Bu maddedeki bilgilerin için ek kaynaklar gerekli.Nisan 2019) () ( |
Şura (Arapça: شُورَىٰ, shūrā) "danışma" için kullanılan Arapça bir kelimedir. Kuran, Müslümanları işlerini birbirleriyle istişare ederek karar vermeye teşvik eder. Şura ilkesi örneğin bir konsey veya referandum şeklini alabilir.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlpTDJJNEwxUnlhV0poYkY5aGJtUmZjbVZzYVdkcGIzVnpYMnhsWVdSbGNuTmZhVzVmYzI5MWRHaGxjbTVmUVdabmFHRnVhWE4wWVc0dWFuQm5Mekl3TUhCNExWUnlhV0poYkY5aGJtUmZjbVZzYVdkcGIzVnpYMnhsWVdSbGNuTmZhVzVmYzI5MWRHaGxjbTVmUVdabmFHRnVhWE4wWVc0dWFuQm4uanBn.jpg)
Şura, genellikle cami işlerinin ve İslami organizasyonların düzenlenmesinde kullanılan övgüye değer bir faaliyet olarak bahsedilir ve parlamentoları adlandırmakla ilgili de yaygın bir terimdir.
21. yüzyılda ortaya çıkan bazı bilim adamları[] günümüzde devlet ve topluluk oluşturma amaçları için Müslümanlar arasında katılımcı yönetim veya E-Yönetim geliştirmek için bir araç olarak şuranın dijital teknolojiyle aşılanmasını savunuyorlar.
İslam'da Şura
Sünni Müslümanlar, İslam'ın Müslüman toplumlar için alınan kararların Müslüman topluluğun şuraları tarafından alınmasını gerektirdiğine inanırlar. Ancak geleneksel olarak emir, sultan veya halife; vezirlerine (bakanlara) danışır ve onların görüşlerini dikkate alarak karar verirdi.
Şii Müslümanlar, İslam'ın - eğer doğru bir şekilde atanmışlarsa - Şeriat veya İslam hukukuna göre yönettikleri sürece mevcut yöneticilere boyun eğmeyi gerektirdiğini söylerler. Bu, daha geleneksel bir yaklaşımdır ve İslam tarihinin birçok yüzyılının özelliğidir.
İkisi arasındaki fark gerçek olmaktan çok anlamsal görünüyor - ikincisi, kararların istişare yoluyla alınıp alınmadığına bakılmaksızın işlerin mümkün olan en iyi şekilde yönetilmesini sağlamak için yöneticilerin yönetimin tüm yönlerinde hesaba katılması gerektiğini kabul eder.
Kuran'da şura
- Kuran'da şurayla ilgili ilk söz, çocuğun anne sütünden kesilmesine ilişkin toplu aile kararı konusunda Kuran'ın 2. suresi 233. ayetinde bulunur. Bu ayet, her iki ebeveynin de çocuklarını sütten kesme konusunda karşılıklı istişare ederek karar vermesini teşvik eder.
- Kuran'ın 42. suresi "Şura" olarak adlandırılmıştır. Bu surenin 38. ayeti şuranın başarılı bir müminin övülmeye değer yaşam tarzı olduğunu bildirmektedir. Sure, Müslümanların kendi aralarında istişare ederek karar vermeleri gerektiğini belirtir. Kuran der ki:
" Rablerinin çağrısına uyarlar, namazı özenle kılarlar. İşleri de aralarındaki danışma ile yürür. Kendilerine verdiğimiz rızıktan başkaları için harcarlar."
- 3. surenin 159. ayeti Muhammed'e bir konuda müminlerle istişare etmesini tavsiye eder. Kuran der ki:
"Sen onlara sırf Allah’ın lütfettiği merhamet sayesinde yumuşak davrandın. Eğer kaba, katı kalpli olsaydın, hiç şüphesiz etrafından dağılır giderlerdi. Onları affet, onların bağışlanmasını dile, iş hakkında onlara danış, karar verince de Allah’a güven, doğrusu Allah kendisine güvenenleri sever."
İlk ayet sadece aile meseleleriyle ilgilidir. İkincisi, cennete girecek insanların yaşam tarzını önerdi ve şura ile ilgili en kapsamlı ayet olarak kabul edildi.
Muhammed, Allah'ın bir şey emrettiğini söylediği bir konu olmadıkça, bazı kararlarını takipçileriyle istişare ederek aldı. Muhammed'in sahabesi arasında, ona belirli bir tavsiyenin Allah'dan mı yoksa ondan mı geldiğini sormak yaygındı. Muhammed'den geldiyse, fikirlerini söylemekte özgürdüler. Muhammed, Medine şehrini şehir içinden değil, Uhud'da şehir dışına çıkarak savunma kararı gibi, takipçilerinin tavsiyesi üzerine bazı zamanlar fikrini değiştirdi.
Şura tartışmaları, İslam dünyasında hükümdar tartışmasıyla başladı. Muhammed MS 632'de öldüğünde, çalkantılı bir toplantıda halefi olarak Ebu Bekir seçildi. Bu toplantı, konuyla yakından ilgilenen bazı kişileri içermemektedir. Özellikle de Muhammed'in kuzeni ve damadı olan Ali'nin halife olmasını isteyenler (daha sonra Şii olarak anılacaktırlar), hala Ebu Bekir'i hilafetin gayrimeşru lideri olarak görmektedirler.
Daha sonraki yıllarda, Müslümanların hükümdarı olarak Ali'nin takipçileri Şii mezhebi olurken, Ebu Bekir'in takipçileri Sünni mezhebi haline geldi.
Sünni mezhebi, şuranın Kuran'da (bazı klasik hukukçular zorunlu olduğunu iddia etse de), çok sayıda hadiste veya Muhammed ve arkadaşlarının söz ve davranışlarının sözlü geleneklerinde tavsiye edildiğine inanırlar. Dört Halife dedikleri ilk dört halifenin veya İslam'ın yöneticilerinin çoğunun şura tarafından seçildiğini söylerler. (Bkz. Muhammed'in veraseti, Ömer, ve Ali.)
Şii mezhebi, Muhammed'in ilk üç halife tarafından göz ardı edilen bir tavsiye olarak Ali'nin Müslüman ulusun atanmış yanılmaz hükümdarı olduğunu açıkça belirttiğine inanır. Şiiler liderleri seçmede şuranın rolünü vurgulamazlar, ancak ilahi vekilin Allah tarafından Muhammed'in soyundan (Ehl-i Beyt) seçildiğine inanırlar. En büyük Şii mezhebi, mevcut imamın son günlere kadar gizlenerek "gayret" içinde olduğuna inanır, ancak yanılmaz imamlar olduğuna inanılan liderleri takip eden azınlık Şiileri de vardır.
Şura ve halifelik
İmam Ali'nin halifeliği sırasında ve sonrasında Müslüman toplum iç savaşa girdi. İktidar sonunda Emevi halifeleri ve ardından Abbasi halifeleri tarafından ele geçirildi. Mısır ve Endülüs'te (bugünkü İspanya ve Portekiz) ve Hint altkıtasında da rakip halifelikler vardı. Osmanlı Halifeliği, 1924'te yeni kurulan Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından resmen feshedildi.
Sonraki halifelerin pek azı birçok İslam devleti üzerinde nominal kontrol dışında bir şeye sahipti ve hiçbiri şura tarafından seçilmedi; hepsi miras yoluyla iktidara ulaştı. Müslüman din adamları, hükümdarlara boyun eğmeyi öğütledikleri gibi, hükümdarın şura ile yönetme görevini de vurgulamışlardır. Bu tavsiyeyi Kuran'dan yukarıda bahsedilen alıntılara dayandırdılar. Ayetlerde şûranın övülmeye değer olduğuna işaret edilir, ancak kime danışılması gerektiği, ne hakkında istişare edilmesi gerektiği veya anlaşamazlarsa hükümdarın mı yoksa şûranın mı galip geleceğini belirtmezler.
Şura ve çağdaş Müslüman çoğunluklu devletler
Bazı Müslüman ülkelerde şuralar anayasa veya yönetimde rol oynar. Örneğin, Pakistan'ın iki meclisli parlamentosu resmi olarak Meclis-i Şura olarak adlandırılır, ancak bu terimin çeşitli yazımlarını kullanır. Mısır'da parlamentonun üst meclisi olarak bilinir. Endonezya'daki Endonezya dilinde Majlis Permusyawaratan Rakyat denir. Musyawarat kelimesi şura/syawara'dan türetilmiştir.
Bazı monarşilerde ve dini rejimlerde, danışma rolü olan bir şura vardır. Bir monarşi olan Suudi Arabistan'da 1993 yılında bir şura konseyi kuruldu. Suudi Arabistan Şûra Meclisi adındaki bu konseyin günümüzde 150 üye vardır. Tüm gerçek iktidar, aile üyeleri tarafından seçilen kral tarafından tutulur. Aynı zamanda bir monarşi olan Umman'ın bir şura konseyi vardır; sultan tarafından atanan konsey başkanı dışındaki tüm üyeler seçimle belirlenir. Konsey sadece sultan tarafından reddedilebilecek tavsiyelerde bulunabilir.
İran'da Uzmanlar Meclisi adı verilen bir konsey, dini lideri görevden alma yetkisine sahiptir. Buna ek olarak genel bir şura, modern bir Batı parlamentosuna eşdeğer yasama yetkilerine sahiptir.
Şuralar ayrıca, 1979 İran Devrimi'nde olduğu gibi, İslam toplumlarındaki devrimlerin bir özelliği olmuştur. Devrimde şuralar işçiler tarafından oluşturulmuştur ve tasfiye edilmeden önce bir yıl boyunca ekonominin bazı kısımları üzerinde hatırı sayılır bir güce sahip olmuştur. Şuralar, benzer şekilde katılımcı demokrasinin bir biçimi olarak işlev gördükleri 1991'de Irak'taki ayaklanmaların bir özelliğiydi.
Meclis-i şura ile parlamento arasındaki benzerlik
Birçok geleneksel Sünni İslam hukukçusu, İslam'a uygun olması için bir hükûmetin, halkın değil Allah'ın egemenliğini kabul etmesi gerekse de bir tür danışma konseyi veya 'ya sahip olunması gerektiği konusunda hemfikirdir. El-Maverdi, meclis üyelerinin üç şartı yerine getirmesi gerektiğini yazmıştır: adil olmalılar, iyi bir halifeyi kötü olandan ayırt edecek kadar bilgiye sahip olmalılar ve en iyi halifeyi seçebilecek kadar akıl ve yargıya sahip olmalıdırlar. El-Maverdi ayrıca hilafet ve meclisin olmadığı acil durumlarda; insanların kendilerine bir meclis oluşturması, halife adaylarının bir listesini seçmesi ve ardından meclisin aday listesinden bir halife seçmesi gerektiğini söyledi.
Birçok çağdaş Müslüman, şura kavramını batı parlamenter demokrasisinin ilkeleriyle karşılaştırdı. Örneğin:
İslam'da şura ilkesi nedir? ... Üç temel prensibe dayanmaktadır. Birincisi, herhangi bir toplumdaki tüm insanlar, insani ve medeni haklar bakımından eşittir. İkincisi, kamu sorunlarına en iyi çözüm, çoğunluğun görüşüne göre karar vermektir. Üçüncüsü, İslam'ın ahlaki özünü oluşturan diğer üç adalet, eşitlik ve insan onuru ilkesinin ... en iyi şekilde, kişisel ve kamusal yaşamda şura yönetimi altında gerçekleşmesidir.
Diğer modern Müslüman düşünürler kendilerini demokrasiden uzaklaştırırlar. Modern ulusötesi İslamcı parti Hizb-ut Tahrir'in kurucusu , şuranın önemli olduğunu ve İslami halifeliğin "yönetim yapısının" bir parçası olduğunu, "ancak sütunlarından biri olmadığı"nı yazmıştır. Kendisine göre eğer halife, ilk dört halifeden sonra olduğu gibi fazla veya hiç dikkat etmeyerek "şurayı ihmal ederse gafil olur, ancak yönetim sistemi İslami kalır."
Çünkü İslam'da şura (istişare) hükmetmek için değil, fikir aramak içindir. Bu demokrasideki parlamenter sisteme aykırıdır.
Takiyüddin en-Nebhani'ye göre demokratik parlamenter sistem, gerçek İslami halifelik sisteminden farklı ve ondan daha aşağıdır.
Hizb-ut Tahrir anayasasına göre, gayrimüslimler bir halifeye veya başka bir yönetici memura hizmet edemez veya bu memurlara oy veremezler. Ancak meclisin bir parçası olabilirler ve "yöneticilerin yaptıkları haksız fiiller veya İslam'ın üzerlerine yanlış uygulanması konusunda şikayetler" dile getirebilirler.
Yine de Müslüman yazar Seyyid Kutub gibi diğerleri, İslami bir şuranın halifeye tavsiyede bulunması gerektiğini, ancak halifeyi seçmemesi veya denetlememesi gerektiğini savunarak daha da ileri gider. Kutub, Kuran'ın şura bölümünün bir analizinde, İslami toplumların yalnızca Allah'nın yarattığı yasalar bağlamında bit yönetici tarafından yönetilmesi gereken ve yöneticinin, yönetilenlerin en azından bir kısmına (genellikle seçkinler) danışmasını gerektirdiğini belirtti. 1950'de Kutub demokrasiyi diktatörlük lehine kınadı, Batı'da zaten iflas ettiğini ve neden Ortadoğu'ya ithal edilmesi gerektiğini sordu.
Yasa tasarısı geçirmenin bulunmadığı ancak halife seçme veya halk tarafından seçilmiş şura için istişare uygulaması, katı Afganistan İslam Emirliği tarafından benimsendi. Taliban'ın Kandehar Şura'sı meseleleri tartışırken, sonunda sözcüsü "Emir'in görüşüne o, tek başına bu görüşü benimsese bile bağlıyız" dedi.
Sovyet etimolojisi
Afganistan'da Farsça ve Daricede kelimesi 'Sovyet' (etimolojisi konsey kelimesi ile ilgilidir) anlamı için kullanılır. Tacikçede Шӯравӣ şeklinde yazılır.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ Esposito, John L., Oxford Dictionary of Islam, OUP, (2003)
- ^ "Online Qur'an Project Chapter 42". 19 Aralık 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 1 Kasım 2021.
- ^ . kuran.diyanet.gov.tr. 16 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2021.
- ^ . kuran.diyanet.gov.tr. 21 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2021.
- ^ The Kurdish Uprising & Kurdistan's Nationalist Shopfront and its Negotiations with the Baathist/Fascist Regime 2 Kasım 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., BM Blob and BM Combustion, London, July 14, 1991.
- ^ A Comrade's Testimony: A Journey to Irak, Communism No. 7, International Communist Group, April 1992
- ^ "Process of Choosing the Leader (Caliph) of the Muslims". 7 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 1 Kasım 2021.
- ^ ""The Shura principle in Islam" by Sadek Jawad Sulaiman". 24 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 1 Kasım 2021.
- ^ The System of Islam, (Nidham ul Islam) by Taqiuddin an-Nabhani 13 Eylül 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., Al-Khilafa Publications, 1423 AH - 2002 CE, p.61
- ^ The System of Islam, by Taqiuddin an-Nabhani 13 Eylül 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., p.39
- ^ Qutb, Sayyid, Tafsir Surat al-Shura (Beirut, 1973), pp.83-85; Ma'alim fi al-Tariq, p.3
- ^ Source: letter in al-Akhbar, August 8, 1952
- ^ Interview with Taliban spokesman Mullah Wakil in Arabic magazine Al-Majallah, 23 October 1996
Dış bağlantılar
- Liberal Demokrasi ve Siyasal İslam: Ortak Zemin Arayışı
- Ijtihad.org 20 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- alhewar.com 24 Temmuz 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Şura. 22 Kasım 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde . Adam Hani Walker, Birleşik Krallık'tan Karşılıklı Danışma 22 Kasım 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Bu maddedeki bilgilerin dogrulanabilmesi icin ek kaynaklar gerekli Lutfen guvenilir kaynaklar ekleyerek maddenin gelistirilmesine yardimci olun Kaynaksiz icerik itiraz konusu olabilir ve kaldirilabilir Kaynak ara Sura haber gazete kitap akademik JSTOR Nisan 2019 Bu sablonun nasil ve ne zaman kaldirilmasi gerektigini ogrenin Sura Arapca ش ور ى shura danisma icin kullanilan Arapca bir kelimedir Kuran Muslumanlari islerini birbirleriyle istisare ederek karar vermeye tesvik eder Sura ilkesi ornegin bir konsey veya referandum seklini alabilir Afganistan Devlet Baskani Hamid Karzai nin Kandehar da duzenledigi surada kabile liderleri ve dini liderler bir araya geldi Sura genellikle cami islerinin ve Islami organizasyonlarin duzenlenmesinde kullanilan ovguye deger bir faaliyet olarak bahsedilir ve parlamentolari adlandirmakla ilgili de yaygin bir terimdir 21 yuzyilda ortaya cikan bazi bilim adamlari kaynak belirtilmeli gunumuzde devlet ve topluluk olusturma amaclari icin Muslumanlar arasinda katilimci yonetim veya E Yonetim gelistirmek icin bir arac olarak suranin dijital teknolojiyle asilanmasini savunuyorlar Islam da SuraSunni Muslumanlar Islam in Musluman toplumlar icin alinan kararlarin Musluman toplulugun suralari tarafindan alinmasini gerektirdigine inanirlar Ancak geleneksel olarak emir sultan veya halife vezirlerine bakanlara danisir ve onlarin goruslerini dikkate alarak karar verirdi Sii Muslumanlar Islam in eger dogru bir sekilde atanmislarsa Seriat veya Islam hukukuna gore yonettikleri surece mevcut yoneticilere boyun egmeyi gerektirdigini soylerler Bu daha geleneksel bir yaklasimdir ve Islam tarihinin bircok yuzyilinin ozelligidir Ikisi arasindaki fark gercek olmaktan cok anlamsal gorunuyor ikincisi kararlarin istisare yoluyla alinip alinmadigina bakilmaksizin islerin mumkun olan en iyi sekilde yonetilmesini saglamak icin yoneticilerin yonetimin tum yonlerinde hesaba katilmasi gerektigini kabul eder Kuran da sura Kuran da surayla ilgili ilk soz cocugun anne sutunden kesilmesine iliskin toplu aile karari konusunda Kuran in 2 suresi 233 ayetinde bulunur Bu ayet her iki ebeveynin de cocuklarini sutten kesme konusunda karsilikli istisare ederek karar vermesini tesvik eder Kuran in 42 suresi Sura olarak adlandirilmistir Bu surenin 38 ayeti suranin basarili bir muminin ovulmeye deger yasam tarzi oldugunu bildirmektedir Sure Muslumanlarin kendi aralarinda istisare ederek karar vermeleri gerektigini belirtir Kuran der ki Rablerinin cagrisina uyarlar namazi ozenle kilarlar Isleri de aralarindaki danisma ile yurur Kendilerine verdigimiz riziktan baskalari icin harcarlar 3 surenin 159 ayeti Muhammed e bir konuda muminlerle istisare etmesini tavsiye eder Kuran der ki Sen onlara sirf Allah in lutfettigi merhamet sayesinde yumusak davrandin Eger kaba kati kalpli olsaydin hic suphesiz etrafindan dagilir giderlerdi Onlari affet onlarin bagislanmasini dile is hakkinda onlara danis karar verince de Allah a guven dogrusu Allah kendisine guvenenleri sever Ilk ayet sadece aile meseleleriyle ilgilidir Ikincisi cennete girecek insanlarin yasam tarzini onerdi ve sura ile ilgili en kapsamli ayet olarak kabul edildi Muhammed Allah in bir sey emrettigini soyledigi bir konu olmadikca bazi kararlarini takipcileriyle istisare ederek aldi Muhammed in sahabesi arasinda ona belirli bir tavsiyenin Allah dan mi yoksa ondan mi geldigini sormak yaygindi Muhammed den geldiyse fikirlerini soylemekte ozgurduler Muhammed Medine sehrini sehir icinden degil Uhud da sehir disina cikarak savunma karari gibi takipcilerinin tavsiyesi uzerine bazi zamanlar fikrini degistirdi Sura tartismalari Islam dunyasinda hukumdar tartismasiyla basladi Muhammed MS 632 de oldugunde calkantili bir toplantida halefi olarak Ebu Bekir secildi Bu toplanti konuyla yakindan ilgilenen bazi kisileri icermemektedir Ozellikle de Muhammed in kuzeni ve damadi olan Ali nin halife olmasini isteyenler daha sonra Sii olarak anilacaktirlar hala Ebu Bekir i hilafetin gayrimesru lideri olarak gormektedirler Daha sonraki yillarda Muslumanlarin hukumdari olarak Ali nin takipcileri Sii mezhebi olurken Ebu Bekir in takipcileri Sunni mezhebi haline geldi Sunni mezhebi suranin Kuran da bazi klasik hukukcular zorunlu oldugunu iddia etse de cok sayida hadiste veya Muhammed ve arkadaslarinin soz ve davranislarinin sozlu geleneklerinde tavsiye edildigine inanirlar Dort Halife dedikleri ilk dort halifenin veya Islam in yoneticilerinin cogunun sura tarafindan secildigini soylerler Bkz Muhammed in veraseti Omer ve Ali Sii mezhebi Muhammed in ilk uc halife tarafindan goz ardi edilen bir tavsiye olarak Ali nin Musluman ulusun atanmis yanilmaz hukumdari oldugunu acikca belirttigine inanir Siiler liderleri secmede suranin rolunu vurgulamazlar ancak ilahi vekilin Allah tarafindan Muhammed in soyundan Ehl i Beyt secildigine inanirlar En buyuk Sii mezhebi mevcut imamin son gunlere kadar gizlenerek gayret icinde olduguna inanir ancak yanilmaz imamlar olduguna inanilan liderleri takip eden azinlik Siileri de vardir Sura ve halifelik Imam Ali nin halifeligi sirasinda ve sonrasinda Musluman toplum ic savasa girdi Iktidar sonunda Emevi halifeleri ve ardindan Abbasi halifeleri tarafindan ele gecirildi Misir ve Endulus te bugunku Ispanya ve Portekiz ve Hint altkitasinda da rakip halifelikler vardi Osmanli Halifeligi 1924 te yeni kurulan Turkiye Buyuk Millet Meclisi tarafindan resmen feshedildi Sonraki halifelerin pek azi bircok Islam devleti uzerinde nominal kontrol disinda bir seye sahipti ve hicbiri sura tarafindan secilmedi hepsi miras yoluyla iktidara ulasti Musluman din adamlari hukumdarlara boyun egmeyi ogutledikleri gibi hukumdarin sura ile yonetme gorevini de vurgulamislardir Bu tavsiyeyi Kuran dan yukarida bahsedilen alintilara dayandirdilar Ayetlerde suranin ovulmeye deger olduguna isaret edilir ancak kime danisilmasi gerektigi ne hakkinda istisare edilmesi gerektigi veya anlasamazlarsa hukumdarin mi yoksa suranin mi galip gelecegini belirtmezler Sura ve cagdas Musluman cogunluklu devletlerBazi Musluman ulkelerde suralar anayasa veya yonetimde rol oynar Ornegin Pakistan in iki meclisli parlamentosu resmi olarak Meclis i Sura olarak adlandirilir ancak bu terimin cesitli yazimlarini kullanir Misir da parlamentonun ust meclisi olarak bilinir Endonezya daki Endonezya dilinde Majlis Permusyawaratan Rakyat denir Musyawarat kelimesi sura syawara dan turetilmistir Bazi monarsilerde ve dini rejimlerde danisma rolu olan bir sura vardir Bir monarsi olan Suudi Arabistan da 1993 yilinda bir sura konseyi kuruldu Suudi Arabistan Sura Meclisi adindaki bu konseyin gunumuzde 150 uye vardir Tum gercek iktidar aile uyeleri tarafindan secilen kral tarafindan tutulur Ayni zamanda bir monarsi olan Umman in bir sura konseyi vardir sultan tarafindan atanan konsey baskani disindaki tum uyeler secimle belirlenir Konsey sadece sultan tarafindan reddedilebilecek tavsiyelerde bulunabilir Iran da Uzmanlar Meclisi adi verilen bir konsey dini lideri gorevden alma yetkisine sahiptir Buna ek olarak genel bir sura modern bir Bati parlamentosuna esdeger yasama yetkilerine sahiptir Suralar ayrica 1979 Iran Devrimi nde oldugu gibi Islam toplumlarindaki devrimlerin bir ozelligi olmustur Devrimde suralar isciler tarafindan olusturulmustur ve tasfiye edilmeden once bir yil boyunca ekonominin bazi kisimlari uzerinde hatiri sayilir bir guce sahip olmustur Suralar benzer sekilde katilimci demokrasinin bir bicimi olarak islev gordukleri 1991 de Irak taki ayaklanmalarin bir ozelligiydi Meclis i sura ile parlamento arasindaki benzerlik Bircok geleneksel Sunni Islam hukukcusu Islam a uygun olmasi icin bir hukumetin halkin degil Allah in egemenligini kabul etmesi gerekse de bir tur danisma konseyi veya ya sahip olunmasi gerektigi konusunda hemfikirdir El Maverdi meclis uyelerinin uc sarti yerine getirmesi gerektigini yazmistir adil olmalilar iyi bir halifeyi kotu olandan ayirt edecek kadar bilgiye sahip olmalilar ve en iyi halifeyi secebilecek kadar akil ve yargiya sahip olmalidirlar El Maverdi ayrica hilafet ve meclisin olmadigi acil durumlarda insanlarin kendilerine bir meclis olusturmasi halife adaylarinin bir listesini secmesi ve ardindan meclisin aday listesinden bir halife secmesi gerektigini soyledi Bircok cagdas Musluman sura kavramini bati parlamenter demokrasisinin ilkeleriyle karsilastirdi Ornegin Islam da sura ilkesi nedir Uc temel prensibe dayanmaktadir Birincisi herhangi bir toplumdaki tum insanlar insani ve medeni haklar bakimindan esittir Ikincisi kamu sorunlarina en iyi cozum cogunlugun gorusune gore karar vermektir Ucuncusu Islam in ahlaki ozunu olusturan diger uc adalet esitlik ve insan onuru ilkesinin en iyi sekilde kisisel ve kamusal yasamda sura yonetimi altinda gerceklesmesidir Diger modern Musluman dusunurler kendilerini demokrasiden uzaklastirirlar Modern ulusotesi Islamci parti Hizb ut Tahrir in kurucusu suranin onemli oldugunu ve Islami halifeligin yonetim yapisinin bir parcasi oldugunu ancak sutunlarindan biri olmadigi ni yazmistir Kendisine gore eger halife ilk dort halifeden sonra oldugu gibi fazla veya hic dikkat etmeyerek surayi ihmal ederse gafil olur ancak yonetim sistemi Islami kalir Cunku Islam da sura istisare hukmetmek icin degil fikir aramak icindir Bu demokrasideki parlamenter sisteme aykiridir Takiyuddin en Nebhani ye gore demokratik parlamenter sistem gercek Islami halifelik sisteminden farkli ve ondan daha asagidir Hizb ut Tahrir anayasasina gore gayrimuslimler bir halifeye veya baska bir yonetici memura hizmet edemez veya bu memurlara oy veremezler Ancak meclisin bir parcasi olabilirler ve yoneticilerin yaptiklari haksiz fiiller veya Islam in uzerlerine yanlis uygulanmasi konusunda sikayetler dile getirebilirler Yine de Musluman yazar Seyyid Kutub gibi digerleri Islami bir suranin halifeye tavsiyede bulunmasi gerektigini ancak halifeyi secmemesi veya denetlememesi gerektigini savunarak daha da ileri gider Kutub Kuran in sura bolumunun bir analizinde Islami toplumlarin yalnizca Allah nin yarattigi yasalar baglaminda bit yonetici tarafindan yonetilmesi gereken ve yoneticinin yonetilenlerin en azindan bir kismina genellikle seckinler danismasini gerektirdigini belirtti 1950 de Kutub demokrasiyi diktatorluk lehine kinadi Bati da zaten iflas ettigini ve neden Ortadogu ya ithal edilmesi gerektigini sordu Yasa tasarisi gecirmenin bulunmadigi ancak halife secme veya halk tarafindan secilmis sura icin istisare uygulamasi kati Afganistan Islam Emirligi tarafindan benimsendi Taliban in Kandehar Sura si meseleleri tartisirken sonunda sozcusu Emir in gorusune o tek basina bu gorusu benimsese bile bagliyiz dedi Sovyet etimolojisiAfganistan da Farsca ve Daricede kelimesi Sovyet etimolojisi konsey kelimesi ile ilgilidir anlami icin kullanilir Tacikcede Shӯravӣ seklinde yazilir Ayrica bakinizIslami demokrasiKaynakca Esposito John L Oxford Dictionary of Islam OUP 2003 Online Qur an Project Chapter 42 19 Aralik 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 1 Kasim 2021 kuran diyanet gov tr 16 Mayis 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 1 Kasim 2021 kuran diyanet gov tr 21 Ekim 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Kasim 2021 The Kurdish Uprising amp Kurdistan s Nationalist Shopfront and its Negotiations with the Baathist Fascist Regime2 Kasim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde BM Blob and BM Combustion London July 14 1991 A Comrade s Testimony A Journey to Irak Communism No 7 International Communist Group April 1992 Process of Choosing the Leader Caliph of the Muslims 7 Temmuz 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 1 Kasim 2021 The Shura principle in Islam by Sadek Jawad Sulaiman 24 Temmuz 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 1 Kasim 2021 The System of Islam Nidham ul Islam by Taqiuddin an Nabhani 13 Eylul 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde Al Khilafa Publications 1423 AH 2002 CE p 61 The System of Islam by Taqiuddin an Nabhani 13 Eylul 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde p 39 Qutb Sayyid Tafsir Surat al Shura Beirut 1973 pp 83 85 Ma alim fi al Tariq p 3 Source letter in al Akhbar August 8 1952 Interview with Taliban spokesman Mullah Wakil in Arabic magazine Al Majallah 23 October 1996Dis baglantilarLiberal Demokrasi ve Siyasal Islam Ortak Zemin Arayisi Ijtihad org 20 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde alhewar com 24 Temmuz 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde Sura 22 Kasim 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Adam Hani Walker Birlesik Krallik tan Karsilikli Danisma 22 Kasim 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde