Gelibolu, Türkiye'nin Avrupa yakasındaki Doğu Trakya'da, kendi adını taşıyan yarımadanın güney kıyısında, Marmara Bölgesi'nin Çanakkale Boğazı'nın Avrupa tarafında, karşı kıyı Lapseki'den 3 kilometre (1,9 mi) uzaklıkta kurulu bir ilçenin adıdır.
Gelibolu | |
---|---|
![]() Çanakkale'nin Türkiye'deki konumu | |
![]() İlçe sınırları haritası | |
Ülke | Türkiye |
İl | Çanakkale |
Coğrafi bölge | Marmara Bölgesi |
İdare | |
• Kaymakam | Bekir Abacı |
• Belediye başkanı | Ali Kamil Soyuak (AK Parti) |
Yüzölçümü | |
• Toplam | 806 km² |
Rakım | 24 m |
Nüfus (2018) | |
• Toplam | 44,809 |
• Kır | 12,540 |
• Şehir | 31.041 |
Zaman dilimi | (TSİ) |
Posta kodu | 17500 |
İl alan kodu | 286 |
İl plaka kodu | 17 |
Resmî site http://www.gelibolu.bel.tr/ |
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgyTHpZMUwxWnBaWGRmYjJaZlFXNTZZV05mUTI5MlpWOHRYMGRoYkd4cGNHOXNhVjlRWlc1cGJuTjFiR0ZmTFY5RVlYSmtZVzVsYkd4bGMxOHRYMVIxY210bGVWOHRYekF4WHlVeU9EVTNNelEzTVRNNU5EWWxNamt1YW5Cbkx6STRNSEI0TFZacFpYZGZiMlpmUVc1NllXTmZRMjkyWlY4dFgwZGhiR3hwY0c5c2FWOVFaVzVwYm5OMWJHRmZMVjlFWVhKa1lXNWxiR3hsYzE4dFgxUjFjbXRsZVY4dFh6QXhYeVV5T0RVM016UTNNVE01TkRZbE1qa3VhbkJuLmpwZw==.jpg)
Tarihçe
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTloTDJFMUwwUmhjbVJoYm1Wc2JHVnpYMjFoY0RJdWNHNW5Mekl5TUhCNExVUmhjbVJoYm1Wc2JHVnpYMjFoY0RJdWNHNW4ucG5n.png)
Adı, Yunancada "Güzel Şehir" anlamına gelen Kallipolis'ten gelir.Makedon şehri Kallipolis, MÖ 5. yüzyılda kuruldu. Bir deniz üssü olarak Kallipolis'in zengin bir tarihi vardır.
Ancak ilçe geçmişinin Troya kenti kadar eski olduğu varsayılmaktadır. Yörenin eski adı "Critote"dir. Antik Çağ'da Keltler tarafından iskan edildiği için Eski Yunanca'da "Galliopolis" olarak adlandırılmıştır: Galli (Kelt) + polis (şehir) = Keltler'in şehri. Bu isim, Türkçeye de Gelibolu olarak geçmiştir.
Günümüzde Fransa, Belçika, İsviçre ve Ren kıyılarını içine alan bölgeyi ele geçirmiş ve Romalılar tarafından bu bölgeye Galya, halkına da Galatlar adı verilmiş.
Galatlar olarak adlandırılan bu savaşçı halk MÖ 281 yıllarında 'nın içinde bulunduğu bocalama döneminde Balkanlar'a, Çanakkale ve boğazlar üzerinden Anadolu'ya geçmişler. MÖ 278 yılında Anadolu'da Sakarya ve Kızılırmak havzasını kapsayan bölgeye de "Galatia" adı verilmiş.
İmparator I. Justinianus Gelibolu'yu güçlendirdi ve hâlâ bugün bile bazı Bizans kalıntılarının görülebildiği, mısır ve şarap önemli askeri depolar kurdu.
1204'teki Latinler tarafından Konstantinopolis'in alınması sonrasında Gelibolu Venedik Cumhuriyeti'nin hakimiyetine geçti. 1204'ten 1235'e kadar Venedik Cumhuriyeti bölgeyi yönetti. 1294'te Cenevizli’ler civardaki bir Venedik kuvvetini yendi.
1306'da Roger de Flor idaresindeki Almogavarlar'dan oluşan bir Katalan Bölüğü Geliboluya yerleşti ve liderlerinin ölümünden sonra neredeyse tüm vatandaşları katletti. Venedik ve Bizans İmparatorluğu'nun müttefik birlikleri şehri kuşattı ama tahkimatları dağıttıktan sonra 1307'de geri çekildiler.
Bizans İmparatorluğu bölgeyi 1356'ya kadar yönetti.
Osmanlı çağı
Osmanlı İmparatorluğu'nun Gelibolu'yu fethi
1 ve 2 Mart 1354 gecesi, güçlü bir deprem Gelibolu'yu ve surlarını tahrip edip savunmasını zayıflattı. 1354'teki yıkıcı depreminden bir ay sonra Osmanlılar Gelibolu'yu kuşatıp fethetti. Gelibolu, böylece Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa'daki ilk kalesi oldu. Sultan I. Bayezid (1389–1403) Gelibolu'da hâlâ görülen bir kale ve kule inşa ettirdi.
1366'da Bizans lehine gerçekleştirilen Savoyard Haçlı Seferi'nde Gelibolu Bizans tarafından geri alındı ama Eylül 1376'da Osmanlılar tarafından yeniden kuşatılan Gelibolu'yu Osmanlılar geri aldı. Gelibolu'da yaşayan Yunanlar'ın ise kalıp gündelik hayatlarına devam etmelerine izin verildi.
1416'da Pietro Loredan komutasındaki Venedikliler Türkleri yendi.
Gelibolu'da İslami yazarlar Ahmed Bican (ö. 1466) ve kardeşi Mehmed Bican'ın (ö. 1451) mezarları da bulunmaktadır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlqTDJNM0wwZGxiR2xpYjJ4MVh5VkRNeVU0TjBGT1FVdExRVXhGWHkxZmNHRnViM0poYldsdlh5VXlPREVsTWprdWFuQm5Mekl5TUhCNExVZGxiR2xpYjJ4MVh5VkRNeVU0TjBGT1FVdExRVXhGWHkxZmNHRnViM0poYldsdlh5VXlPREVsTWprdWFuQm4uanBn.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTg0THpnNEwwZGxiR2xpYjJ4MVh5VkRNeVU0TjBGT1FVdExRVXhGWHkxZmNHRnViM0poYldsdkxtcHdaeTh5TWpCd2VDMUhaV3hwWW05c2RWOGxRek1sT0RkQlRrRkxTMEZNUlY4dFgzQmhibTl5WVcxcGJ5NXFjR2M9LmpwZw==.jpg)
19. yüzyılda Gelibolu (Osmanlıca: گلیبولو, Edirne Vilayeti içinde Rumlar, Türkler, Ermeniler ve Yahudilerden oluşan yaklaşık otuz bin nüfuslu bir ilçeydi.
Edirne Vilayet Matbaası Müdürü Şevket Dağdeviren'in yazdığı 1892 tarihli salnameye göre;
Gelibolu Sancağı'na bağlı olan, Gelibolu'dan başlayarak İstanbul civarında son bulan bu coğrafyaya eskiden “Trasya” adı verilirdi. Sancak olarak 6457 evde 25889 Müslüman, 13831 evde 64029 Gayrimüslim, toplamda 89918 nüfus vardır. Gelibolu kazası, Eceabat ve Evreşe adlı iki resmi, Bolayır ve Tayfur adlı iki fahri nahiye müdürlüğü ve kaza olarak 3608 evde 13691 Müslüman, 4768 evde 21780 Rum, 188 evde 1032 Bulgar ve 210 evde 1756 Yahudi, toplamda 38259 nüfusa sahiptir. Eski eserlerden, iç limanda onarılan bir havuz ve bir kule, 12 cami, 4 mescit, 2 medrese, 1 Dar-ül kur'a, 1 lise, 7 ilkokul, 1 kütüphane, 6 kilise, 2 havra, 11 tekke, Abdülhamit tarafından genişletilmiş bir Mevlevîhane, 1 muvakkithane, saat kulesi, hükûmet konağı, adliye, belediye, jandarma, askeri karantina daireleri, gazino, gazhane, reji dairesi, 10 fabrika, 1 otel, 4 han, 7 hamam, 19 yel değirmeni, 1 kiremithane ve Hamidiye adında bir asker hastanesi vardır. Gelibolu kasabasında 22 el tezgahı vardır. Bunların 3'ünde yılda 3.000 zira kazmir, diğer 19'unda yılda 112.000 zira yelken bezi dokunur.
Kırım Savaşı (1853–1856)
1854'te Kırım Savaşı sırasında Gelibolu'da İngiliz ve Fransız kuvvetlerinin önemli bir kampı vardı ve Gelibolu limanı batı Akdeniz ile İstanbul arasında bir mola yeriydi.
Mart 1854'te İngiliz ve Fransız mühendisler, yarımadayı olası Rus saldırısına karşı korumak ve Akdeniz yolunun kontrolünü güvenceye almak için 11.5 km boyunda bir savunma hattı inşa etti.:414
Ulaşım
Trakya'dan yarımadaya yalnızca Keşan'dan ana yolla veya Tekirdağ, Şarköy'den küçük dağ yollarından ve Anadolu'dan Lapseki'den Gelibolu'ya ve Çanakkale'den Eceabat'a vapurla veya 1915 Çanakkale Köprüsü'nden geçerek ulaşılır.
Gökçeada'dan (Yunanca: "İmbros") Gelibolu'ya vapurla ulaşılır.
Nüfus
Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
---|---|---|---|
1927 | 13.632 | 5.445 | 8.187 |
1935 | 19.871 | 6.637 | 13.234 |
1940 | 44.300 | 12.713 | 31.587 |
1945 | 54.097 | 16.496 | 37.601 |
1950 | 31.197 | 9.893 | 21.304 |
1955 | 35.613 | 12.341 | 23.272 |
1960 | 36.453 | 12.945 | 23.508 |
1965 | 35.431 | 12.945 | 22.486 |
1970 | 36.909 | 14.716 | 22.193 |
1975 | 35.288 | 13.466 | 21.822 |
1980 | 37.199 | 14.721 | 22.478 |
1985 | 40.013 | 16.715 | 23.298 |
1990 | 40.020 | 18.670 | 21.350 |
2000 | 46.226 | 23.127 | 23.099 |
2007 | 47.252 | 31.246 | 16.006 |
2008 | 44.623 | 27.160 | 17.463 |
2009 | 45.853 | 28.989 | 16.864 |
2010 | 44.697 | 28.326 | 16.371 |
2011 | 45.327 | 30.273 | 15.054 |
2012 | 44.315 | 29.998 | 14.317 |
2013 | 43.345 | 27.927 | 15.418 |
2014 | 44.851 | 28.962 | 15.889 |
2015 | 44.131 | 29.151 | 14.980 |
2016 | 43.886 | 29.276 | 14.610 |
2017 | 44.079 | 29.843 | 14.236 |
2018 | 44.809 | 30.341 | 14.468 |
2019 | 44.346 | 30.394 | 13.952 |
2020 | 43.581 | 31.041 | 12.540 |
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlqTDJNMkwwZGhiR3hwY0c5c2FWOXdaVzVwYm5OMWJHRmZabkp2YlY5emNHRmpaUzV3Ym1jdk1qSXdjSGd0UjJGc2JHbHdiMnhwWDNCbGJtbHVjM1ZzWVY5bWNtOXRYM053WVdObExuQnVadz09LnBuZw==.png)
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ a b c d e f g
Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "Gallipoli". Encyclopædia Britannica. 11 (11. bas.). Cambridge University Press. s. 420.
- ^ Καλλίπολις 7 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, at Perseus project
- ^ a b Callipolis 29 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde . in the New Advent Encyclopedia
- ^ Crowley, Roger. 1453: The Holy War for Constantinople and the Clash of Islam and the West. New York: Hyperion, 2005. p 31 .
- ^
Önceki cümlelerden biri veya birkaçı şu anda kamu malı olan yayından metin içerir:
Herbermann, Charles, (Ed.) (1913). "Callipolis". Katolik Ansiklopedi (İngilizce). New York: Robert Appleton Company.
- ^ Kazancıgil Ratip, Gökçe Nilüfer, Dağdevirenzade M. Şevket Bey'in Edirne Tarihi ve Balkan Savaşı Anıları, Türk Kütüphaneciler Derneği Edirne Şubesi Yayınları, 2005 Edirne
- ^ . 22 Şubat 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2006.
- ^ . victorianweb.org. 28 Kasım 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Porter, Maj Gen Whitworth (1889). History of the Corps of Royal Engineers Vol I. Chatham: The Institution of Royal Engineers.
- ^ . "Fasikül I: Mufassal Neticeler İcmal Tabloları" (PDF). 28 Teşrinevvel 1927 Umumî Nüfus Tahriri. DİE. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2021.
- ^ . (PDF). 20 İlkteşrin 1935 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 20 İlkteşrin 1940 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2016.
- ^ . (PDF). 21 Ekim 1945 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 22 Ekim 1950 Umumi Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 23 Ekim 1955 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 23 Ekim 1960 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
- ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
- ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
- ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015.
- ^ a b c d e f
- "Merkezi Dağıtım Sistemi" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016.
- "Gelibolu Nüfusu - Çanakkale". nufusu.com. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021.
- "Çanakkale Gelibolu Nüfusu". nufusune.com.
Dış bağlantılar
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Gelibolu Turkiye nin Avrupa yakasindaki Dogu Trakya da kendi adini tasiyan yarimadanin guney kiyisinda Marmara Bolgesi nin Canakkale Bogazi nin Avrupa tarafinda karsi kiyi Lapseki den 3 kilometre 1 9 mi uzaklikta kurulu bir ilcenin adidir GeliboluIlceCanakkale nin Turkiye deki konumuIlce sinirlari haritasiUlkeTurkiyeIlCanakkaleCografi bolgeMarmara BolgesiIdare KaymakamBekir Abaci Belediye baskaniAli Kamil Soyuak AK Parti Yuzolcumu Toplam806 km Rakim24 mNufus 2018 Toplam44 809 Kir12 540 Sehir31 041Zaman dilimiUTC 03 00 TSI Posta kodu17500Il alan kodu286Il plaka kodu17Resmi site http www gelibolu bel tr Anzak Koyu GeliboluTarihceCanakkale Lapseki ve Gelibolu nun oldugu Canakkale Bogazi nin haritasi Adi Yunancada Guzel Sehir anlamina gelen Kallipolis ten gelir Makedon sehri Kallipolis MO 5 yuzyilda kuruldu Bir deniz ussu olarak Kallipolis in zengin bir tarihi vardir Ancak ilce gecmisinin Troya kenti kadar eski oldugu varsayilmaktadir Yorenin eski adi Critote dir Antik Cag da Keltler tarafindan iskan edildigi icin Eski Yunanca da Galliopolis olarak adlandirilmistir Galli Kelt polis sehir Keltler in sehri Bu isim Turkceye de Gelibolu olarak gecmistir Gunumuzde Fransa Belcika Isvicre ve Ren kiyilarini icine alan bolgeyi ele gecirmis ve Romalilar tarafindan bu bolgeye Galya halkina da Galatlar adi verilmis Galatlar olarak adlandirilan bu savasci halk MO 281 yillarinda nin icinde bulundugu bocalama doneminde Balkanlar a Canakkale ve bogazlar uzerinden Anadolu ya gecmisler MO 278 yilinda Anadolu da Sakarya ve Kizilirmak havzasini kapsayan bolgeye de Galatia adi verilmis Imparator I Justinianus Gelibolu yu guclendirdi ve hala bugun bile bazi Bizans kalintilarinin gorulebildigi misir ve sarap onemli askeri depolar kurdu 1204 teki Latinler tarafindan Konstantinopolis in alinmasi sonrasinda Gelibolu Venedik Cumhuriyeti nin hakimiyetine gecti 1204 ten 1235 e kadar Venedik Cumhuriyeti bolgeyi yonetti 1294 te Cenevizli ler civardaki bir Venedik kuvvetini yendi 1306 da Roger de Flor idaresindeki Almogavarlar dan olusan bir Katalan Bolugu Geliboluya yerlesti ve liderlerinin olumunden sonra neredeyse tum vatandaslari katletti Venedik ve Bizans Imparatorlugu nun muttefik birlikleri sehri kusatti ama tahkimatlari dagittiktan sonra 1307 de geri cekildiler Bizans Imparatorlugu bolgeyi 1356 ya kadar yonetti Osmanli cagi Osmanli Imparatorlugu nun Gelibolu yu fethi 1 ve 2 Mart 1354 gecesi guclu bir deprem Gelibolu yu ve surlarini tahrip edip savunmasini zayiflatti 1354 teki yikici depreminden bir ay sonra Osmanlilar Gelibolu yu kusatip fethetti Gelibolu boylece Osmanli Imparatorlugu nun Avrupa daki ilk kalesi oldu Sultan I Bayezid 1389 1403 Gelibolu da hala gorulen bir kale ve kule insa ettirdi 1366 da Bizans lehine gerceklestirilen Savoyard Hacli Seferi nde Gelibolu Bizans tarafindan geri alindi ama Eylul 1376 da Osmanlilar tarafindan yeniden kusatilan Gelibolu yu Osmanlilar geri aldi Gelibolu da yasayan Yunanlar in ise kalip gundelik hayatlarina devam etmelerine izin verildi 1416 da Pietro Loredan komutasindaki Venedikliler Turkleri yendi Gelibolu da Islami yazarlar Ahmed Bican o 1466 ve kardesi Mehmed Bican in o 1451 mezarlari da bulunmaktadir Gelibolu limanindan bir manzaraLiman yakinindaki tarihi binalar 19 yuzyilda Gelibolu Osmanlica گلیبولو Edirne Vilayeti icinde Rumlar Turkler Ermeniler ve Yahudilerden olusan yaklasik otuz bin nufuslu bir ilceydi Edirne Vilayet Matbaasi Muduru Sevket Dagdeviren in yazdigi 1892 tarihli salnameye gore Gelibolu Sancagi na bagli olan Gelibolu dan baslayarak Istanbul civarinda son bulan bu cografyaya eskiden Trasya adi verilirdi Sancak olarak 6457 evde 25889 Musluman 13831 evde 64029 Gayrimuslim toplamda 89918 nufus vardir Gelibolu kazasi Eceabat ve Evrese adli iki resmi Bolayir ve Tayfur adli iki fahri nahiye mudurlugu ve kaza olarak 3608 evde 13691 Musluman 4768 evde 21780 Rum 188 evde 1032 Bulgar ve 210 evde 1756 Yahudi toplamda 38259 nufusa sahiptir Eski eserlerden ic limanda onarilan bir havuz ve bir kule 12 cami 4 mescit 2 medrese 1 Dar ul kur a 1 lise 7 ilkokul 1 kutuphane 6 kilise 2 havra 11 tekke Abdulhamit tarafindan genisletilmis bir Mevlevihane 1 muvakkithane saat kulesi hukumet konagi adliye belediye jandarma askeri karantina daireleri gazino gazhane reji dairesi 10 fabrika 1 otel 4 han 7 hamam 19 yel degirmeni 1 kiremithane ve Hamidiye adinda bir asker hastanesi vardir Gelibolu kasabasinda 22 el tezgahi vardir Bunlarin 3 unde yilda 3 000 zira kazmir diger 19 unda yilda 112 000 zira yelken bezi dokunur Kirim Savasi 1853 1856 Yakl 1880 lerde Gelibolu limani 1854 te Kirim Savasi sirasinda Gelibolu da Ingiliz ve Fransiz kuvvetlerinin onemli bir kampi vardi ve Gelibolu limani bati Akdeniz ile Istanbul arasinda bir mola yeriydi Mart 1854 te Ingiliz ve Fransiz muhendisler yarimadayi olasi Rus saldirisina karsi korumak ve Akdeniz yolunun kontrolunu guvenceye almak icin 11 5 km boyunda bir savunma hatti insa etti 414UlasimTrakya dan yarimadaya yalnizca Kesan dan ana yolla veya Tekirdag Sarkoy den kucuk dag yollarindan ve Anadolu dan Lapseki den Gelibolu ya ve Canakkale den Eceabat a vapurla veya 1915 Canakkale Koprusu nden gecerek ulasilir Gokceada dan Yunanca Imbros Gelibolu ya vapurla ulasilir NufusYil Toplam Sehir Kir1927 13 632 5 445 8 1871935 19 871 6 637 13 2341940 44 300 12 713 31 5871945 54 097 16 496 37 6011950 31 197 9 893 21 3041955 35 613 12 341 23 2721960 36 453 12 945 23 5081965 35 431 12 945 22 4861970 36 909 14 716 22 1931975 35 288 13 466 21 8221980 37 199 14 721 22 4781985 40 013 16 715 23 2981990 40 020 18 670 21 3502000 46 226 23 127 23 0992007 47 252 31 246 16 0062008 44 623 27 160 17 4632009 45 853 28 989 16 8642010 44 697 28 326 16 3712011 45 327 30 273 15 0542012 44 315 29 998 14 3172013 43 345 27 927 15 4182014 44 851 28 962 15 8892015 44 131 29 151 14 9802016 43 886 29 276 14 6102017 44 079 29 843 14 2362018 44 809 30 341 14 4682019 44 346 30 394 13 9522020 43 581 31 041 12 540Saros un uzaydan cekilmis fotografiAyrica bakinizGelibolu Yarimadasi Tarihi Milli Parki Canakkale SavaslariKaynakca a b c d e f g Chisholm Hugh Ed 1911 Gallipoli Encyclopaedia Britannica 11 11 bas Cambridge University Press s 420 Kallipolis 7 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde Henry George Liddell Robert Scott A Greek English Lexicon at Perseus project a b Callipolis 29 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde in the New Advent Encyclopedia Crowley Roger 1453 The Holy War for Constantinople and the Clash of Islam and the West New York Hyperion 2005 p 31 1 4013 0850 3 Onceki cumlelerden biri veya birkaci su anda kamu mali olan yayindan metin icerir Herbermann Charles Ed 1913 Callipolis Katolik Ansiklopedi Ingilizce New York Robert Appleton Company Kazancigil Ratip Gokce Nilufer Dagdevirenzade M Sevket Bey in Edirne Tarihi ve Balkan Savasi Anilari Turk Kutuphaneciler Dernegi Edirne Subesi Yayinlari 2005 Edirne 22 Subat 2006 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Ekim 2006 victorianweb org 28 Kasim 2002 tarihinde kaynagindan arsivlendi Porter Maj Gen Whitworth 1889 History of the Corps of Royal Engineers Vol I Chatham The Institution of Royal Engineers Fasikul I Mufassal Neticeler Icmal Tablolari PDF 28 Tesrinevvel 1927 Umumi Nufus Tahriri DIE Erisim tarihi 28 Mayis 2021 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link PDF 20 Ilktesrin 1935 Genel Nufus Sayimi DIE 2 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 20 Ilktesrin 1940 Genel Nufus Sayimi DIE 20 Ekim 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 20 Ekim 2016 PDF 21 Ekim 1945 Genel Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 22 Ekim 1950 Umumi Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 23 Ekim 1955 Genel Nufus Sayimi DIE 2 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 23 Ekim 1960 Genel Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 19 Subat 2021 1965 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1970 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1975 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1980 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1985 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1990 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2000 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2007 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2008 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2009 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2010 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2011 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2012 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 20 Subat 2013 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 8 Mart 2013 2013 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 15 Subat 2014 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 15 Subat 2014 2014 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 10 Subat 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 10 Subat 2015 a b c d e f Merkezi Dagitim Sistemi html Dogrudan bir kaynak olmayip ilgili veriye ulasmak icin sorgulama yapilmalidir Turkiye Istatistik Kurumu Erisim tarihi 13 Nisan 2016 Gelibolu Nufusu Canakkale nufusu com Erisim tarihi 5 Subat 2021 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Canakkale Gelibolu Nufusu nufusune com Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Dis baglantilar