ust lige yukselen MUFC 1908 yilinda First Division da sampiyonluk yasamistir Ertesi yil sezona Charity Shield sampiyonluguyla baslayan kulup sezonu Federasyon Kupasi sampiyonlugu ile tamamlamistir Kulup 1911 yilinda Mangnall ile tekrar First Division sampiyonlugu yasamis ertesi sezonun baslangicinda ise Mangnall Manchester City ye transfer olmak icin kulupten ayrilmistir I Dunya Savasi nedeniyle 1915 16 ve 1918 19 sezonlari arasinda lig duzenlenememis tekrar duzenlenmeye basladiktan iki sezon sonra yani 1921 22 sezonunda takim kume dusmustur 1925 yilinda ise tekrar First Division a yukselmistir 1931 yilinda tekrar kume dusen takim 1934 yilinda Second Division i 20 sirada bitirerek tarihinin en kotu konumunu edinmistir Ekim 1927 de sahibi J H Davies in olumuyle birlikte kulup tekrar borclanmaya baslamis mali durumu kotulesmeye baslamistir Aralik 1931 de iflasa dogru suruklenen kulube 2 000 yatirim yapmis ve kulup bir kez daha iflastan kurtulmustur II Dunya Savasi nedeni ile liglerin tekrar durdurulmasindan bir yil once yani 1938 39 sezonunda kulup First Division i 14 sirada tamamlamistir Busby donemi 1945 1969 Ekim 1945 te Matt Busby nin teknik direktor olarak kulupte goreve baslamasi uzerine yeni bir donem baslamistir Busby doneminde takimdaki futbolcu ve teknik kadro profili yukselmis antrenman tesisleri modernlestirilmis bunlarin yaninda istikrar ve sportif basari gelmeye baslamistir Busby 1947 1948 ve 1949 yillarinda ligi ikinci bitirmis 1948 de Federasyon Kupasi ni kazanmistir 1952 de ise 41 yil sonra kulube ilk kez First Division sampiyonlugunu kazandirmistir Busby nin Manchester United inin yas ortalamasi 22 oldugundan dolayi medya takima Busby nin Bebeleri takma adini takmistir 1957 yilinda ise ligi ilk sirada bitiren takim Sampiyon Kulupler Kupasi nda mucadele eden ilk Ingiliz takimi olma unvanini kazanmistir Turnuvadaki ilk sezonunda yari finale kadar cikan takim yari finalde Milan a elenmis fakat ilk sezonuna gore basarili bir performans sergilemistir Ertesi sezon Sampiyon Kulupler Kupasi ceyrek finali icin Crvena zvezda deplasmanina giderken futbolculari teknik yonetimi gorevlileri ve gazetecileri tasiyan ucak Munih semalarinda yakit ikmali yaparken dusmustur 6 Subat 1958 tarihinde gerceklesen bu olay tarihe ismiyle gecmistir Ucakta bulunan futbolculardan Roger Byrne Duncan Edwards ve hayatini kaybetmis bircogu da sakatlanmistir Busby nin Bebeleri 1955 te kendilerini Danimarka ya getiren ucaktan inerken Busby bu olaydan sag kurtulmus fakat tedavi gordugunden dolayi bir sure gorevinden uzak kalmistir 1958 Federasyon Kupasi finalinde Bolton Wanderers karsisinda takimin teknik direktorlugunu vekaleten yurutmustur Kulup o yil ligi orta siralarda bitirmis sampiyon ise Wolverhampton Wanderers olmustur UEFA ise Wolverhampton Wanderers in yani sira Sampiyon Kulupler Kupasi nin 1958 59 sezonunda yer almasi icin Manchester United i da davet etmistir Ancak Ingiltere Futbol Federasyonu nun onayina ragmen resmi engellerden dolayi kulup turnuvada yer alamamistir 1960 larda Busby nin onderliginde kulup tekrar yapilandirilmaya baslanmistir George Best Denis Law ve gibi donemin gozde genc futbolculariyla yenilenen Manchester United 1963 yilinda Federasyon Kupasi na uzanmistir Ayni jenerasyon ile ertesi sezon ligi ikinci sirada bitiren takim 1965 ve 1967 de ise sampiyonluga ulasmistir 1968 yilindaki Sampiyon Kulupler Kupasi finalinde ise Benfica yi 4 1 maglup eden MUFC Sampiyon Kulupler Kupasi ni kazanan ilk Ingiliz takimi olmustur Sampiyon kadroda yer alan Bobby Charlton Denis Law ve George Best ise o yil Avrupa nin en iyi futbolcusu odullerine aday gosterilmisler Best odulu kazanmis Charlton ise ikinci olmustur Matt Busby 1969 da kulupteki teknik direktorluk gorevinden ayrilinca yerine rezerv takimin teknik direktoru gecmis boylece United daki Busby donemi son bulmustur Istikrarsiz yillar 1969 1986 Bryan Robson 12 yil boyunca United in kaptanligini yapmistir Wilf McGuinness in idaresindeki United 1969 70 sezonunda lige kotu bir baslangic yapmis ve sezon sonunda sekizinci sirada yer almistir Ertesi sezon da sonuc degismeyince Busby kisa bir donem icin idareten takimin basina tekrar gecmis McGuinness ise rezerv takimdaki gorevine geri donmustur Haziran 1971 de ise Frank O Farrell takimin basina gecmis ancak 18 ay gibi kisa bir sure sonra kovularak yerine Aralik 1972 de Tommy Docherty getirilmistir Docherty nin takimin basinda ikinci yilini gecirdigi 1973 74 sezonunda takim kume dusmus bununla birlikte Best Law ve Charlton kulupten ayrilmistir Ertesi yil Firts Division a geri donen takim 1976 Federasyon Kupasi nda finale kadar cikmis fakat Southampton tarafindan maglup edilmistir Ertesi yil ise Federasyon Kupasi nin finalinde Liverpool ile karsilasmis ve 2 1 lik skor ile kupada sampiyonluk yasamistir Docherty kulup fizyoterapistinin esi ile olan yasak iliskisi ortaya ciktiktan kisa bir sure sonra ise gorevden alinmistir 1977 yazinda Docherty nin yerini Dave Sexton almistir Joe Jordan Gordon McQueen ve Ray Wilkins gibi donemin onemli futbolcularinin bulundugu kadro ile 1979 80 sezonunda ligi ikinci bitiren Sexton in United i ayrica 1979 Federasyon Kupasi nda Arsenal e yenilerek sezonu kupasiz kapatmis basarisiz yonetimi sonrasinda ise 1981 de gorevinden alinmistir Ardindan takimin basina Ron Atkinson gecmis Atkinson in ilk transferi ise West Bromwich Albion dan rekor bir ucretle getirilen Bryan Robson olmustur Atkinson in doneminde iki Federasyon Kupasi kazanilmistir Ayrica 1985 86 sezonunun ilk 15 haftasinda 13 galibiyet alan takim ligin favorisi olarak gosterilmis fakat sezonu 4 sirada bitirmistir Ertesi sezon ise takimin dusme potasinda yer almasindan dolayi Atkinson kovulmustur Ferguson donemi 1986 2013 Kulup tarihinin en basarili teknik direktoru olan Alex Ferguson Alex Ferguson ve asistani ligi 11 sirada bitiren Atkinson in gorevden alinmasiyla birlikteAberdeen den United a gelmislerdir Ferguson onderliginde 1990 91 sezonunda UEFA Kupa Galipleri Kupasi nda ilk kez sampiyonluga ulasan United 1991 UEFA Super Kupasi nda Sampiyon Kulupler Kupasi sampiyonu Crvena zvezda ile karsilasmis 1 0 galip gelerek ilk defa bu kupayi muzesine goturmustur Wembley de oynanan 1992 Lig Kupasi nda ise Nottingham Forest i 1 0 maglup ederek bu kupayi ikinci kez kulube kazandirmistir 1993 yilinda ise 1967 yilindan sonra kulubune ilk sampiyonlugu kazandirmistir Bir yil sonra ise hem Premier League i hem de Federasyon Kupasi ni kazanarak yapmistir Manchester United 1998 99 sezonunda Premier League Federasyon Kupasi ve UEFA Sampiyonlar Ligi ni kazanarak Treble yapmis Ingiliz futbol tarihine gecmistir 1999 UEFA Sampiyonlar Ligi finalinde Bayern Munih karsisinda uzatma dakikalarina 0 1 maglup giren United macin ikinci yarisinda oyuna giren Teddy Sheringham ve Ole Gunnar Solskjaer in uzatma dakikalarinda attiklari goller ile 2 1 galip gelerek futbol tarihinin en gorkemli geri donuslerinden birine imza atmistir Kulup ayrica Tokyo da Palmeiras i 1 0 yenerek Kitalararasi Kupa da da sampiyonluga ulasmistir Ferguson daha sonra Ingiliz futboluna yaptigi hizmetlerden dolayi sovalye ilan edilmis ve Sir unvanina layik gorulmustur 80 000 000 bedelle Real Madrid e transfer edilen Cristiano Ronaldo 2000 yilinda Manchester United Brezilya da ilk sezonu gerceklestirilen FIFA Kulupler Dunya Kupasi nda yer almistir United 1999 2000 ve 2000 01 sezonlarinda Premier League de tekrar sampiyonluga ulasmistir 2001 02 sezonunu lig ucuncusu bitiren takim ertesi yil sampiyonluk unvanini geri almistir Federasyon Kupasi nin 2003 04 sezonunda ise final macinda Millwall u 3 0 maglup ederek tekrar kupa sampiyonlugu yasamistir 2005 06 sezonunda on yil sonra ilk kez UEFA Sampiyonlar Ligi gruplarinda yer alamayan United ayni yil Lig Kupasi ni kazanarak sezonu kupasiz kapatma tehlikesini atlatmistir 2006 07 ve 2007 08 sezonlarinda ligde ust uste sampiyonluk yasayan takim 2008 UEFA Sampiyonlar Ligi finalinde Chelsea yi penaltilarla gecerek tekrar Duble yapmistir Ryan Giggs ise bu macla birlikte 759 kez United adina forma giyerek Bobby Charlton in rekorunu eline gecirmistir Aralik 2008 de FIFA Kulupler Dunya Kupasi ni kazan kulup ayni sezon icerisinde Premier League ve Lig Kupasi ni da kazanarak tekrar Treble yapmistir Basarili gecen sezonunun sonunda ise Cristiano Ronaldo yu 80 000 000 bonservis bedeliyle Real Madrid e satan kulup zamaninin en pahali futbolcu satisini gerceklestirmistir 2010 yilinda Lig Kupasi ni Aston Villa karsisinda 2 1 lik skorla kazanan Manchester United sezonun ilk kupasini kazanmistir 2009 10 sezonunu Chelsea nin ardindan ikinci tamamlayan takim 2010 11 sezonunda ise 19 Premier League sampiyonlugunu elde etmistir Takim 2011 12 sezonunda ise lig sampiyonlugu adina ezeli rakibi Manchester City ile rekabete girismis bu rekabeti son hafta Blackburn Rovers ile 1 1 berabere kalarak kaybetmistir Arma forma ve renklerKulubun ilk armasi Manchester Sehir Konseyi nin armasindan turetilmistir 1970 lerde ise medya tarafindan Kirmizi Seytanlar olarak nitelendirilen takimin armasina elinde tirmik tutan bir seytan figuru eklenmistir O yillardan bugune kadar ise armada yalnizca renk tonu degisiklikleri ve kucuk ayarlamalar yapilmistir Kulubun 1960 lar ile 1973 yillari arasinda kullandigi logo Kulubun 1973 ve 1998 yillari arasinda kullandigi logo 1892 yilinda cekilen bir fotografa gore takimin ilk formasi kirmizi beyaz renklerde forma ve altina mavi sorttur 1894 96 yillari arasinda yesil altin renklerde forma giyen takim 1896 dan itibaren ise beyaz forma altina mavi sort giymeye baslamistir 1902 yilinda kulubun adi degistikten sonra formalar da degismis ve kirmizi forma beyaz sort ve siyah corap ile takim maclara cikmaya baslamistir Bu forma bugun bile Manchester United in ic saha maclarinda giyilmektedir ve bir gelenek halini almistir 1909 Federasyon Kupasi finalinde formanin boyun kismina da ek olarak V figuru eklenmistir Bu eklemeden sonra 1922 ye kadar formada bir degisiklige gidilmemistir 1934 yilinda renkler ve beyaz olarak degistirilmis kulubun ertesi sezon Second Division da 20 olarak tarihinin en kotu derecesini elde etmesiyle eski renklere donulmustur Mevcut ic saha formasi ise kirmizi forma beyaz sort ve siyah coraplardan olusan geleneksel tasarimdir Manchester United in deplasman formasi standart olarak beyaz forma siyah sort ve beyaz coraplar ile olusmasina ragmen istisnalar da mevcuttur Ornek olarak 1999 00 sezonunda lacivert forma uzerine yatay gumus seritler bulunan ve beyaz sortla tamamlanan forma verilebilir 1995 96 da giyilen yari gri yari lacivert forma ve 2001 de Manchester United in 100 kurulus yilini kutlamak icin ozel olarak cikartilan beyaz forma da buna ornek olarak gosterilebilir 1879 1887 1887 1893 1896 1902 1902 1920 1922 1927 2002 2004 2007 2009 2015 16 sezonuStadyumNorth Road in imar plani Bank Street in imar plani Old Trafford un oturma plani Newton Heath yillarinda kulubun maclari demiryoluna yakin olan North Road da oynanir idi Orijinal kapasitesi 12 000 kisi olan bu alan kulup yetkililerince Football League e katilmayi amaclayan kulup icin yetersiz gorulmustur 1891 yilinda Newton Heath her biri 1 000 seyirci kapasiteli iki tribun satin almak icin demiryolu sirketinin finansal rezervlerini kullanmistir North Road daki ilk maclar kayitlara gecirilmemistir Kayitlarda yer alan ilk mac ise 4 Mart 1893 tarihinde Sunderland e karsi 15 000 taraftar onunde oynanan First Division karsilasmasidir Kulup sahipleri tarafindan North Road tahliye edildikten sonra Haziran 1893 te kulup sekreteri Clayton da yer alan in yeni stadyum olarak insa edilmesini saglamistir Newton Heath in ilk lig maci Bank Street te oynanmis 1 Eylul 1893 tarihinde Burnley karsisindaki macta hat trick yapan Alf Farman 3 2 lik galibiyeti Newton Heath e getirmistir Bank Street 1902 yilinda icra memurlari tarafindan gecici olarak kapatilmis takim kaptani Harry Stafford gecici olarak Padiham da kulup icin bir yer kiralamistir Yeni kulup baskani J H Davies in yatirimlari sonrasi Bank Street e geri donulmustur Sonraki dort yil icindeki yatirimlar ile de stad 50 000 kisilik kapasiteye ulasmistir 1908 yilinda Manchester United ilk lig sampiyonlugunu ve bir yil sonra Federasyon Kupasi ni kazanmis Davies tarafindan Bank Street in kulubun ihtiyaclarini karsilayamadigina karar verilmistir Subat 1909 da Old Trafford kulubun yeni stadi olmak uzere secilmis ve 60 000 bedelle arazi satin alinmistir Mimar Archibald Leitch i 100 000 kisilik yeni stadyumu insa etmesi icin gorevlendiren kulup bu is icin 30 000 butce ayirmistir Stadyumun acilisi ise rekor bir katilimla 76 962 seyirci ile 25 Mart 1939 tarihinde Federasyon Kupasi yari final maci olan Wolverhampton Wanderers ve karsilasmasinda yapilmistir II Dunya Savasi sirasindaki bombalama olaylari stadyumun cogunu yok etmistir Savastan sonra kulup ndan 22 278 tutarinda tazminat almistir Stadyumun yeniden yapilanma sureci boyunca ise takim Manchester City nin Maine Road inda ic saha maclarini oynamistir un Ingiltere deki tum stadyumlarda seyircilerin ayakta mac izlemesini yasaklamasini takiben Old Trafford un da 1993 te kapasitesi 44 000 kisiye dusurulmus ve tum stad koltuklandirilmistir 1995 yilinda ise kapasite 55 000 kisiye cikarilmistir 1998 99 sezonunun bitisi ile birlikte ise kapasite 67 000 kisiye cikarilmistir Stada eklemeler daha sonra da devam etmistir 76 098 seyircinin izledigi 31 Mart 2007 tarihindeki Manchester United ve Blackburn Rovers arasindaki karsilasmada sadece 114 koltuk bos kalmistir Bu ise Premier League rekorudur 2009 yilindaki son yeniden duzenleme ile kapasite 255 kisi azaltilmis 75 957 seyirciye dusurulmustur TaraftarUnited in unlu tribunu 31 Mayis 2009 tarihinde Barcelona ya karsi oynanan 2009 UEFA Sampiyonlar Ligi finali macinda United taraftarlarinin koreografisi For Sir Matt Manchester United dunyanin en populer futbol kulubu ve ic saha maclarini Avrupa nin en yuksek taraftar ortalamasina oynayan kuluptur Kulubun dunya capinda 24 ulkede 200 den fazla resmi Manchester United Taraftar Kulubu bulunmaktadir Kulup her yil yaz aylarinda dunya capinda turne duzenlemekte ve gidilen ulkelerin futbol kulupleriyle karsilasmaktadir Muhasebe ve yonetim danismanligi sirketi olan Deloitte e gore United in dunya capinda 75 000 000 diger arastirma sirketlerine gore ise 333 000 000 taraftari bulunmaktadir Taraftarlar kulupten bagimsiz olarak da kumelesmektedirler ve bunlardan bazilaridir Ayrica internette bulunan bircok taraftar forumu da bu kumelesmeye ornektir 2005 yilinda Glazer ailesinin kulubu satin almasini takiben bir grup United taraftari FC United of Manchester i kurmustur Old Trafford un adini tasiyan tribunu ise atesli United taraftarlarinin bulundugu tribundur Rekabetler Manchester United in gecmisten bu yana buyuk bir rekabet icinde bulundugu uc kulup vardir Liverpool Manchester City ve Leeds United Bu rekabetlerin icerisinde en buyugu ise Ingiliz futbolunun United ile birlikte en basarili ve en populer kulubu olan Liverpool rekabetidir Bu rekabet ilk zamanlar Kuzey Bati cekismesinde ibaret iken endustriyel zamanlarla birlikte dunyanin en seckin liman kentlerinden biri olan Liverpool ile tekstil sanayinin onemli kentlerinden olan Manchester arasindaki bir rekabete donusmustur Ayrica bu rekabetin gecmisinde cesitli siddet olaylari da olmustur Bunun en unlusu ise 1996 Federasyon Kupasi finalinde Manchester United futbolcusu Eric Cantona ya bir Liverpool taraftarinin tukurmesi ve ardindan cikan olaylardir Ayrica 2006 yilindaki bir Federasyon Kupasi macinda Liverpool taraftarlari tarafindan saldiriya ugrayan Alan Smith in de bacagi kirilmistir MUFC nin Leeds United ile olan rekabeti ise Guller Savasi na atif yapilarak Gul Rekabeti adiyla bilinir Bagimsiz bir arastirma sirketi olan a gore Leeds ve Manchester United taraftarlari Ingiltere nin en atesli ve en kulubune bagli taraftarlaridir Marka degeriKulubun 2009 yazinda ciktigi Asya turu icin hazirladigi pazarlama logosu Kulubun 2010 yazinda ciktigi Kuzey Amerika turu icin hazirladigi pazarlama logosu Manchester United dunya capinda bir markadir 2009 yilindaki bir rapora gore kulubun marka degeri 329 000 000 marka degerlendirmesi ise AAA yani son derece gucludur Forbes dergisinin 2010 yili raporuna gore ise kulubun marka degeri 285 000 000 tutarindadir Bu meblag ile birlikte de dunyanin en degerli ikinci spor kulubudur Listede United in onunde yer alan tek kulup ise Amerikan beyzbol kulubu New York Yankees dir Kulup 2010 itibariyla Deloitte Futbol Para Ligi nde Real Madrid ve Barcelona nin ardindan ucuncu sirada yer almaktadir Manchester United in bugunku dunya capinda marka degerinin mimari Munih hava faciasindan sonraki yeniden yapilanmanin oncusu Matt Busby dir Matt Busby nin takimda yer alan Bobby Charlton Nobby Stiles Denis Law ve George Best te bu yeni yapilanmanin onemli figurleridir Bu takimin futbol felsefesi ise donemin Italyan takimlarinin taktiginin aksine saldirgan bir futbol oynamak uzere kurulmustur Bu da kulube karsi bir sempati duyulmasini saglamistir 1991 de Londra Borsasi nda halka acilan kulup halka acilan ilk Ingiliz futbol kulubudur Ticari ve sportif basari odakli kulube bu hamlesi onemli bir kar getirmistir Manchester United marka gucunu ve medya ilgisini takimsal basari ve genellikle David Beckham Cristiano Ronaldo gibi oyuncularinin bireysel populerligi ile edinmistir Bu buyuk ilgi dunya capinda firsatlari ve dolayisiyla sponsorluk firsatlari gibi sonuclar dogurmustur Ozellikle kulupte bulundugu sure boyunca Beckham in Asya daki populerligi kulubun ticari bir parcasi idi Beckham formalari nevresimleri hediyelik esyalari futbol toplari cerezleri gibi her turlu ticari gelir saglanabilecek urun Beckham ismiyle pazarlanmis ve kulube hem buyuk bir gelir hem de daha fazla populerlik saglamistir Her alanda basari kulup icin daha buyuk gelir saglar Basari saglandigi takdirde televizyon geliri pastasindan daha cok pay alinir ve bu da kulube daha fazla maddi guc kazandirir Premier League basladigindan bu yana Manchester United BSkyB yayin anlasma gelirinden en buyuk payi almistir Manchester United ayni zamanda bir sezon icerisinde herhangi bir Ingiliz kulubune oranla en yuksek ticari geliri elde etmistir 2005 06 sezonunda United 51 000 000 Chelsea 42 500 000 Liverpool 39 300 000 Arsenal 34 000 000 ve Newcastle United da 27 900 000 kazanmistir Kulubun en onemli sponsorluk iliskisi Nike ile 2002 yilinda kurulmustur Nike 13 yillik ortakligin bir parcasi olarak kulubun magazacilik operasyonunu yonetecek ve bu anlasma kulube 303 000 000 gelir saglayacaktir Ayrica Manchester United markali medya hizmetleri kulubun ozel televizyon kanali gibi Old Trafford un otesinde kulubun hayran kitlesi genisletmek icin olanak saglamistir Sponsorlar Gecmisten bugune Manchester United formalari Forma reklaminda Sharp ve Vodafone forma ureticisi olarak ise Umbro ve Nike gorunmektedir Kulubun ilk sponsorluk anlasmasi 500 000 degerindedir ve Sharp Electronics ile olmustur Ilk forma sponsoru ise 1982 83 sezonu basindaki anlasma ile Vodafone olmustur Bu anlasma 1999 00 sezonuna kadar surmus bu surenin sonunda ise anlasma dort yil daha uzatilmistir Bu dort yil icin ise kulup 30 000 000 gelir elde etmistir 2006 07 sezonunun basinda Amerikan sigorta sirketi 56 500 000 odeyerek kulubun dort yillik ana sponsoru olmustur Bu anlasma dunyanin en degerli sponsorluk anlasmasidir 2010 11 sezonunun basinda ise Amerikan reasurans sirketi 80 000 000 odeyerek futbol tarihinin en yuksek bedeli ile kulubun dort yilligina ana sponsoru olmustur Kulubun ilk forma ureticisi olan Umbro 1975 yilinda yeni forma ureticisi olana kadar bes yil boyunca kulubun formalarini uretmistir Admiral in anlasmasi bittikten sonra Adidas 1980 de kulubun yeni forma ureticisi olmus 1992 de ise Umbro ikinci kez kulubun formalarini uretmeyi ustlenmistir Umbro ile gecen on yildan sonra Nike kulup ile bir anlasma imzalamistir Bu anlasmaya gore Nike kulube 2015 yilina kadar forma uretici olarak hizmet verecek ve 302 900 000 odeyecektir Nike ve Aon un yani sira Audi ve Budweiser dahil olmak uzere kulubun bircok alt sponsoru bulunmaktadir Sahipleri ve mali durumIlk yillarda Lancashire ve Yorkshire Demiryolu Sirketi tarafindan finanse edilen kulup 1892 yilinda 1 bedelle yerel destekcilerine satilmistir 1902 yilinda iflas etmek uzere olan kulubu cogunluk hisselerini J H Davies olmak uzere dort yerel is insani 500 yatirim ile satin almistir Davies in 1927 yilinda olumunden sonra tekrar iflasin esigine gelen kulube 2 000 yatirim yapan James W Gibson Aralik 1931 de kulubun yonetimini eline almistir Gibson dan sonra 1948 de baskan olan oglu Alan uc yil sonra olunce kulubun baskanligina Harold Hardman gelmistir Munih hava faciasi sonrasinda Matt Busby nin arkadasi olan Louis Edwards yaklasik 40 000 yatirim yaparak kulubun 54 hissesini satin almis ve kulubun yonetimi Ocak 1964 te kendisine gecmistir Medya krali Robert Maxwell 1984 yilinda kulubu satin almak icin bir takim gorusmeler yapmis fakat Edwards in istedigi fiyati kabul etmedigi icin gorusmeler olumsuz sonuclanmistir 1989 da kulup baskani Edwards 20 000 000 bedelle Michael Knighton a kulube satmayi denemis ancak satis gerceklesmemis Knighton onun yerine yonetim kuruluna katilmistir Manchester United Haziran 1991 de borsaya acilmis ve 1998 yilinda bu kez Rupert Murdoch un British Sky Broadcasting Corporation sirketinden bir devralma teklifi almistir Manchester United yonetim kurulu 623 000 000 tutarindaki bu teklifi kabul etmis ancak Nisan 1999 da Tekeller ve Birlesmeler Komisyonu tarafindan satis engellenmistir Birkac yil sonra at yarisi ortaklari John Magnier ile J P McManus yavas yavas cogunluk hissedar haline gelmis ve aralarinda bir guc mucadelesi ortaya cikmistir Bu donemde Rock of Gibraltar adli yaris atinin sahipligi konusunda Ferguson ile Magnier amp McManus un cekismesi bas gosterdiginden dolayi Ferguson in gorevinden alinacagi iddia edilmis fakat bu gerceklesmemis Magnier amp McManus kulupteki hisselerini Malcolm Glazer a satmis ve yonetimden cekilmislerdir 16 Mayis 2005 te Amerikali is insani Malcolm Glazer Manchester United daki payini artirarak kulubun kontrolunu ele gecirmistir United daki hissesini 75 in uzerine cikararak futbol kulubunun kontrolunu ele geciren Glazer son hisse alimi operasyonu cercevesinde ise 1 500 000 000 harcamistir Glazer bu hisse oraniyla Londra Borsasi nda islem goren sirketi borsadan cikarabilecek ve diger hissedarlarin onayini almadan yeni yatirimlar yapabilecek yetkiyi de eline gecirmistir Temmuz 2006 da kulup yilda 62 000 000 yillik faiz odemeleri ile 30 borc azalmasi saglayacak 660 000 000 tutarindaki borc refinansman paketini aciklamistir 10 Ocak 2010 da ise Manchester United MU Finance in kulubun borclarini finanse etmek icin 2017 yili vadeli 500 000 000 yuksek getirili tahvil satisi yapacagini aciklamistir The Guardian 2012 de kulubun Glazers adina toplam 500 milyon un uzerinde borc faizi ve diger ucretler odedigini tahmin etti ve 2019 da kulubun bu tur ucretler icin odedigi toplam meblagin 1 milyar sterline yukseldi 2019 yili sonunda kulubun yaklasik 400 milyon net borcu vardi 2023 yilinda Glazers kulubun satisi icin teklif almaya basladi ve cok sayida teklif alindi INEOS un sahibi ve Katar seyhi Hamed bin Casim bin Cabir es Sani kulubun cogunluk hissesine ilgilerini kamuya aciklayan tek teklif sahipleriydi Mart 2023 te Finli girisimci Thomas Zilliacus da Manchester United a olan ilgisini kamuoyuna duyurdu 24 Aralik 2023 te Ratcliffe in Manchester United in yuzde 25 ini satin aldigi ve INEOS Sport sirketinin futbol operasyonlarinin kontrolunu ele gecirdigi aciklandi Glazer lar cogunluk hissedari olmaya devam ediyor Kadro5 Eylul 2023 itibariyla Not Uyruk bilgisi futbolcularin oynayabilecegi milli takimi gosterir FIFA kurallari haricinde baskaca uyruga da sahip olabilirler Mevki Uyruk Futbolcu1 KL TUR Altay Bayindir2 DF SWE Victor Lindelof4 OS MAR Sofyan Amrabat Fiorentina dan kiralik 5 DF ENG Harry Maguire6 DF ARG Lisandro Martinez7 OS ENG Mason Mount8 OS POR Bruno Fernandes Kaptan 9 FV FRA Anthony Martial10 FV ENG Marcus Rashford11 FV DEN Rasmus Hojlund12 DF NED Tyrell Malacia14 OS DEN Christian Eriksen15 DF ESP Sergio Reguilon Tottenham Hotspur dan kiralik 16 FV CIV Amad Diallo17 FV ARG Alejandro Garnacho18 OS BRA Casemiro Mevki Uyruk Futbolcu19 DF FRA Raphael Varane20 DF POR Diogo Dalot21 FV BRA Antony22 KL ENG Tom Heaton23 DF ENG Luke Shaw24 KL CMR Andre Onana25 OS ENG Jadon Sancho28 OS URU Facundo Pellistri29 DF ENG Aaron Wan Bissaka34 OS NED Donny van de Beek35 DF NIR Jonny Evans37 OS ENG Kobbie Mainoo39 OS SCO Scott McTominay46 OS TUN Hannibal Mejbri47 FV ENG Shola ShoretireKiralik gidenler Not Uyruk bilgisi futbolcularin oynayabilecegi milli takimi gosterir FIFA kurallari haricinde baskaca uyruga da sahip olabilirler Mevki Uyruk Futbolcu DF ENG Brandon Williams Ipswich Town 30 Haziran 2024 e kadar FV ENG Mason Greenwood Getafe 30 Haziran 2024 e kadar Rezervler ve akademi Rezerv ve akademi kadrolari icin maddesine bakiniz Eski futbolcular Eski oyuncularin ayrintili listesi icin Manchester United FC futbolculari listesi maddesine veya Manchester United FC futbolculari kategorisine bakiniz Kaptanlar Takim kaptanlarinin listesi icin Manchester United FC futbolculari listesi Kaptanlar sayfasina bakiniz Futbolcu rekorlari Futbolcu rekorlari ve futbolcularin aldigi oduller icin Manchester United FC rekorlari ve istatistikleri listesi maddesine bakiniz Kulup yetkilileriThe United Trinity Best Law CharltonSahibi Glazer ailesi ile Red Football Shareholder Limited Onursal baskan Martin Edwards Manchester United Limited Sti Esbaskan amp Avram Glazer Baskan COO Michael Bolingbroke Ticari direktor Richard Arnold Personel amiri Ed Woodward Harici ust duzey yonetici Kevin Glazer Edward Glazer amp Darcie Glazer Manchester United Futbol Kulubu Baskanlar Sir Bobby Charlton Kulup sekreteri Kuresel temsilci Bryan Robson Teknik kadro Teknik direktor Sir Alex Ferguson Teknik direktor yardimcisi Mike Phelan Antrenor Kaleci antrenoru Fitness antrenoru Rezerv takim teknik direktoru Ole Gunnar Solskjaer Rezerv takim teknik direktor yardimcisi Bas scout Jim Lawlor Avrupa ligleri scout Genclik akademisi sorumlusu Brian McClair Genc takimlar sorumlusu Akademi teknik kadrosu 17 21 yas takimlari teknik direktor yardimcisi 9 16 yas takimlari teknik direktor yardimcisi 18 Yas Alti bas antrenoru Paul McGuinness 13 16 yas takimi bas antrenoru 11 12 yas takimi bas antrenoru Tony Whelan 9 10 yas takimi bas antrenoru Eamon Mulvey Akademi antrenorleri Eddie Leach Tommy Martin Mike Glennie amp Andy WelshSaglik ekibiKulup doktoru Dr Steve McNally Doktor yardimciis Dr Tony Gill A takim psikoterapisti Rezerv takim psikoterapisti Neil Hough Ust akademi psikoterapisti Mandy Johnson Akademi psikoterapistleri John Davin amp Richard Merron Masorler Gary Armer Rod Thornley amp Andy Caveney Diyetisyen Trevor LeaTeknik direktorler Tarih Isim Not1878 1892 Bilinmiyor1892 19001900 1903 James West1903 1912 Ernest Mangnall1912 19141914 1922 Jack Robson1922 1926 Ingiltere disindaki ilk teknik direktor 1926 1927 En kisa hizmet veren teknik direktordur ayrica gorev yaptigi yillarda hem futbolcu hem de antrenorluk yapmaktaydi 1927 19311931 19321932 19371937 19451945 1969 Matt Busby1969 19701970 1971 Matt Busby1971 1972 Frank O Farrell Birlesik Krallik disindan ilk teknik direktor 1972 1977 Tommy Docherty1977 1981 Dave Sexton1981 1986 Ron Atkinson1986 2013 Alex Ferguson Kulube en cok kupa kazandiran ve kulupte en uzun gorev yapan teknik direktordur 2013 2014 David Moyes2014 Ryan Giggs Kulubun tarihindeki ilk gecici teknik direktordur 2014 2016 Louis van Gaal2016 2018 Jose Mourinho2018 2021 Ole Gunner Solskjaer2021 2021 Michael Carrick Gecici teknik direktor2021 22 Ralf Rangnick2022 halen Erik ten HagBasarilarManchester United in kazandigi ilk kupa 1886 yilinda Newton Heath doneminde kazanilan Manchester Kupasi dir 1908 yilinda kulup ilk lig sampiyonlugunu kazanmis ve bir sonraki yil da ilk Federasyon Kupasi sampiyonluguna uzanmistir Kazanilan kupa sayisi acisindan Manchester United in en basarili yillari 1990 lar olmustur Kulup bu donemde bes lig dort Federasyon Kupasi bir Lig Kupasi bes Charity Sheld bir UEFA Sampiyonlar Ligi bir UEFA Avrupa Ligi bir UEFA Kupa Galipleri Kupasi bir UEFA Super Kupasi ve bir de Kitalararasi Kupa kazanmistir Kulup kazandigi 11 Federasyon Kupasi sampiyonlugu ve oynadigi 18 Federasyon Kupasi Finali ile iki alanda da rekor sahibidir Manchester United en ust duzey Ingiliz liglerinde 20 sampiyonluk ile en cok sampiyonluk kazanan takimdir United kazandigi 11 Premier League sampiyonlugu ile bu alanda da rekor sahibidir Ayrica United 1968 de kazandigi Sampiyon Kulupler Kupasi ile Avrupa da sampiyon olan ilk Ingiliz futbol kulubudur Kulup UEFA Avrupa Ligi nin onculu olan Fuar Sehirleri Kupasi nda 1984 85 te ceyrek final 1964 65 te yari final gordugu halde kupaya ulasamamistir Ulusal Lig First Division ve Premier League 201907 08 1910 11 1951 52 1955 56 1956 57 1964 65 1966 67 1992 93 1993 94 1995 96 1996 97 1998 99 1999 2000 2000 01 2002 03 2006 07 2007 08 2008 09 2010 11 2012 13 dd Second Division 21935 36 1974 75 dd Kupa FA Cup 131908 09 1947 48 1962 63 1976 77 1982 83 1984 85 1989 90 1993 94 1995 96 1998 99 2003 04 2015 16 2023 24 dd EFL Cup 61991 92 2005 06 2008 09 2009 10 2016 17 2022 23 dd FA Community Shield 211908 1911 1952 1956 1957 1965 1967 1977 1983 1990 1993 1994 1996 1997 2003 2007 2008 2010 2011 2013 2016 paylasildi dd Avrupa Sampiyon Kulupler Kupasi UEFA Sampiyonlar Ligi 31967 68 1998 99 2007 08 dd UEFA Avrupa Ligi 1 2016 17 dd UEFA Kupa Galipleri Kupasi 11990 91 dd UEFA Super Kupasi 11991 dd Dunya capi Kitalararasi Kupa 11999 dd FIFA Kulupler Dunya Kupasi 12008 dd Kaynakca Manchester United Football Club Premier League 28 Kasim 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Northcroft Jonathan 5 Kasim 2006 20 glorious years 20 key decisions The Sunday Times Londra 9 Mart 2007 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Manchester United win 11th FA Cup CBC Sports 22 Mayis 2004 12 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Gibson Owen 2 Mart 2010 Manchester United fall behind Barcelona on Deloitte rich list The Guardian Londra 23 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Nisan 2010 a b c Hamil 2008 p 126 a b Cass Bob 15 Aralik 2007 United moving down south as fanbase reaches 333 million Daily Mail Londra 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Haziran 2010 a b Schwartz Peter J 18 Mayis 2010 The Most Valuable Sports Team Brands Forbes Magazine 13 Subat 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 20 Haziran 2010 www transfermarkt com tr 5 Mayis 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 13 Nisan 2024 Glazer gets 98 of Man Utd shares BBC News 23 Haziran 2005 6 Mayis 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 a b c Barnes et al 2001 p 8 James 2008 p 66 Lancashire and Yorkshire Railway Lancashire ve Yorkshire Demiryolu Tyrrell amp Meek 1996 p 99 a b c Barnes et al 2001 p 9 James 2008 p 92 Barnes et al 2001 p 118 Barnes et al 2001 p 11 a b c Barnes et al 2001 p 12 Barnes et al 2001 p 13 Barnes et al 2001 p 10 Busby Babes Murphy 2006 p 71 Glanville Brian 27 Nisan 2005 The great Chelsea surrender The Times Londra 29 Haziran 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Barnes et al 2001 pp 14 15 1958 United players killed in air disaster BBC News 6 Subat 1958 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Barnes et al 2001 pp 16 17 White Jim 2008 p 136 Barnes et al 2001 p 17 a b Barnes et al 2001 pp 18 19 Moore Rob 11 Aralik 2009 European Footballer of the Year Ballon d Or RSSSF 14 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 a b c Barnes et al 2001 p 19 Barnes et al 2001 p 110 Murphy 2006 p 134 1977 Manchester United sack manager BBC News 4 Temmuz 1977 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2010 Barnes et al 2001 p 20 a b c Barnes et al 2001 pp 20 21 Barnes et al 2001 pp 148 149 Barnes et al 2001 p 21 United crowned kings of Europe BBC Sport 26 Mayis 1999 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2010 Sport s greatest ever comebacks Daily Mail Londra 26 Mayis 2005 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Haziran 2010 Magnani Loris 30 Nisan 2005 Intercontinental Club Cup RSSSF 5 Mart 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Hughes Rob 8 Mart 2004 Ferguson and Magnier a truce in the internal warfare at United International Herald Tribune 17 Ocak 2012 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Football s global power struggle BBC News 20 Aralik 1999 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2010 Man Utd win FA Cup BBC Sport 22 Mayis 2004 25 Subat 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Temmuz 2010 Shuttleworth Peter 21 Mayis 2008 Spot on Giggs overtakes Charlton BBC Sport 15 Kasim 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Temmuz 2010 McNulty Phil 1 Mart 2009 Man Utd 0 0 Tottenham aet BBC Sport 2 Mart 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 1 Mart 2009 McNulty Phil 16 Mayis 2009 Man Utd 0 0 Arsenal BBC Sport 19 Mayis 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mayis 2009 Odgen Mark 12 Haziran 2009 Cristiano Ronaldo transfer World record deal shows football is booming says Sepp Blatter The Daily Telegraph Londra 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Haziran 2010 Rooney the hero as United overcome Villa ESPNsoccernet 28 Subat 2010 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2010 Stone Simon 14 Mayis 2011 Manchester United clinch record 19th english title The Independent Londra Independent Print 20 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 14 Mayis 2011 a b Barnes et al 2001 p 49 The Red Devils a b c d e f Barnes et al 2001 p 48 New home kit unveiled ManUtd com 15 Temmuz 2010 s 1 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Aralik 2010 Devlin 2005 p 157 United unveil new away kit ManUtd com 4 Agustos 2010 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Aralik 2010 Devlin 2005 pp 154 159 Grey day for Manchester United BBC Sport 30 Agustos 2002 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Devlin 2005 p 158 White Jim 2008 p 21 James 2008 p 392 Shury amp Landamore 2005 p 54 Shury amp Landamore 2005 p 51 Shury amp Landamore 2005 pp 21 22 Shury amp Landamore 2005 pp 33 34 a b c Inglis 1996 p 234 Rollin and Rollin pp 254 255 Barnes et al 2001 pp 44 45 White John 2007 p 11 Coppack Nick 31 Mart 2007 Report United 4 Blackburn 1 ManUtd com 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Bostock Adam 26 Mart 2006 Match Report United 3 Birmingham 0 ManUtd com 27 Eylul 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Morgan 2010 pp 44 48 Bartram Steve 19 Kasim 2009 OT100 9 Record gate ManUtd com 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Sir Matt icin Rice Simon 6 Kasim 2009 Manchester United top of the 25 best supported clubs in Europe The Independent Londra 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Kasim 2009 Manchester United Supporters Club MUSC Local Supporters Clubs ManUtd com 12 Agustos 2015 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Aralik 2010 Independent Manchester United Supporters Association IMUSA Fans Forum ManUtd com 29 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Aralik 2010 a b Barnes et al 2001 p 52 Smith Martin 15 Nisan 2008 Bitter rivals do battle The Daily Telegraph Londra 9 Haziran 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Stone Simon 16 Eylul 2005 Giggs Liverpool our biggest test Manchester Evening News 14 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 31 Mart 2010 Interview Ryan Giggs 22 Mart 2008 5 Agustos 2017 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 22 Mart 2008 Rohrer Finlo 21 Agustos 2007 Scouse v Manc BBC Sport 12 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Wembley to act over spitting The Independent Londra 13 Mayis 1996 30 Nisan 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 17 Ocak 2009 Smith ambulance attack condemned BBC Sport 26 Subat 2006 23 Eylul 2010 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Dunning 1999 p 151 PDF 10 Eylul 2008 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 25 Temmuz 2007 PDF SoccerEx 2009 1 Haziran 2010 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 20 Haziran 2010 Real Madrid becomes the first sports team in the world to generate 400m in revenues as it tops Deloitte Football Money League Deloitte 2 Mart 2010 5 Agustos 2010 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 22 Haziran 2010 a b Hamil 2008 p 116 Hamil 2008 p 124 Hamil 2008 p 121 Beckham fever grips Japan BBC Sport 18 Haziran 2003 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Haziran 2010 Hamil 2008 p 120 Hamil 2008 p 122 Ducker James 4 Haziran 2009 Manchester United show financial muscle after signing record 80m shirt contract The Times Londra 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Temmuz 2010 Oilinvest to renegotiate Juventus sponsorship SportBusiness 7 Eylul 2006 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 28 Mayis 2007 Man Utd sign 56m AIG shirt deal BBC News 6 Nisan 2006 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Smith Ben 3 Haziran 2009 Manchester United announce 80 million sponsorship deal with Aon The Times Londra 8 Mayis 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Temmuz 2010 Admiral Sportswear 17 Subat 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Temmuz 2010 Devlin 2005 p 149 Devlin 2005 p 148 Hamil 2008 p 127 Man Utd in 300m Nike deal BBC News 3 Kasim 2002 12 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Richard Wachman 24 Nisan 2010 Manchester United fans call on corporate sponsors to back fight against Glazers The Guardian Londra 27 Nisan 2010 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Temmuz 2010 Crick amp Smith 1990 p 181 Crick amp Smith 1990 p 92 White Jim 2008 p 92 Dobson amp Goddard 2004 p 190 a b 1989 Man U sold in record takeover deal BBC News 18 Agustos 1989 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Dobson amp Goddard 2004 p 191 Bose 2007 p 175 Bose 2007 pp 234 235 Manchester United s new owner CBC Sports 22 Haziran 2005 10 Eylul 2005 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Glazer Man Utd stake exceeds 75 BBC News 16 Mayis 2005 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 11 Agustos 2007 Glazers Tighten Grip On United With Debt Refinancing The Political Economy of Football 8 Temmuz 2006 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 11 Agustos 2008 Manchester United reveal refinancing plans 18 Temmuz 2006 18 Ocak 2012 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Manchester United debt hits 716m BBC News 20 Ocak 2010 12 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Ocak 2010 Manchester United to raise 500m BBC News 11 Ocak 2010 12 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Ocak 2010 Jackson Jamie 25 Subat 2020 Manchester United s net debt rises 73 6m to 391 3m in three months The Guardian 8 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 30 Agustos 2020 Man Utd takeover Sir Jim Ratcliffe amp Sheikh Jassim to submit new bids as deadline extended amid confusion BBC Sport 23 Mart 2023 22 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Mart 2023 Man Utd takeover latest Sheikh Jassim also submits second bid after Sir Jim Ratcliffe BBC Sport 25 Mart 2023 5 Nisan 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 4 Nisan 2023 Club statement Manchester United F C Ingilizce 24 Aralik 2023 24 Aralik 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Aralik 2023 Man Utd First Team Squad amp Player Profiles ManUtd com Manchester United 11 Eylul 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 30 Agustos 2019 Man Utd announce squad numbers for 2019 20 Premier League season ManUtd com Manchester United 9 Agustos 2019 10 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Agustos 2019 Red Football Shareholder Limited Group of companies accounts made up to 30 06 09 Downloaded from Companies House UK Gardner Neil 8 Ekim 2009 Martin Edwards voices concerns over Manchester United s future The Times Londra 20 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Haziran 2010 a b c d Reds appoint new director ManUtd com 21 Subat 2007 20 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Manchester United set to announce massive profit The Times Londra 7 Ocak 2008 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Haziran 2010 Chapelar James 31 Mart 2008 Crain s Manchester Business 23 Eylul 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Haziran 2010 Who are the directors of Manchester United ManUtd com 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Reds new Club Secretary ManUtd com 20 Aralik 2009 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Manchester United appoint Bryan Robson as global ambassador The Times Londra 20 Mart 2008 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Managers Sir Alex Ferguson ManUtd com 24 Subat 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Mike Phelan ManUtd com 10 Eylul 2012 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Rene Meulensteen ManUtd com 2 Subat 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Eric Steele ManUtd com 29 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Richard Hawkins ManUtd com 27 Subat 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Ole Gunnar Solskjaer ManUtd com 27 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Joyce lauds returning duo ManUtd com Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Interview Jim Lawlor ManUtd com 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Papers Reds in for keeper ManUtd com 1 Kasim 2013 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Brian McClair ManUtd com 21 Subat 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Roy wants magic ManUtd com Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Reds appoint new club doctor ManUtd com 4 Temmuz 2006 19 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Rooney undergoes scan on broken foot ManUtd com Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Coaching Staff Rob Swire ManUtd com 23 Subat 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Aralik 2010 Shury amp Landamore 2005 p 8 Cup Final Statistics The Football Association 19 Mayis 2007 3 Mart 2005 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 20 Temmuz 2010 Ross James 9 Ocak 2008 European Competitions 1984 85 RSSSF 27 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Haziran 2010 Marcel Zea 9 Ocak 2008 Fairs Cup 1964 65 RSSSF 12 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 15 Subat 2009 BibliyografyaBarnes Justyn Bostock Adam Butler Cliff Ferguson Jim Meek David Mitten Andy Pilger Sam Taylor Frank OBE Tyrrell Tom 2001 1998 The Official Manchester United Illustrated Encyclopedia 3 bicim kullanmak icin url gerekiyor yardim Londra Manchester United Books ISBN 0 233 99964 7 Bose Mihir 2007 Manchester Disunited Trouble and Takeover at the World s Richest Football Club Londra Aurum Press ISBN 1 84513 121 5 Crick Michael Smith David 1990 Manchester United The Betrayal of a Legend Londra Pan Books ISBN 0 330 31440 8 Devlin John 2005 True Colours Football Kits from 1980 to the Present Day Londra A amp C Black ISBN 0 7136 7389 3 Dobson Stephen Goddard John 2004 Ownership and Finance of Professional Soccer in England and Europe Fizel John Ed International Sports Economics Comparisons Westport CT Praeger Publishers ISBN 0275980324 Dunning Eric 1999 Sport Matters Sociological Studies of Sport Violence and Civilisation Londra Routledge ISBN 978 0 415 09378 1 Hamil Sean 2008 Case 9 Manchester United the Commercial Development of a Global Football Brand Chadwick Dave Ed International Cases in the Business of Sport Oxford Butterworth Heinemann ISBN 978 0 7506 8543 6 Inglis Simon 1996 1985 Football Grounds of Britain 3 Londra CollinsWillow ISBN 0 00 218426 5 James Gary 2008 Manchester A Football History Halifax James Ward ISBN 978 0 9558127 0 5 Morgan Steve Mart 2010 Ian McLeish Ed Design for life Inside United 212 Haymarket Network ISSN 1749 6497 Murphy Alex 2006 The Official Illustrated History of Manchester United Londra Orion Books ISBN 0 75287 603 1 Rollin Glenda Rollin Jack Sky Sports Football Yearbook 2008 2009 Londra Headline Publishing Group ISBN 978 0 7553 1820 9 Shury Alan Landamore Brian 2005 The Definitive Newton Heath F C SoccerData ISBN 1 899468 16 1 Tyrrell Tom Meek David 1996 1988 The Hamlyn Illustrated History of Manchester United 1878 1996 5 bicim kullanmak icin url gerekiyor yardim Londra Hamlyn ISBN 0 600 59074 7 White Jim 2008 Manchester United The Biography Londra Sphere ISBN 978 1 84744 088 4 White John 2007 2005 The United Miscellany 2 Londra Carlton Books ISBN 978 1 84442 745 1 Dis baglantilarResmi baglantilar Vikisoz de en Manchester United FC ile ilgili sozleri bulabilirsiniz Wikimedia Commons ta Manchester United FC ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir Resmi site MU Vakfi MUTV MU Istatistikleri Facebook ta Manchester United resmi sayfasi 16 Aralik 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde Premierleague com da Manchester United profil sayfasi28 Kasim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde UEFA com da Manchester United profil sayfasi 4 Aralik 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde Ilgili baglantilar Manchester United Supporters Trust Independent Manchester United Supporters Association Haber siteleri Sky Sports ta Manchester United haberleri23 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde BBC Sport ta Manchester United haberleri 9 Aralik 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde ESPN de Manchester United haberleri 1 Aralik 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde Eurosport ta Manchester United haberleri 31 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde Goal de Manchester United haberleri 23 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde