Fethullah Gülen (d. Fetullah Gülen; 27 Nisan 1941, Pasinler), Fethullahçıların lideri olan Türk vaiz, yazar ve eski imamdır. 28 Şubat sürecinde, dönemin Ankara Emniyet Müdürlüğü; Gülen ve örgütlenmesi hakkında bir rapor hazırladı. Rapora göre, Gülen bir örgütün lideriydi ve liderlik ettiği örgütün mensupları Türk emniyet birimlerine sızmaktaydı.Emniyet Genel Müdürlüğü bu raporu aldıktan 3 gün sonra, 21 Mart 1999'da; sağlık problemlerini sebep gösteren Gülen, Amerika Birleşik Devletleri'ne gitti. O tarihten bu yana Pensilvanya eyaletindeki Saylorsburg kasabasında yaşamaktadır.
Fethullah Gülen | |
---|---|
![]() | |
Doğum | Fetullah Gülen 27 Nisan 1941 Pasinler, Erzurum, Türkiye |
İkamet | Saylorsburg, Pensilvanya, ABD |
Vatandaşlık | Türkiye |
Hareket | Fethullahçılık |
Ebeveyn(ler) | Ramiz Gülen Refia Gülen |
İmza | |
![]() |
Bazılarına göre, Gülen'in amacı bilim, eğitim ve dinler arası diyaloğu kucaklayan bir İslâm versiyonunu teşvik etmektir. Bazılarına göre ise Gülen'in gâyesi; devlet kurumlarına sızıp Türkiye Cumhuriyeti'ni ele geçirmek ve İslâm hükümlerini egemen kılan teokratik bir İslâm diktatörlüğü kurmaktır. 28 Ekim 2015 tarihinden beri, Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan "en çok aranan teröristler" listesinin kırmızı kategorisinde yer almakta, Fethullahçı Terör Örgütü ve Paralel Devlet Yapılanması ((FETÖ/PDY)) lideri olmakla suçlanmaktadır.
15 Temmuz 2016'da, Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde bulunan takipçilerine verdiği emirle 16 Temmuz 2016 sabahına karşı Türkiye Cumhuriyeti hükûmetini yıkmak için bir darbe girişiminde bulunduğu iddia edildi. 17 Temmuz 2016'da, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD'li yetkililere "O zatı (Gülen'i) artık bize teslim edin" çağrısında bulundu.Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı yetkilileri, 27 farklı suçlamadan dolayı, ABD'ye resmî olarak yedi kez Fethullah Gülen'in iadesi için talepte bulunulduğunu belirtmiştir. Fethullah Gülen, Türkiye Cumhuriyeti Devleti tarafından; "anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme", "silahlı terör örgütü kurma ve yönetme", "cebir ve şiddet kullanarak Türkiye Cumhuriyeti hükûmetini ortadan kaldırmaya veya görevlerini yapmasını kısmen veya tamamen engellemeye teşebbüs etme", "devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları bakımından niteliği itibarıyla gizli kalması gereken bilgileri, siyasal veya askeri casusluk maksadıyla temin etme", "Cumhurbaşkanına suikast", "dolandırıcılık", "resmî belgede sahtecilik", "sınav sorularının çalınması", "usulsüz dinleme", "suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama", "özel hayatın gizliliğini ihlal" suçlarını gerçekleştirmek ile suçlanmakta, ayrıca 15 Temmuz 2016'daki darbe girişimin bir numaralı faili olduğu ifade edilmektedir. Ayrıca Fethullah Gülen, Fethullahçılar'ın darbe girişimi öncesi işlediği iddia edilen suçlar ve 15 Temmuz 2016 darbe girişimi olmak üzere hakkında açılan 45 davada bir numaralı sanık olarak hâlen yargılanmaktadır. 50'yi aşkın kitabı, çeşitli dergilerde dini konularda yazdığı makaleleri ve birçok vaazı yayımlanmıştır.
Biyografi
İlk yılları
Erzurum'un Pasinler ilçesinin Korucuk köyünde 27 Nisan 1941'de doğdu. Doğum adı Fetullah Gülen'di. Babası Ramiz Gülen cami imamı, annesi Refia Gülen ev hanımıdır. Gülen, altısı erkek, ikisi kız, sekiz kardeşin ikincisidir.
Bilgi, kültür, kişilik ve eğitim
1945'te Kur'an öğrenmeye başlayan ve kısa zamanda Kur'an'ı hatmeden Gülen, 1946 yılında ilkokula başlamıştır. Babasının 1949 yılında Alvar köyüne imam olması ve ailesinin oraya taşınması nedeniyle ilkokulu bırakmak zorunda kalmış, sonradan Erzurum'da dışarıdan girdiği imtihan ile ilkokul diplomasını almıştır. Babası Ramiz Efendi'den Arapça dersleri, Hasankale'de bulunan Hacı Sıtkı Efendi'den tecvid ve Kur'an dersleri alan Gülen, 1951'de hafızlığını tamamlamıştır. Gülen, 1954'te Erzurum'daki Kurşunlu Camii medresesinde Alvar İmamı Muhammed Lütfi'nin torunu Sâdi Efendi'den medrese dersi almıştır. İki buçuk ay içinde Emsile, Bina ve Merah'ı metin ezberleyerek okuyan ve İzhar'ı bitiren Gülen'in Kâfiye okumasına lüzum görmeyen Sâdi Efendi onu Molla Câmi'ye başlatmıştır. 1955'ten 1959’a Edirne'ye gidinceye kadar Osman Bektaş'tan fıkıh ve din eğitimi almıştır.
Gülen'in bilgi, kültür, kişilik ve eğitim durumunu yansıtan çok sayıda konuşma bağlılarınca kayda alınmıştır. Bu konuşmaların analizi, kendisi ve bir kült hareketi olarak ortaya çıkan örgütünün sosyolojik altyapısının tam bir resminin oluşturulması açısından faydalı olabilir.
Gülen, diğer çalışmaları yanında toplum geneline açık olarak gerçekleşen çok sayıda vaaz, konferans ve daha özel topluluklarla gerçekleştirilen geleceğe ait plan ve uygulamaların da ele alındığı veya soru-cevap şeklinde gerçekleşen örgüt içi konuşmaların sahibidir. Bu konuşmalar Ortodoks İslami bilgi ve sıradan telkinler içeren edebi sanatlarla süslenmiş konuşmalardan, tesettür, “evrim ve yaratılış” gibi daha karmaşık konuların ele alındığı seri vaaz ve konferanslara kadar çeşitlilikler gösterir. Cemaat ve örgütüne duygu, inanç, bağlılık ve adanmışlık anlamında zihinsel altyapı oluşturan Gülen bu konuşmalarında, ileride örgüt faaliyetlerinde çok işine yarayacak, inanç ve kendisinin “metafizik gerilim” adını verdiği belirli bir coşkuyu oluşturma amacındadır. Zaman zaman bu coşku, cemaat içindeki belirli yatkınlıklara sahip kişilerde duygusal taşkınlık ve sanrıların (Dinsel hezeyan) tetiklendiği, Gülen ve tüm cemaatin duygu seline dönüşen bir seviyeye ulaşır. Bazı kişiler cemaat arasında Muhammed'i ve din büyüklerini görür ve çığlıklar atar. Bu sanrılar, rüyalarda görülenlerle birleştirilerek sonraki vaazlar ve cemaat içi motivasyonlarda yeni ateşleyiciler olarak kullanılır, zihinsel manipülasyonlar yapılır. Bu konuşmaların bir diğer karakteristiği ise din ve inanç için sözdebilim olarak üretilen materyalin bol bol kullanıldığı konuşmalar olmasıdır. Gülen'in bazı konuşmaları grandiyöz hezeyanlar açısından da dikkatle incelenmelidir.
Gençlik dönemi
Askerlik öncesi ve sonrasında Edirne Üç Şerefeli Cami'de toplam dört yıl süre ile imamlık yaptı. Askerlik acemi eğitim dönemini Ankara Mamak ve usta erlik dönemini İskenderun'da tamamladı.
Askerlik sonrasında, 1963 yılında, Erzurum'a giderek bir yıla yakın ailesinin yanında kaldı. Bu sırada Komünizmle Mücadele Derneğinin 2. şubesinin Erzurum'da kuruluşunda yer almış yönetimine girmiştir.
Edirne'deki görevi sırasında Dar'ul-Hadis Camii'nin imam odasında özel sohbetler başlattı. 1965'te Kırklareli'ne tayin olup burada bir yıl vaizlik yaptı. 1966'da İzmir'deki Kestanepazarı Camii vaizliğine atanan Gülen, 1971 yılına kadar buradaki görevine devam etmiştir. 1968 yılında resmî görevlendirme ile ilk kez Hacca gitmiş; ve gezici bölge vaizi olarak da Ege Bölgesi'nin çeşitli il ve ilçelerinde vaaz ve sohbetlerde bulunmuştur. Bu dönemlerde Turgut Özal ile de tanıştı. Turgut Özal ile tanışıklığının 1960'ların ortalarında olduğunu ifade eden Gülen, Turgut Özal hakkında "sık sık Bornova camiinde vaaz yaptığımda, vaaz dinlemeye gelirdi" demektedir.
1971-1980
12 Mart 1971 Muhtırası'nın ardından 3 Mayıs 1971'de TCK'nın 163. maddesinden tutuklandı. 6 ay tutuklu kaldıktan sonra 9 Kasım 1971 tarihinde tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakıldı. 20 Eylül 1972'de hüküm giydi. 24 Ekim 1973'te Askerî Yargıtay kararı bozdu. 1974'te Bülent Ecevit başbakanlığındaki Hükûmetin çıkardığı (1974 Genel Affı) sonucu yargılaması sona erdi.
23 Şubat 1972 tarihinde Edremit vaizliğine atandı, aynı zamanda Manisa ilinde de vaizlik görevlerine devam etti. Daha sonra İzmir'in Bornova ilçesi vaizliği görevine atandı.
1975 ve 1976 yıllarında Anadolu’nun bazı şehirlerinde Kur'an ve İlim, Darwinizm, Altın Nesil, İçtimaî Adalet ve Nübüvvet isimli konferansları verdi. İlk sayısı Şubat 1979'da çıkan Sızıntı dergisinde önce başyazıları, daha sonra orta sayfa yazılarını da yazmaya başladı.
1981-1990
1980'de 12 Eylül Darbesi'nden sonra askerî cuntanın İzmir ve Ege Ordu Sıkıyönetim Komutanlıkları tarafından yakalanma emri yayımlandı. Aynı tarihte İzmir'i terk etti. Anadolu'da çeşitli illerde dolaştı, dost ve akrabalarında kaldı. 20 Mart 1981 tarihinde Diyanet İşleri Başkanlığındaki vaizlik görevinden istifa etti.
1986'da hacca giderek hacı oldu.
Dönemin Cumhurbaşkanı Kenan Evren, 25 Temmuz 1986 günü yapılan Bakanlar Kurulu toplantısında Fethullah Gülen için şunları söyledi:
"Fethullah Hoca isimli bir adam türedi. Bana, Atatürk'e ve tüm ilericilere küfrediyor. Yakalandı, mahkemeye verildi. Fakat mahkeme kendisini serbest bıraktı. Ayrıca ortalıkta Mahmut Hoca diye bir şahıs daha görülmeye başladı. Mahkeme onu da serbest bıraktı. Bu gelişmeler, bu gibi mürtecileri cesaretlendiriyor."
Bu sözlerin Kenan Evren'in Anıları'nın 1991 yılında basılan 5. cildinde yer alması üzerine Gülen mahkemeye başvurdu ve tekzip aldı. Gülen'in vekili avukat Feti Ün, "Kenan Evren'in anılarına mahkeme kararıyla aldığımız tekzip metni, Hukuk saygı ister müslüman küfre karşıdır" başlıklı yazılı bir basın açıklaması yaparak, "devlet başkanlığı ve cumhurbaşkanlığı yapmış da olsa bir kişinin, milletin bir ferdinin temel hak ve hürriyetlerini, haysiyet ve şerefini ulu orta karalamaya hakkı olmadığını" söyleyerek Evren'e tepki gösterdi. "Gülen'in kimseye küfretmediğini, gerici ve akımcı olmadığını" söyledi.
İlk sayısı 1 Temmuz 1988'de çıkan ve üç aylık periyotlarla yayın hayatına devam eden Yeni Ümit dergisinde başyazılar yazmaya başladı. 1989'da İstanbul ve İzmir'de Diyanet İşleri bünyesinden bağımsız, gönüllü olarak vaazlarına yeniden başladı. Üsküdar'da Yeni Valide Külliyesi'nde 13 Ocak 1989 tarihinden 16 Mart 1990 tarihine kadar (62 hafta) verdiği vaazlar, daha sonra adıyla üç cilt hâlinde kitaplaştırıldı. 1992 yılına kadar gönüllü olarak vaazlarını sürdürdü.
1991-2000
1990'lı yıllarda Alparslan Türkeş, Bülent Ecevit, Mesut Yılmaz, Recep Tayyip Erdoğan, Süleyman Demirel, Tansu Çiller, Turgut Özal, Abraham Foxman, Morton Abramowitz, Papa II. Ioannes Paulus gibi tanınmış din ve siyaset adamları ile görüşmeler yapmış, Amerika'da ölen Cumhuriyet Halk Partisinin eski genel sekreterlerinden Kasım Gülek'in cenaze namazını Gülek'in vasiyeti üzerine kıldırmış ve çeşitli gazetelerde röportajları yayımlanmıştır. 12 Eylül 1980 Darbesi'nin lideri, Türkiye'nin 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren ile de görüşmek istemiş, Evren bu isteği reddetmiştir. Tekrar görüşme isteğinde bulunmuş ve Evren'e bir saat göndermiş fakat Evren saati almayıp teklifi yine reddetmiştir. Evren bu saatten "rüşvet" diye bahsetmiştir. 1995’te Sabah gazetesinden Nuriye Akman ve Hürriyet gazetesinden Ertuğrul Özkök'e; Türkiye'nin içinde bulunduğu durum, Başbakan Tansu Çiller ile görüşmesi, İslam, siyaset, kadın ve eğitim konularında röportajlar vermiştir. Bu yıllarda ayrıca Cumhuriyet gazetesi ve gazeteci Hikmet Çetinkaya'dan dava yoluyla almaya hak kazandığı 150 milyonluk tazminatları Türk Polis Teşkilatını Güçlendirme Vakfına bağışlamıştır. 1997 yılında dönemin başbakanı Necmettin Erbakan tarafından Başbakanlık Konutu'na iftara davet edilmiş ancak bu iftara gitmemiştir. 1997 yılının son günlerinde onursal başkanı olduğu Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı; Süleyman Demirel'e "Devlet Adamı Uzlaşma Ödülü", Bülent Ecevit'e "Siyaset Uzlaşma Ödülü" vermiştir.28 Şubat sürecinde Devlet Güvenlik Mahkemesi Başsavcısı Nuh Mete Yüksel, hakkında iddianame hazırlamıştır. Yıllar önce yaptığı konuşmaların görüntüleri art arda televizyon kanallarında yayımlanmaya başlanmıştır. Bu görüntülerde, "bürokraside nasıl yapılanmaları gerektiğini" anlattığı görülmüştür. Bülent Ecevit'in desteğine rağmen Genelkurmay, "Fethullah Gülen'i ve destekçilerini çok tehlikeli gördüğünü" ifade etmiştir. 21 Mart 1999'da sağlık sorunları iddiası ile Amerika Birleşik Devletleri'ne giden Gülen, o tarihten bu yana ABD'nin Pensilvanya eyaletindeki Saylorsburg kasabasında yaşamaktadır. Eski Genelkurmay Başkanı İlker Başbuğ'un iddiasına göre de ABD, PKK lideri Abdullah Öcalan'ı Suriye ve Rusya'nın kontrolünden almak istemiştir. Başbuğ'a göre ABD, 15 Şubat 1999'da Abdullah Öcalan'ı Türkiye'ye teslim ederken karşılığında da 21 Mart 1999'da Gülen'i almıştır.
2000 sonrası
Ankara 2 Numaralı Devlet Güvenlik Mahkemesi tarafından 22 Ağustos 2000 tarihinde hakkında "laik devlet yapısını değiştirerek yerine dinî kurallara dayalı bir devlet kurmak amacıyla yasa dışı örgüt kurup bu amaç doğrultusunda faaliyetlerde bulunmak" gerekçesiyle 10 yıla kadar ağır hapis istemi ile yargılama başlatıldı ve gıyabi tutuklama kararı alındı. Yargılama, kamuoyunda Rahşan Affı olarak bilinen Af Yasası ile ertelendi.
Bülent Ecevit'in 2004'te siyaseti bırakışının ardından Zaman gazetesine "BÜLENT BEY'İ UĞURLARKEN" başlıklı bir ilan vererek Ecevit'ten övgüyle bahsetti.
Türkiye'nin 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren, 2006 yılında yine Fethullah Gülen'i eleştirdi. "Gülen'in başka yollardan para kazandığını, dinci örgütler tarafından toplanan paralarla okullar yapıldığını, bu nedenle okulların ucuz olduğunu, okullara alınan çocukların beyinlerinin yıkandığını" söyledi. Gülen'in, "cumhuriyetin temsili diye kravat takmadığını" belirtti. Bu açıklamalara Gülen adına avukatı Orhan Erdemli bir basın açıklaması yaparak tepki gösterdi.
Haziran 2008'de ABD'den Foreign Policy ve Birleşik Krallık'tan Prospect dergilerinin internet üzerinden okuyucu anketleri ile oluşturduğu "Dünyanın İlk 100 Entelektüeli" listesinde yer almıştır. Ayrıca 2013 yılında Time dergisi tarafından dünyanın en etkili 100 kişisinden biri olarak gösterilmiştir.
Hakkında açılan davalar
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh3THpBNEwwWmxkR2gxYkd4aGFGOUhKVU16SlVKRGJHVnVYekl3TVRZdWFuQm5Mekl5TUhCNExVWmxkR2gxYkd4aGFGOUhKVU16SlVKRGJHVnVYekl3TVRZdWFuQm4uanBn.jpg)
28 Şubat Süreci devam ederken 1999 yılının haziran ayında ulusal televizyon kanallarında yayınlanan bazı video görüntüleri Türkiye'de laik düzen yerine şeriata dayalı bir İslam devleti kurmak için taraftarlarını teşvik ettiği suçlamalarına neden oldu. 2006 yılında Terörle Mücadele Kanununda (TMK) yapılan değişiklik sonrasında Gülen'in avukatlarının başvurusu nedeniyle yeniden görülmüş, 2008 yılında "cürüm ve şiddete başvurarak teşekkül oluşturduğuna dair delil olmadığı"ndan beraat etmiş ve karar Yargıtay Ceza Genel Kurulunca da oybirliği ile onanmıştır.
Ocak 2008'de devlet kadrolarına sızdıkları yolundaki iddialara değinen Gülen, bir insanın kendi millet fertlerini yine kendi memleketindeki bazı müesseselere girmesi için teşvik etmesine 'sızma' denemeyeceğini söyledi:
"Teşvik edilen insanlar da o müesseseler de bu ülkeye ait. Kastedilen manadaki sızmayı belli bir dönemde Türk milletinden olmayanlar yaptılar hatta belli yere kadar geldiler. Belki endişelerinin altında o sızıntıların fark edilmiş olabileceği endişesi var. Bir milletin ferdi, kendi milleti için var olan müesseselere sızmaz; hakkıdır girer oraya; mülkiyeye de girer adliyeye de, istihbarata da girer hariciyeye de."
30 Ekim 2014'teki Millî Güvenlik Kurulu (MGK) sonucunda Fethullah Gülen'e bağlı kurumlar ifade edilerek "legal görünüm altında illegal faaliyet yürüten paralel yapılanmalar" olarak kaydedilmiştir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan alınacak bu karar için öncesinde "Onlarla ilgili çok daha farklı bir adımı atacağız. Çünkü bu operasyon öyle lokal değildir. Geneldir ve bunun adımını atacağız. Bu ay yapacağımız Millî Güvenlik Kurulu toplantısında benim de önemli bir gündemim olacak, o da bunların yanında ülkemizi tehdit eden hangi unsurlar varsa, bunlara yönelik Millî Güvenlik Belgesi'nin gözden geçirilmesidir" demiştir. Bu karar sonrasında MGK Genel Sekreteri Seyfullah Hacımüftüoğlu tarafından Kırmızı Kitap veya (MGSB) olarak adlandırılan resmî kitaba Fethullah Gülen ile bağlantılı kurumlar PDY/PÖ (Paralel Devlet Yapılanması/Pensilvanya Örgütü) adı altında eklenmiş ve Fethullah Gülen "devlet düşmanı" olarak kabul edilmiştir. MGK'da alınan bu kararlar 24 Kasım 2014 tarihinde gerçekleştirilen Bakanlar Kurulunda onaylanmış ve böylece resmiyet kazanarak MGK Genel Sekreterliği'ne gönderilmiştir.
İstanbul 1. Sulh Ceza Hakimliği, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının talebini şu gerekçe ile uygun görüp, Fethullah Gülen hakkında yakalama kararı çıkardı. İstanbul merkezli "paralel yapı" soruşturması kapsamında Fethullah Gülen hakkında verdiği kararda, "Şüphelinin soruşturma kapsamında, örgüt kurarak yönettiği yönünde kuvvetli suç şüphesinin bulunduğu, 10 yılı aşkın süredir yurt dışında olduğu ve dönmediği, şüpheliye ulaşılamaması ve savunmasının tespitinin mümkün olmaması nedeniyle terör örgütü kurma ve yönetme suçundan hakkında yakalama kararı çıkarılması şeklinde hüküm kurulmuştur" ifadeleri yer aldı.
Fethullah Gülen Cemaatinin, "Molla Muhammed" olarak bilinen Mehmet Doğan ve grubuna yönelik soruşturmada kumpas kurduğu ve usulsüzlük yaptığı iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında hazırlanan iddianamede, Gülen'in "silahlı örgüt kurmak veya yönetmek" suçundan 15 ile 22,5 yıl, "resmî belgede sahtecilik" suçundan 3 ile 7,5 yıl ve "iftira" suçundan da 1 ile 4 yıl olmak üzere toplamda 19 ila 34 yıla kadar hapsi istenmektedir. İddianamede Samanyolu Yayın Grubu Başkanı Hidayet Karaca, eski emniyet müdürleri Tufan Ergüder, Ali Fuat Yılmazer, Yurt Atayün, Ömer Köse ve Mutlu Ekizoğlu'nun aralarında bulunduğu 15'i tutuklu 32 kişi de şüpheli olarak yer aldı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın oğlu Bilal Erdoğan’ın da şüpheliler arasında yer aldığı kapatılan 17 Aralık yolsuzluk ve rüşvet soruşturmasında usulsüzlükler yapıldığı ve şüphelilere kumpas kurulduğu iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında Gülen hakkında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası istendi. Gülen, ‘Cebir ve şiddet kullanarak Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetini ortadan kaldırmaya veya görevlerini yapmasını kısmen veya tamamen engellemeye teşebbüs etmek’, ‘silahlı örgüt kurmak veya yönetmek’ ve ‘devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları bakımından, niteliği itibarıyla gizli kalması gereken bilgileri, siyasal veya askeri casusluk maksadıyla temin etmekle suçlanıyor.
Fethullahçı öğreti
Öğretinin genel karakteri: Ezoterik bir anlayışla yapılanan Gülen öğretisi Said Nursi öğretisinin devamı ve tamamlayıcısı niteliğindedir. Kendisi, Said Nursi'yi sık sık "beyin yapıcımız" şeklinde tanımlamakta, inanç ve hareket tarzında öncü olarak kabul etmektedir. Gülen'in geçmişte çok daha radikal olan (örneğin, Seyyid Kutub'a büyük saygı duyduğu, namaz kılmayan kişileri kafir ve kafireler (mürted) olarak tanımladığı, şeriat, kadın ve tesettür gibi konulara yaklaşımı vb.) görüşlerinin zaman içerisinde ne kadar dönüşüme uğradığı konuları aydınlatılmaya muhtaç konulardır..
Fethullah Gülen'in kendisinin Mehdilik konusunda bir iddiasının bulunup bulunmadığı bilinmiyor. Ancak kendisinin gerçekte 27 Nisan 1941 olan doğum tarihinin yerine Nurcular arasında Deccal olarak kabul edilen Mustafa Kemal Atatürk'ün ölüm tarihi olan 10 Kasım 1938'i ileri sürüyor ve Deccal öldü, Mehdi doğdu inancına telmihte bulunuyor. Yine dini anlamda en yüksek payelerden olan kendisinin "Allah ile görüşme" iddiası bulunmakta, bir kişinin çevresi onun Mehdi olduğuna inansa ve kendisi de buna kanaat getirse bile bunu ilan etme gibi bir görevinin bulunmadığını söylemektedir. Kendisi ve yakın çevresinin sır olarak saklanan bir başka inancı ise Fethullah Gülen'in Mehdiliğine inanılmasıdır.
Cemaat mensuplarına belirli bir aşamadan sonra verilen mesiyanik din öğretisiyle Gülen, normal insanlar tarafından anlaşılmasının mümkün olmadığı iddia edilen bilgileri, rüya ve cinler aracılığı ile direkt olarak metafizik bir kaynaktan aldığı varsayılan ezoterik bir kişiliğe büründürülür ve "kainat imamı" olarak anılır. Öyle ki; Gülen Cemaatine mensup olduğu iddia edilen dönemin 18. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi İlhan Karagöz çıkarttığı mahkeme kararı ile Gülen'i "Mehdi" ilan etmiştir.
- Yaratılışçılık: Gülen'e göre evren bir amacı ve maksadı olan yaratma fiilinin eseridir ve varolmanın gayesi Allah'ı bilmektir ve bilim bu amaca hizmet eden bir araç olarak değer kazanır. Fethullah Gülen'e göre evrim gibi yaratılış inancına karşıt görüşlere ihtimal vermek yıkıcı bir vesvese veya bir Darwin safsatasından ibarettir. Gülen'e göre Adem'in ilk insan olarak yaratılması ve Adem'in eğe kemiğinden Havva'nın yaratılması inancı sebep-sonuç ilişkisi kapsamında ele alınmaması gereken mucize yaratılışlardır. Evrim karşıtı fikirlerini Yaratılış Gerçeği ve Evrim adlı kitabında yazmıştır. Bu kitap, daha önceleri Darwinizm ve evrim karşıtı yaptığı toplantılardaki konuşmalarının derlenmesi ile hazırlanmıştır. Kitapta; biyoloji biliminin bir "fantezi" olduğunu iddia eden Gülen, en büyük biyoloji fantezisinin de evrim teorisi olduğunu ifade etmektedir.
- Şeriat ve laiklik: Konuşmalarında şeriattan sık sık şeriat-ı garra (parlayan şeriat) olarak bahseden ve şeriat için eleştirel ifade kullanmaktan şiddetle kaçınan Gülen'e göre, din, İslam ve şeriat eş anlamlı kelimelerdir. Ancak Gülen laik sistem içerisinde dinin %95'inin yaşanabileceğini, geriye kalan %5'lik kısım için kavga çıkartılıp insanların dinden ürkütülmemesini söyler. Bir başka konuşmasında ise laiklik ve demokrasiyi "Allah'ın bize bahşettiği bir nimet" olarak nitelendirir.
- Kadın: Tesettür konusunda Fethullah Gülen'in tutumu zaman içerisinde değişimler göstermiştir. Önceleri peçe ve eldiven kullanılarak kadınların tüm vücudunun örtülmesi gerektiği vaaz ve telkinleri yanında saçın bir telinin bile açılmasını büyük günah olarak ele alan Gülen tesettür üzerine kayda alınan bir dizi vaaz vermiş, bu vaazlarında yüz ve gözlerinin bile istisna edilmediği tüm kadın vücudunun mahrem sayılması gerektiğini fıkıhtan, kaş ve göz üzerine yazılan şiirler ve tarihten örneklerle anlatmıştı. Gülen bu vaaz dizisinde Osmanlının son döneminde ecnebi kadınlara özenip yüzlerini açarak gezmeye çıkan Müslüman kadınların yüzlerine Abdülhamid'in hafiye teşkilatı aracılığı ile asit attırdığını anlatıyor ve bu davranışı yanlışlama veya kınama yerine tam tersi Ondan cennetmekan şeklinde bahsediyordu.
Gülen son konuşmalarında başörtüsünü bir füruat olarak değerlendirmiştir.
- Mitoloji ve inanç: Gülen anlatımlarında Kur'an ve siyer kitaplarından alınmış şeytan, cin, melek gibi ruhanilere ve Ashâb-ı Kehf, Hızır, Lokman, Adem, Havva, Nuh gibi kişilere ve bu kişilere ait olağandışı hikâyelerine (mucize) gerçekten yaşanmış hayat dersleri olarak yer verir.
- Toplumsal yapı hedefi: Fethullah Gülen'in görünen amacı "altın nesil", "gül devri" gibi deyimleri ile idealize ettiği toplum ve idari yapıyı gerçekleştirmektir. Muhammed'in dönemi "asrı saadet" ifadeleriyle ideal hedef olarak sunulur. "Batı'dan bize intikal eden ve ruh yapımıza aykırı olmasına rağmen bize dayatılan, bir kısım cazip taraflarının bulunmasının yanında pek çok çirkin yanları da bulunan muasır medeniyetin bizim için fazla bir şey ifade etmediği söylenebilir. Hatta çoğu yerde başkaldırmaya kaymalar, bu medeniyete karşı tepkinin ifadesi olmuştur. İslam dünyası ondan ahlaksızlık, açık saçıklık, eğlence, istihlak (tüketim) esası üzerine müesses bir iktisadi sistem, israf ve kan-irin görmüş ve ürperti duymuştur/duymaktadır. Eğer önemli bir dönemde biz, biz olabilseydik onu kendimize benzetecek, yeniden şekillendirecek, tekniğini, fennini, ilmini, metodolojisini alacak ve zararlı yanlarını atacaktık ama heyhat!!!" Bu amaca eğitim yolu ile ulaşılabileceği, örnek hayatlar yaşanarak insanlara İslamın gerçek yüzünün gösterilebileceğini düşünür ve İslam'ın siyasi bir ideolojiye dönüştürülmesine şiddetle karşı çıkan bir anlayışa sahiptir.
Eleştiriler
İhsan Eliaçık ve Edip Yüksel'e göre Gülen'in yaklaşımlarının diğer standart İslam alimlerinden pek bir farkı yoktur. ise Gülen'i bilimsel olmamak ve gerçeküstü olaylara inanmakla eleştirir. Gülen'in 30 yıllık yol arkadaşı olduğunu iddia eden Nurettin Veren ise Gülen'in ve cemaatinin zaman içinde kadınlara ve televizyona yönelik tutumundaki değişimi eleştirir.[] Ayrıca, Gülen'in heterodoks İslami gruplara karşı sözlerini saldırgan olarak değerlendirir.
Fethullahçılar
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh6THpNMkwwWmxkR2gxYkd4aGFGOUhKVU16SlVKRGJHVnVYM1pwYzJsMGFXNW5YMGx2WVc1dVpYTmZVR0YxYkhWelgwbEpMbXB3Wnk4eU1EQndlQzFHWlhSb2RXeHNZV2hmUnlWRE15VkNRMnhsYmw5MmFYTnBkR2x1WjE5SmIyRnVibVZ6WDFCaGRXeDFjMTlKU1M1cWNHYz0uanBn.jpg)
Fethullahçılar, darbe girişimine kadar çeşitli toplum kesimlerince Türkiye içi ve dışında, eğitime, Türk kültürünü tanıtmaya, dinlerarası diyaloğa ve fakirlikle mücadeleye yaptığı katkılardan dolayı desteklenirken başka kesimlerince de laiklik için bir tehlike olarak görülmesinin yanı sıra siyasi ve ekonomik bir güç hâline gelmesi nedeniyle de eleştirilmekteydi.
Bibliyografya
Gülen'in çeşitli konuları ele aldığı çok sayıda kitap, makale, kaset, görüntülü video ve şiirleri mevcuttur. Eserleri başta İngilizce, Arapça, Almanca, İspanyolca ve Rusça olmak üzere değişik dillere çevrilmiştir.
Gülen hakkında birçok biyografi ve inceleme kitapları yayımlanmış ve yurt dışındaki çeşitli kurum ve üniversitelerde hakkında akademik konferanslar yapılmış ve bu konferanslarda 200'den fazla tebliğ sunulmuştur.
Fethullah Gülen'e ait olan Kırık Mızrap adlı şiir kitabından alınan 11 şiir; 2005 yılında Ahmet Özhan tarafından Hüzünlü Gurbet albümünde yorumlanmıştır. 2013 yılında ise aralarında Natacha Atlas, , 'nın bulunduğu 12 sanatçı Gülen'e ait 12 şiiri İngilizce olarak adlı albümde yorumlamıştır.
Ödüller
- 1995 - Türk Ocakları Vakfı "Nihal Atsız Türk Dünyası Hizmet Ödülü" (Verilişinden 21 yıl sonra, 15 Temmuz Darbe Girişimi'nin ardından 18 Temmuz 2016'da Türk Ocakları Merkez Yönetim Kurulu kararıyla iptal edilmiştir.)
- 1995 - Mehmetçik Vakfı "Teşekkür Beratı"
- 1996 - Türk Sanayici ve İşadamları Vakfı (TÜSİAV) "Hoşgörü Ödülü"
- 1997 - Yazarlar ve Sanatçılar Vakfı (TÜRKSAV) "Türk Dünyasına Hizmet Ödülü"
- 1997 - Türk Eğitim-Sen "24 Kasım Eğitim Özel Ödülü"
- 1998 - "Türk 2000'ler Vakfı Ödülü"
- 1998 - "Hamdullah Suphi Tanrıöver Türk Ocakları Kültür Armağanı" (Verilişinden 18 yıl sonra, 15 Temmuz Darbe Girişimi'nin ardından 18 Temmuz 2016'da Türk Ocakları Merkez Yönetim Kurulu kararıyla iptal edilmiştir.)
- 1998 - "İpekyolu Vakfı Ödülü"
- 2001 - Türkiye Yazarlar Birliği "Üstün Hizmet Ödülü"
- 2010 - Leeds Metropolitan Üniversitesi (İngiltere)"Fahri Doktora Unvanı"
- 2012 - "Dünyanın En Etkili 500 Müslümanı", Kraliyet İslam Strateji Çalışmaları Merkezi, Amman, Ürdün
- 2013 - "Dünyanın En Etkili 100 Kişisi", TIME dergisi
- 2015 - "Gandhi-King-Ikeda Barış Ödülü", Martin Luther King Jr. International Chair,
Kaynakça
Bu madde önerilmeyen biçimde kaynaklandırılmıştır. () |
- ^ a b Sanderson, Sertan (6 Nisan 2018). "From ally to scapegoat: Fethullah Gulen, the man behind the myth". Gulen left Turkey at a time when he was under investigation for undermining the government. DW. 1 Eylül 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ a b "FETÖ'nün emniyet yapılanması". Devleti ele geçirmek amacıyla 1970'li yıllardan itibaren emniyette örgütlenmeye başlayan ve 15 Temmuz'da darbe girişiminde bulunan FETÖ/PDY özellikle 80'li yıllarda emniyet piramidinin tabandan tavana tüm basamaklarında güçlendi. Anadolu Ajansı. 28 Ocak 2017. 16 Ocak 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ a b "Gülen'i kaçırtan raporu açıkladı". Paralel devlet yapılanmasını 1999'da ilk kez resmi kayıtlara geçiren dönemin Ankara Emniyet Müdürü Cevdet Saral, hazırladığı raporla ilgili ayrıntıları katıldığı canlı yayın programında açıkladı. Saral'ın hazırladığı rapor sonrasında Fethullah Gülen, ABD'ye gitmişti. Yeni Şafak. 27 Aralık 2014. Erişim tarihi: 4 Eylül 2020.
- ^ "'Fethullah Gülen poliste kadrolaşıyor'". Saral, Gülen grubunun emniyet teşkilatı içinde sempatizan bir kadro oluşturma gayretlerini müşahede etmemek mümkün değil dedi. Hürriyet. 17 Eylül 2001. 16 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 4 Eylül 2020.
- ^ a b "FETÖ/PDY çatı davasının gerekçeli kararı açıklandı". FETÖ/PDY çatı davasının gerekçeli kararında örgütün nihai amacının cemaat zümre egemenliğine dayalı teokratik totaliter rejim kurmak olduğu belirtildi. Anadolu Ajansı. 16 Ocak 2019. 7 Şubat 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ a b "Soruşturma açıldığı gün ABD'ye kaçtı". Ankara DGM Başsavcılığı, FETÖ elebaşı Fetullah Gülen hakkında, anayasal düzeni değiştirmeye çalıştığı gerekçesiyle 19 Mart 1999 tarihinde soruşturma açtı. Milliyet. 19 Mart 2020. 7 Nisan 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ Faraç, Mehmet (26 Temmuz 2016). "'Paralel'e uyanlar, uyaranlar!." “Fethullah emniyeti ele geçirdi” başlığıyla devlete sunulan cemaat raporunu tüm ayrıntısıyla yayımlayan Aydınlık’ın 17 yıl önceki çabası ne yazık ki dönemin siyaset ve devlet yöneticileri tarafından bilerek-isteyerek göz ardı edildi ve cemaate de adeta “yoluna devam” et denildi... Aydınlık. Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ Çetinkaya, Hikmet (31 Ocak 2017). "Fethullah'ın amacı neydi?." Cumhuriyet. 28 Aralık 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ "Savcılık İddianamesi". Laik devlet yapısını değiştirerek yerine dini kurallara dayalı bir devlet kurmak amacıyla yasa dışı örgüt kurup bu amaç doğrultusunda faaliyetlerde bulunmak. Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi. 2000. 7 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ "Siyaset Meydanı (1999) 1. Bölüm (Necip Hablemitoğlu, Türkan Saylan)". Siyaset Meydanı. 1999. 7 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ . Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı. 13 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mart 2016.
- ^ "İçişleri Bakanlığı "aranan teröristler"in listesini yayınladı". NTV.com.tr. Anadolu Ajansı. 28 Ekim 2015. 13 Mart 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Mart 2016.
- ^ "FETÖ elebaşı Gülen'in iadesine yasal engel kalmadı". 19 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 19 Temmuz 2016.
- ^ "Erdoğan: ABD'ye sesleniyorum; o zatı (Fethullah Gülen'i) artık bize teslim edin!". HaberTürk. 16 Temmuz 2016. 10 Haziran 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 10 Haziran 2020.
- ^ a b c Tosun, Mehmet (22 Ocak 2020). "FETÖ elebaşı kabarık suç listesiyle 45 davada yargılanıyor". FETÖ elebaşı Fetullah Gülen, kabarık suç listesiyle 19 ilde açılan 45 davada "1" numaralı sanık olarak yargılanıyor. Anadolu Ajansı. 16 Eylül 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 10 Haziran 2020.
- ^ Askeri yapılanmasına yönelik iddianame 8 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde . aa.com.tr
- ^ "FETÖ elebaşı kabarık suç listesiyle 45 davada yargılanıyor". FETÖ elebaşı Fetullah Gülen, kabarık suç listesiyle 19 ilde açılan 45 davada "1" numaralı sanık olarak yargılanıyor. Anadolu Ajansı. 22 Ocak 2019. 16 Eylül 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 10 Haziran 2020.
- ^ . 22 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Aralık 2008.
- ^ "Darbe girişimiyle Fethullah Gülen Hocaefendi'nin irtibatlandırılmasıyla ilgili açıklama". fgulen.com. 16 Temmuz 2016. 16 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Temmuz 2016.
- ^ a b . Fethullah Gülen Web Sitesi. 31 Ekim 2009. 9 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Aralık 2008.
- ^ Robert Amsterdam (31 Temmuz 2016). "Turkey: Is the Gülen Organization a Cult?". Breitbart. 22 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ John Hayward (12 Ağustos 2016). "Robert Amsterdam: Gulen's Islamist Cult Buys Off U.S. Politicians in Both Parties to Avoid Investigations". Breitbart. 22 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ İbrahim Kalın (24 Temmuz 2016). . New York Times. 9 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Kemal Sayar (17 Ağustos 2016). . Gerçek Hayat. 18 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Erol Göka (21 Ağustos 2016). "Modern Bir Kült Olarak FETÖ". Yeni Şafak. 25 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Mahmut Aydın (7 Eylül 2016). "Bir Kült/Dini Hareket Olarak Gülenizm". Karar Gazetesi. 22 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ İsmet Berkan (6 Ağustos 2016). Hürriyet. 25 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Şaban Bıyıklı (25 Mayıs 2014). . Milat Gazetesi. 22 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Şaban Bıyıklı (26 Eylül 2015). . Star Gazetesi. 2 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Recep Yenidağ (5 Mayıs 2014). . Milat Gazetesi. 10 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2016.
- ^ Gülen, Fethullah (13 Mayıs 2006). . fgulen.com. 20 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
- ^ Bu manipülatif yöntemlerin belki de en dikkat çekicisi, Gülen Hareketi mensubu olduğunu itiraf eden ve Genelkurmay Başkanı yaverliği görevinde bulunan Levent Türkkan örneğinde görülmektedir."Org. Akar'ın yaveri Yarbay Levent Türkkan'dan FETÖ itirafı". Habertürk. 20 Temmuz 2016. 18 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.
- ^ "Yarbay Levent Türkkan'ın ifadesinin tam metni". İnternetHaber. 20 Temmuz 2016. 19 Eylül 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 18 Nisan 2022.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 14 Nisan 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 14 Nisan 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 14 Nisan 2022.
- ^ . 17 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2007.
- ^ "'Gülen, ilk Kestanepazarı'ndan kovuldu'". Milliyet. 15 Ağustos 2016. 20 Şubat 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 20 Şubat 2022.
- ^ . 21 Haziran 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mart 2020.
- ^ "Hürriyet arşiv, 3 Nisan 1998, Enis Berberoğlu". 7 Haziran 2012 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 29 Ekim 2009.
- ^ . Fethullah Gülen Web Sitesi. 31 Ekim 2009. 15 Nisan 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2009.
- ^ "Hürriyet, 20 Haziran 1999". 24 Ocak 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Haziran 2009.
- ^ . 30 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2007.
- ^ Kenan Evren, Kenan Evren'in Anıları 5, 1991.
- ^ "3 Eylül 1991 tarihli Milliyet gazetesi: Fethullah Gülen'den Kenan Evren'e Tepki". 12 Eylül 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 25 Temmuz 2022.
- ^ . 22 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2007.
- ^ . 22 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2007.
- ^ . 16 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2009.
- ^ . 7 Mayıs 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 21 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 29 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 16 Kasım 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2009.
- ^ Hauslohner, Abigail (4 Ağustos 2016). "Inside the rural Pa. compound where an influential Muslim cleric lives in exile". The Washington Post. 14 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 4 Eylül 2020.
- ^ . 1 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 23 Kasım 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mayıs 2023.
- ^ . 22 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 15 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . 1 Kasım 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ . Niagara Foundation. 19 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Haziran 2020.
- ^ . 25 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Şubat 2010.
- ^ Hürriyet, Gündemden 24 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., 27 Haziran 1999
- ^ . 22 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Haziran 2008.
- ^ . 2 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2015.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Ocak 2015 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 2 Ocak 2015.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Ocak 2015 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 2 Ocak 2015.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 19 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 19 Aralık 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Aralık 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 19 Aralık 2014.
- ^ "'Fethullah Gülen hakkında yakalama kararı talebi'". BBC News Türkçe. 19 Aralık 2014. 20 Ocak 2024 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
- ^ "Fethullah Gülen hakkında 34 yıla kadar hapis istemi!" 19 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde .. . 17 Eylül 2015. En son 18 Eylül 2015 tarihinde erişildi.
- ^ "Cemaat fezlekesi ortaya çıktı... İşte bir numaralı şüpheli". Cumhuriyet. 24 Aralık 2014. 20 Ocak 2024 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
- ^ "Tahşiye soruşturması tamamlandı" 19 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde .. HaberTürk. En son 17 Eylül 2015. 18 Eylül 2015 tarihinde erişildi.
- ^ a b "25 Aralık soruşturmasında Fethullah Gülen’e ağırlaştırılmış müebbet istendi" 2 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde .. Diken. 1 Ekim 2015. En son 2 Ekim 2015 tarihinde erişildi.
- ^ a b c "Arşivlenmiş kopya". 25 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Kasım 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Kasım 2021.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 26 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
- ^ . 11 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Haziran 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Kasım 2021.
- ^ "ETÖ elebaşı Gülen'i "Mehdi" ilan eden hakim yine Gülen'i savundu". FETÖ elebaşı Gülen'i "Mehdi" ilan eden eski hakim İlhan Karagöz, "O zaman Fethullah Gülen hocanın mehdiliği ilan edilmemişti. Benim kararımla ilan edilmiş oldu. Bu dini bir şeydir. Mehdi ilan etmek suç olamaz, bu dini bir söylemdir" sözleriyle kendisini savundu. HaberTürk. 14 Mayıs 2018. 17 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
- ^ "Tarihe geçen skandal! Gülen'i 'Mehdi' ilan etti". 18. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi İlhan Karagöz tarafından verilen mahkeme kararıyla Gülen'in 'Mehdi' ilan edildiği ortaya çıktı. Milliyet. 19 Ağustos 2019. Erişim tarihi: 23 Ekim 2020.
- ^ . 9 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2012.
- ^ . 14 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2013.
- ^ . 5 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2013.
- ^ . 10 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2013.
- ^ Fethullah Gülen (Ocak 2011). YARATILIŞ GERÇEĞİ VE EVRİM. Bunun neticesi olarak, ne acıdır ki, bugün biyoloji, ispatlanamamış teoriler üzerine kurulmuş bir fantezi gibidir. Bu fantezi teorilerin başında da, hiç şüphesiz evrim teorisi gelmektedir. Nil Yayınları. s. 13. ISBN .
- ^ . Fethullah Gülen Evrim ile ilgili Konferansın Tamamı. YouTube. 28 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2020.
- ^ . 13 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Şubat 2013.
- ^ . 6 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Eylül 2014.
- ^ a b . 9 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2013.
- ^ Fethullah Gülen yazı dizisi, Cumhuriyet Erişim 19/09/2012
- ^ . 20 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2013.
- ^ . 20 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2013.
- ^ . 7 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2013.
- ^ fgulen.com (15 Kasım 1999). "1977 Yılı Vaaz ve Konferansları". fgulen.com. Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
- ^ . 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2013.
- ^ . 9 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2012.
- ^ . 25 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2013.
- ^ . 10 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2014.
- ^ . 15 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2014.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 21 Eylül 2013 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Eylül 2012.
- ^ . 20 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2013.
- ^ . 1 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2013.
- ^ . 20 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2013.
- ^ Ceylan, Yasin (19 Nisan 2009). "İslam, Nurculuk ve Fethullah Gülen hareketi". radikal.com.tr. 1 Ocak 2011 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 12 Ocak 2011.
- ^ Ülsever, Cüneyt (16 Haziran 2010). "Milli Görüş vs. Gülen Hareketi (II)". hurriyet.com.tr. 29 Ocak 2015 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 12 Ocak 2011.
- ^ "Who Is Fethullah Gulen, and What Is His Role?". His movement promotes a version of Islam that embraces science, education and interfaith dialogue, which has earned him millions of followers but also drawn the suspicion of many in Turkey’s secular establishment. The New York Times. 15 Temmuz 2016. 16 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Eylül 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Aralık 2009 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Kasım 2009.
- ^ . 15 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2011.
- ^ Natacha Atlas: Gülen, romantik bir bilge[]
- ^ a b . 30 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2016.
- ^ . 19 Temmuz 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Temmuz 2010.
- ^ . 11 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2015.
- ^ Schleifer, Abdallah (2011). The Muslim 500: The World’s 500 Most Influential Muslims, 2012. Amman, Jordan: The Royal Islamic Strategic Studies Centre. s. 55. ISBN .
- ^ . 24 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2013.
- ^ [1] 16 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde ."
- ^ [2] 14 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde ." Martin Luther King Jr. International Chair,
- ^ [3] 13 Mayıs 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde ."
Dış bağlantılar
Fethullah Gülen hakkında daha fazla bilgi edinin | |
![]() | Commons'ta dosyalar |
![]() | Vikisöz'de alıntılar |
![]() | Vikikaynak'ta belgeler |
- Fethullah Gülen resmî sitesi 2 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Fethullah Gülen konferansları resmî sitesi 5 Mart 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Reuters: Turkish Islamic preacher - threat or benefactor? 3 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde ., İngilizce.
- Gulen Movement News Portal 30 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde . Fethullah Gulen ve Hizmet Hareketi hakkinda İngilizce haber sitesi
- GulenMovement.us 5 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde . Fethullah Gulen ve Hizmet hakkinda akademik bilgi, İngilizce
- Reuters: Turkish Islamic preacher - threat or benefactor? 3 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- New York Times inceleme yazısı- Fethullah Gulen profile 9 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Le Monde'nin Gülen Okulları hakkında inceleme yazısı: Une confrérie turque ouvre un collège républicain en France 31 Aralık 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Time Dergisinin 3 sayfalık inceleme yazısı: "The Turkish Imam and His Global Educational Mission" 26 Nisan 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- The Economist: Fethullah Gülen: A farm boy on the world stage 13 Mayıs 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- How far they have travelled (The Economist) 25 Mayıs 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Foreign Policy röportajı: Meet Fethullah Gülen, the World’s Top Public Intellectual13 Kasım 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Kendi Dilinden FETÖ; Bir Din İstismarı 8 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
- Fethullah Gülen'in Evrim karşıtı yaptığı bir toplantının ses kaydı. 28 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Fethullah Gulen d Fetullah Gulen 27 Nisan 1941 Pasinler Fethullahcilarin lideri olan Turk vaiz yazar ve eski imamdir 28 Subat surecinde donemin Ankara Emniyet Mudurlugu Gulen ve orgutlenmesi hakkinda bir rapor hazirladi Rapora gore Gulen bir orgutun lideriydi ve liderlik ettigi orgutun mensuplari Turk emniyet birimlerine sizmaktaydi Emniyet Genel Mudurlugu bu raporu aldiktan 3 gun sonra 21 Mart 1999 da saglik problemlerini sebep gosteren Gulen Amerika Birlesik Devletleri ne gitti O tarihten bu yana Pensilvanya eyaletindeki Saylorsburg kasabasinda yasamaktadir Fethullah GulenDogumFetullah Gulen 27 Nisan 1941 83 yasinda Pasinler Erzurum TurkiyeIkametSaylorsburg Pensilvanya ABDVatandaslikTurkiyeHareketFethullahcilikEbeveyn ler Ramiz Gulen Refia GulenImza Bazilarina gore Gulen in amaci bilim egitim ve dinler arasi diyalogu kucaklayan bir Islam versiyonunu tesvik etmektir Bazilarina gore ise Gulen in gayesi devlet kurumlarina sizip Turkiye Cumhuriyeti ni ele gecirmek ve Islam hukumlerini egemen kilan teokratik bir Islam diktatorlugu kurmaktir 28 Ekim 2015 tarihinden beri Turkiye Cumhuriyeti Icisleri Bakanligi tarafindan yayimlanan en cok aranan teroristler listesinin kirmizi kategorisinde yer almakta Fethullahci Teror Orgutu ve Paralel Devlet Yapilanmasi FETO PDY lideri olmakla suclanmaktadir 15 Temmuz 2016 da Turk Silahli Kuvvetleri bunyesinde bulunan takipcilerine verdigi emirle 16 Temmuz 2016 sabahina karsi Turkiye Cumhuriyeti hukumetini yikmak icin bir darbe girisiminde bulundugu iddia edildi 17 Temmuz 2016 da Cumhurbaskani Recep Tayyip Erdogan ABD li yetkililere O zati Gulen i artik bize teslim edin cagrisinda bulundu Turkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanligi yetkilileri 27 farkli suclamadan dolayi ABD ye resmi olarak yedi kez Fethullah Gulen in iadesi icin talepte bulunuldugunu belirtmistir Fethullah Gulen Turkiye Cumhuriyeti Devleti tarafindan anayasal duzeni ortadan kaldirmaya tesebbus etme silahli teror orgutu kurma ve yonetme cebir ve siddet kullanarak Turkiye Cumhuriyeti hukumetini ortadan kaldirmaya veya gorevlerini yapmasini kismen veya tamamen engellemeye tesebbus etme devletin guvenligi veya ic veya dis siyasal yararlari bakimindan niteligi itibariyla gizli kalmasi gereken bilgileri siyasal veya askeri casusluk maksadiyla temin etme Cumhurbaskanina suikast dolandiricilik resmi belgede sahtecilik sinav sorularinin calinmasi usulsuz dinleme suctan kaynaklanan mal varligi degerlerini aklama ozel hayatin gizliligini ihlal suclarini gerceklestirmek ile suclanmakta ayrica 15 Temmuz 2016 daki darbe girisimin bir numarali faili oldugu ifade edilmektedir Ayrica Fethullah Gulen Fethullahcilar in darbe girisimi oncesi isledigi iddia edilen suclar ve 15 Temmuz 2016 darbe girisimi olmak uzere hakkinda acilan 45 davada bir numarali sanik olarak halen yargilanmaktadir 50 yi askin kitabi cesitli dergilerde dini konularda yazdigi makaleleri ve bircok vaazi yayimlanmistir BiyografiIlk yillari Erzurum un Pasinler ilcesinin Korucuk koyunde 27 Nisan 1941 de dogdu Dogum adi Fetullah Gulen di Babasi Ramiz Gulen cami imami annesi Refia Gulen ev hanimidir Gulen altisi erkek ikisi kiz sekiz kardesin ikincisidir Bilgi kultur kisilik ve egitim 1945 te Kur an ogrenmeye baslayan ve kisa zamanda Kur an i hatmeden Gulen 1946 yilinda ilkokula baslamistir Babasinin 1949 yilinda Alvar koyune imam olmasi ve ailesinin oraya tasinmasi nedeniyle ilkokulu birakmak zorunda kalmis sonradan Erzurum da disaridan girdigi imtihan ile ilkokul diplomasini almistir Babasi Ramiz Efendi den Arapca dersleri Hasankale de bulunan Haci Sitki Efendi den tecvid ve Kur an dersleri alan Gulen 1951 de hafizligini tamamlamistir Gulen 1954 te Erzurum daki Kursunlu Camii medresesinde Alvar Imami Muhammed Lutfi nin torunu Sadi Efendi den medrese dersi almistir Iki bucuk ay icinde Emsile Bina ve Merah i metin ezberleyerek okuyan ve Izhar i bitiren Gulen in Kafiye okumasina luzum gormeyen Sadi Efendi onu Molla Cami ye baslatmistir 1955 ten 1959 a Edirne ye gidinceye kadar Osman Bektas tan fikih ve din egitimi almistir Gulen in bilgi kultur kisilik ve egitim durumunu yansitan cok sayida konusma baglilarinca kayda alinmistir Bu konusmalarin analizi kendisi ve bir kult hareketi olarak ortaya cikan orgutunun sosyolojik altyapisinin tam bir resminin olusturulmasi acisindan faydali olabilir Gulen diger calismalari yaninda toplum geneline acik olarak gerceklesen cok sayida vaaz konferans ve daha ozel topluluklarla gerceklestirilen gelecege ait plan ve uygulamalarin da ele alindigi veya soru cevap seklinde gerceklesen orgut ici konusmalarin sahibidir Bu konusmalar Ortodoks Islami bilgi ve siradan telkinler iceren edebi sanatlarla suslenmis konusmalardan tesettur evrim ve yaratilis gibi daha karmasik konularin ele alindigi seri vaaz ve konferanslara kadar cesitlilikler gosterir Cemaat ve orgutune duygu inanc baglilik ve adanmislik anlaminda zihinsel altyapi olusturan Gulen bu konusmalarinda ileride orgut faaliyetlerinde cok isine yarayacak inanc ve kendisinin metafizik gerilim adini verdigi belirli bir coskuyu olusturma amacindadir Zaman zaman bu cosku cemaat icindeki belirli yatkinliklara sahip kisilerde duygusal taskinlik ve sanrilarin Dinsel hezeyan tetiklendigi Gulen ve tum cemaatin duygu seline donusen bir seviyeye ulasir Bazi kisiler cemaat arasinda Muhammed i ve din buyuklerini gorur ve cigliklar atar Bu sanrilar ruyalarda gorulenlerle birlestirilerek sonraki vaazlar ve cemaat ici motivasyonlarda yeni atesleyiciler olarak kullanilir zihinsel manipulasyonlar yapilir Bu konusmalarin bir diger karakteristigi ise din ve inanc icin sozdebilim olarak uretilen materyalin bol bol kullanildigi konusmalar olmasidir Gulen in bazi konusmalari grandiyoz hezeyanlar acisindan da dikkatle incelenmelidir Genclik donemi Askerlik oncesi ve sonrasinda Edirne Uc Serefeli Cami de toplam dort yil sure ile imamlik yapti Askerlik acemi egitim donemini Ankara Mamak ve usta erlik donemini Iskenderun da tamamladi Askerlik sonrasinda 1963 yilinda Erzurum a giderek bir yila yakin ailesinin yaninda kaldi Bu sirada Komunizmle Mucadele Derneginin 2 subesinin Erzurum da kurulusunda yer almis yonetimine girmistir Edirne deki gorevi sirasinda Dar ul Hadis Camii nin imam odasinda ozel sohbetler baslatti 1965 te Kirklareli ne tayin olup burada bir yil vaizlik yapti 1966 da Izmir deki Kestanepazari Camii vaizligine atanan Gulen 1971 yilina kadar buradaki gorevine devam etmistir 1968 yilinda resmi gorevlendirme ile ilk kez Hacca gitmis ve gezici bolge vaizi olarak da Ege Bolgesi nin cesitli il ve ilcelerinde vaaz ve sohbetlerde bulunmustur Bu donemlerde Turgut Ozal ile de tanisti Turgut Ozal ile tanisikliginin 1960 larin ortalarinda oldugunu ifade eden Gulen Turgut Ozal hakkinda sik sik Bornova camiinde vaaz yaptigimda vaaz dinlemeye gelirdi demektedir 1971 1980 12 Mart 1971 Muhtirasi nin ardindan 3 Mayis 1971 de TCK nin 163 maddesinden tutuklandi 6 ay tutuklu kaldiktan sonra 9 Kasim 1971 tarihinde tutuksuz yargilanmak uzere serbest birakildi 20 Eylul 1972 de hukum giydi 24 Ekim 1973 te Askeri Yargitay karari bozdu 1974 te Bulent Ecevit basbakanligindaki Hukumetin cikardigi 1974 Genel Affi sonucu yargilamasi sona erdi 23 Subat 1972 tarihinde Edremit vaizligine atandi ayni zamanda Manisa ilinde de vaizlik gorevlerine devam etti Daha sonra Izmir in Bornova ilcesi vaizligi gorevine atandi 1975 ve 1976 yillarinda Anadolu nun bazi sehirlerinde Kur an ve Ilim Darwinizm Altin Nesil Ictimai Adalet ve Nubuvvet isimli konferanslari verdi Ilk sayisi Subat 1979 da cikan Sizinti dergisinde once basyazilari daha sonra orta sayfa yazilarini da yazmaya basladi 1981 1990 1980 de 12 Eylul Darbesi nden sonra askeri cuntanin Izmir ve Ege Ordu Sikiyonetim Komutanliklari tarafindan yakalanma emri yayimlandi Ayni tarihte Izmir i terk etti Anadolu da cesitli illerde dolasti dost ve akrabalarinda kaldi 20 Mart 1981 tarihinde Diyanet Isleri Baskanligindaki vaizlik gorevinden istifa etti 1986 da hacca giderek haci oldu Donemin Cumhurbaskani Kenan Evren 25 Temmuz 1986 gunu yapilan Bakanlar Kurulu toplantisinda Fethullah Gulen icin sunlari soyledi Fethullah Hoca isimli bir adam turedi Bana Ataturk e ve tum ilericilere kufrediyor Yakalandi mahkemeye verildi Fakat mahkeme kendisini serbest birakti Ayrica ortalikta Mahmut Hoca diye bir sahis daha gorulmeye basladi Mahkeme onu da serbest birakti Bu gelismeler bu gibi murtecileri cesaretlendiriyor Bu sozlerin Kenan Evren in Anilari nin 1991 yilinda basilan 5 cildinde yer almasi uzerine Gulen mahkemeye basvurdu ve tekzip aldi Gulen in vekili avukat Feti Un Kenan Evren in anilarina mahkeme karariyla aldigimiz tekzip metni Hukuk saygi ister musluman kufre karsidir baslikli yazili bir basin aciklamasi yaparak devlet baskanligi ve cumhurbaskanligi yapmis da olsa bir kisinin milletin bir ferdinin temel hak ve hurriyetlerini haysiyet ve serefini ulu orta karalamaya hakki olmadigini soyleyerek Evren e tepki gosterdi Gulen in kimseye kufretmedigini gerici ve akimci olmadigini soyledi Ilk sayisi 1 Temmuz 1988 de cikan ve uc aylik periyotlarla yayin hayatina devam eden Yeni Umit dergisinde basyazilar yazmaya basladi 1989 da Istanbul ve Izmir de Diyanet Isleri bunyesinden bagimsiz gonullu olarak vaazlarina yeniden basladi Uskudar da Yeni Valide Kulliyesi nde 13 Ocak 1989 tarihinden 16 Mart 1990 tarihine kadar 62 hafta verdigi vaazlar daha sonra adiyla uc cilt halinde kitaplastirildi 1992 yilina kadar gonullu olarak vaazlarini surdurdu 1991 2000 1990 li yillarda Alparslan Turkes Bulent Ecevit Mesut Yilmaz Recep Tayyip Erdogan Suleyman Demirel Tansu Ciller Turgut Ozal Abraham Foxman Morton Abramowitz Papa II Ioannes Paulus gibi taninmis din ve siyaset adamlari ile gorusmeler yapmis Amerika da olen Cumhuriyet Halk Partisinin eski genel sekreterlerinden Kasim Gulek in cenaze namazini Gulek in vasiyeti uzerine kildirmis ve cesitli gazetelerde roportajlari yayimlanmistir 12 Eylul 1980 Darbesi nin lideri Turkiye nin 7 Cumhurbaskani Kenan Evren ile de gorusmek istemis Evren bu istegi reddetmistir Tekrar gorusme isteginde bulunmus ve Evren e bir saat gondermis fakat Evren saati almayip teklifi yine reddetmistir Evren bu saatten rusvet diye bahsetmistir 1995 te Sabah gazetesinden Nuriye Akman ve Hurriyet gazetesinden Ertugrul Ozkok e Turkiye nin icinde bulundugu durum Basbakan Tansu Ciller ile gorusmesi Islam siyaset kadin ve egitim konularinda roportajlar vermistir Bu yillarda ayrica Cumhuriyet gazetesi ve gazeteci Hikmet Cetinkaya dan dava yoluyla almaya hak kazandigi 150 milyonluk tazminatlari Turk Polis Teskilatini Guclendirme Vakfina bagislamistir 1997 yilinda donemin basbakani Necmettin Erbakan tarafindan Basbakanlik Konutu na iftara davet edilmis ancak bu iftara gitmemistir 1997 yilinin son gunlerinde onursal baskani oldugu Gazeteciler ve Yazarlar Vakfi Suleyman Demirel e Devlet Adami Uzlasma Odulu Bulent Ecevit e Siyaset Uzlasma Odulu vermistir 28 Subat surecinde Devlet Guvenlik Mahkemesi Bassavcisi Nuh Mete Yuksel hakkinda iddianame hazirlamistir Yillar once yaptigi konusmalarin goruntuleri art arda televizyon kanallarinda yayimlanmaya baslanmistir Bu goruntulerde burokraside nasil yapilanmalari gerektigini anlattigi gorulmustur Bulent Ecevit in destegine ragmen Genelkurmay Fethullah Gulen i ve destekcilerini cok tehlikeli gordugunu ifade etmistir 21 Mart 1999 da saglik sorunlari iddiasi ile Amerika Birlesik Devletleri ne giden Gulen o tarihten bu yana ABD nin Pensilvanya eyaletindeki Saylorsburg kasabasinda yasamaktadir Eski Genelkurmay Baskani Ilker Basbug un iddiasina gore de ABD PKK lideri Abdullah Ocalan i Suriye ve Rusya nin kontrolunden almak istemistir Basbug a gore ABD 15 Subat 1999 da Abdullah Ocalan i Turkiye ye teslim ederken karsiliginda da 21 Mart 1999 da Gulen i almistir 2000 sonrasi Ankara 2 Numarali Devlet Guvenlik Mahkemesi tarafindan 22 Agustos 2000 tarihinde hakkinda laik devlet yapisini degistirerek yerine dini kurallara dayali bir devlet kurmak amaciyla yasa disi orgut kurup bu amac dogrultusunda faaliyetlerde bulunmak gerekcesiyle 10 yila kadar agir hapis istemi ile yargilama baslatildi ve giyabi tutuklama karari alindi Yargilama kamuoyunda Rahsan Affi olarak bilinen Af Yasasi ile ertelendi Bulent Ecevit in 2004 te siyaseti birakisinin ardindan Zaman gazetesine BULENT BEY I UGURLARKEN baslikli bir ilan vererek Ecevit ten ovguyle bahsetti Turkiye nin 7 Cumhurbaskani Kenan Evren 2006 yilinda yine Fethullah Gulen i elestirdi Gulen in baska yollardan para kazandigini dinci orgutler tarafindan toplanan paralarla okullar yapildigini bu nedenle okullarin ucuz oldugunu okullara alinan cocuklarin beyinlerinin yikandigini soyledi Gulen in cumhuriyetin temsili diye kravat takmadigini belirtti Bu aciklamalara Gulen adina avukati Orhan Erdemli bir basin aciklamasi yaparak tepki gosterdi Haziran 2008 de ABD den Foreign Policy ve Birlesik Krallik tan Prospect dergilerinin internet uzerinden okuyucu anketleri ile olusturdugu Dunyanin Ilk 100 Entelektueli listesinde yer almistir Ayrica 2013 yilinda Time dergisi tarafindan dunyanin en etkili 100 kisisinden biri olarak gosterilmistir Hakkinda acilan davalar Gulen 16 Temmuz 2016 28 Subat Sureci devam ederken 1999 yilinin haziran ayinda ulusal televizyon kanallarinda yayinlanan bazi video goruntuleri Turkiye de laik duzen yerine seriata dayali bir Islam devleti kurmak icin taraftarlarini tesvik ettigi suclamalarina neden oldu 2006 yilinda Terorle Mucadele Kanununda TMK yapilan degisiklik sonrasinda Gulen in avukatlarinin basvurusu nedeniyle yeniden gorulmus 2008 yilinda curum ve siddete basvurarak tesekkul olusturduguna dair delil olmadigi ndan beraat etmis ve karar Yargitay Ceza Genel Kurulunca da oybirligi ile onanmistir Ocak 2008 de devlet kadrolarina sizdiklari yolundaki iddialara deginen Gulen bir insanin kendi millet fertlerini yine kendi memleketindeki bazi muesseselere girmesi icin tesvik etmesine sizma denemeyecegini soyledi Tesvik edilen insanlar da o muesseseler de bu ulkeye ait Kastedilen manadaki sizmayi belli bir donemde Turk milletinden olmayanlar yaptilar hatta belli yere kadar geldiler Belki endiselerinin altinda o sizintilarin fark edilmis olabilecegi endisesi var Bir milletin ferdi kendi milleti icin var olan muesseselere sizmaz hakkidir girer oraya mulkiyeye de girer adliyeye de istihbarata da girer hariciyeye de 30 Ekim 2014 teki Milli Guvenlik Kurulu MGK sonucunda Fethullah Gulen e bagli kurumlar ifade edilerek legal gorunum altinda illegal faaliyet yuruten paralel yapilanmalar olarak kaydedilmistir Cumhurbaskani Recep Tayyip Erdogan alinacak bu karar icin oncesinde Onlarla ilgili cok daha farkli bir adimi atacagiz Cunku bu operasyon oyle lokal degildir Geneldir ve bunun adimini atacagiz Bu ay yapacagimiz Milli Guvenlik Kurulu toplantisinda benim de onemli bir gundemim olacak o da bunlarin yaninda ulkemizi tehdit eden hangi unsurlar varsa bunlara yonelik Milli Guvenlik Belgesi nin gozden gecirilmesidir demistir Bu karar sonrasinda MGK Genel Sekreteri Seyfullah Hacimuftuoglu tarafindan Kirmizi Kitap veya MGSB olarak adlandirilan resmi kitaba Fethullah Gulen ile baglantili kurumlar PDY PO Paralel Devlet Yapilanmasi Pensilvanya Orgutu adi altinda eklenmis ve Fethullah Gulen devlet dusmani olarak kabul edilmistir MGK da alinan bu kararlar 24 Kasim 2014 tarihinde gerceklestirilen Bakanlar Kurulunda onaylanmis ve boylece resmiyet kazanarak MGK Genel Sekreterligi ne gonderilmistir Istanbul 1 Sulh Ceza Hakimligi Istanbul Cumhuriyet Bassavciliginin talebini su gerekce ile uygun gorup Fethullah Gulen hakkinda yakalama karari cikardi Istanbul merkezli paralel yapi sorusturmasi kapsaminda Fethullah Gulen hakkinda verdigi kararda Suphelinin sorusturma kapsaminda orgut kurarak yonettigi yonunde kuvvetli suc suphesinin bulundugu 10 yili askin suredir yurt disinda oldugu ve donmedigi supheliye ulasilamamasi ve savunmasinin tespitinin mumkun olmamasi nedeniyle teror orgutu kurma ve yonetme sucundan hakkinda yakalama karari cikarilmasi seklinde hukum kurulmustur ifadeleri yer aldi Fethullah Gulen Cemaatinin Molla Muhammed olarak bilinen Mehmet Dogan ve grubuna yonelik sorusturmada kumpas kurdugu ve usulsuzluk yaptigi iddiasiyla yurutulen sorusturma kapsaminda hazirlanan iddianamede Gulen in silahli orgut kurmak veya yonetmek sucundan 15 ile 22 5 yil resmi belgede sahtecilik sucundan 3 ile 7 5 yil ve iftira sucundan da 1 ile 4 yil olmak uzere toplamda 19 ila 34 yila kadar hapsi istenmektedir Iddianamede Samanyolu Yayin Grubu Baskani Hidayet Karaca eski emniyet mudurleri Tufan Erguder Ali Fuat Yilmazer Yurt Atayun Omer Kose ve Mutlu Ekizoglu nun aralarinda bulundugu 15 i tutuklu 32 kisi de supheli olarak yer aldi Cumhurbaskani Erdogan in oglu Bilal Erdogan in da supheliler arasinda yer aldigi kapatilan 17 Aralik yolsuzluk ve rusvet sorusturmasinda usulsuzlukler yapildigi ve suphelilere kumpas kuruldugu iddiasiyla yurutulen sorusturma kapsaminda Gulen hakkinda agirlastirilmis muebbet hapis cezasi istendi Gulen Cebir ve siddet kullanarak Turkiye Cumhuriyeti Hukumetini ortadan kaldirmaya veya gorevlerini yapmasini kismen veya tamamen engellemeye tesebbus etmek silahli orgut kurmak veya yonetmek ve devletin guvenligi veya ic veya dis siyasal yararlari bakimindan niteligi itibariyla gizli kalmasi gereken bilgileri siyasal veya askeri casusluk maksadiyla temin etmekle suclaniyor Fethullahci ogretiOgretinin genel karakteri Ezoterik bir anlayisla yapilanan Gulen ogretisi Said Nursi ogretisinin devami ve tamamlayicisi niteligindedir Kendisi Said Nursi yi sik sik beyin yapicimiz seklinde tanimlamakta inanc ve hareket tarzinda oncu olarak kabul etmektedir Gulen in gecmiste cok daha radikal olan ornegin Seyyid Kutub a buyuk saygi duydugu namaz kilmayan kisileri kafir ve kafireler murted olarak tanimladigi seriat kadin ve tesettur gibi konulara yaklasimi vb goruslerinin zaman icerisinde ne kadar donusume ugradigi konulari aydinlatilmaya muhtac konulardir Fethullah Gulen in kendisinin Mehdilik konusunda bir iddiasinin bulunup bulunmadigi bilinmiyor Ancak kendisinin gercekte 27 Nisan 1941 olan dogum tarihinin yerine Nurcular arasinda Deccal olarak kabul edilen Mustafa Kemal Ataturk un olum tarihi olan 10 Kasim 1938 i ileri suruyor ve Deccal oldu Mehdi dogdu inancina telmihte bulunuyor Yine dini anlamda en yuksek payelerden olan kendisinin Allah ile gorusme iddiasi bulunmakta bir kisinin cevresi onun Mehdi olduguna inansa ve kendisi de buna kanaat getirse bile bunu ilan etme gibi bir gorevinin bulunmadigini soylemektedir Kendisi ve yakin cevresinin sir olarak saklanan bir baska inanci ise Fethullah Gulen in Mehdiligine inanilmasidir Cemaat mensuplarina belirli bir asamadan sonra verilen mesiyanik din ogretisiyle Gulen normal insanlar tarafindan anlasilmasinin mumkun olmadigi iddia edilen bilgileri ruya ve cinler araciligi ile direkt olarak metafizik bir kaynaktan aldigi varsayilan ezoterik bir kisilige burundurulur ve kainat imami olarak anilir Oyle ki Gulen Cemaatine mensup oldugu iddia edilen donemin 18 Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi Ilhan Karagoz cikarttigi mahkeme karari ile Gulen i Mehdi ilan etmistir Yaratiliscilik Gulen e gore evren bir amaci ve maksadi olan yaratma fiilinin eseridir ve varolmanin gayesi Allah i bilmektir ve bilim bu amaca hizmet eden bir arac olarak deger kazanir Fethullah Gulen e gore evrim gibi yaratilis inancina karsit goruslere ihtimal vermek yikici bir vesvese veya bir Darwin safsatasindan ibarettir Gulen e gore Adem in ilk insan olarak yaratilmasi ve Adem in ege kemiginden Havva nin yaratilmasi inanci sebep sonuc iliskisi kapsaminda ele alinmamasi gereken mucize yaratilislardir Evrim karsiti fikirlerini Yaratilis Gercegi ve Evrim adli kitabinda yazmistir Bu kitap daha onceleri Darwinizm ve evrim karsiti yaptigi toplantilardaki konusmalarinin derlenmesi ile hazirlanmistir Kitapta biyoloji biliminin bir fantezi oldugunu iddia eden Gulen en buyuk biyoloji fantezisinin de evrim teorisi oldugunu ifade etmektedir Seriat ve laiklik Konusmalarinda seriattan sik sik seriat i garra parlayan seriat olarak bahseden ve seriat icin elestirel ifade kullanmaktan siddetle kacinan Gulen e gore din Islam ve seriat es anlamli kelimelerdir Ancak Gulen laik sistem icerisinde dinin 95 inin yasanabilecegini geriye kalan 5 lik kisim icin kavga cikartilip insanlarin dinden urkutulmemesini soyler Bir baska konusmasinda ise laiklik ve demokrasiyi Allah in bize bahsettigi bir nimet olarak nitelendirir Kadin Tesettur konusunda Fethullah Gulen in tutumu zaman icerisinde degisimler gostermistir Onceleri pece ve eldiven kullanilarak kadinlarin tum vucudunun ortulmesi gerektigi vaaz ve telkinleri yaninda sacin bir telinin bile acilmasini buyuk gunah olarak ele alan Gulen tesettur uzerine kayda alinan bir dizi vaaz vermis bu vaazlarinda yuz ve gozlerinin bile istisna edilmedigi tum kadin vucudunun mahrem sayilmasi gerektigini fikihtan kas ve goz uzerine yazilan siirler ve tarihten orneklerle anlatmisti Gulen bu vaaz dizisinde Osmanlinin son doneminde ecnebi kadinlara ozenip yuzlerini acarak gezmeye cikan Musluman kadinlarin yuzlerine Abdulhamid in hafiye teskilati araciligi ile asit attirdigini anlatiyor ve bu davranisi yanlislama veya kinama yerine tam tersi Ondan cennetmekan seklinde bahsediyordu Gulen son konusmalarinda basortusunu bir furuat olarak degerlendirmistir Mitoloji ve inanc Gulen anlatimlarinda Kur an ve siyer kitaplarindan alinmis seytan cin melek gibi ruhanilere ve Ashab i Kehf Hizir Lokman Adem Havva Nuh gibi kisilere ve bu kisilere ait olagandisi hikayelerine mucize gercekten yasanmis hayat dersleri olarak yer verir Toplumsal yapi hedefi Fethullah Gulen in gorunen amaci altin nesil gul devri gibi deyimleri ile idealize ettigi toplum ve idari yapiyi gerceklestirmektir Muhammed in donemi asri saadet ifadeleriyle ideal hedef olarak sunulur Bati dan bize intikal eden ve ruh yapimiza aykiri olmasina ragmen bize dayatilan bir kisim cazip taraflarinin bulunmasinin yaninda pek cok cirkin yanlari da bulunan muasir medeniyetin bizim icin fazla bir sey ifade etmedigi soylenebilir Hatta cogu yerde baskaldirmaya kaymalar bu medeniyete karsi tepkinin ifadesi olmustur Islam dunyasi ondan ahlaksizlik acik saciklik eglence istihlak tuketim esasi uzerine muesses bir iktisadi sistem israf ve kan irin gormus ve urperti duymustur duymaktadir Eger onemli bir donemde biz biz olabilseydik onu kendimize benzetecek yeniden sekillendirecek teknigini fennini ilmini metodolojisini alacak ve zararli yanlarini atacaktik ama heyhat Bu amaca egitim yolu ile ulasilabilecegi ornek hayatlar yasanarak insanlara Islamin gercek yuzunun gosterilebilecegini dusunur ve Islam in siyasi bir ideolojiye donusturulmesine siddetle karsi cikan bir anlayisa sahiptir Elestiriler Ihsan Eliacik ve Edip Yuksel e gore Gulen in yaklasimlarinin diger standart Islam alimlerinden pek bir farki yoktur ise Gulen i bilimsel olmamak ve gercekustu olaylara inanmakla elestirir Gulen in 30 yillik yol arkadasi oldugunu iddia eden Nurettin Veren ise Gulen in ve cemaatinin zaman icinde kadinlara ve televizyona yonelik tutumundaki degisimi elestirir kaynak belirtilmeli Ayrica Gulen in heterodoks Islami gruplara karsi sozlerini saldirgan olarak degerlendirir FethullahcilarGulen dinlerarasi diyalog girisimi kapsaminda Vatikan da Papa II Ioannes Paulus ile birlikte Fethullahcilar darbe girisimine kadar cesitli toplum kesimlerince Turkiye ici ve disinda egitime Turk kulturunu tanitmaya dinlerarasi diyaloga ve fakirlikle mucadeleye yaptigi katkilardan dolayi desteklenirken baska kesimlerince de laiklik icin bir tehlike olarak gorulmesinin yani sira siyasi ve ekonomik bir guc haline gelmesi nedeniyle de elestirilmekteydi BibliyografyaGulen in cesitli konulari ele aldigi cok sayida kitap makale kaset goruntulu video ve siirleri mevcuttur Eserleri basta Ingilizce Arapca Almanca Ispanyolca ve Rusca olmak uzere degisik dillere cevrilmistir Gulen hakkinda bircok biyografi ve inceleme kitaplari yayimlanmis ve yurt disindaki cesitli kurum ve universitelerde hakkinda akademik konferanslar yapilmis ve bu konferanslarda 200 den fazla teblig sunulmustur Fethullah Gulen e ait olan Kirik Mizrap adli siir kitabindan alinan 11 siir 2005 yilinda Ahmet Ozhan tarafindan Huzunlu Gurbet albumunde yorumlanmistir 2013 yilinda ise aralarinda Natacha Atlas nin bulundugu 12 sanatci Gulen e ait 12 siiri Ingilizce olarak adli albumde yorumlamistir Oduller1995 Turk Ocaklari Vakfi Nihal Atsiz Turk Dunyasi Hizmet Odulu Verilisinden 21 yil sonra 15 Temmuz Darbe Girisimi nin ardindan 18 Temmuz 2016 da Turk Ocaklari Merkez Yonetim Kurulu karariyla iptal edilmistir 1995 Mehmetcik Vakfi Tesekkur Berati 1996 Turk Sanayici ve Isadamlari Vakfi TUSIAV Hosgoru Odulu 1997 Yazarlar ve Sanatcilar Vakfi TURKSAV Turk Dunyasina Hizmet Odulu 1997 Turk Egitim Sen 24 Kasim Egitim Ozel Odulu 1998 Turk 2000 ler Vakfi Odulu 1998 Hamdullah Suphi Tanriover Turk Ocaklari Kultur Armagani Verilisinden 18 yil sonra 15 Temmuz Darbe Girisimi nin ardindan 18 Temmuz 2016 da Turk Ocaklari Merkez Yonetim Kurulu karariyla iptal edilmistir 1998 Ipekyolu Vakfi Odulu 2001 Turkiye Yazarlar Birligi Ustun Hizmet Odulu 2010 Leeds Metropolitan Universitesi Ingiltere Fahri Doktora Unvani 2012 Dunyanin En Etkili 500 Muslumani Kraliyet Islam Strateji Calismalari Merkezi Amman Urdun 2013 Dunyanin En Etkili 100 Kisisi TIME dergisi 2015 Gandhi King Ikeda Baris Odulu Martin Luther King Jr International Chair KaynakcaBu madde onerilmeyen bicimde kaynaklandirilmistir Gosterilen kaynaklar kaynak gosterme sablonlari kullanilarak dipnot belirtme bicemine uygun olarak duzenlenmelidir Bu sablonun nasil ve ne zaman kaldirilmasi gerektigini ogrenin a b Sanderson Sertan 6 Nisan 2018 From ally to scapegoat Fethullah Gulen the man behind the myth Gulen left Turkey at a time when he was under investigation for undermining the government DW 1 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 a b FETO nun emniyet yapilanmasi Devleti ele gecirmek amaciyla 1970 li yillardan itibaren emniyette orgutlenmeye baslayan ve 15 Temmuz da darbe girisiminde bulunan FETO PDY ozellikle 80 li yillarda emniyet piramidinin tabandan tavana tum basamaklarinda guclendi Anadolu Ajansi 28 Ocak 2017 16 Ocak 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 a b Gulen i kacirtan raporu acikladi Paralel devlet yapilanmasini 1999 da ilk kez resmi kayitlara geciren donemin Ankara Emniyet Muduru Cevdet Saral hazirladigi raporla ilgili ayrintilari katildigi canli yayin programinda acikladi Saral in hazirladigi rapor sonrasinda Fethullah Gulen ABD ye gitmisti Yeni Safak 27 Aralik 2014 Erisim tarihi 4 Eylul 2020 Fethullah Gulen poliste kadrolasiyor Saral Gulen grubunun emniyet teskilati icinde sempatizan bir kadro olusturma gayretlerini musahede etmemek mumkun degildedi Hurriyet 17 Eylul 2001 16 Temmuz 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 4 Eylul 2020 a b FETO PDY cati davasinin gerekceli karari aciklandi FETO PDY cati davasinin gerekceli kararinda orgutun nihai amacinin cemaat zumre egemenligine dayali teokratik totaliter rejim kurmak oldugu belirtildi Anadolu Ajansi 16 Ocak 2019 7 Subat 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 a b Sorusturma acildigi gun ABD ye kacti Ankara DGM Bassavciligi FETO elebasi Fetullah Gulen hakkinda anayasal duzeni degistirmeye calistigi gerekcesiyle 19 Mart 1999 tarihinde sorusturma acti Milliyet 19 Mart 2020 7 Nisan 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Farac Mehmet 26 Temmuz 2016 Paralel e uyanlar uyaranlar Fethullah emniyeti ele gecirdi basligiyla devlete sunulan cemaat raporunu tum ayrintisiyla yayimlayan Aydinlik in 17 yil onceki cabasi ne yazik ki donemin siyaset ve devlet yoneticileri tarafindan bilerek isteyerek goz ardi edildi ve cemaate de adeta yoluna devam et denildi Aydinlik Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Cetinkaya Hikmet 31 Ocak 2017 Fethullah in amaci neydi Cumhuriyet 28 Aralik 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Savcilik Iddianamesi Laik devlet yapisini degistirerek yerine dini kurallara dayali bir devlet kurmak amaciyla yasa disi orgut kurup bu amac dogrultusunda faaliyetlerde bulunmak Ankara Devlet Guvenlik Mahkemesi 2000 7 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Siyaset Meydani 1999 1 Bolum Necip Hablemitoglu Turkan Saylan Siyaset Meydani 1999 7 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Turkiye Cumhuriyeti Icisleri Bakanligi 13 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 14 Mart 2016 Icisleri Bakanligi aranan teroristler in listesini yayinladi NTV com tr Anadolu Ajansi 28 Ekim 2015 13 Mart 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Mart 2016 FETO elebasi Gulen in iadesine yasal engel kalmadi 19 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 19 Temmuz 2016 Erdogan ABD ye sesleniyorum o zati Fethullah Gulen i artik bize teslim edin HaberTurk 16 Temmuz 2016 10 Haziran 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 10 Haziran 2020 a b c Tosun Mehmet 22 Ocak 2020 FETO elebasi kabarik suc listesiyle 45 davada yargilaniyor FETO elebasi Fetullah Gulen kabarik suc listesiyle 19 ilde acilan 45 davada 1 numarali sanik olarak yargilaniyor Anadolu Ajansi 16 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 10 Haziran 2020 Askeri yapilanmasina yonelik iddianame 8 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde aa com tr FETO elebasi kabarik suc listesiyle 45 davada yargilaniyor FETO elebasi Fetullah Gulen kabarik suc listesiyle 19 ilde acilan 45 davada 1 numarali sanik olarak yargilaniyor Anadolu Ajansi 22 Ocak 2019 16 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 10 Haziran 2020 22 Ocak 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 14 Aralik 2008 Darbe girisimiyle Fethullah Gulen Hocaefendi nin irtibatlandirilmasiyla ilgili aciklama fgulen com 16 Temmuz 2016 16 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Temmuz 2016 a b Fethullah Gulen Web Sitesi 31 Ekim 2009 9 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 14 Aralik 2008 Robert Amsterdam 31 Temmuz 2016 Turkey Is the Gulen Organization a Cult Breitbart 22 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Eylul 2016 John Hayward 12 Agustos 2016 Robert Amsterdam Gulen s Islamist Cult Buys Off U S Politicians in Both Parties to Avoid Investigations Breitbart 22 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Ibrahim Kalin 24 Temmuz 2016 New York Times 9 Subat 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Kemal Sayar 17 Agustos 2016 Gercek Hayat 18 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Erol Goka 21 Agustos 2016 Modern Bir Kult Olarak FETO Yeni Safak 25 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Mahmut Aydin 7 Eylul 2016 Bir Kult Dini Hareket Olarak Gulenizm Karar Gazetesi 22 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Ismet Berkan 6 Agustos 2016 Hurriyet 25 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Saban Biyikli 25 Mayis 2014 Milat Gazetesi 22 Mart 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Saban Biyikli 26 Eylul 2015 Star Gazetesi 2 Ekim 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Recep Yenidag 5 Mayis 2014 Milat Gazetesi 10 Ekim 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Eylul 2016 Gulen Fethullah 13 Mayis 2006 fgulen com 20 Eylul 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Ocak 2024 Bu manipulatif yontemlerin belki de en dikkat cekicisi Gulen Hareketi mensubu oldugunu itiraf eden ve Genelkurmay Baskani yaverligi gorevinde bulunan Levent Turkkan orneginde gorulmektedir Org Akar in yaveri Yarbay Levent Turkkan dan FETO itirafi Haberturk 20 Temmuz 2016 18 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Nisan 2022 Yarbay Levent Turkkan in ifadesinin tam metni InternetHaber 20 Temmuz 2016 19 Eylul 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Nisan 2022 Arsivlenmis kopya 16 Temmuz 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 18 Nisan 2022 Arsivlenmis kopya 14 Nisan 2022 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Nisan 2022 Arsivlenmis kopya 14 Nisan 2022 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 14 Nisan 2022 17 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Ekim 2007 Gulen ilk Kestanepazari ndan kovuldu Milliyet 15 Agustos 2016 20 Subat 2022 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 20 Subat 2022 21 Haziran 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Mart 2020 Hurriyet arsiv 3 Nisan 1998 Enis Berberoglu 7 Haziran 2012 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 29 Ekim 2009 Fethullah Gulen Web Sitesi 31 Ekim 2009 15 Nisan 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Aralik 2009 Hurriyet 20 Haziran 1999 24 Ocak 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Haziran 2009 30 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Ekim 2007 Kenan Evren Kenan Evren in Anilari 5 1991 3 Eylul 1991 tarihli Milliyet gazetesi Fethullah Gulen den Kenan Evren e Tepki 12 Eylul 2022 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 25 Temmuz 2022 22 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Ekim 2007 22 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Ekim 2007 16 Aralik 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 20 Ekim 2009 7 Mayis 2005 tarihinde kaynagindan arsivlendi 21 Nisan 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi 29 Subat 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi 16 Kasim 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 17 Aralik 2009 Hauslohner Abigail 4 Agustos 2016 Inside the rural Pa compound where an influential Muslim cleric lives in exile The Washington Post 14 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 4 Eylul 2020 1 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi 23 Kasim 2008 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Mayis 2023 22 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi 15 Kasim 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi 1 Kasim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Niagara Foundation 19 Nisan 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 19 Haziran 2020 25 Ekim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 8 Subat 2010 Hurriyet Gundemden 24 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde 27 Haziran 1999 22 Ocak 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Haziran 2008 2 Ocak 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Ocak 2015 Arsivlenmis kopya 2 Ocak 2015 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 2 Ocak 2015 Arsivlenmis kopya 2 Ocak 2015 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 2 Ocak 2015 Arsivlenmis kopya 23 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 23 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 23 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 23 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 19 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 19 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 19 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 19 Aralik 2014 Arsivlenmis kopya 19 Aralik 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 19 Aralik 2014 Fethullah Gulen hakkinda yakalama karari talebi BBC News Turkce 19 Aralik 2014 20 Ocak 2024 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 20 Ocak 2024 Fethullah Gulen hakkinda 34 yila kadar hapis istemi 19 Eylul 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde 17 Eylul 2015 En son 18 Eylul 2015 tarihinde erisildi Cemaat fezlekesi ortaya cikti Iste bir numarali supheli Cumhuriyet 24 Aralik 2014 20 Ocak 2024 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 20 Ocak 2024 Tahsiye sorusturmasi tamamlandi 19 Eylul 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde HaberTurk En son 17 Eylul 2015 18 Eylul 2015 tarihinde erisildi a b 25 Aralik sorusturmasinda Fethullah Gulen e agirlastirilmis muebbet istendi 2 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde Diken 1 Ekim 2015 En son 2 Ekim 2015 tarihinde erisildi a b c Arsivlenmis kopya 25 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Ekim 2020 Arsivlenmis kopya 9 Kasim 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Kasim 2021 Arsivlenmis kopya 26 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Ekim 2020 Arsivlenmis kopya 27 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Ekim 2020 11 Subat 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Haziran 2014 Arsivlenmis kopya 3 Temmuz 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Kasim 2021 ETO elebasi Gulen i Mehdi ilan eden hakim yine Gulen i savundu FETO elebasi Gulen i Mehdi ilan eden eski hakim Ilhan Karagoz O zaman Fethullah Gulen hocanin mehdiligi ilan edilmemisti Benim kararimla ilan edilmis oldu Bu dini bir seydir Mehdi ilan etmek suc olamaz bu dini bir soylemdir sozleriyle kendisini savundu HaberTurk 14 Mayis 2018 17 Mayis 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Ekim 2020 Tarihe gecen skandal Gulen i Mehdi ilan etti 18 Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi Ilhan Karagoz tarafindan verilen mahkeme karariyla Gulen in Mehdi ilan edildigi ortaya cikti Milliyet 19 Agustos 2019 Erisim tarihi 23 Ekim 2020 9 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Eylul 2012 14 Ekim 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Mart 2013 5 Haziran 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 29 Nisan 2013 10 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 29 Nisan 2013 Fethullah Gulen Ocak 2011 YARATILIS GERCEGI VE EVRIM Bunun neticesi olarak ne acidir ki bugun biyoloji ispatlanamamis teoriler uzerine kurulmus bir fantezi gibidir Bu fantezi teorilerin basinda da hic suphesiz evrim teorisi gelmektedir Nil Yayinlari s 13 ISBN 978 975 315 155 9 erisim tarihi kullanmak icin url gerekiyor yardim Fethullah Gulen Evrim ile ilgili Konferansin Tamami YouTube 28 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Ekim 2020 13 Agustos 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Subat 2013 6 Ekim 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Eylul 2014 a b 9 Haziran 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Haziran 2013 Fethullah Gulen yazi dizisi Cumhuriyet Erisim 19 09 2012 20 Nisan 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Haziran 2013 20 Nisan 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Haziran 2013 7 Haziran 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Haziran 2013 fgulen com 15 Kasim 1999 1977 Yili Vaaz ve Konferanslari fgulen com Erisim tarihi 20 Ocak 2024 24 Ekim 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Haziran 2013 9 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 11 Eylul 2012 25 Haziran 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Nisan 2013 10 Eylul 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Eylul 2014 15 Agustos 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Eylul 2014 Arsivlenmis kopya 21 Eylul 2013 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Eylul 2012 20 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 19 Nisan 2013 1 Eylul 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 19 Nisan 2013 20 Mayis 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Subat 2013 Ceylan Yasin 19 Nisan 2009 Islam Nurculuk ve Fethullah Gulen hareketi radikal com tr 1 Ocak 2011 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 12 Ocak 2011 Ulsever Cuneyt 16 Haziran 2010 Milli Gorus vs Gulen Hareketi II hurriyet com tr 29 Ocak 2015 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 12 Ocak 2011 Who Is Fethullah Gulen and What Is His Role His movement promotes a version of Islam that embraces science education and interfaith dialogue which has earned him millions of followers but also drawn the suspicion of many in Turkey s secular establishment The New York Times 15 Temmuz 2016 16 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Eylul 2020 Arsivlenmis kopya 9 Aralik 2009 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Kasim 2009 15 Agustos 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 18 Ekim 2011 Natacha Atlas Gulen romantik bir bilge olu kirik baglanti a b 30 Temmuz 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Agustos 2016 19 Temmuz 2010 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Temmuz 2010 11 Mayis 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Mayis 2015 Schleifer Abdallah 2011 The Muslim 500 The World s 500 Most Influential Muslims 2012 Amman Jordan The Royal Islamic Strategic Studies Centre s 55 ISBN 978 9957 428 37 2 24 Nisan 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Nisan 2013 1 16 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde 2 14 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde Martin Luther King Jr International Chair 3 13 Mayis 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde Dis baglantilarVikipedi nin kardes projelerinden Fethullah Gulen hakkinda daha fazla bilgi edininCommons ta dosyalarVikisoz de alintilarVikikaynak ta belgelerFethullah Gulen resmi sitesi 2 Nisan 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde Fethullah Gulen konferanslari resmi sitesi 5 Mart 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde Reuters Turkish Islamic preacher threat or benefactor 3 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Ingilizce Gulen Movement News Portal 30 Agustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde Fethullah Gulen ve Hizmet Hareketi hakkinda Ingilizce haber sitesi GulenMovement us 5 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde Fethullah Gulen ve Hizmet hakkinda akademik bilgi Ingilizce Reuters Turkish Islamic preacher threat or benefactor 3 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde New York Times inceleme yazisi Fethullah Gulen profile 9 Agustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde Le Monde nin Gulen Okullari hakkinda inceleme yazisi Une confrerie turque ouvre un college republicain en France 31 Aralik 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Time Dergisinin 3 sayfalik inceleme yazisi The Turkish Imam and His Global Educational Mission 26 Nisan 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde The Economist Fethullah Gulen A farm boy on the world stage 13 Mayis 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde How far they have travelled The Economist 25 Mayis 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Foreign Policy roportaji Meet Fethullah Gulen the World s Top Public Intellectual13 Kasim 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde Kendi Dilinden FETO Bir Din Istismari 8 Subat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde Fethullah Gulen in Evrim karsiti yaptigi bir toplantinin ses kaydi 28 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde