Bu madde, ; zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmiş bir bağlantı yoktur.Ağustos 2023) ( |
Rusya'nın dilleri arasında, en yaygın konuşulan dili olan Rusça, ulusal düzeyde yalnızca resmi dil olarak kabul edilmektedir. Rusya'nın çeşitli bölgelerinde, Rusça ile birlikte resmi dil olarak kabul edilen 26 dil bulunmaktadır. Bugün Rusya'da konuşulan 100'den fazla azınlık dili bulunmaktadır. 2020 yılından itibaren, Rus Anayasası'na yapılan değişiklikler, Rusçanın "devleti oluşturan halkın" dili olduğunu belirtmektedir. Başkan Vladimir Putin, 3 Temmuz 2020 tarihinde anayasaya değişiklikleri eklemek için bir yönetmelik imzalayarak, bu değişikliklerin 4 Temmuz 2020 tarihinde yürürlüğe girdiğini bildirdi.
Tarihçe
1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından ortaya çıkan birçok yeni cumhuriyette Rusça, statüsünü kaybetti. Ancak Rusya'da, Rusça dilinin egemenliği devam etti. Bugün Rusya'nın halk okullarının %97'sinde öğrenciler eğitimlerini yalnızca veya çoğunlukla Rusça olarak alırken, Rusya nüfusunun yaklaşık %80'i etnik Ruslardan oluşuyor.
Ruslaştırma
19 Haziran 2018 tarihinde, Rusya Devlet Duması, Rusça dışındaki tüm dillerde eğitimin isteğe bağlı hale getirildiği bir yasa tasarısını kabul etti Bu, etnik otonomiler tarafından önceki yasaların üstünü çizerek, azınlık dillerindeki eğitimi haftada sadece iki saatle sınırlamıştır. Bu yasa tasarısı, bazı yorumcular tarafından, örneğin Dış ilişkilerde olduğu gibi, Ruslaştırma politikası olarak nitelendirilmiştir.
Yasa tasarısı henüz değerlendirilirken, azınlıkların savunucuları, yasanın kendi dillerini ve geleneksel kültürlerini tehlikeye atabileceği konusunda uyarılarda bulundular. Bu yasa, 2017 yazında bir Rus annenin, oğlunun Tatar dilini öğrenerek "maddi zarar gördüğünü" iddia ettiği bir dava sonrasında geldi. Aynı zamanda Vladimir Putin, bir konuşmasında, kimsenin kendi dili olmayan bir dili öğrenmeye zorlamanın yanlış olduğunu savundu. Sonraki "dil denetimi" olarak adlandırılan durum, özerk birimlerin yerel dillerdeki zorunlu ders saatlerini durdurması konusunda zorlanmasının, Putin'in "Rus toplumunda kimlik oluşturma" amacıyla bir adım olarak görülmesine neden oldu.
Bu yasa tasarısına karşı olan protestolar ve kampanyalar, sivil toplum, kamusal entelektüel gruplar veya bölgesel hükûmetler tarafından gerçekleştirildi. Tataristan (gösteri girişimleri bastırıldı), Çuvaşistan, Mari El, Kuzey Osetya, Kabardino-Balkarya, Karaçaylar, Kumuklar, Avarlar, Çeçenistan ve İnguşetya gibi bölgelerden protestolar ve dilekçeler geldi. Kafkaslardan "seçilmiş" Devlet Duması temsilcileri yasaya karşı çıkmadı, ancak bölgeden gelen temsilciler korkaklıkla suçlanarak büyük tepkilere yol açtı. Bu yasa aynı zamanda olası istikrarsızlık yaratabileceği, etnik ilişkileri tehdit edebileceği ve çeşitli Kuzey Kafkasya milliyetçi hareketlerini canlandırabileceği düşüncesiyle görüldü. Uluslararası Çerkes Organizasyonu, yasanın yürürlüğe girmesi öncesinde yasanın geri çekilmesini istedi. Rusya'nın on iki etnik özerk bölgesi, bunlar arasında beşi Kafkaslardan, yasanın engellenmesini talep etti.
Resmi diller
Rusça, Rusya'nın tek federal resmi dili olmasına rağmen, Rusya'nın çeşitli birimlerinde birkaç diğer resmi olarak tanınan dil bulunmaktadır - Rusya Anayasası'nın 68. maddesi, Rusça dışında diğer resmi (devlet) dillerini yalnızca Rusya'nın çeşitli cumhuriyetlerine tanıma izni verir. İşte Rusya cumhuriyetlerinin anayasalarında resmi (devlet) olarak tanınan dillerin bir listesi, ayrıca çoğunlukla 2010 Nüfus Sayımı'na veya daha yakın tarihli kaynaklara göre konuşanların sayısı:
Diğer tanınan diller
Başkurdistan Cumhuriyeti Hükümeti, azınlık dillerinin korunmasını ve muhafaza edilmesini amaçlayan bölgesel yasalardan biri olan Milletler Dilleri Yasasını kabul etti. Kanunun ana hükümleri arasında Genel Hükümler, Coğrafi bölgelerin dil adları yer almaktadır. nesneler ve yazıtlar, yol ve diğer işaretler, Başkurdistan dillerinde Başkurdistan'ın ihlaline ilişkin sorumluluk. Başkurdistan Cumhuriyeti'nde dillerin eşitliği tanınmaktadır. Dillerin eşitliği, halkların ve insanların anadillerini koruma ve tam olarak geliştirme haklarının, iletişim dilini seçme ve kullanma özgürlüğünün birleşimidir. Başkurdistan Cumhuriyeti'nin devlet dili ile birlikte coğrafi nesnelerin adlarının ve kitabe, yol ve diğer işaretlerin yazımı, yoğunlaştığı bölgelerde Başkurdistan dillerinde yapılabilmektedir. Benzer yasalar Mari El, Tataristan, Udmurtya, Hakasya ve Çukotka Özerk Okrugu'nda da kabul edildi.
"Rusya Federasyonu halklarının dilleri hakkında" federal yasa federal konuların azınlık gruplarının yaşadığı bölgelerde ek resmi diller oluşturmasına izin veriyor. Aşağıdaki 15 dil, bu yasa kapsamında çeşitli bölgelerde çeşitli derecelerde tanınmadan yararlanmaktadır:
- Agin-Buryat Okrugu'ndaki Buryat
- Yakutya'da Çukçi
- Yakutya'da Dolgan
- Yakutya'da bile
- Yakutistan'daki Evenki
- Karelya'da Fince
- Karelya'daki Karelya dili
- Altay'da Kazak
- Khanty-Mansi Özerk Okrugu ve Yamalo-Nenets Özerk Okrugu'ndaki Khanty
- Komi-Permyak Okrugu'ndaki Komi-Permyak
- Hantı-Mansi Özerk Okrugu'ndaki Mansi
- Hantı-Mansi Özerk Okrugu, Nenets Özerk Okrugu ve Yamalo-Nenets Özerk Okrugu'ndaki Nenetsler
- Yamalo-Nenets Özerk Okrugu'ndaki Selkup
- Karelya'daki Veps
- Yakutya'daki Yukaghir dilleri
Göçmen dilleri
Eski SSCB cumhuriyetlerinden (özellikle Kafkasya ve Orta Asya'dan) Rusya'ya kitlesel göçün bir sonucu olarak, göçmen işçiler tarafından yerli olmayan birçok dil konuşulmaktadır. Örneğin 2014 yılında 2,4 milyon Özbek vatandaşı ve 1,2 milyon Tacik vatandaşı Rusya'ya giriş yaptı.
Karşılaştırma için, göçmen işçilerin kendi ülkelerindeki etnik kökenlerle eşleşen Rus vatandaşlarının sayısı çok daha düşüktür (2010 Rusya Nüfus Sayımına göre, bin kişi):
Ermenice | 830 |
Azerice | 515 |
Kazakça | 472 |
Özbekçe | 245 |
Kırgızca | 247 |
Tacikçe | 177 |
Gürcüce | 102 |
Rumence | 90 |
Rusya'da tehlikedeki diller
Rusya'da nesli tükenmekte olan birçok dil var. Bazılarının neslinin tükenmek üzere olduğu ve Rusya'da nesli tükenmekte olan diller listesine alındığı düşünülürken, bazılarının son veriler rapor edildiğinden bu yana nesli tükenmiş olabilir. Öte yandan, bazı diller az sayıda konuşmacıyla bile varlığını sürdürebilir.
Ethnologue'daki bilgileri 1959 nüfus sayımına dayanan Sırpça gibi bazı dillerde şüpheli veriler bulunmaktadır.
Yok olmaya yakın diller
Sayıların çoğu Michael Krauss'a (1995) göredir. Aradan geçen zaman göz önüne alındığında, bugün çok az konuşanı olan dillerin nesli tükenmiş olabilir. 1994 yılından bu yana Kerek, Aleut, Medny Aleut, Akkala Sami ve Yugh dillerinin nesli tükenmiştir.
- Enetsçe (70)
- Ingria dili
- Negidalce
- Orokça (30–82)
- Samice, Ter (2)
- Tofaca (25–30)
- Udegeyce (100)
- Votça (8, 60-yerli olmayan)
- Ketçe (20 konuşmacı) (2019)
- (30–150)
- (10–50)
- Yupikçe
Yabancı Diller
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpKa0wxQnNkWEpzYVc1bmRtRmZZV1pwSlVNMUpUbEViMThsTWpKQ2IyNTJiMngxWDJabGNtMXBYMnhoWDNCdmNtUnZiaVV5TWk1cWNHY3ZNakl3Y0hndFVHeDFjbXhwYm1kMllWOWhabWtsUXpVbE9VUnZYeVV5TWtKdmJuWnZiSFZmWm1WeWJXbGZiR0ZmY0c5eVpHOXVKVEl5TG1wd1p3PT0uanBn.jpg)
Levada Center'ın 2005-2008 yıllarında yaptığı çeşitli araştırmalara göre Rusların %15'i yabancı dil bilmektedir. En az bir dil bildiğini iddia edenlerden:
İngilizce | %80 |
Almanca | %16 |
Fransızca | %4 |
Türkçe | %2 |
Diğerleri | %9 |
15-29 yaş arası 1775 katılımcıdan, Kasım 2006 |
İngilizce | %44 |
Almanca | %15 |
Ukraynaca, Belarusça ve diğer Slav dilleri | %19 |
Diğer Avrupa dilleri | %10 |
Diğerleri | %29 |
Her yaştan 2100 katılımcıdan, Ocak 2005 |
Ayrıca bakınız
- Rusya Demografisi
- Rusya'nın dilleri listesi
- Kafkasya Dilleri
- Rusya Bilimler Akademisi, Rusya'daki dil düzenleyicisi
Not listesi
Kaynakça
- ^ . Kwintessential.co.uk. 31 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Language of “state forming people”.
- ^ a b c "Putin's Plan to Russify the Caucasus". Foreign Affairs. 1 Ağustos 2018. 9 Kasım 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ağustos 2023.
- ^ "Gosduma prinyala chtenii zakonoproekt ob izuchen'i rodnyix yez'ikov". RIA Novosti. 19 Haziran 2018. 30 Kasım 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ağustos 2023.
- ^ a b c d "Russian minorities fear for languages amid new restrictions". Deutsche Welle. 5 Aralık 2017. 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ağustos 2023.
- ^ "A Common Language: Russia's 'Ethnic' Republics See Language Bill As Existential Threat". Radio Free Europe/Radio Liberty (İngilizce). 20 Haziran 2018. 9 Kasım 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Ağustos 2018.
- ^ "Представители нацреспублик России назвали закон о родных языках антиконституционным". Kavkaz Uzel. 1 Temmuz 2018. 26 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ağustos 2023.
- ^ "2010 All-Russian Population Census" (PDF). Federal State Statistics Service: 142-143. 27 Ocak 2021 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 26 Ağustos 2023.
- ^ . www.eki.ee. 21 Şubat 1999 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ . Ethnologue (İngilizce). 19 Kasım 2019. 24 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ a b c d "Конституция Карачаево-Черкесской Республики от 5 марта 1996 г. / Глава 1. Основы конституционного строя (ст.ст. 1-13)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Adyghe". Ethnologue (İngilizce). 30 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ "Конституция Республики Адыгея (принята на XIV сессии Законодательного Собрания (Хасэ) - Парламента Республики Адыгея 10 марта 1995 года) / Глава 1. Права и свободы человека и гражданина (ст.ст. 18 - 46)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Avar". Ethnologue (İngilizce). 19 Kasım 2019. 4 Haziran 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ "Конституция Республики Дагестан (принята Конституционным Собранием 10 июля 2003 г.)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Алтай (Основной Закон) (принята 7 июня 1997 г.) / Глава I. Общие положения (ст.ст. 22-26)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ [Law of the Republic of Altai - Chapter I. General provisions - Article 4. Legal status of languages]
|çeviri-başlık=
kullanmak için|başlık=
gerekiyor () (Rusça). Ministry of Justice of the Russian Federation|arşivurl=
eksik başlık (). 25 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. - ^ "Bashkir". Ethnologue (İngilizce). 19 Kasım 2019. 4 Haziran 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ "Конституция Республики Башкортостан от 24 декабря 1993 г. N ВС-22/15 / Глава 1. Основы конституционного строя Республики Башкортостан (ст.ст. 1-16)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Buryat". Ethnologue (İngilizce). 19 Kasım 2019. 21 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ "Конституция Республики Бурятия (принята Верховным Советом Республики Бурятия 22 февраля 1994 г.) / Глава 3. Государственно-правовой статус Республики Бурятия (ст.ст. 60-68)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Чеченской Республики (принята 23 марта 2003 г.) / Глава 1. Основы конституционного строя (ст.ст. 1 - 13)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Чувашской Республики (принята Государственным Советом Чувашской Республики 30 ноября 2000 г.) / Глава 1. Основы конституционного строя Чувашской Республики (ст.ст. 1 - 13)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ Tyers (2019). "A Biscriptual Morphological Transducer for Crimean Tatar". Proceedings of the Workshop on Computational Methods for Endangered Languages. doi:10.33011/computel.v1i.423.
- ^ a b "Constitution of the Republic of Crimea". Article 10 (Rusça). State Council, Republic of Crimea. 11 Nisan 2014. 3 Şubat 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Ekim 2014.
- ^ a b "Конституция Республики Мордовия (принята 21 сентября 1995 г.) / Глава 1. Основы конституционного строя Республики Мордовия (п.п. 1 - 13)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Ингушетия (принята 27 февраля 1994 г.)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ a b "Конституция Кабардино-Балкарской Республики от 1 сентября 1997 г. N 28-РЗ (принята Парламентом Кабардино-Балкарской Республики 1 сентября 1997 г.) (в редакции, принятой Конституционным Собранием 12 июля 2006 г., республиканских законов от 28 июля 2001 г. / Глава III Государственное устройство (ст.ст. 67-77)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Степное Уложение (Конституция) Республики Калмыкия от 5 апреля 1994 г". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Хакасия (принята на XVII сессии Верховного Совета Республики Хакасия (первого созыва) 25 мая 1995 года) / Глава III. Статус и административно-территориальное устройство Республики Хакасия (ст.ст. 58 - 71)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Коми от 17 февраля 1994 г. / Глава III. Государственный статус Республики Коми и административно-территориальное устройство (ст.ст. 61 - 70)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Mari". Ethnologue (İngilizce). 19 Kasım 2019. 11 Ekim 2017 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2022.
- ^ "Конституция Республики Марий Эл (принята Конституционным Собранием Республики Марий Эл 24 июня 1995 г.) / Глава I. Основы конституционного строя (ст.ст. 1 - 16)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Северная Осетия-Алания (принята Верховным Советом Республики Северная Осетия 12 ноября 1994 г.) / Глава 1. Основы конституционного строя (ст.ст. 1-17)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция Республики Татарстан от 6 ноября 1992 г. / Глава 1. Государственный Совет Республики Татарстан (ст.ст. 67 - 88)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ . constitution.garant.ru. 10 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ . constitution.garant.ru. 19 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ "Конституция (Основной Закон) Республики Саха (Якутия) / Глава 3. Национально-государственный статус, административно-территориальное устройство (ст. 36 - 53)". constitution.garant.ru. 16 Mart 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ Law of the Republic of Bashkortostan "On the languages of the peoples of the Republic of Bashkortostan» № 216-W on February 15, 1999 2 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde . (as amended up until 2010)) and amendments of 2014(Rusça)
- ^ Gabdrafikov I. The law "On the Languages of the peoples of the Republic of Bashkortostan" is adopted 6 Ağustos 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde . // Бюллетень Сети этнологического мониторинга и раннего предупреждения конфликтов, No. 23, 1999
- ^ Десять лет назад принят Закон "О языках народов Республики Башкортостан" 18 Mayıs 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde . ru:Башинформ 2009(Rusça)
- ^ "Закон РФ от 25.10.1991 N 1807-I "О языках народов Российской Федерации" (с изменениями и дополнениями) | ГАРАНТ". base.garant.ru. 2 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Mart 2023.
- ^ [Countries leading by the number of arrivals to the territory of the Russian Federation - Top 50 by entry into the RF for 2014 (total)]
|çeviri-başlık=
kullanmak için|başlık=
gerekiyor () (Rusça). RussiaTourism.ru|arşivurl=
eksik başlık (). 25 Mart 2016 tarihinde kaynağından (XLS) arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2015.
Daha fazla bilgi
- Offord, Derek, Lara Ryazanova-Clarke, Vladislav Rjéoutski ve Gesine Argent. İmparatorluk Rusya'sında Fransızca ve Rusça: Rus Elitleri Arasında Dil Kullanımı . Edinburg Üniversitesi Yayınları, 2015. JSTOR'da mevcuttur .
Dış bağlantılar
- Avrupa Rusya Dilleri (Etnolog )
- Asya Rusya Dilleri 20 Ekim 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde . (Etnolog )
- Rusya'nın dillerini Web'de sunmayı ve Web'de kullanımlarını kolaylaştırmayı amaçlayan Rusya'nın Azınlık Dilleri 20 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde . Projesi (çoğu bilgi Rusçadır; her bir dil hakkında bilimsel referansların yanı sıra çevrimiçi dile bağlantılar da sağlar) dille ilgili açıklamalar, eğitim ve bilimsel kurumlar, dilin bilgisayarda işlenmesine ilişkin kaynaklar ve bu dilde yazılmış bazı siteler)
- 1897'de Avrupa Rusya'sının 50 Valiliğinin anadiline ve ilçelerine göre nüfus 23 Mart 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- " Rusya'da Fransız Dilinin Tarihi 26 Ağustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde . ." Bristol Üniversitesi
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Bu madde oksuz maddedir zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmis bir baglanti yoktur Lutfen ilgili maddelerden bu sayfaya baglanti vermeye calisin Agustos 2023 Rusya nin dilleri arasinda en yaygin konusulan dili olan Rusca ulusal duzeyde yalnizca resmi dil olarak kabul edilmektedir Rusya nin cesitli bolgelerinde Rusca ile birlikte resmi dil olarak kabul edilen 26 dil bulunmaktadir Bugun Rusya da konusulan 100 den fazla azinlik dili bulunmaktadir 2020 yilindan itibaren Rus Anayasasi na yapilan degisiklikler Ruscanin devleti olusturan halkin dili oldugunu belirtmektedir Baskan Vladimir Putin 3 Temmuz 2020 tarihinde anayasaya degisiklikleri eklemek icin bir yonetmelik imzalayarak bu degisikliklerin 4 Temmuz 2020 tarihinde yururluge girdigini bildirdi Tarihce1991 yilinda Sovyetler Birligi nin dagilmasinin ardindan ortaya cikan bircok yeni cumhuriyette Rusca statusunu kaybetti Ancak Rusya da Rusca dilinin egemenligi devam etti Bugun Rusya nin halk okullarinin 97 sinde ogrenciler egitimlerini yalnizca veya cogunlukla Rusca olarak alirken Rusya nufusunun yaklasik 80 i etnik Ruslardan olusuyor Ruslastirma 19 Haziran 2018 tarihinde Rusya Devlet Dumasi Rusca disindaki tum dillerde egitimin istege bagli hale getirildigi bir yasa tasarisini kabul etti Bu etnik otonomiler tarafindan onceki yasalarin ustunu cizerek azinlik dillerindeki egitimi haftada sadece iki saatle sinirlamistir Bu yasa tasarisi bazi yorumcular tarafindan ornegin Dis iliskilerde oldugu gibi Ruslastirma politikasi olarak nitelendirilmistir Yasa tasarisi henuz degerlendirilirken azinliklarin savunuculari yasanin kendi dillerini ve geleneksel kulturlerini tehlikeye atabilecegi konusunda uyarilarda bulundular Bu yasa 2017 yazinda bir Rus annenin oglunun Tatar dilini ogrenerek maddi zarar gordugunu iddia ettigi bir dava sonrasinda geldi Ayni zamanda Vladimir Putin bir konusmasinda kimsenin kendi dili olmayan bir dili ogrenmeye zorlamanin yanlis oldugunu savundu Sonraki dil denetimi olarak adlandirilan durum ozerk birimlerin yerel dillerdeki zorunlu ders saatlerini durdurmasi konusunda zorlanmasinin Putin in Rus toplumunda kimlik olusturma amaciyla bir adim olarak gorulmesine neden oldu Bu yasa tasarisina karsi olan protestolar ve kampanyalar sivil toplum kamusal entelektuel gruplar veya bolgesel hukumetler tarafindan gerceklestirildi Tataristan gosteri girisimleri bastirildi Cuvasistan Mari El Kuzey Osetya Kabardino Balkarya Karacaylar Kumuklar Avarlar Cecenistan ve Ingusetya gibi bolgelerden protestolar ve dilekceler geldi Kafkaslardan secilmis Devlet Dumasi temsilcileri yasaya karsi cikmadi ancak bolgeden gelen temsilciler korkaklikla suclanarak buyuk tepkilere yol acti Bu yasa ayni zamanda olasi istikrarsizlik yaratabilecegi etnik iliskileri tehdit edebilecegi ve cesitli Kuzey Kafkasya milliyetci hareketlerini canlandirabilecegi dusuncesiyle goruldu Uluslararasi Cerkes Organizasyonu yasanin yururluge girmesi oncesinde yasanin geri cekilmesini istedi Rusya nin on iki etnik ozerk bolgesi bunlar arasinda besi Kafkaslardan yasanin engellenmesini talep etti Resmi dillerRusca Rusya nin tek federal resmi dili olmasina ragmen Rusya nin cesitli birimlerinde birkac diger resmi olarak taninan dil bulunmaktadir Rusya Anayasasi nin 68 maddesi Rusca disinda diger resmi devlet dillerini yalnizca Rusya nin cesitli cumhuriyetlerine tanima izni verir Iste Rusya cumhuriyetlerinin anayasalarinda resmi devlet olarak taninan dillerin bir listesi ayrica cogunlukla 2010 Nufus Sayimi na veya daha yakin tarihli kaynaklara gore konusanlarin sayisi Dil Dil Ailesi Idari Bolum Rusya icindeki Konusur Sayisi KaynakAbazaca Kuzeybati Kafkas dilleri Karacay Cerkesya 37 831 2010 Census 2014 Adyghe Kuzeybati Kafkas dilleri Adige Cumhuriyeti 128 000 2015 Avar Kuzeydogu Kafkas dilleri Dagistan 800 000 2010 Census Altai Turk dilleri Altay Cumhuriyeti 55 720 2010 Census Bashkir Turk dilleri Baskurdistan 1 152 404 2010 Census see also regional lawBuryat Mogol dilleri Buryatya 265 000 2010 Census Chechen Kuzeydogu Kafkas dilleri Cecenistan Dagistan 1 354 705 2010 Census Chuvash Turk dilleri Cuvasistan 1 042 989 2010 Census Crimean Tatar Turk dilleri Kirim Cumhuriyeti 308 000 2010 Census 228 000 2019 Erzya Ural dilleri Mordovya 36 726 2010 Census Ingush Kuzeydogu Kafkas dilleri Ingusetya 305 868 2010 Census Kabardian Kuzeydogu Kafkas dilleri Kabardino BalkaryaKaracay Cerkesya 590 000 2010 Census Kalmyk Mogol dilleri Kalmikya 80 546 2010 Census Karachay Balkar Turk dilleri Kabardino BalkaryaKaracay Cerkesya 305 364 2010 Census Khakas Turk dilleri Hakasya 43 000 2010 Census Komi Zyrian Ural dilleri Komi Cumhuriyeti 160 000 2010 Census Hill Mari Meadow Mari Ural dilleri Mari El 470 000 2012 Moksha Ural dilleri Mordovya 130 000 2010 Census Nogai Turk dilleri Karacay CerkesyaDagistan 87 119 2010 Census Ossetian Hint Avrupa Iran dilleri Kuzey Osetya Alanya 451 431 2010 Census Tatar Turk dilleri Tatarstan 4 280 718 2010 Census Tuvan Turk dilleri Tuva 280 000 2010 Udmurt Ural dilleri Udmurtya 324 338 2010 Census Ukrainian Hint Avrupa Slav dilleri Kirim Cumhuriyeti 1 129 838 2010 Census Yakut Turk dilleri Saha Cumhuriyeti 450 140 2010 Census Diger taninan dillerBaskurdistan Cumhuriyeti Hukumeti azinlik dillerinin korunmasini ve muhafaza edilmesini amaclayan bolgesel yasalardan biri olan Milletler Dilleri Yasasini kabul etti Kanunun ana hukumleri arasinda Genel Hukumler Cografi bolgelerin dil adlari yer almaktadir nesneler ve yazitlar yol ve diger isaretler Baskurdistan dillerinde Baskurdistan in ihlaline iliskin sorumluluk Baskurdistan Cumhuriyeti nde dillerin esitligi taninmaktadir Dillerin esitligi halklarin ve insanlarin anadillerini koruma ve tam olarak gelistirme haklarinin iletisim dilini secme ve kullanma ozgurlugunun birlesimidir Baskurdistan Cumhuriyeti nin devlet dili ile birlikte cografi nesnelerin adlarinin ve kitabe yol ve diger isaretlerin yazimi yogunlastigi bolgelerde Baskurdistan dillerinde yapilabilmektedir Benzer yasalar Mari El Tataristan Udmurtya Hakasya ve Cukotka Ozerk Okrugu nda da kabul edildi Rusya Federasyonu halklarinin dilleri hakkinda federal yasa federal konularin azinlik gruplarinin yasadigi bolgelerde ek resmi diller olusturmasina izin veriyor Asagidaki 15 dil bu yasa kapsaminda cesitli bolgelerde cesitli derecelerde taninmadan yararlanmaktadir Agin Buryat Okrugu ndaki Buryat Yakutya da Cukci Yakutya da Dolgan Yakutya da bile Yakutistan daki Evenki Karelya da Fince Karelya daki Karelya dili Altay da Kazak Khanty Mansi Ozerk Okrugu ve Yamalo Nenets Ozerk Okrugu ndaki Khanty Komi Permyak Okrugu ndaki Komi Permyak Hanti Mansi Ozerk Okrugu ndaki Mansi Hanti Mansi Ozerk Okrugu Nenets Ozerk Okrugu ve Yamalo Nenets Ozerk Okrugu ndaki Nenetsler Yamalo Nenets Ozerk Okrugu ndaki Selkup Karelya daki Veps Yakutya daki Yukaghir dilleriGocmen dilleriEski SSCB cumhuriyetlerinden ozellikle Kafkasya ve Orta Asya dan Rusya ya kitlesel gocun bir sonucu olarak gocmen isciler tarafindan yerli olmayan bircok dil konusulmaktadir Ornegin 2014 yilinda 2 4 milyon Ozbek vatandasi ve 1 2 milyon Tacik vatandasi Rusya ya giris yapti Karsilastirma icin gocmen iscilerin kendi ulkelerindeki etnik kokenlerle eslesen Rus vatandaslarinin sayisi cok daha dusuktur 2010 Rusya Nufus Sayimina gore bin kisi Ermenice 830Azerice 515Kazakca 472Ozbekce 245Kirgizca 247Tacikce 177Gurcuce 102Rumence 90Rusya da tehlikedeki dillerRusya da nesli tukenmekte olan bircok dil var Bazilarinin neslinin tukenmek uzere oldugu ve Rusya da nesli tukenmekte olan diller listesine alindigi dusunulurken bazilarinin son veriler rapor edildiginden bu yana nesli tukenmis olabilir Ote yandan bazi diller az sayida konusmaciyla bile varligini surdurebilir Ethnologue daki bilgileri 1959 nufus sayimina dayanan Sirpca gibi bazi dillerde supheli veriler bulunmaktadir Yok olmaya yakin diller Sayilarin cogu Michael Krauss a 1995 goredir Aradan gecen zaman goz onune alindiginda bugun cok az konusani olan dillerin nesli tukenmis olabilir 1994 yilindan bu yana Kerek Aleut Medny Aleut Akkala Sami ve Yugh dillerinin nesli tukenmistir Enetsce 70 Ingria dili Negidalce Orokca 30 82 Samice Ter 2 Tofaca 25 30 Udegeyce 100 Votca 8 60 yerli olmayan Ketce 20 konusmaci 2019 30 150 10 50 YupikceYabanci DillerTyumenNIIgiprogas genel merkezinde petrol endustrisinin uluslararasi dogasini yansitan tabela Rusca Ukraynaca Ingilizce Almanca Lehce Fransizca Ibranice Gurcuce Cince ve Tatarca Levada Center in 2005 2008 yillarinda yaptigi cesitli arastirmalara gore Ruslarin 15 i yabanci dil bilmektedir En az bir dil bildigini iddia edenlerden Rahatca konusabiliyorum Ingilizce 80Almanca 16Fransizca 4Turkce 2Digerleri 915 29 yas arasi 1775 katilimcidan Kasim 2006 Gazete okuyacak kadar bilgi sahibi olun Ingilizce 44Almanca 15Ukraynaca Belarusca ve diger Slav dilleri 19Diger Avrupa dilleri 10Digerleri 29Her yastan 2100 katilimcidan Ocak 2005Ayrica bakinizRusya Demografisi Rusya nin dilleri listesi Kafkasya Dilleri Rusya Bilimler Akademisi Rusya daki dil duzenleyicisiNot listesi recognized as a part of Ukraine by most of the UN Member States Kaynakca Kwintessential co uk 31 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Language of state forming people a b c Putin s Plan to Russify the Caucasus Foreign Affairs 1 Agustos 2018 9 Kasim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Agustos 2023 Gosduma prinyala chtenii zakonoproekt ob izuchen i rodnyix yez ikov RIA Novosti 19 Haziran 2018 30 Kasim 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Agustos 2023 a b c d Russian minorities fear for languages amid new restrictions Deutsche Welle 5 Aralik 2017 23 Subat 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Agustos 2023 A Common Language Russia s Ethnic Republics See Language Bill As Existential Threat Radio Free Europe Radio Liberty Ingilizce 20 Haziran 2018 9 Kasim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Agustos 2018 Predstaviteli nacrespublik Rossii nazvali zakon o rodnyh yazykah antikonstitucionnym Kavkaz Uzel 1 Temmuz 2018 26 Agustos 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Agustos 2023 2010 All Russian Population Census PDF Federal State Statistics Service 142 143 27 Ocak 2021 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 26 Agustos 2023 www eki ee 21 Subat 1999 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 28 Mart 2022 Ethnologue Ingilizce 19 Kasim 2019 24 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 28 Mart 2022 a b c d Konstituciya Karachaevo Cherkesskoj Respubliki ot 5 marta 1996 g Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya st st 1 13 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Adyghe Ethnologue Ingilizce 30 Temmuz 2017 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2022 Konstituciya Respubliki Adygeya prinyata na XIV sessii Zakonodatelnogo Sobraniya Hase Parlamenta Respubliki Adygeya 10 marta 1995 goda Glava 1 Prava i svobody cheloveka i grazhdanina st st 18 46 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Avar Ethnologue Ingilizce 19 Kasim 2019 4 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2022 Konstituciya Respubliki Dagestan prinyata Konstitucionnym Sobraniem 10 iyulya 2003 g constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Altaj Osnovnoj Zakon prinyata 7 iyunya 1997 g Glava I Obshie polozheniya st st 22 26 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Law of the Republic of Altai Chapter I General provisions Article 4 Legal status of languages ceviri baslik kullanmak icin baslik gerekiyor yardim Rusca Ministry of Justice of the Russian Federation arsivurl eksik baslik yardim 25 Eylul 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Bashkir Ethnologue Ingilizce 19 Kasim 2019 4 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2022 Konstituciya Respubliki Bashkortostan ot 24 dekabrya 1993 g N VS 22 15 Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya Respubliki Bashkortostan st st 1 16 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Buryat Ethnologue Ingilizce 19 Kasim 2019 21 Agustos 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2022 Konstituciya Respubliki Buryatiya prinyata Verhovnym Sovetom Respubliki Buryatiya 22 fevralya 1994 g Glava 3 Gosudarstvenno pravovoj status Respubliki Buryatiya st st 60 68 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Chechenskoj Respubliki prinyata 23 marta 2003 g Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya st st 1 13 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Chuvashskoj Respubliki prinyata Gosudarstvennym Sovetom Chuvashskoj Respubliki 30 noyabrya 2000 g Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya Chuvashskoj Respubliki st st 1 13 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Tyers 2019 A Biscriptual Morphological Transducer for Crimean Tatar Proceedings of the Workshop on Computational Methods for Endangered Languages doi 10 33011 computel v1i 423 a b Constitution of the Republic of Crimea Article 10 Rusca State Council Republic of Crimea 11 Nisan 2014 3 Subat 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Ekim 2014 a b Konstituciya Respubliki Mordoviya prinyata 21 sentyabrya 1995 g Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya Respubliki Mordoviya p p 1 13 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Ingushetiya prinyata 27 fevralya 1994 g constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 a b Konstituciya Kabardino Balkarskoj Respubliki ot 1 sentyabrya 1997 g N 28 RZ prinyata Parlamentom Kabardino Balkarskoj Respubliki 1 sentyabrya 1997 g v redakcii prinyatoj Konstitucionnym Sobraniem 12 iyulya 2006 g respublikanskih zakonov ot 28 iyulya 2001 g Glava III Gosudarstvennoe ustrojstvo st st 67 77 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Stepnoe Ulozhenie Konstituciya Respubliki Kalmykiya ot 5 aprelya 1994 g constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Hakasiya prinyata na XVII sessii Verhovnogo Soveta Respubliki Hakasiya pervogo sozyva 25 maya 1995 goda Glava III Status i administrativno territorialnoe ustrojstvo Respubliki Hakasiya st st 58 71 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Komi ot 17 fevralya 1994 g Glava III Gosudarstvennyj status Respubliki Komi i administrativno territorialnoe ustrojstvo st st 61 70 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Mari Ethnologue Ingilizce 19 Kasim 2019 11 Ekim 2017 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2022 Konstituciya Respubliki Marij El prinyata Konstitucionnym Sobraniem Respubliki Marij El 24 iyunya 1995 g Glava I Osnovy konstitucionnogo stroya st st 1 16 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Severnaya Osetiya Alaniya prinyata Verhovnym Sovetom Respubliki Severnaya Osetiya 12 noyabrya 1994 g Glava 1 Osnovy konstitucionnogo stroya st st 1 17 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Respubliki Tatarstan ot 6 noyabrya 1992 g Glava 1 Gosudarstvennyj Sovet Respubliki Tatarstan st st 67 88 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 constitution garant ru 10 Subat 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Mart 2023 constitution garant ru 19 Subat 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Mart 2023 Konstituciya Osnovnoj Zakon Respubliki Saha Yakutiya Glava 3 Nacionalno gosudarstvennyj status administrativno territorialnoe ustrojstvo st 36 53 constitution garant ru 16 Mart 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Law of the Republic of Bashkortostan On the languages of the peoples of the Republic of Bashkortostan 216 W on February 15 1999 2 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde as amended up until 2010 and amendments of 2014 Rusca Gabdrafikov I The law On the Languages of the peoples of the Republic of Bashkortostan is adopted 6 Agustos 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde Byulleten Seti etnologicheskogo monitoringa i rannego preduprezhdeniya konfliktov No 23 1999 Desyat let nazad prinyat Zakon O yazykah narodov Respubliki Bashkortostan 18 Mayis 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde ru Bashinform 2009 Rusca Zakon RF ot 25 10 1991 N 1807 I O yazykah narodov Rossijskoj Federacii s izmeneniyami i dopolneniyami GARANT base garant ru 2 Temmuz 2015 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Mart 2023 Countries leading by the number of arrivals to the territory of the Russian Federation Top 50 by entry into the RF for 2014 total ceviri baslik kullanmak icin baslik gerekiyor yardim Rusca RussiaTourism ru arsivurl eksik baslik yardim 25 Mart 2016 tarihinde kaynagindan XLS arsivlendi Erisim tarihi 11 Mayis 2015 Daha fazla bilgiOfford Derek Lara Ryazanova Clarke Vladislav Rjeoutski ve Gesine Argent Imparatorluk Rusya sinda Fransizca ve Rusca Rus Elitleri Arasinda Dil Kullanimi Edinburg Universitesi Yayinlari 2015 JSTOR da mevcuttur Dis baglantilarAvrupa Rusya Dilleri Etnolog Asya Rusya Dilleri 20 Ekim 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde Etnolog Rusya nin dillerini Web de sunmayi ve Web de kullanimlarini kolaylastirmayi amaclayan Rusya nin Azinlik Dilleri 20 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Projesi cogu bilgi Ruscadir her bir dil hakkinda bilimsel referanslarin yani sira cevrimici dile baglantilar da saglar dille ilgili aciklamalar egitim ve bilimsel kurumlar dilin bilgisayarda islenmesine iliskin kaynaklar ve bu dilde yazilmis bazi siteler 1897 de Avrupa Rusya sinin 50 Valiliginin anadiline ve ilcelerine gore nufus 23 Mart 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde Rusya da Fransiz Dilinin Tarihi 26 Agustos 2023 tarihinde Wayback Machine sitesinde Bristol Universitesi