Atinalı Praksiteles (Antik Yunanca: Πραξιτέλης), Büyük Kephisodotos'un oğlu olup MÖ 4. yüzyılın en tanınmış heykeltıraşlarından biriydi. Çıplak kadın figürünü gerçek boyutlarda heykellere uygulayan ilk heykeltıraştı. Tartışmasız biçimde Praksiteles'e atfedilen herhangi bir heykel bugüne ulaşmamış olsa da, eserlerinin birçok kopyası halen mevcuttur. Büyük Plinius gibi o dönemin yazarları, Praksiteles'in eserlerinden bahsetmiştir. Ayrıca heykeltıraşın pek çok ünlü eserinin resimlerini içeren, o dönemden kalma sikkeler de bulunmaktadır.
Praksiteles | |
---|---|
Genel bilgiler | |
Uyruk | Yunan |
Alanı | Heykeltıraşlık, |
Etkin yıllar | MÖ 364, MÖ 4. yüzyıl |
Katıldığı akımlar | Antik Atina heykeltraşcılığı |
Ünlü yapıtları | Bebek Dionysos'u tutmakta olan Hermes heykeli, Apollo Sauroktonos heykeli, (Kertenkele Öldüren Apollo) heykeli, Likya Apollon heykeli, Roma'daki Capitol Tepesi'ndeki Satir heykeli, Knidos Afroditi tarzındaki Leconfield başı, Aberdeen başı: Hermes'e ya da Herakles'in genç halinin heykel başı, |
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlpTDJKbUwwRndhSEp2WkdsMFpWOUNjbUZ6WTJocFgwZHNlWEIwYjNSb1pXdGZUWFZ1YVdOb1h6STFPQzVxY0djdk1qSXdjSGd0UVhCb2NtOWthWFJsWDBKeVlYTmphR2xmUjJ4NWNIUnZkR2hsYTE5TmRXNXBZMmhmTWpVNExtcHdadz09LmpwZw==.jpg)
Bazı yazarlara göre, heykeltıraş olan iki farklı Praksiteles yaşamıştır. İlki Fidias ile aynı dönemde yaşamıştır. İkincisi ise bu heykeltıraşın, dedesine göre çok daha ünlü olan torunudur. Yunanistan'da aynı ismin kuşaktan kuşağa tekrar edilmesi sık rastlanan bir durumdur, ancak iki farklı Praksiteles'in yaşadığına dair kesin kanıt mevcut değildir.
Praksiteles'in, birçok eserine modellik yapmış olan Thespiae'li fahişe Phryne ile olan ilişkisi çağlar boyunca konuşulagelmiş, tablolar (Gérôme), komedi operaları (Saint-Saëns) ve gölge oyunları () gibi çeşitli sanat eserlerine ilham kaynağı olmuştur.
Dönemi
Praksiteles'in hangi dönemde yaşadığı açık olarak bilinmemektedir. Ancak Büyük İskender zamanında artık eser vermiyor olduğu düşünülür. Aksi durumda İskender büyük ihtimalle Praksiteles'e heykel yaptırmış olurdu, fakat bu yönde herhangi bir kanıt mevcut değildir. Büyük Plinius'un verdiği MÖ 364 tarihi, muhtemelen heykeltıraşın en önemli eserlerini vermiş olduğu döneme denk gelir.
Eserleri
Praksiteles eserlerinde ya gerçek insanları ya da Zeus, Poseidon ve Athena gibi tanrılar yerine, Apollo, Hermes ve Afrodit gibi daha genç ve düşük önemdeki tanrıları konu edindi. Praksiteles ve onun okuluna bağlı heykeltıraşlar, eserlerinde neredeyse tamamen mermer kullandılar. O dönemin en iyi mermeri, Paros adasındaki ocaklardan çıkarılıyordu ve Praksiteles de Hermes heykelini bu mermeri kullanarak yonttu.
Praksiteles'in bazı heykelleri, o dönemin ressamlarından Nicias tarafından boyandı. Heykeltıraş, eserlerinin bu sayede büyük değer kazandığını düşünüyordu.
Hermes ve Bebek Dionysos
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlpTDJJMkwwaGxjbTFsYzE5a2FWOVFjbUZ6YzJsMFpXeGxKVEpEWDJGMFgwOXNhVzF3YVdFbE1rTmZabkp2Ym5RdWFuQm5Mekl3TUhCNExVaGxjbTFsYzE5a2FWOVFjbUZ6YzJsMFpXeGxKVEpEWDJGMFgwOXNhVzF3YVdFbE1rTmZabkp2Ym5RdWFuQm4uanBn.jpg)
1877'de Olimpiya'daki Hera tapınağının yıkıntıları arasında bulunan ve Olimpiya Hermesi olarak da bilinen bu heykel, genelde Praksiteles'e atfedilir. Olimpiya Arkeoloji Müzesi'nde sergilenen heykelin bulunmasıyla birlikte, Praksiteles tarzının ayrıntıları da açığa çıkarılmıştır. Pausanias'ın 2. yüzyılda yazdıklarından yola çıkılarak Praksiteles'e ait olduğu öne sürülen bu heykeli kimin yaptığı konusu, sanat tarihçileri arasında süregelen bir tartışmaya sebep olmuştur. Heykel, Pausanias'ın 2. yüzyılda gördüğünü söylediği yerde bulundu.
Heykelde Hermes, bebek Dionysos'u onu büyütmekle görevli olan Nemflere götürürken görülür. Tanrının yukarı kaldırdığı kolu yok olmuştur. Ancak Hermes'in bu elinde, çocuğu oyalamak için tuttuğu bir salkım üzüm olduğu düşünülür. Bu durum tanrının, iç hayal dünyasına dalmış şekilde, çocuğa değil de uzaklara bakışıyla birleştiğinde, heykeli türünün sıradan örneklerinden biri haline getirir.
Heykelin Praksiteles'e ait olduğuna karşı çıkanlar, bulunanın Roma dönemine ait bir kopya olduğunu öne sürer.Romalılar, Yunan kültürünün ve sanatının pek çok öğesini benimsemişlerdi. Dolayısıyla bu olasılığın doğru olma ihtimali vardır. Bu fikri savunanlardan Mary Wallace'a göre, Hermes'in sandaleti 2. yüzyılda Pergamon'da giyilenlere benzer. Bu yönde öne sürülen diğer kanıtlar, heykelin sırtının işlenmemiş oluşu, kumaşın duruş şekli ve Hermes'in saçlarındaki oyuklardır. Ancak Roma ve Yunan heykeltıraşlığında bu tür istisnaların sıklığı sebebiyle, bunlar kesin kanıt olarak görülmez.
Apollo Sauroktonos
Tıpkı Hermes heykelinde olduğu gibi, çeşitli müzelerde bulunan ve Praksiteles'in eserlerinin kopyaları olduğu düşünülen diğer heykellerde de zarif bir duruş ve tanımsız bir cazibe dikkat çeker. Bunlardan biri olan (Kertenkele Öldüren Apollo) heykelinde, bir ağaca yaslanmış durumdaki bir gencin, elindeki okla bir kertenkeleyi hedeflemekte olduğu görülür. Bu heykel Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpJeUwwRndiMnhzYjE5VFlYVnliMk4wYjI1ZlRHOTFkbkpsTG1wd1p5OHlNREJ3ZUMxQmNHOXNiRzlmVTJGMWNtOWpkRzl1WDB4dmRYWnlaUzVxY0djPS5qcGc=.jpg)
22 Haziran 2004'te Cleveland Sanat Müzesi, Praksiteles'in neredeyse tamamlanmış durumdaki tek eseri olduğu öne sürülen bronz bir Apollo Sauroktonos'un satın alındığını duyurdu. Müze heykelin yapılış tarihinin ve heykeltıraşının belirlenmesi için çalışmaların sürdürüleceğini açıkladı. Heykelin 2007'de Louvre Müzesi'nde düzenlenen bir Praksiteles sergisine dahil edilmesi planlanmıştı. Ancak Yunanistan'ın, heykelin nereden bulunduğunun ve yasal sahipliğinin belirsizliği sebebiyle yaptığı itirazlar sonrasında, Fransa heykeli sergilemekten vazgeçti.
Knidos Afroditi
Knidos Afroditi Praksiteles'in en meşhur heykeliydi. Praksiteles'in Knidos halkı için yaptığı bu heykelin bir kopyası Vatikan Müzesi'nde sergilenmektedir. Bitinya Kralı I. Nicomedes çok beğendiği bu heykeli satın almak istemiş, karşılığında Knidos halkına, şehrin tüm borçlarını silmeyi teklif etmişti. Plinius'a göre, oldukça yüksek miktarda borcu olan şehir halkı, heykele o kadar değer veriyordu ki, bu teklif reddedildi.
Likya Apollonu
Bir ağaca dayanmakta olan bir başka tip Apollon heykeli de genelde Praksiteles'e atfedilir. Heykelde tanrı bir ağaca ya da üçayağa yaslanmış olarak, sağ kolu başının üzerinde betimlenmiştir. Çocuklara özgü bir saç kesiminin görüldüğü kafasının üst kısmındaki saçları örülmüştür. Heykel ismini Likya bölgesinden almaz. Bu ismin verilmiş olmasının sebebi, Lukianos'un anlatımına göre,Atinadaki bir Lyceum'da yani gymnasiumda sergilenmiş olmasıdır.
Leto, Apollo ve Artemis
Arkadya'daki 'da yapılan kazılar sırasında, Leto, Apollo ve Artemis'ten oluşan bir gruba ait, Praksiteles tarafından yapılmış bir heykelin kaidesi bulundu. Ancak kaidenin heykeltıraş tarafından değil, yardımcılarından biri tarafından yapıldığı kesindir. Yine de tarihi öneme sahip olan bu kaidenin üzerinde Pausanias'ın tarifine göre, aulos denen flütleri çalan Müzler ve Marsias vardı. Kaidenin üzerindeki üç plakada Apollo, Marsias, bir köle ve dokuz Müz'ün altısı bulunur. Diğer üç Müz'ün bulunduğu son plaka kayıptır.
Diğer eserleri
Capitol Satiri: Roma'daki Capitol Tepesi'nde bulunan Satir heykeli, genel olarak Praksiteles'in yaptığı satir heykellerinin kopyası olarak değerlendirilir. Ancak bu heykel sert ve düşük kaliteli bir tarza sahiptir. Heykelin çok daha iyi bir kopyası, Louvre'daki bir heykel gövdesinde mevcuttur. Ancak yine de, heykelin duruşu ve niteliği, Praksiteles ekolüne ait olduğunu gösterir.
Leconfield başı: Knidos Afroditi tarzındaki bir heykel başı olan Leconfield başı 2007 yılında Louvre'daki sergide yer almıştır. Bu eser, Batı Sussex'teki Petworth House'un "Kırmızı Oda" olarak adlandırılan bölümünde sergilenmektedir. 'e göre eserdeki stil ve özgün kalite, bu parçanın Praksiteles tarafından yapılmış olduğunun kanıtıdır. Petworth'taki Lord Leconfield koleksiyonundaki antik Yunan eserlerinin en önemlisi olan Leconfield başı, muhtemelen ressam 'dan Roma'da 1755'te satın alınmıştır.
Aberdeen başı: Hermes'e ya da Herakles'in genç haline ait olan bu baş, British Museum'da bulunmaktadır. Olimpiya Hermesi'ne olan şaşırtıcı benzerliği sebebiyle bu eser Praksiteles'e atfedilir.
Antikyra Artemisi: Pausanias'a göre, Phokis'teki Antikyra bulunan Artemis tapınağında, tanrıçanın Praksiteles tarafından yapılmış bir heykeli vardı. Tanrıçayı elinde meşale ve yay, ayaklarının dibinde bir köpek ile betimleyen bu heykelin görünüşü, şehre ait 2. yüzyıldan kalma bronz bir sikke sayesinde bilinmektedir.
Tartışmalı eserleri: Vitruvius (vii, praef. 13) Praksiteles'i Halikarnas Mozolesi'nde çalışan sanatçılar arasında sayar. Strabon (xiv, 23, 51) ise Efes'teki Artemis Tapınağı'nın tüm heykel dekorasyonunu onun yaptığını söyler. Ancak her iki bilgi de yaygın görüşe göre şüphelidir.
Roma kopyaları: Bu eserlerin haricinde, Roma çağından kalma sayısız Hermes, Dionysos, Afrodit, Satir, Nemf ve benzeri heykeller, antik dönem yazarlarının eserlerinden anlaşıldığı üzere Praksiteles'e ait heykellerin kopyalarıdır. Bu heykellerde Praksiteles tarzının değişik yönleri görülebilir.
Kaynakça
- Aileen Ajootian, "Praxiteles", Personal Styles in Greek Sculpture (ed. Olga Palagia and J. J. Pollitt), Cambridge University Press, 1998 (İlk baskı 1996) (), sayfa 91–129
- (İtalyanca) Antonio Corso, Prassitele, Fonti Epigrafiche e Lettarie, Vita e Opere, üç cilt, De Lucca, Rome, 1988 ve 1991.
- (Fransızca) Marion Muller-Dufeu, La Sculpture grecque. Sources littéraires et épigraphiques, éditions de l'École nationale supérieure des Beaux-Arts, coll. « Beaux-Arts histoire », Paris, 2002 (), sayfa 481-521 (Overbeck'in 1868 tarihli Antiquen Schiftquellen kitabının yeni baskısı)
- (Fransızca) ve Jean-Luc Martinez, Praxitèle, Louvre Müzesi'ndeki serginin kataloğu, 23 Mart - 18 Haziran 2007, Louvre editions & Somogy, Paris, 2007 ()
- Brunilde Sismondo Ridgway, Fourth-Century Styles in Greek Sculpture, University of Wisconsin Press, Madison, (), 1997, sayfa 258–267
- (Fransızca) Claude Rolley, La Sculpture grecque II : la période classique, Picard, coll. « Manuels d'art et d'archéologie antiques », 1999 (), sayfa 242–267
- Andrew Stewart, Greek Sculpture: An Exploration, Yale University Press, New Haven & London, 1990 () sayfa 277–281
- ^ Pausanias, Description of Greece 5.17.3 bölümünde heykelin Praksiteles'e ait olduğu belirtilir.
- ^ C. Waldstein, "Hermes with the Infant Dionysos. Bronze Statuette in the Louvre." The Journal of Hellenic Studies 3 (1882), (sayfa. 107-110) sayfa 108.
- ^ R. E. Wycherley, "Pausanias and Praxiteles" Hesperia Supplements 20 (Studies in Athenian Architecture, Sculpture and Topography. Homer A. Thompson'a sunulan çalışma, 1982), pp. 182-191. Bu çalışmada Wycherley, Pausanias'ın bu konudaki görüşünün doğru olduğunu öne sürer.
- ^ "Sutor supra Crepidam" A.J.A 44 (1940) sayfa 366-67.
- ^ Anacharsis (7).
- ^ Heykelin kalıbı 16 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde ..
- ^ Furtwängler, Meisterwerken der Griechischen Plastik, 1893.
- ^ Margaret Wyndham, Catalogue of the Collection of Greek and Roman Antiquities in the possession of Lord Leconfield (London:Medici Society) 1916.
- ^ Rizzo G.-E., Prassitele (Milan – Rome 1932), sayfa 13. Lacroix L., Les reproductions de statues sur les monnaies grecques (Liége 1949), sayfa 309-310; Corso A., Prassitele. Fonti Εpigrafiche e letterarie. Vita et opere, cilt 1 (Roma 1988), sayfa 182-184. Rolley C., La Sculpture Grecque 2, La période classique (Paris 1999), sayfa 244.
- ^ , op. cit., sayfa 265; Pasquier ve Martinez, op. cit., sayfa 20 ve 83-84
Dış bağlantılar
Wikimedia Commons'ta Praksiteles ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
- küçük Afrodit başı 21 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde . - Olimpiya - özgün bir Praksiteles eseri olduğu düşünülmektedir.
- 2007 Praxitèle: 2007 sergisi 7 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde . Louvre Müzesi'ndeki serginin kataloğu, Alain Pasquier ve Jean-Luc Martinez
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Atinali Praksiteles Antik Yunanca Pra3itelhs Buyuk Kephisodotos un oglu olup MO 4 yuzyilin en taninmis heykeltiraslarindan biriydi Ciplak kadin figurunu gercek boyutlarda heykellere uygulayan ilk heykeltirasti Tartismasiz bicimde Praksiteles e atfedilen herhangi bir heykel bugune ulasmamis olsa da eserlerinin bircok kopyasi halen mevcuttur Buyuk Plinius gibi o donemin yazarlari Praksiteles in eserlerinden bahsetmistir Ayrica heykeltirasin pek cok unlu eserinin resimlerini iceren o donemden kalma sikkeler de bulunmaktadir PraksitelesGenel bilgilerUyrukYunanAlaniHeykeltiraslik Etkin yillarMO 364 MO 4 yuzyilKatildigi akimlarAntik Atina heykeltrasciligiUnlu yapitlariBebek Dionysos u tutmakta olan Hermes heykeli Apollo Sauroktonos heykeli Kertenkele Olduren Apollo heykeli Likya Apollon heykeli Roma daki Capitol Tepesi ndeki Satir heykeli Knidos Afroditi tarzindakiLeconfield basi Aberdeen basi Hermes e ya da Herakles in genc halinin heykel basi Braschi Afroditi adiyla anilan MO 1 yuzyildan kalma bu heykel Praksityeles in Knidos Afroditi isimli heykelinden serbest tarzda yapilmis bir kopyadir Bazi yazarlara gore heykeltiras olan iki farkli Praksiteles yasamistir Ilki Fidias ile ayni donemde yasamistir Ikincisi ise bu heykeltirasin dedesine gore cok daha unlu olan torunudur Yunanistan da ayni ismin kusaktan kusaga tekrar edilmesi sik rastlanan bir durumdur ancak iki farkli Praksiteles in yasadigina dair kesin kanit mevcut degildir Praksiteles in bircok eserine modellik yapmis olan Thespiae li fahise Phryne ile olan iliskisi caglar boyunca konusulagelmis tablolar Gerome komedi operalari Saint Saens ve golge oyunlari gibi cesitli sanat eserlerine ilham kaynagi olmustur DonemiPraksiteles in hangi donemde yasadigi acik olarak bilinmemektedir Ancak Buyuk Iskender zamaninda artik eser vermiyor oldugu dusunulur Aksi durumda Iskender buyuk ihtimalle Praksiteles e heykel yaptirmis olurdu fakat bu yonde herhangi bir kanit mevcut degildir Buyuk Plinius un verdigi MO 364 tarihi muhtemelen heykeltirasin en onemli eserlerini vermis oldugu doneme denk gelir EserleriPraksiteles eserlerinde ya gercek insanlari ya da Zeus Poseidon ve Athena gibi tanrilar yerine Apollo Hermes ve Afrodit gibi daha genc ve dusuk onemdeki tanrilari konu edindi Praksiteles ve onun okuluna bagli heykeltiraslar eserlerinde neredeyse tamamen mermer kullandilar O donemin en iyi mermeri Paros adasindaki ocaklardan cikariliyordu ve Praksiteles de Hermes heykelini bu mermeri kullanarak yonttu Praksiteles in bazi heykelleri o donemin ressamlarindan Nicias tarafindan boyandi Heykeltiras eserlerinin bu sayede buyuk deger kazandigini dusunuyordu Hermes ve Bebek Dionysos Bebek Dionysos u tutmakta olan Hermes Olimpiya Arkeoloji Muzesi 1877 de Olimpiya daki Hera tapinaginin yikintilari arasinda bulunan ve Olimpiya Hermesi olarak da bilinen bu heykel genelde Praksiteles e atfedilir Olimpiya Arkeoloji Muzesi nde sergilenen heykelin bulunmasiyla birlikte Praksiteles tarzinin ayrintilari da aciga cikarilmistir Pausanias in 2 yuzyilda yazdiklarindan yola cikilarak Praksiteles e ait oldugu one surulen bu heykeli kimin yaptigi konusu sanat tarihcileri arasinda suregelen bir tartismaya sebep olmustur Heykel Pausanias in 2 yuzyilda gordugunu soyledigi yerde bulundu Heykelde Hermes bebek Dionysos u onu buyutmekle gorevli olan Nemflere gotururken gorulur Tanrinin yukari kaldirdigi kolu yok olmustur Ancak Hermes in bu elinde cocugu oyalamak icin tuttugu bir salkim uzum oldugu dusunulur Bu durum tanrinin ic hayal dunyasina dalmis sekilde cocuga degil de uzaklara bakisiyla birlestiginde heykeli turunun siradan orneklerinden biri haline getirir Heykelin Praksiteles e ait olduguna karsi cikanlar bulunanin Roma donemine ait bir kopya oldugunu one surer Romalilar Yunan kulturunun ve sanatinin pek cok ogesini benimsemislerdi Dolayisiyla bu olasiligin dogru olma ihtimali vardir Bu fikri savunanlardan Mary Wallace a gore Hermes in sandaleti 2 yuzyilda Pergamon da giyilenlere benzer Bu yonde one surulen diger kanitlar heykelin sirtinin islenmemis olusu kumasin durus sekli ve Hermes in saclarindaki oyuklardir Ancak Roma ve Yunan heykeltirasliginda bu tur istisnalarin sikligi sebebiyle bunlar kesin kanit olarak gorulmez Apollo Sauroktonos Tipki Hermes heykelinde oldugu gibi cesitli muzelerde bulunan ve Praksiteles in eserlerinin kopyalari oldugu dusunulen diger heykellerde de zarif bir durus ve tanimsiz bir cazibe dikkat ceker Bunlardan biri olan Kertenkele Olduren Apollo heykelinde bir agaca yaslanmis durumdaki bir gencin elindeki okla bir kertenkeleyi hedeflemekte oldugu gorulur Bu heykel Louvre Muzesi nde sergilenmektedir Louvre daki Apollo Sauroctonos 22 Haziran 2004 te Cleveland Sanat Muzesi Praksiteles in neredeyse tamamlanmis durumdaki tek eseri oldugu one surulen bronz bir Apollo Sauroktonos un satin alindigini duyurdu Muze heykelin yapilis tarihinin ve heykeltirasinin belirlenmesi icin calismalarin surdurulecegini acikladi Heykelin 2007 de Louvre Muzesi nde duzenlenen bir Praksiteles sergisine dahil edilmesi planlanmisti Ancak Yunanistan in heykelin nereden bulundugunun ve yasal sahipliginin belirsizligi sebebiyle yaptigi itirazlar sonrasinda Fransa heykeli sergilemekten vazgecti Knidos Afroditi Knidos Afroditi Praksiteles in en meshur heykeliydi Praksiteles in Knidos halki icin yaptigi bu heykelin bir kopyasi Vatikan Muzesi nde sergilenmektedir Bitinya Krali I Nicomedes cok begendigi bu heykeli satin almak istemis karsiliginda Knidos halkina sehrin tum borclarini silmeyi teklif etmisti Plinius a gore oldukca yuksek miktarda borcu olan sehir halki heykele o kadar deger veriyordu ki bu teklif reddedildi Likya Apollonu Bir agaca dayanmakta olan bir baska tip Apollon heykeli de genelde Praksiteles e atfedilir Heykelde tanri bir agaca ya da ucayaga yaslanmis olarak sag kolu basinin uzerinde betimlenmistir Cocuklara ozgu bir sac kesiminin goruldugu kafasinin ust kismindaki saclari orulmustur Heykel ismini Likya bolgesinden almaz Bu ismin verilmis olmasinin sebebi Lukianos un anlatimina gore Atinadaki bir Lyceum da yani gymnasiumda sergilenmis olmasidir Leto Apollo ve Artemis Arkadya daki da yapilan kazilar sirasinda Leto Apollo ve Artemis ten olusan bir gruba ait Praksiteles tarafindan yapilmis bir heykelin kaidesi bulundu Ancak kaidenin heykeltiras tarafindan degil yardimcilarindan biri tarafindan yapildigi kesindir Yine de tarihi oneme sahip olan bu kaidenin uzerinde Pausanias in tarifine gore aulos denen flutleri calan Muzler ve Marsias vardi Kaidenin uzerindeki uc plakada Apollo Marsias bir kole ve dokuz Muz un altisi bulunur Diger uc Muz un bulundugu son plaka kayiptir Diger eserleri Capitol Satiri Roma daki Capitol Tepesi nde bulunan Satir heykeli genel olarak Praksiteles in yaptigi satir heykellerinin kopyasi olarak degerlendirilir Ancak bu heykel sert ve dusuk kaliteli bir tarza sahiptir Heykelin cok daha iyi bir kopyasi Louvre daki bir heykel govdesinde mevcuttur Ancak yine de heykelin durusu ve niteligi Praksiteles ekolune ait oldugunu gosterir Leconfield basi Knidos Afroditi tarzindaki bir heykel basi olan Leconfield basi 2007 yilinda Louvre daki sergide yer almistir Bu eser Bati Sussex teki Petworth House un Kirmizi Oda olarak adlandirilan bolumunde sergilenmektedir e gore eserdeki stil ve ozgun kalite bu parcanin Praksiteles tarafindan yapilmis oldugunun kanitidir Petworth taki Lord Leconfield koleksiyonundaki antik Yunan eserlerinin en onemlisi olan Leconfield basi muhtemelen ressam dan Roma da 1755 te satin alinmistir Aberdeen basi Hermes e ya da Herakles in genc haline ait olan bu bas British Museum da bulunmaktadir Olimpiya Hermesi ne olan sasirtici benzerligi sebebiyle bu eser Praksiteles e atfedilir Antikyra Artemisi Pausanias a gore Phokis teki Antikyra bulunan Artemis tapinaginda tanricanin Praksiteles tarafindan yapilmis bir heykeli vardi Tanricayi elinde mesale ve yay ayaklarinin dibinde bir kopek ile betimleyen bu heykelin gorunusu sehre ait 2 yuzyildan kalma bronz bir sikke sayesinde bilinmektedir Tartismali eserleri Vitruvius vii praef 13 Praksiteles i Halikarnas Mozolesi nde calisan sanatcilar arasinda sayar Strabon xiv 23 51 ise Efes teki Artemis Tapinagi nin tum heykel dekorasyonunu onun yaptigini soyler Ancak her iki bilgi de yaygin goruse gore suphelidir Roma kopyalari Bu eserlerin haricinde Roma cagindan kalma sayisiz Hermes Dionysos Afrodit Satir Nemf ve benzeri heykeller antik donem yazarlarinin eserlerinden anlasildigi uzere Praksiteles e ait heykellerin kopyalaridir Bu heykellerde Praksiteles tarzinin degisik yonleri gorulebilir KaynakcaAileen Ajootian Praxiteles Personal Styles in Greek Sculpture ed Olga Palagia and J J Pollitt Cambridge University Press 1998 Ilk baski 1996 ISBN 0 521 65738 5 sayfa 91 129 Italyanca Antonio Corso Prassitele Fonti Epigrafiche e Lettarie Vita e Opere uc cilt De Lucca Rome 1988 ve 1991 Fransizca Marion Muller Dufeu La Sculpture grecque Sources litteraires et epigraphiques editions de l Ecole nationale superieure des Beaux Arts coll Beaux Arts histoire Paris 2002 ISBN 2 84056 087 9 sayfa 481 521 Overbeck in 1868 tarihli Antiquen Schiftquellen kitabinin yeni baskisi Fransizca ve Jean Luc Martinez Praxitele Louvre Muzesi ndeki serginin katalogu 23 Mart 18 Haziran 2007 Louvre editions amp Somogy Paris 2007 ISBN 978 2 35031 111 1 Brunilde Sismondo Ridgway Fourth Century Styles in Greek Sculpture University of Wisconsin Press Madison ISBN 0 299 15470 X 1997 sayfa 258 267 Fransizca Claude Rolley La Sculpture grecque II la periode classique Picard coll Manuels d art et d archeologie antiques 1999 ISBN 2 7084 0506 3 sayfa 242 267 Andrew Stewart Greek Sculpture An Exploration Yale University Press New Haven amp London 1990 ISBN 0 300 04072 5 sayfa 277 281 Pausanias Description of Greece 5 17 3 bolumunde heykelin Praksiteles e ait oldugu belirtilir C Waldstein Hermes with the Infant Dionysos Bronze Statuette in the Louvre The Journal of Hellenic Studies 3 1882 sayfa 107 110 sayfa 108 R E Wycherley Pausanias and Praxiteles Hesperia Supplements 20 Studies in Athenian Architecture Sculpture and Topography Homer A Thompson a sunulan calisma 1982 pp 182 191 Bu calismada Wycherley Pausanias in bu konudaki gorusunun dogru oldugunu one surer Sutor supra Crepidam A J A 44 1940 sayfa 366 67 Anacharsis 7 Heykelin kalibi 16 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde Furtwangler Meisterwerken der Griechischen Plastik 1893 Margaret Wyndham Catalogue of the Collection of Greek and Roman Antiquities in the possession of Lord Leconfield London Medici Society 1916 Rizzo G E Prassitele Milan Rome 1932 sayfa 13 Lacroix L Les reproductions de statues sur les monnaies grecques Liege 1949 sayfa 309 310 Corso A Prassitele Fonti Epigrafiche e letterarie Vita et opere cilt 1 Roma 1988 sayfa 182 184 Rolley C La Sculpture Grecque 2 La periode classique Paris 1999 sayfa 244 op cit sayfa 265 Pasquier ve Martinez op cit sayfa 20 ve 83 84Dis baglantilarWikimedia Commons ta Praksiteles ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir kucuk Afrodit basi 21 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Olimpiya ozgun bir Praksiteles eseri oldugu dusunulmektedir 2007 Praxitele 2007 sergisi 7 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Louvre Muzesi ndeki serginin katalogu Alain Pasquier ve Jean Luc Martinez