Pertek, Tunceli iline bağlı bir ilçedir.
Pertek | |
---|---|
![]() Resmin solunda Çelebi Ali Camii (16. yüzyıl) ile birlikte Pertek manzarası görülmektedir. Arka planda Keban Gölü var. | |
![]() Türkiye'de yeri | |
![]() İlçe sınırları haritası | |
Ülke | Türkiye |
İl | Tunceli |
Coğrafi bölge | Doğu Anadolu Bölgesi |
İdare | |
• Kaymakam | Ahmet Coşkun |
• Belediye başkanı | Recai Vural (AK Parti) |
Yüzölçümü | |
• Toplam | 947 km² |
Rakım | 1100 m |
Nüfus (2018) | |
• Toplam | 11,669 |
• Kır | 4,828 |
• Şehir | 6.237 |
Zaman dilimi | (TSİ) |
Posta kodu | 62500 |
İl alan kodu | 0428 |
İl plaka kodu | 62 |
Resmî site www.pertek.bel.tr |
Tunceli ilinin güneyinde yer alır. Elazığ il sınırları ile arasındaki Keban Baraj Gölü ile ayrılmaktadır.
Köken bilimi
Evliya Çelebi'nin Seyahatname'sinde şehrin isminin Moğolca karakuş anlamına gelen "per-teng" den geldiğini belirterek "Pertek kalesi üzerinde tunçtan bir karakuş heykeli vardır. Her yıl Nevruz gününde, kanat çırpıp bütün Ekrad (Kürtler) ve Mığdisi kavimlerini bu şehrin pazarına toplamak için işaret verirmiş. Bunun içinde bu şehre Pertek denirmiş, Halid Bin Velid bu şehri ele geçirince bu heykeli yıkmış ancak kalenin üzerinde heykelin yeri hala belli olmakta" diye bahsetmiştir. Bununla birlikte, Pertek ilçesinde mahalle ve bazı köy adlarının halk tarafından hâlen Ermenice isimleriyle zikredilmesi (Şebşebik, Sağmınik, Sıptınik, Şorğu, Titenik, Xirnik, Margek, Axzunik, Horik,...), Pertek adının aslında Ermenice olduğu ve "Kalecik" anlamına geldiği iddiasına da kanıt olarak sunulmuştur.
Tarihçe
Pertek'in içinde bulunduğu Fırat'ın kuzeyindeki bölgede, Cilalı Taş Devrinden itibaren yerleşim başlamıştır. MÖ 2. bine ait Hitit kayıtlarında, bölgenin İşuwa Krallığı hakimiyetinde olduğu görülmektedir. MÖ 1600'den itibaren Hitit saldırılarına maruz kalan bölge, MÖ 1350 gibi Hitit vassalı olan krallar tarafından yönetilmeye başlandı. Hititlerden sonra Asur egemenliğine giren bölge, Sophane adıyla anılmaya başlanmış ve MÖ 8. yüzyıl gibi Urartular'ın hakimiyetine girmiştir. Pertek kalesinin bu dönemde inşa edildiği değerlendirilmektedir. Urartular'ın yıkılması akabinde MÖ 6. yüzyılda Ahameniş İmparatorluğu bölgeyi ele geçirmiştir. Ahamenişler döneminde bölge Ermenistan Satraplığı içerisinde yer almıştır. MÖ 331'de Makedon Kralı Büyük İskender'in Ahamenişleri ortadan kaldırmasıyla bölgede Makedonlar'a karşı gelen Pers soylusu olan I. Ariotres tarafından kurulan Kapadokyo Krallığı hakimiyeti başlamıştır. İskender'in ölümünden sonra bölgede Selevkoslar'a tabi krallıklar hüküm sürse de, Selevkoslar'ın Romalılar'a mağlup olmasından sonra MÖ 188'de yapılan Apamea Antlaşması sonrasındaki otorite boşluğu akabinde Ermeni satrapları bölgeyi bağımsız olarak yönetmeye başlamıştır. MÖ 1. yüzyıl başların Roma-Part mücadelesine sahne olan bölge MÖ 55 yılında kesin olarak Roma hakimiyetine katılmıştır. Roma'nın bölünmesiyle Bizans topraklarında kalan yerleşim, 6. ve 7. yüzyıllarda Bizans-Sasani savaşlarına sahne olmuş ve sık sık el değiştirmiştir. Sasaniler'in yıkılmasıyla Pertek'te, Emevi ve Abbasi hakimiyeti görülmüştür. Evliya Çelebi seyahatnamesinde Pertek Kalesinin Halid Bin Velid tarafından ele geçirildiği belirtilmiştir.
Pertek ve çevresinde yeniden Bizans egemenliği tesis edildiğinde Pertek kalesi ve yerleşimi Bizans kaynaklarında geçmemiştir. Bu durum yerleşim ve kalesinin önemli bir konuma sahip olmadığını düşündürmektedir. Bardas Skleros ve Bardas Fokas (genç) isyanı sonrasında yaşanan otorite boşluğu, bölgede karışıklık dönemini başlatmıştır. 1071 yılındaki Malazgirt Meydan Muharebesi sonrası Türk akınlarına maruz kalan bölgede Philaretos Brachamios adlı Bizans generali bir süre hakimiyet kursa da 1086/87 gibi Çubuk Bey tarafından ele geçirilmiş ve 1113'e kadar Çubukoğulları Beyliği egemenliğinde kalmıştır. Bu tarihten sonra Mengücekler'in egemenliğine gire Pertek, 1226'da Anadolu Selçuklularının topraklarına katılmıştır. 1243 yılındaki Kösedağ Muharebesi Pertek ve çevresi Moğol hakimiyetine girmiştir. 1340'da Eretna Beyliği, 1379'da Erzincan Beyliği ve sonrasında Timurlular döneminde yerel beyler hakimiyetindeki Pertek, 1433-35 arasında Akkoyunlarca ele geçirilmiştir. Akkoyunlular'ın yıkılmasının akabinde Nur Ali Halife tarafından Pertek yerleşimi Safeviler'in hakimiyetine katılmıştır. 1514 yılında gerçekleşen Çaldıran Muharebesi sonrasında Osmanlı-Safevi mücadelesine sahne olan Pertek, Ovacık Muharebesi akabinde Osmanlı hakimiyetine girmiştir.
Pertek Osmanlı idaresine geçince, Pertek'in de yer aldığı Çemişgezek sancağının yönetimi Pir Hüseyin Bey'e ölümüne kadar verilmiştir. 1518, 1530 ve 1541 tahrirlerinde Çemişgezek sancağının nahiyesi olan Pertek, 1541 yılı sonrasında müstakil sancak haline getirilerek Pir Hüseyin Beyin oğullarından Rüstem Bey ve onun nesline yurtluk-ocaklık olarak verilmiştir.
Diyarbekir Vilayeti'nin 3811 numaralı Ağustos 1691 tarihli Cizye Defteri'nde; Çaharsancak'ın Pertek kazasının merkezinde, yerleşik 38 ve sonradan gelen 24 olmak üzere 62 Gayrimüslüm erkek kaydedilmiştir. Aynı defterde, merkez ve bağlı 11 köy dahil olmak üzere o dönemki Pertek kazasının tümünde ise 314 Gayrimüslim kaydedilmiştir. Ocaklık statüsü kaldırıldıktan sonra kaza merkezi konumunda olan Pertek, 1888 tarihinde Hozat merkez olmak üzere kurulan Dersim sancağına bağlıdır. 1892 yılında ise yerleşim, Çarsancak kazasının nahiyesi konumundadır. Pertek ilk olarak 1907 yılında isyancı aşiretlerin saldırısıyla karşılamış, 1916 yılındaki Dersim ayaklanmaları sırasında isyancı aşiretlerce ele geçirilerek yağmalanmıştır. 1916'da Tunceli vilayeti kurulunca Tunceli'nin ilçesi durumuna gelen Pertek, 1937 yılında diğer ilçelerle birlikte Elazığ'dan yönetilmeye başlanmıştır. 1947'de Tunceli'nin tekrar il olarak teşekkülü ile birlikte Pertek de diğer ilçelerle birlikte Tunceli ilinin bir ilçesi durumuna gelmiştir.
Nüfus
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh6THpNNEwxQmxjblJsYXk1cWNHY3ZNakl3Y0hndFVHVnlkR1ZyTG1wd1p3PT0uanBn.jpg)
2007 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre toplam 11.869 kişinin yaşadığı Pertek'te nüfusun %50,82'si ilçe merkezinde, %49,18'i ise köylerde yaşamaktadır. Nüfusun cinsiyete göre dağılımına bakıldığında toplam erkek nüfusun 6.165, toplam kadın nüfusun ise 5.704 olduğu görülmektedir.
İlçe nüfusunda özellikle 1990 yılından sonra büyük oranda düşme olduğu görülmektedir. Genellikle göçler, yakınlığı sebebiyle Elazığ'a yapılmaktadır. Bu düşüşün en büyük sebebi işsizliğin yol açtığı geçim sıkıntısıdır.
Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
---|---|---|---|
Pertek ilçesi (Elâzığ) | |||
1927 | 13.992 | 2.108 | 11.884 |
1935 | 16.522 | 2.131 | 14.391 |
Pertek ilçesi (Tunceli) | |||
1940 | 13.745 | 2.469 | 11.276 |
1945 | 14.556 | 2.527 | 12.029 |
1950 | 16.310 | 2.581 | 13.729 |
1955 | 18.187 | 2.810 | 15.377 |
1960 | 20.366 | 3.069 | 17.297 |
1965 | 22.993 | 3.578 | 19.415 |
1970 | 22.516 | 3.627 | 18.889 |
1975 | 22.550 | 4.176 | 18.374 |
1980 | 21.562 | 4.394 | 17.168 |
1985 | 21.449 | 5.031 | 16.418 |
1990 | 18.833 | 5.428 | 13.405 |
2000 | 13.199 | 5.737 | 7.462 |
2007 | 11.869 | 6.032 | 5.837 |
2008 | 13.079 | 7.496 | 5.583 |
2009 | 11.695 | 6.341 | 5.354 |
2010 | 11.158 | 5.882 | 5.276 |
2011 | 11.839 | 6.619 | 5.220 |
2012 | 12.198 | 7.077 | 5.121 |
2013 | 11.934 | 6.568 | 5.366 |
2014 | 11.699 | 6.553 | 5.146 |
2015 | 11.466 | 6.465 | 5.001 |
2016 | 11.034 | 6.204 | 4.830 |
2017 | 10.977 | 6.214 | 4.763 |
2018 | 11.669 | 6.626 | 5.043 |
2019 | 11.063 | 6.230 | 4.833 |
2020 | 11.065 | 6.237 | 4.828 |
Ekonomi
Bu alt başlığın genişletilmesi gerekiyor. Sayfayı düzenleyerek yardımcı olabilirsiniz. |
Hayvancılık, tarım ve Keban Baraj Gölü üzerindeki feribot işletmeciliği ilçeye önemli bir ekonomik getiri sağlamaktadır. Arpa, buğday, şeker pancarı ve nohut gibi tarım faaliyetlerinin yanı sıra, süt, peynir, kırmızı et, bal ve yumurta üretimiyle hayvancılık, ilçe ekonomisinin başlıca gelir kaynağıdır.
Eğitim ve sağlık
Pertek ilçesinde 2020 yılı itibarıyla; 1 anaokul, 6 ilkokul, 2 ortaokul, 3 lise ve 1 halk eğitim merkezi ve 1 akşam sanat okulu bulunmaktadır. Yükseköğrenim olarak ise, Munzur Üniversitesine bağlı Sakine Genç Meslek Yüksekokulu bulunmaktadır. İlçede sağlık tesisi olarak 1 adet devlet hastanesi vardır.
Ulaşım
Elazığ il merkezine en yakın ilçe olan Pertek, Keban baraj gölü üzerinde feribot işletmeciliğine sahiptir. Elazığ il merkezine önce feribot ve ardından araçla 26 km mesafede, Tunceli il merkezine ise karayoluyla 47 km mesafededir.
Kaynakça
- ^ Seyahatname 3. cilt sayfa 1439
- ^ Kahraman, Seyit Ali; Dağlı, Yücel (1999). (PDF). Topkapı Sarayı Kütüphanesi Bağdat 305 Numaralı Yazmanın Transkripsiyonu - Dizini. Yapı Kredi Yayınları. s. 198. 26 Nisan 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2020.
- ^ İsmail Beşikçi (Hrsg): Resmî Tarih Tartışmaları 6: Resmî Tarihte Kürtler, s. 110
- ^ Danık, Ertuğrul (2005). (PDF). Vakıflar Dergisi, 29. FSM Vakıf Üniversitesi Akademik Arşiv Sistemi. ss. 397-428. 15 Nisan 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2021.
- ^ Ünal, Mehmet Ali (1992). "XVI. Yüzyılda Çemişgezek Sancağı -İdari Yapısı-". Osmanlı Araştırmaları. 12 (12). DergiPark. ss. 383,389. 15 Nisan 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 15 Nisan 2021.
- ^ Koçak, Zülfiye (2017). (PDF). OTAM, 41. Ankara Üniversitesi. ss. 199,200. 14 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2021.
- ^ Taş, Erhan (2020). . Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19. DergiPark. ss. 169,170. 12 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2021.
- ^ Halaçoğlu, Ahmet (1994). . İslam Ansiklopedisi. Cilt 10. TDV İslam Ansiklopedisi. ss. 552-554. 15 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2021.
- ^ . 31 Mart 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2009.
- ^ . 12 Nisan 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2009.
- ^ "Fasikül I: Mufassal Neticeler İcmal Tabloları" (PDF). 28 Teşrinevvel 1927 Umumî Nüfus Tahriri. DİE. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2021.
- ^ (PDF). 20 İlkteşrin 1935 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 20 İlkteşrin 1940 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2016.
- ^ . (PDF). 21 Ekim 1945 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 22 Ekim 1950 Umumi Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 23 Ekim 1955 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . (PDF). 23 Ekim 1960 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
- ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
- ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
- ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015.
- ^ a b c d e f
- "Merkezi Dağıtım Sistemi" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016.
- "Pertek Nüfusu - Tunceli". nufusu.com. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021.
- "Tunceli Pertek Nüfusu". nufusune.com.
Dış bağlantılar
Wikimedia Commons'ta Pertek ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
- Pertek Kaymakamlığı12 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Pertek Belediyesi31 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Pertek Tunceli iline bagli bir ilcedir PertekIlceResmin solunda Celebi Ali Camii 16 yuzyil ile birlikte Pertek manzarasi gorulmektedir Arka planda Keban Golu var Turkiye de yeriIlce sinirlari haritasiUlkeTurkiyeIlTunceliCografi bolgeDogu Anadolu BolgesiIdare KaymakamAhmet Coskun Belediye baskaniRecai Vural AK Parti Yuzolcumu Toplam947 km Rakim1100 mNufus 2018 Toplam11 669 Kir4 828 Sehir6 237Zaman dilimiUTC 03 00 TSI Posta kodu62500Il alan kodu0428Il plaka kodu62Resmi site www pertek bel tr Tunceli ilinin guneyinde yer alir Elazig il sinirlari ile arasindaki Keban Baraj Golu ile ayrilmaktadir Koken bilimiEvliya Celebi nin Seyahatname sinde sehrin isminin Mogolca karakus anlamina gelen per teng den geldigini belirterek Pertek kalesi uzerinde tunctan bir karakus heykeli vardir Her yil Nevruz gununde kanat cirpip butun Ekrad Kurtler ve Migdisi kavimlerini bu sehrin pazarina toplamak icin isaret verirmis Bunun icinde bu sehre Pertek denirmis Halid Bin Velid bu sehri ele gecirince bu heykeli yikmis ancak kalenin uzerinde heykelin yeri hala belli olmakta diye bahsetmistir Bununla birlikte Pertek ilcesinde mahalle ve bazi koy adlarinin halk tarafindan halen Ermenice isimleriyle zikredilmesi Sebsebik Sagminik Siptinik Sorgu Titenik Xirnik Margek Axzunik Horik Pertek adinin aslinda Ermenice oldugu ve Kalecik anlamina geldigi iddiasina da kanit olarak sunulmustur TarihcePertek in icinde bulundugu Firat in kuzeyindeki bolgede Cilali Tas Devrinden itibaren yerlesim baslamistir MO 2 bine ait Hitit kayitlarinda bolgenin Isuwa Kralligi hakimiyetinde oldugu gorulmektedir MO 1600 den itibaren Hitit saldirilarina maruz kalan bolge MO 1350 gibi Hitit vassali olan krallar tarafindan yonetilmeye baslandi Hititlerden sonra Asur egemenligine giren bolge Sophane adiyla anilmaya baslanmis ve MO 8 yuzyil gibi Urartular in hakimiyetine girmistir Pertek kalesinin bu donemde insa edildigi degerlendirilmektedir Urartular in yikilmasi akabinde MO 6 yuzyilda Ahamenis Imparatorlugu bolgeyi ele gecirmistir Ahamenisler doneminde bolge Ermenistan Satrapligi icerisinde yer almistir MO 331 de Makedon Krali Buyuk Iskender in Ahamenisleri ortadan kaldirmasiyla bolgede Makedonlar a karsi gelen Pers soylusu olan I Ariotres tarafindan kurulan Kapadokyo Kralligi hakimiyeti baslamistir Iskender in olumunden sonra bolgede Selevkoslar a tabi kralliklar hukum surse de Selevkoslar in Romalilar a maglup olmasindan sonra MO 188 de yapilan Apamea Antlasmasi sonrasindaki otorite boslugu akabinde Ermeni satraplari bolgeyi bagimsiz olarak yonetmeye baslamistir MO 1 yuzyil baslarin Roma Part mucadelesine sahne olan bolge MO 55 yilinda kesin olarak Roma hakimiyetine katilmistir Roma nin bolunmesiyle Bizans topraklarinda kalan yerlesim 6 ve 7 yuzyillarda Bizans Sasani savaslarina sahne olmus ve sik sik el degistirmistir Sasaniler in yikilmasiyla Pertek te Emevi ve Abbasi hakimiyeti gorulmustur Evliya Celebi seyahatnamesinde Pertek Kalesinin Halid Bin Velid tarafindan ele gecirildigi belirtilmistir Pertek ve cevresinde yeniden Bizans egemenligi tesis edildiginde Pertek kalesi ve yerlesimi Bizans kaynaklarinda gecmemistir Bu durum yerlesim ve kalesinin onemli bir konuma sahip olmadigini dusundurmektedir Bardas Skleros ve Bardas Fokas genc isyani sonrasinda yasanan otorite boslugu bolgede karisiklik donemini baslatmistir 1071 yilindaki Malazgirt Meydan Muharebesi sonrasi Turk akinlarina maruz kalan bolgede Philaretos Brachamios adli Bizans generali bir sure hakimiyet kursa da 1086 87 gibi Cubuk Bey tarafindan ele gecirilmis ve 1113 e kadar Cubukogullari Beyligi egemenliginde kalmistir Bu tarihten sonra Mengucekler in egemenligine gire Pertek 1226 da Anadolu Selcuklularinin topraklarina katilmistir 1243 yilindaki Kosedag Muharebesi Pertek ve cevresi Mogol hakimiyetine girmistir 1340 da Eretna Beyligi 1379 da Erzincan Beyligi ve sonrasinda Timurlular doneminde yerel beyler hakimiyetindeki Pertek 1433 35 arasinda Akkoyunlarca ele gecirilmistir Akkoyunlular in yikilmasinin akabinde Nur Ali Halife tarafindan Pertek yerlesimi Safeviler in hakimiyetine katilmistir 1514 yilinda gerceklesen Caldiran Muharebesi sonrasinda Osmanli Safevi mucadelesine sahne olan Pertek Ovacik Muharebesi akabinde Osmanli hakimiyetine girmistir Pertek Osmanli idaresine gecince Pertek in de yer aldigi Cemisgezek sancaginin yonetimi Pir Huseyin Bey e olumune kadar verilmistir 1518 1530 ve 1541 tahrirlerinde Cemisgezek sancaginin nahiyesi olan Pertek 1541 yili sonrasinda mustakil sancak haline getirilerek Pir Huseyin Beyin ogullarindan Rustem Bey ve onun nesline yurtluk ocaklik olarak verilmistir Diyarbekir Vilayeti nin 3811 numarali Agustos 1691 tarihli Cizye Defteri nde Caharsancak in Pertek kazasinin merkezinde yerlesik 38 ve sonradan gelen 24 olmak uzere 62 Gayrimuslum erkek kaydedilmistir Ayni defterde merkez ve bagli 11 koy dahil olmak uzere o donemki Pertek kazasinin tumunde ise 314 Gayrimuslim kaydedilmistir Ocaklik statusu kaldirildiktan sonra kaza merkezi konumunda olan Pertek 1888 tarihinde Hozat merkez olmak uzere kurulan Dersim sancagina baglidir 1892 yilinda ise yerlesim Carsancak kazasinin nahiyesi konumundadir Pertek ilk olarak 1907 yilinda isyanci asiretlerin saldirisiyla karsilamis 1916 yilindaki Dersim ayaklanmalari sirasinda isyanci asiretlerce ele gecirilerek yagmalanmistir 1916 da Tunceli vilayeti kurulunca Tunceli nin ilcesi durumuna gelen Pertek 1937 yilinda diger ilcelerle birlikte Elazig dan yonetilmeye baslanmistir 1947 de Tunceli nin tekrar il olarak tesekkulu ile birlikte Pertek de diger ilcelerle birlikte Tunceli ilinin bir ilcesi durumuna gelmistir Nufus2007 yili Adrese Dayali Nufus Kayit Sistemi ADNKS sonuclarina gore toplam 11 869 kisinin yasadigi Pertek te nufusun 50 82 si ilce merkezinde 49 18 i ise koylerde yasamaktadir Nufusun cinsiyete gore dagilimina bakildiginda toplam erkek nufusun 6 165 toplam kadin nufusun ise 5 704 oldugu gorulmektedir Ilce nufusunda ozellikle 1990 yilindan sonra buyuk oranda dusme oldugu gorulmektedir Genellikle gocler yakinligi sebebiyle Elazig a yapilmaktadir Bu dususun en buyuk sebebi issizligin yol actigi gecim sikintisidir Yil Toplam Sehir KirPertek ilcesi Elazig 1927 13 992 2 108 11 8841935 16 522 2 131 14 391Pertek ilcesi Tunceli 1940 13 745 2 469 11 2761945 14 556 2 527 12 0291950 16 310 2 581 13 7291955 18 187 2 810 15 3771960 20 366 3 069 17 2971965 22 993 3 578 19 4151970 22 516 3 627 18 8891975 22 550 4 176 18 3741980 21 562 4 394 17 1681985 21 449 5 031 16 4181990 18 833 5 428 13 4052000 13 199 5 737 7 4622007 11 869 6 032 5 8372008 13 079 7 496 5 5832009 11 695 6 341 5 3542010 11 158 5 882 5 2762011 11 839 6 619 5 2202012 12 198 7 077 5 1212013 11 934 6 568 5 3662014 11 699 6 553 5 1462015 11 466 6 465 5 0012016 11 034 6 204 4 8302017 10 977 6 214 4 7632018 11 669 6 626 5 0432019 11 063 6 230 4 8332020 11 065 6 237 4 828EkonomiBu alt basligin genisletilmesi gerekiyor Sayfayi duzenleyerek yardimci olabilirsiniz Hayvancilik tarim ve Keban Baraj Golu uzerindeki feribot isletmeciligi ilceye onemli bir ekonomik getiri saglamaktadir Arpa bugday seker pancari ve nohut gibi tarim faaliyetlerinin yani sira sut peynir kirmizi et bal ve yumurta uretimiyle hayvancilik ilce ekonomisinin baslica gelir kaynagidir Egitim ve saglikPertek ilcesinde 2020 yili itibariyla 1 anaokul 6 ilkokul 2 ortaokul 3 lise ve 1 halk egitim merkezi ve 1 aksam sanat okulu bulunmaktadir Yuksekogrenim olarak ise Munzur Universitesine bagli Sakine Genc Meslek Yuksekokulu bulunmaktadir Ilcede saglik tesisi olarak 1 adet devlet hastanesi vardir UlasimElazig il merkezine en yakin ilce olan Pertek Keban baraj golu uzerinde feribot isletmeciligine sahiptir Elazig il merkezine once feribot ve ardindan aracla 26 km mesafede Tunceli il merkezine ise karayoluyla 47 km mesafededir Kaynakca Seyahatname 3 cilt sayfa 1439 Kahraman Seyit Ali Dagli Yucel 1999 PDF Topkapi Sarayi Kutuphanesi Bagdat 305 Numarali Yazmanin Transkripsiyonu Dizini Yapi Kredi Yayinlari s 198 26 Nisan 2020 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 25 Nisan 2020 Ismail Besikci Hrsg Resmi Tarih Tartismalari 6 Resmi Tarihte Kurtler s 110 Danik Ertugrul 2005 PDF Vakiflar Dergisi 29 FSM Vakif Universitesi Akademik Arsiv Sistemi ss 397 428 15 Nisan 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 15 Nisan 2021 Unal Mehmet Ali 1992 XVI Yuzyilda Cemisgezek Sancagi Idari Yapisi Osmanli Arastirmalari 12 12 DergiPark ss 383 389 15 Nisan 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 15 Nisan 2021 Kocak Zulfiye 2017 PDF OTAM 41 Ankara Universitesi ss 199 200 14 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 15 Nisan 2021 Tas Erhan 2020 Bingol Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi 19 DergiPark ss 169 170 12 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 15 Nisan 2021 Halacoglu Ahmet 1994 Islam Ansiklopedisi Cilt 10 TDV Islam Ansiklopedisi ss 552 554 15 Nisan 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 15 Nisan 2021 31 Mart 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 13 Eylul 2009 12 Nisan 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Nisan 2009 Fasikul I Mufassal Neticeler Icmal Tablolari PDF 28 Tesrinevvel 1927 Umumi Nufus Tahriri DIE Erisim tarihi 28 Mayis 2021 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link PDF 20 Ilktesrin 1935 Genel Nufus Sayimi DIE 2 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 20 Ilktesrin 1940 Genel Nufus Sayimi DIE 20 Ekim 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 20 Ekim 2016 PDF 21 Ekim 1945 Genel Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 22 Ekim 1950 Umumi Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 23 Ekim 1955 Genel Nufus Sayimi DIE 2 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 PDF 23 Ekim 1960 Genel Nufus Sayimi DIE 15 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 19 Subat 2021 1965 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1970 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1975 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1980 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1985 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 1990 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2000 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2007 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2008 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2009 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2010 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2011 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 3 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 2012 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 20 Subat 2013 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 8 Mart 2013 2013 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 15 Subat 2014 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 15 Subat 2014 2014 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 10 Subat 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 10 Subat 2015 a b c d e f Merkezi Dagitim Sistemi html Dogrudan bir kaynak olmayip ilgili veriye ulasmak icin sorgulama yapilmalidir Turkiye Istatistik Kurumu Erisim tarihi 13 Nisan 2016 Pertek Nufusu Tunceli nufusu com Erisim tarihi 5 Subat 2021 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Tunceli Pertek Nufusu nufusune com Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Dis baglantilarWikimedia Commons ta Pertek ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir Pertek Kaymakamligi12 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Pertek Belediyesi31 Mart 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde