İzmir, Türkiye'nin bir ilidir. Merkezi İzmir olan ilin nüfusu 2023 yılı sonu itibarıyla 4.479.525 kişidir. Yüzölçümü bakımından ülkenin yirmi üçüncü büyük ilidir. Etrafı Aydın, Balıkesir, Manisa illeri, Ege Denizi ve Ege Adaları ile çevrilidir.
İzmir | |
---|---|
![]() İlin Türkiye'deki konumu | |
![]() İl sınırları haritası | |
Ülke | Türkiye |
Coğrafi bölge | Ege Bölgesi |
İl merkezi | İzmir |
İdare | |
• Vali | Süleyman Elban |
Yüzölçümü | |
• Toplam | 11891 km² |
Nüfus | |
• Toplam | 4.113.072 |
• Kır | - |
• Şehir | 4113072 |
Zaman dilimi | (TSİ) |
İl alan kodu | 232 |
İl plaka kodu | 35 |
Resmî site T.C. İzmir Valiliği |
Coğrafya
İzmir ilinin yüzölçümü 11.891 km2'dir.Türkiye Cumhuriyeti'nin en batı kısmında Ege Denizi'ne kıyısı olan bir ildir. Kuzeyde Balıkesir, doğuda Manisa, güneyde Aydın illeri ile komşudur.Dikili ilçesinin tam karşısında Yunanistan'ın Kuzey Ege Adaları coğrafi bölgesinin Midilli ili ve hem ilin hem coğrafi bölgenin yönetim merkezi olan Midilli şehri yer almaktadır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTloTDJFeUwxWnBaWGRmYjJaZlNYcHRhWEpmWm5KdmJWOTBhR1ZmY0d4aGJtVXVhbkJuTHpJMU1IQjRMVlpwWlhkZmIyWmZTWHB0YVhKZlpuSnZiVjkwYUdWZmNHeGhibVV1YW5Cbi5qcGc=.jpg)
İzmir ili içinde Ege Bölgesi'nin önemli akarsularından olan Gediz, Küçük Menderes ve Bakırçay akış gösterir. Diğer küçük akarsular arasında Güzelhisar Çayı ve Meles Çayı yer alır. İlde önemli büyüklükte bir göl yoktur. Göl sayılabilecek su birikintileri arasında en büyükleri Gölcük Gölü, Belevi Gölü, Çakalboğaz Gölleri ve Karagöl'dür. Madra Dağları, Yunt Dağları, Yamanlar Dağı, Nif Dağı, Bozdağlar, Aydın Dağları il sınırları içerisinde yer alır. İlin en yüksek noktası, Bozdağlar'ın Birgi yakınlarında bulunan 2.159 metre yüksekliğindeki tepesidir. Şehrin rakımı 2 metredir. Ama dağ eteklerine kurulu bazı semtleri 300-350 metreye kadar ulaşmaktadır.
İl bitki örtüsü yönünden Akdeniz ikliminin etkisi altındadır. Akdeniz bitkilerinin birçok türü bulunmaktadır. Yüzyıllarca aşırı otlatma, yangın ve tarla açma gibi nedenlerle ormanların ortadan kalktığı yerlerde, maki bitkileri bulunmaktadır. Maki florasına ardıç, pırnal, kermes meşesi, zeytin, çitlembik, sakız, akçakesme, tespih, katırtırnağı gibi kuraklığa dayanıklı ağaçlar girer. Ormanlar il içerisinde 475.779 hektarlık bir alanı kaplar. Ormanların kapladığı alan, il arazisinin %40'ıdır.
Depremsellik
İzmir ve çevresinde şehri etkileyen irili ufaklı çok sayıda fay hattı bulunmaktadır. Bunlardan en önemlileri şehrin tam altından geçen, Güzelbahçe ve Pınarbaşı semti arasında uzanan İzmir fayı ve şehrin çevresinde bulunan Seferihisar, Tuzla, Manisa, Kemalpaşa, Dağkızılca, Gediz, Güzelhisar, Gülbahçe fayları ve Ege Denizi'nde bulunan Midilli ile Sisam faylarıdır. İzmir şehri bu faylardan dolayı depremsellik açısından oldukça aktif bir bölgededir. Yılda birkaç kez büyüklüğü 3 ila 5 arasında değişen hissedilir tektonik ve çöküntü depremleri olabilir. Ortalama 10-20 yılda bir ise büyüklüğü 5 ila 6,5 arasında değişen orta ölçekli depremlerden etkilenir. Tarihte de sık sık şiddetli depremlere maruz kalmıştır.
İzmir'de günümüzdeki en büyük depremlerden biri 30 Ekim 2020 tarihinde yaşanmıştır. İzmir depreminin büyüklüğü konusunda farklı ölçümler belirtilmiştir. İçişleri Bakanlığı'na bağlı AFAD, büyüklüğü 6.6 olarak açıklarken, Kandilli Rasathanesi büyüklüğü resmi raporlarında 6.9 olarak veriyor. ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS) ise depremin aletsel büyüklüğünü 7 olarak açıkladı.
Çevre sorunları
Öncelikle nükleer atıkları İzmir'de özellikle de Gaziemir'de büyük bir tehlike yaratmaktadır. Normal düzeyin 219 katı oranında radyasyon yayan radyoaktif atıklar İzmir için büyük bir tehlike yaratmaktadırlar. İzmir'de sanayi kaynaklı hava kirliliği özellikle Aliağa ilçesinde yoğunluk göstermektedir. Yine il merkezinde özellikle Bornova ilçesinde bulunan sanayi kuruluşları çimento fabrikaları, demir ve demir dışı maden döküm tesisleri, gıda üretimi yapan işletmeler, taş ocakları hava kirliliğine katkısı olan sanayi kuruluşlarındandır. İzmir'de hava kirliliği özellikle kış aylarında artmaktadır. Ocak, Şubat, Mart ve Aralık aylarında hava kirliliği hassas, kalan aylarda ise orta olarak ifade edilmektedir.
Özellikle eski yıllarda İzmir Körfezi'nin kokması büyük bir problemdi. Bu problem büyük ölçüde giderilmiş olsa da hala bazen devam etmektedir. İzmir'de altın ve nikel madenciliği yapılır ve bu madencilikler kullanılan başta siyanür olmak üzere çeşitli kimyasal maddelerin kullanımı çevreyi olumsuz yönde etkilemekte, toprağın, yüzey ve yeraltı sularının kirlenmesine dolayısıyla tarımsal verimliliğin düşmesine, çevre ve insan sağlığının, ekosistemin bozulmasına neden olmaktadır. Nikel madenciliği su kaynakları ve verimli tarım arazileri üzerinde ciddi çevresel riskler yaratıyor.
Nüfus
İzmir il nüfus bilgileri | ||||
---|---|---|---|---|
Yıl | Toplam | Sıra | Fark | |
1927 | 532.009 | 2 | — | |
1935 | 596.850 | 2 | +%12,1 | |
1940 | 640.107 | 2 | +%7,2 | |
1950 | 768.411 | 3 | +%20,0 | |
1960 | 1.063.490 | 3 | +%38,4 | |
1970 | 1.427.173 | 3 | +%34,1 | |
1980 | 1.976.763 | 3 | +%38,5 | |
1990 | 2.694.770 | 3 | +%36,3 | |
2000 | 3.370.866 | 3 | +%25,0 | |
2010 | 3.948.848 | 3 | +%17,1 | |
2020 | 4.394.694 | 3 | +%11,3 | |
2022 | 4.462.056 | 3 | +%1,5 |
1893 yılı Osmanlı nüfus sayımına göre İzmir merkezde yaşayan kişi sayısı 207.548 kişidir. İzmir'de yaşayan Türk sayısı 79.288 kişi olup nüfusun %38'ini teşkil etmekteydi. Rumlar %26, Osmanlı tebaasında olmayan yabancılar %25, Yahudiler %7, Ermeniler ise nüfusun %3'ünü teşkil etmekteydi. İzmir'deki nüfusun %55'i Hristiyan, %38'i Müslüman ve %7'si Museviydi.
Kentin nüfusu 1970-1985 arasında çok artmıştır. 1945 yılına kadar Türkiye'nin ikinci büyük şehriydi. TÜİK verilerine göre İzmir aldığı göç en çok 186.000 kişiyle Manisa, 130.000 Mardin, 126.000 Erzurum, 120.000 Konya, 84.000 Aydın, 83.000 Afyonkarahisar ve diğer illerin nüfuslarına kayıtlı önemli bir nüfus vardır. Diğer şehirlerden önemli oranlarda göç almıştır.
Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi'nin 2022 verilerine göre 4.462.056 kişilik nüfusuyla İzmir, Türkiye'nin en kalabalık üçüncü ilidir. İlin en fazla nüfusa sahip ilçesi 522.404 kişiyle Buca olup ardından 479.338 kişi ile Karabağlar ve 454.470 kişi ile Bornova gelmektedir. En az nüfusa sahip ilçesi ise 12.030 kişilik nüfusu ile Beydağ'dır. Nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu ilçe 13.844,8 kişi ile Konak'tır. Nüfusu en çok artan ilçe %4,6 ile Seferihisar iken nüfusu en çok azalan ilçe ise -%1,3 ile Beydağ'dır. İlin net nüfus artışı 36.267 kişi seviyesindedir. Yıllık nüfus artış hızı %0,8 ile Türkiye ortalamasının üzerindedir. Nüfus yoğunluğu km2 başına 375,2 kişidir. İl nüfusunun 2.246.340'ını kadınlar, 2.215.716'sını ise erkekler oluşturmaktadır.
Ekonomi
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpFMkwxTnJlWE5qY21Gd1pYSnpYMmx1WDBsNmJXbHlYeTFmVkhWeWEyVjVMbXB3Wnk4eU5UQndlQzFUYTNselkzSmhjR1Z5YzE5cGJsOUplbTFwY2w4dFgxUjFjbXRsZVM1cWNHYz0uanBn.jpg)
İzmir ili, 2018 yılı verisine göre gayri safi yurt içi hasıla bakımından ₺233,5 milyar ile ülkenin üçüncü büyük ilidir. Kişi başına düşen gelirde ise ₺54.047 ile dördüncü sırada yer almaktadır. Brookings Institution ve JP Morgan'ın 2014 yılı baz alınarak oluşturulan ekonomide yükselen kentler sıralamasında İzmir 300 şehir arasında Makao'nun ardından 2. sırayı aldı. İzmir 2013'teki listede 6. sırada yer almaktaydı. Aynı listede Türkiye'den İstanbul 3, Bursa 4 ve Ankara 9. sırada yer almıştır. Yine bu rapora göre İzmir'deki 2014 yılındaki işsizlik oranı %6.6 olarak gerçekleşmiştir. 2013 yılı İnsani Gelişme Endeksi verisine göre İzmir, elde ettiği 0,770 puanla Ankara'nın ardından ikinci sırada yer aldı.
Aliağa Limanı ve İzmir Limanı, sırasıyla Türkiye'nin konteyner hacmi bakımından altıncı ve yedinci, kargo tonajı bakımından üçüncü ve on üçüncü büyük limanlarıdır.
İzmir, üç büyükşehir içerisinde kendine yetecek elektrik enerjisini üretebilen tek şehirdir. İlde 3.992 MW kurulu güce sahip elektrik santrali bulunmaktadır.
Sanayi
Sanayi sektörü, 1950’li yıllardan bu yana İzmir’de temel ekonomik faaliyet olarak, kentin biçimlenmesinde belirleyici etkenlerden biri olmuştur.
İzmir'de özellikle Aliağa, Menemen, Torbalı ve Gaziemir ilçelerinde sanayi gelişmiştir. Gaziemir’de bulunan Ege Serbest Bölgesi (ESBAŞ) ile Menemen’de bulunan İzmir Serbest Bölgesi (İZBAŞ) kentin 2 önemli serbest bölgesidir. Özellikle ESBAŞ, Türkiye'nin en büyük ticaret hacmine sahip serbest bölgelerinden birisi olup, İzmir ekonomisine istihdam ve ihracat bakımından ciddi katkı sağlamaktadır. Ege Serbest Bölgesi 1990 yılından bu yana faaliyette olup günümüz itibarıyla Avrupa’nın en başarılı serbest bölgelerinden birisi olarak gösterilmektedir. İzmir’in Menemen ilçesi sınırlarında yer alan İzmir Serbest Bölgesi, Aliağa limanlar bölgesine 26 km. uzaklıkta olup inşası devam eden ve tamamlandığında dünyanın en büyük on limanından birisi olacak Çandarlı Limanı’na da yakın bir mesafededir.
Ayrıca İzmir'in doğu tarafından bulunan Kemalpaşa'daki sanayi bölgeleri de büyük öneme sahiptir. İzmir-Ankara karayolu boyunca gelişimi devam eden bu alanda ilk sıralarda makine imalatı, demir çelik yan sanayi olmak üzere mermer-seramik, plastik, gıda ve kimyasal maddelerin imalatında da kümelenmeler vardır. Bornova küçük sanayi sitelerinin bu yönlü yer değiştirmeleri, İzmir’de sanayinin zamanla doğu yönünde gelişen bu sanayi aksını daha önemli hale getirecektir.
Kültür
Müzeler
İzmir'de 10 tanesi Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından işletilen toplamda 29 müze bulunmaktadır.
Turizm
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlsTDJVNUwwRmZjR2h2ZEc5ZlpuSnZiVjhsUXpNbE9EZGxKVU0xSlRsR2JXVWxNa05mVkhWeWEyVjVMbXB3Wnk4eU5UQndlQzFCWDNCb2IzUnZYMlp5YjIxZkpVTXpKVGczWlNWRE5TVTVSbTFsSlRKRFgxUjFjbXRsZVM1cWNHYz0uanBn.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTltTDJaaUwxUjFjbXRwYzJndWRHOTNiaTVqWlhOdFpTNXFjR2N2TWpVd2NIZ3RWSFZ5YTJsemFDNTBiM2R1TG1ObGMyMWxMbXB3Wnc9PS5qcGc=.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgxTHpWaUwwbDZiV2x5TFZWeWJHRmZUR0YwWlY5bGRtVnVhVzVuWDNOMGNtVmxkRjkyYVdWM0xtcHdaeTh5TlRCd2VDMUplbTFwY2kxVmNteGhYMHhoZEdWZlpYWmxibWx1WjE5emRISmxaWFJmZG1sbGR5NXFjR2M9LmpwZw==.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTgzTHpjNUwwWnZKVU16SlVFM1lWOXdhV04wZFhKbGMxODRMbXB3Wnk4eU5UQndlQzFHYnlWRE15VkJOMkZmY0dsamRIVnlaWE5mT0M1cWNHYz0uanBn.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpFMkwwMTFjbUYwTVM1d2JtY3ZNakl3Y0hndFRYVnlZWFF4TG5CdVp3PT0ucG5n.png)
İzmir'e 2021 yılında toplam 1 milyon 36 bin turist gelmiştir.
Özellikle Alsancak ve Çeşme ilçelerinde yoğunlaşan tur operatörleri, oteller ve araç kiralama firmaları bulunmaktadır. Çeşme, iç ve dış turizm açısından ülkenin sayılı merkezlerinden biridir. Yarımadanın ilk antik yerleşim yeri olan Ildırı (Erythrai), Çeşme'de yer almaktadır. Çeşme'nin en çok ziyaret edilen tarihî eseri II. Bayezid'ın yaptırdığı kale bugün müze olarak kullanılmaktadır. 1529 yılında Kanuni Sultan Süleyman tarafından yaptırılan iki katlı kervansaray, tipik Osmanlı dönemi kervansaraylarından biridir. Çeşme'ye bağlı bir mahalle olan ve tarihî taş evleri ile yılın 360 günü rüzgâr alması sebebiyle rüzgâr sörfüne elverişli plajları ile ünlü olan Alaçatı da, 704 kilometrekarelik alanında birçok eğlence mekânı ve oteli barındırmasıyla İzmir'in önemli tatil beldelerinden biridir. İzmir'in Selçuk ilçesinin üç kilometre güneybatısında yer alan ve UNESCO Dünya Miras Listesi’nde bulunan İzmir Efes Antik Kenti, Selçuk ilçesi sınırları içerisinde bulunmaktadır. Efes Antik Kenti ise ve yılda ortalama 1,5 milyon turist tarafından ziyaret edilmektedir. Foça, sayıları giderek azalan akdeniz fokunun yaşam alanlarından biridir. Ayrıca akdeniz fokları kentte her yıl yaz aylarında düzenlenen festivallerin de önemli bir sembolü haline gelmiştir. Urla'da 2015 yılından beri her yıl bahar aylarında Urla mutfağının tanıtıldığı Enginar Festivali düzenlenmektedir. Buna ek olarak Urla'ya bağlı Özbek Mahallesinde her yıl Mart Dokuzu Ot Bayramı yapılmaktadır.
Fuarcılık
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpJMEwwc2xRek1sUWtOc2RDVkRNeVZDUTNKd1lYSnJYMkZsY21saGJGOTJhV1YzWHpBeUxtcHdaeTh5TlRCd2VDMUxKVU16SlVKRGJIUWxRek1sUWtOeWNHRnlhMTloWlhKcFlXeGZkbWxsZDE4d01pNXFjR2M9LmpwZw==.jpg)
İlk defa 1923 yılında İzmir İktisat Kongresi'yle birlikte Mustafa Kemal Atatürk tarafından açılışı yapılanİzmir Enternasyonal Fuarı (İEF), her yılın Eylül ayında İzmir'in kurtuluş günü olan 9 Eylül tarihini içine alacak on günlük bir zaman dilimi içinde Kültürpark'ta düzenlenen Türkiye'nin en köklü, en tanınmış ve en kapsamlı fuarıdır. Ancak İEF, esasında, Kültürpark alanında düzenlenen ve çoğu zaten uluslararası nitelikli otuz yedi ihtisas fuarından sadece bir tanesidir. Ancak uluslararası nitelikli ihtisas fuarlarının çoğu 25 Mart 2015 tarihi itibarıyla Gaziemir ilçesinde hizmete giren Fuar İzmir'de yapılmaya başlanmıştır.
2003-2004 yılları arasında İEF'te düzenlenen WWE adlı organizasyonda, Batista, Triple H, Rey Mysterio Jeff Hardy Matt Hardy ve Undertaker'a ev sahipliği yapmıştır. İzmir, dünyanın en büyük organizasyonlarından biri olan Expo'yu düzenlemek için başvurmuş ve "Daha iyi bir dünya için yeni yollar ve herkes için sağlık" teması ile Expo 2015 fuarı için resmî adaylardan biri olmuştur. Ancak 31 Mart 2008 tarihinde, 151 BIE delegesinin katılımıyla Paris'te gerçekleştirilen oylama sonucunda, Expo 2015'in İtalya'nın Milano kentinde yapılmasına karar verilmiştir. Benzer şekilde Expo 2020 için de aday olmuş ancak seçilmemiştir. (AIPH), Expo 2026 etkinliğinin "Uyum İçinde Yaşamak" temasıyla 1 Mayıs-31 Ekim 2026 tarihleri arasında İzmir'de gerçekleştirilmesine karar vermiştir.
Mutfak
Türkiye'nin zeytinlerinin yetiştiği Ege Bölgesi, zeytinyağlı yemekleri ve mezeleri ile ünlüdür. Ancak İzmir'in mutfak kültüründe rafine bir mutfak kültürü yoktur. Çünkü İzmir mutfağında Osmanlı yemek geleneklerinin yanı sıra, Musevi, Ermeni ve Rum yemekleri de görülür.
Ege'nin bilinen balıklarının yanı sıra, İzmir mutfağının en önemli özelliği otlar ve zeytinyağlı yemeklerdir. Deniz börülcesi, ıspanak, cibez otu, arapsaçı, ısırgan otu gibi çeşitli otla yapılan salataları meşhurdur. Bunun yanında İzmir köftesi, midye dolması ve boyozu ünlüdür.
Sanat
Şehirde yer alan kültür merkezlerine Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi ve yapımı devam eden İzmir Opera Binası örnek verilebilir.
İzmir Avrupa Caz Festivali, 1993 yılından beri yapılan festival İzmir Kültür Sanat Eğitim Vakfı tarafından düzenlenmektedir.
Şehirde İzmir Devlet Tiyatrosu, İzmir Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları, , İzmir Sanat Tiyatrosu, Sahne Tozu Tiyatrosu, Ege Sanat Atölyesi, İzmir Tiyatro, Güzel Sanatlar Oyuncuları, Duvara Karşı Tiyatro Topluluğu, Ege Üniversitesi Tiyatro Topluluğu gibi tiyatro sahnesi ve grupları yer almaktadır.
Spor
Spor kulüpleri
2022-23 sezonu sonunda Göztepe 1. Lig'de kalmıştır. Altay ve Altınordu 1. Lig'de yer alırken Menemenspor da 1. Lig'e yükselmiştir. Karşıyaka 3. Lig'de mücadele ederken Bucaspor ve Bergama Belediyespor, BAL'a düşmüştür. İzmir'in 3. Lig'de iki, BAL'da beş, kadınlar liginde iki takımı daha vardır.
İzmir Profesyonel Futbol Ligi 1929 ile 1959 arasında oynanmış ve İzmir'in o zamanki en yüksek derecedeki futbol turnuvası olmuştur. Turnuvayı kazanan takımlar Altay, Altınordu, Göztepe, İzmirspor, Karşıyaka, Üçok, Doğanspor ve Kayagücü'dür. Altay, 14 şampiyonluk ile bu turnuvanın en çok kazananıdır. Turnuva 1959'da Millî Lig kurulunca devam edilmemiştir.
Türkiye çapında Göztepe, Türkiye Futbol Şampiyonası'nı 1 kere şampiyon olurken; Altınordu 3 kere ikincilik, Altay 2 kere ikincilik, İzmirspor ise 1 kere ikincilik başarısı göstermiştir. Türkiye Kupası'nda ise Altay ve Göztepe 2 kere şampiyonluk yaşamıştır. Süper Lig'de Altay 2 kere ve Göztepe 1 kere 3.lük başarısı göstermiştir.
2018-19 sezonu sonunda İzmir'de basketbol erkekler Süper Lig takımı Pınar Karşıyaka'dır. 1. liglerde üç takımdan Bayraklı Belediyesi, 2. Liglerde dört takımdan Bornova Belediyesi lig üçüncüsü olmuşlardır. Ege Ünv.Gençlik erkek takımı 2. Lig'e yükselmiştir. Federasyon Kupası'nda Petkim Spor üçüncü olmuştur.
2018-19 sezonu sonunda İzmir'de voleybol erkekler süper ligi takımı Arkas dördüncü olmuştur. 1. Lig'deki yedi takımından Bornova Anadolu Lisesi ve İzmir Özateş Spor küme düşmüştür. 2. Lig'deki beş takımından Saint Joseph 1. Lig'e çıkarken Belevi Gençlerbirliği ihraç edilmiştir. Bölgesel lige sekiz takımı katılmıştır.
2018-19 sezonu sonunda hentbol takımlarından Göztepe ve İzmir BŞB (kadın-erkek) takımları Süper Lig'de kalırken Karşıyaka Belediyesi küme düşmüştür. 2. Lig'deki beş takımdan 1970 Vefa Gençlik S. 1. Lig'e çıkarken Atatürk TEML GSK ligden çekilmiştir.
2020-21 TFF 1. Lig sezon sonunda 26 Mayıs 2021 tarihinde Atatürk Olimpiyat Stadyumu'nda oynanan TFF 1. Lig Play-off finalinde Altay ve Altınordu karşı karşıya gelmiştir. Maçın 89. dakikasında Marco Paixão'nun golü ile Altay maçı kazanmış ve Süper Lig'e çıkmıştır. Günümüzde Göztepe ve Altay Süper Lig'de İzmir'i temsil eden iki takımdır. 18 yıl sonra (2002-2003) sezonundan sonra Süper Lig'de aynı anda iki İzmir takımı mücadele etmektedir.
Spor tesisleri
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTlsTDJWakx5VkROQ1ZDTUhwdGFYSmZRWFJoZENWRE15VkNRM0pyWDFOMFlXUjVkVzExTG1wd1p5OHlOVEJ3ZUMwbFF6UWxRakI2YldseVgwRjBZWFFsUXpNbFFrTnlhMTlUZEdGa2VYVnRkUzVxY0djPS5qcGc=.jpg)
Önemli stadyumları: İzmir Atatürk Stadyumu (51.295), Gürsel Aksel Stadyumu (20.040), Alsancak Stadyumu (15.000), Tire Gazi Mustafa Kemal Atatürk Stadyumu (15.000) Yeni Buca Stadyumu (13.500), Bornova Aziz Kocaoğlu Stadyumu (6.041)
Önemli spor salonları: İzmir Halkapınar Spor Salonu (10.000), Mustafa Kemal Atatürk Karşıyaka Spor Salonu (6.500), İzmir Atatürk Spor Salonu (6.000), Bornova Atatürk Spor Salonu (2.500), Aliağa Enka Spor Salonu (2.500), Celal Atik Spor Salonu (1.700)
Diğer önemli spor tesisleri: Ülkü Park, Atatürk Açık Olimpik Havuzu (2.500), Ege Üniversitesi Prof. Dr. Sermed Akgün Kapalı Yüzme Havuzu (2.000), Şirinyer Hipodromu (3.200), Buz Sporları Salonu (1.750), Ege Üniversitesi 20 Mayıs Atletizm Tesisleri (3.000), Bozdağ Kayak Merkezi (1000 kişi/saat)
İzmir, sahip olduğu 500 km uzunluğundaki bisiklet yollarıyla Kasım 2019'dan beri EuroVelo Akdeniz Rotası'nın bir parçasıdır.
Uluslararası organizasyonlar
- 1971 yılında Akdeniz Oyunları'na ev sahipliği yapmıştır.
- 2005 Dünya Üniversite Yaz Oyunları, 11-21 Ağustos tarihleri arasında İzmir'de düzenlendi. Oyunlar; 10 zorunlu ve 4 isteğe bağlı spor dalında gerçekleştirildi. Organizasyondaki güreş, okçuluk, tekvando ve yelken dalları bu organizasyonda İzmir kentinin önerisiyle oyunlara dahil olan spor dallarıdır.
- 2-7 Eylül 2005'te, eleme müsabakaları yapılmıştır.
- 4-9 Temmuz 2006'da, Avrupa Eskrim Şampiyonası müsabakaları yapılmıştır.
- 14-23 Temmuz 2006'da, 20 yaş altı , İzmir'de gerçekleştirilmiştir.
- 28 Ağustos-2 Eylül 2010'da, 2010 FIBA Dünya Basketbol Şampiyonası D Grubu maçları İzmir'de oynanmıştır.
Yönetim
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh6THpOakwwbDZiV2x5WHlVeU9IUnlKVEk1TG5OMlp5OHlOVEJ3ZUMxSmVtMXBjbDhsTWpoMGNpVXlPUzV6ZG1jdWNHNW4ucG5n.png)
Merkezi yönetim
Büyükşehir illerinde Merkezi yönetim Vali, İl Müdürleri ve İl Danışma Kurulundan oluşur. İzmir, bir ‘büyükşehir’dir. Bu özelliğine göre yönetimi belirlenmiştir. Protokolde ilk sırada yer alan Vali, merkezi yönetimi temsil eder ve Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Büyükşehir yapılan illerde, İl Genel Meclisi, yetki ve görevlerini Büyükşehir Belediye Meclisi'ne devretmiş ve kaldırılmıştır.
İzmir Valisi, 1969 Kırşehir doğumlu Süleyman Elban'dır. 9.08.2023/376 sayılı kararla Adana Valisi iken atanmıştır.
Vali ve Kaymakamlara ait bilgiler İzmir'in ilçeleri sayfasında gösterilmiştir.
Yerel yönetim
Büyükşehir Belediyelerinde Yerel yönetim, Büyükşehir Belediye Başkanı, Büyükşehir Belediye Meclisi ve Büyükşehir Belediye Encümeni'nden oluşur.
Yerel yönetimi temsil eden Büyükşehir Belediye Başkanı, ildeki tüm seçmenlerin oy çokluğu ile seçilir. Yerel seçimlerde İlçe Belediye Başkanı ve İlçe Belediye Meclisi için de oy kullanılarak ilçelerin belediye meclisleri oluşur. İlçe Belediye meclislerinden alınan üyelerle (başkan kontenjanı, ilçe nüfusu ve parti oy oranına göre) de Büyükşehir Belediye Meclisi oluşur. Bu mecliste ilçe belediye başkanları da yer alır. Meclisin başkanı Büyükşehir Belediye Başkanı'dır. Büyükşehir belediye encümeni, belediye başkanının başkanlığında, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği beş üye ile biri genel sekreter, biri malî hizmetler birim amiri olmak üzere belediye başkanının her yıl birim amirleri arasından seçeceği beş üyeden oluşur. (5216 saylı kanun 16.madde) Büyükşehir yapılan illerde, İl Genel Meclisi, yetki ve görevlerini Büyükşehir Belediye Meclisi'ne devretmiş ve kaldırılmıştır.
1967 Van doğumlu Cemil Tugay (CHP), 31 Mart 2024 seçimlerinde %48,97 oy oranıyla İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı seçilmiştir. Tugay, daha önce Karşıyaka Belediye Başkanıydı.
İlçe belediyeleri, 2024 Türkiye yerel seçimleri'ne göre, üç farklı parti tarafından yönetilmektedir. Bu ilçelerden 28'i CHP ve birer belediye başkanı da AK PARTİ ve MHP'lidir.
İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi üye sayısı 176’dır (Büyükşehir Belediye Başkanı, 30 ilçe belediye başkanı ve 145 üye) CHP 115, AK Parti 47, İYİ Parti ve MHP yedişer üyeye sahiptir.
2023 Türkiye genel seçimleri sonucu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde İzmir'i temsil eden 28 milletvekilinden 14'ünü CHP, 8'ini AK Parti, 3'ünü İYİ Parti, 2'sini YSP/HDP ve 1'ini de MHP kazanmıştır.
6 Şubat 2023 TÜİK verilerine göre 30 ilçe ve belediye, bu belediyelerde toplam 1.294 mahalle bulunmaktadır.
Eğitim
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTltTDJZNEwwVm5aVjhsUXpNbE9VTnVhWFpsY25OcGRHVnphVjlCYm1GZlIybHlhU1ZETlNVNVJsOUxZWEFsUXpRbFFqRnpKVU0wSlVJeExVSnBiR2x0WDAxbEpVTTFKVGxHWVd4bGMya3VhbkJuTHpJMU1IQjRMVVZuWlY4bFF6TWxPVU51YVhabGNuTnBkR1Z6YVY5QmJtRmZSMmx5YVNWRE5TVTVSbDlMWVhBbFF6UWxRakZ6SlVNMEpVSXhMVUpwYkdsdFgwMWxKVU0xSlRsR1lXeGxjMmt1YW5Cbi5qcGc=.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTltTDJabUwwSjFZMkZmUlNWRE5DVTVSbWwwYVcxZlJtRnJKVU16SlVKRGJIUmxjMmxmUkdWcllXNXNKVU0wSlVJeGExOUxZWElsUXpVbE9VWWxRelFsUWpGekpVTTBKVUl4WDBoaGRuVjZYeTFmY0dGdWIzSmhiV2x2TG1wd1p5OHlOVEJ3ZUMxQ2RXTmhYMFVsUXpRbE9VWnBkR2x0WDBaaGF5VkRNeVZDUTJ4MFpYTnBYMFJsYTJGdWJDVkROQ1ZDTVd0ZlMyRnlKVU0xSlRsR0pVTTBKVUl4Y3lWRE5DVkNNVjlJWVhaMWVsOHRYM0JoYm05eVlXMXBieTVxY0djPS5qcGc=.jpg)
Eğitim ve öğretim açısından Türkiye'nin önemli merkezlerinden biri olan İzmir'de çeşitli sayılarda okul öncesi eğitim kurumu, ilköğretim ve orta dereceli eğitim veren okul vardır. Türkiye'nin en eski liselerinin ve özel eğitim kurumlarının arasında yer alan İngilizce eğitim verenÖzel İzmir Amerikan Koleji (American Collegiate Institute) ve Fransızca eğitim veren Özel İzmir Saint-Joseph Lisesi (Lycée Saint-Joseph d'Izmir) ve yine Fransızca eğitim veren bir lise olan İzmir Özel Tevfik Fikret Lisesi (Lycée de Tevfik Fikret) İzmir'in Konak ilçesinde bulunmaktadır. Bunun yanında 1983 yılında eğitim vermeye başlayan ve Ege Üniversitesi kampüsü içerisinde bulunan İzmir Fen Lisesi Türkiye'nin en eski 3. fen lisesidir. Ayrıca İzmir'de 2020 itibarıyla aktif olan 11 üniversite bulunmaktadır. Bu üniversitelerde il genelinden öğrencilere eğitim verildiği gibi, il dışından ve öğrenci değişim programları ile yurt dışından gelen öğrencilere de eğitim verilmektedir.
İzmir'de eğitim veren üniversiteler ise şunlardır:
- Devlet: Dokuz Eylül Üniversitesi,Ege Üniversitesi,İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi,İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü,İzmir Demokrasi Üniversitesi,İzmir Bakırçay Üniversitesi
- Vakıf: İzmir Ekonomi Üniversitesi, İzmir Tınaztepe Üniversitesi, Yaşar Üniversitesi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi
- Meslek Yüksek Okulu: İzmir Kavram Meslek Yüksekokulu, Hava Astsubay Meslek Yüksekokulu,
- Fen Liseleri: İzmir Fen Lisesi, İzmir Buca Fen Lisesi, İzmir Çiğli Fen Lisesi, İzmir Bergama Yusuf Kemalettin Perin Fen Lisesi, İzmir Menemen Şehit Ahmet Özsoy Fen Lisesi, İzmir Ödemiş Ayhan Kökmen Fen Lisesi, İzmir Tire Belgin Attila Çallıoğlu Fen Lisesi
- Anadolu Liseleri: Atatürk Anadolu Lisesi, Bornova Anadolu Lisesi, Fatma Saygın Anadolu Lisesi, Cihat Kora Anadolu Lisesi, Cem Bakioğlu Anadolu Lisesi, Çimentaş Anadolu Lisesi, Hayrettin Duran Anadolu Lisesi, Övgü Terzibaşıoğlu Anadolu Lisesi, Güzelbahçe 60.Yıl Anadolu Lisesi, Nevvar Salih İşgören Anadolu Lisesi, 15 Temmuz Şehitler Anadolu Lisesi, Yunus Emre Anadolu Lisesi, Sema Karhan Anadolu Lisesi, Reha Midilli Anadolu Lisesi, Emlakbank Süleyman Demirel Anadolu Lisesi, Atakent Anadolu Lisesi, Karşıyaka Anadolu Lisesi, Gazi Anadolu Lisesi, Şemikler Anadolu Lisesi, Adnan Menderes Anadolu Lisesi, Mehmet Ali Lahur Anadolu Lisesi, Behçet Uz Anadolu Lisesi, Kazım Dirik Anadolu Lisesi, TOKİ Karşıyaka Belediyesi Anadolu Lisesi, Sıdıka Rodop Anadolu Lisesi, Karataş Anadolu Lisesi
- Meslek Liseleri: Nedim Uysal Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Zeki Şairoğlu Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Suzan Divrik Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Havva Özişbakan Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Necip Demir Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, 75.Yıl Çiğli Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Göztepe Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Küçükyalı Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi, Konak Mithatpaşa Anadolu Lisesi
2017 yılı verilerine göre İzmir okuma yazma bilen oranı, yüksekokul veya fakülte mezunu oranları bakımından Türkiye ortalamasının oldukça üzerindedir.
Medya
İzmir'de ilk gazete 1821'de yayımlanmaya başlayan Fransızca bir gazeteydi. Türkçe hazırlanan ilk gazete ise 1868'de yayımlandı. Şehirde ayrıca Rumca, İbranice ve Ermenice gazeteler yayımlanmaktaydı. Günümüzde İzmir'de ulusal televizyon kanalları, radyolar ve gazeteler dışında yerel yayın yapan kitle iletişim araçları da vardır. İzmir'den yayın yapan 3 televizyon kanalı, 24 yerel radyo istasyonu ve 23 yerel gazete bulunmaktadır.
|
|
|
Altyapı
Sağlık
İzmir'de yirmi bir tane devlet hastanesi mevcuttur. Bayraklı'da 780 milyon euro bedelle İzmir Bayraklı Şehir Hastanesi yapılmaktadır.
Ulaşım
İzmir'e kara, hava, deniz ve demir yolu ile ulaşılabilir. Kara yolu ile Türkiye'nin her yerinden otobüs ile ulaşılabilir. Hava yolu ile Adnan Menderes Havalimanı'ndan Türkiye'nin ve dünyanın birçok noktasına uçak seferleri vardır. Demiryolu ile Basmane'den Tire, Ödemiş, Aydın, Nazilli, Denizli, Balıkesir, Bandırma, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, Manisa, Burdur, Isparta, Eskişehir, Konya ve Ankara'ya gün içerisinde karşılıklı tren seferleri vardır.
Kent içi toplu ulaşım İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin yetki ve sorumluluğundadır. Toplu ulaşım hizmetlerinin hat ve güzergâhları ile birbirini tamamlaması için otobüs-vapur-metroda ulaşım hizmet bütünlüğü sağlanmıştır. Tüm toplu taşıma araçlarında bilet yerine geçen İzmirim Kart adlı elektronik bir kart İzmir ulaşımının bütünlüğünü sağladığı gibi ulaşımı hızlandırmaktadır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTltTDJZeEwwUnBjblZ6TFZKdllXUnpYMjltWHlWRE5DVkNNSHB0YVhJdWMzWm5Mekl3TUhCNExVUnBjblZ6TFZKdllXUnpYMjltWHlWRE5DVkNNSHB0YVhJdWMzWm5MbkJ1Wnc9PS5wbmc=.png)
- Belediye Otobüsleri
- Otobüs hizmetleri Büyükşehir Belediyesi bünyesinde olan Eshot Genel Müdürlüğü ve İZULAŞ (İzmir Ulaşım) ek olarak da taşımacılık kooperatiflerini tek çatı altında toplayan arasında yapılmaktadır. 2019 yılından itibaren projesi devreye girmiş, bünyesindeki araçlarla şu anda sadece Seferihisar, Kiraz, Menemen, Foça, bölgesinde hizmet vermektedir. Bunların yanında öğrenci kartıyla binilen 525 Bornova Metro-Ege Üniversitesi Kampüs güzergâhlarında çalışan otobüslerde vardır.
- Metro
- Metro istasyonları: İzmir Metrosu'nun M1 hattında; Fahrettin Altay, Poligon, Göztepe, Hatay, İzmirspor, Üçyol, Konak, Çankaya, Basmane, Hilal, Halkapınar, Stadyum, Sanayi, Bölge, Bornova, Ege Üniversitesi ve Evka 3 olmak üzere toplam 17 istasyon bulunmaktadır.
- Sefer sıklığı: 06.00 - 00.20 saatleri arasında hizmet veren metronun ortalama 7,5 dakika olan sefer aralığı, yoğun saatlerde "4 dakikada bire" inmektedir. Metro ile en uzun hat olan Fahrettin Altay'dan Evka 3’e 30 dakikada ulaşılmaktadır.
- Metro aktarma istasyonları: Bornova ve Üçyol aktarma istasyonlarından otobüs, Halkapınar istasyonunda hem otobüs hem de banliyö (İZBAN), Konak İstasyonu'nda ise hem otobüs hem de vapur bağlantısı vardır. Ayrıca 2013 yılında Hilal İstasyonu'ndan da İZBAN aktarmasına olanak sağlayacak düzenleme tamamlanmıştır.
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh4THpFMUwxUlNYMGw2YldseVgyRnpkakl3TWpBdE1ESmZhVzFuTVRsZlFXeHpZVzVqWVd0ZlUzUmhkR2x2Ymk1cWNHY3ZNalV3Y0hndFZGSmZTWHB0YVhKZllYTjJNakF5TUMwd01sOXBiV2N4T1Y5QmJITmhibU5oYTE5VGRHRjBhVzl1TG1wd1p3PT0uanBn.jpg)
![image](https://www.wikipedia.tr-tr.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraXBlZGlhLnRyLXRyLm5pbmEuYXovaW1hZ2UvYUhSMGNITTZMeTkxY0d4dllXUXVkMmxyYVcxbFpHbGhMbTl5Wnk5M2FXdHBjR1ZrYVdFdlkyOXRiVzl1Y3k5MGFIVnRZaTh5THpJekwwdHZibUZyTFV0aGNpVkROU1U1UmlWRE5DVkNNWGxoYTJGZmRtRndkWEoxTG1wd1p5OHlOVEJ3ZUMxTGIyNWhheTFMWVhJbFF6VWxPVVlsUXpRbFFqRjVZV3RoWDNaaGNIVnlkUzVxY0djPS5qcGc=.jpg)
- Banliyö
- İzmir'de banliyö sistemi İZBAN A.Ş tarafından yürütülmektedir. Banliyö hattı Aliağa-Selçuk arasında kuzey-merkez-güney yönünde konuşlanmıştır. Hattın toplam uzunluğu 136 km.dir. Banliyö sistemi içerisinde 41 adet modern istasyon ve metro standardında trenlerle taşımacılık yapılmaktadır. Kuzey hattı sırasıyla; Aliağa, Biçerova, Hatundere. Merkez Hattı ise Menemen, Egekent 2, Ulukent, Egekent, Ata Sanayi, Çiğli, Mavişehir, Şemikler, Demirköprü, Nergiz, Karşıyaka, Alaybey, Naldöken, Turan, Bayraklı, Salhane, Halkapınar, Alsancak, Hilal, Kemer, Şirinyer, Koşu, İnkılap, Semt Garajı, Esbaş, Gaziemir, Sarnıç, Adnan Menderes Havalimanı, Cumaovası. Güney Hattı; Develi, Tekeli, Pancar, Kuşçuburun, Torbalı, Tepeköy, Sağlık, Belevi, Selçuk istasyonlarından oluşur. Hat üzerinde 15 aktarma merkezi bulunmaktadır. Ayrıca Halkapınar ve Hilal istasyonundan İzmir Metrosuna aktarma yapılabilir.
30 Ağustos 2010 tarihinde Cumaovası-Alsancak-Halkapınar hattı, 5 Aralık 2010 tarihinde Çiğli-Cumaovası hattı, 30 Ocak 2011 tarihinde Aliağa-Cumaovası hattı, 6 Şubat 2016 tarihinde Cumaovası-Tepeköy hattı ve 9 Eylül 2017 tarihinde ise Tepeköy-Selçuk hattı hizmete girdi.
- Tramvay
- Karşıyaka ve Konak'ta hizmet veren Tramİzmir 2017 ve 2018 yıllarında hizmete girdi.
- Vapurlar ve İskeleler
- Yolcu vapuru seferleri: "Toplu ulaşımda bütünlük" amacıyla körfez vapurlarının sayısı ve sefer sıklığı arttırılmış, ulaşımda kolaylık ve rahatlık sağlanmıştır. Karşıyaka ve Bostanlı ile Konak arasındaki sefer aralığı 20 dakikaya indirilmiş ve iskeleler yeniden düzenlenmiştir. Alsancak, Bostanlı, Göztepe, Güzelbahçe, Karşıyaka, Karantina, Konak, Pasaport ve Üçkuyular olmak üzere 9 iskeleden sefer yapılmaktadır.
- Araba vapuru seferleri: Üçkuyular ve Bostanlı iskeleleri arasında sürekli sefer yapan araba vapurları ile şehir içi trafiğine girmeden 25 dakikada ulaşım sağlanmaktadır.Bostanlı’dan ilk sefer, hafta içi ve Cumartesi günleri 07.20’de, Pazar günü 10.00’da; son sefer ise her gün 22.40’dadır. Üçkuyular’dan hafta içi ve Cumartesi 7.20’de, Pazar günleri 10.00’da başlayan seferler 23.20’ye kadar sürmektedir. Üçkuyular ve Bostanlı iskelelerindeki aktarma istasyonlarına otobüslerle kolaylıkla ulaşılmaktadır. Ek seferler konularak Buca heykel ile Bornova Ege Üniversitesi arası sabah 07.00 ile 10.00 akşam 17.00 ile 19.00 arasıdır.
- Gece yarısından sabaha kadar ulaşım hizmeti (Baykuş Seferleri)
- 24 saat çalışan otobüs hatları koyularak gece yarısından sonra toplu taşım araçları ile ulaşım olanağı sağlanmıştır. Buna göre; Otobüsler Konak’ta Bahri Baba otobüs durağından (Varyant başlangıcı) hareket eder;
- 910 - Gaziemir-Konak (Gaziemir, Karabağlar, Üçyol, Varyant, Konak)
- 920 - Çiğli-Konak (Çiğli, Anadolu Caddesi, Serinkuyu, Girne, Altınyol, Konak)
- 930 - Bornova-Konak (Bornova, Manavkuyu, Yenikent, Liman, Lozan, Montrö, Konak)
- 940 - Buca-Konak (Buca Adatepe Mah., Buca Üçkuyular, Buca Devlet Hastanesi, Dokuz Eylül Eğitim Fak., Buca Heykel, Menderes Caddesi, Şirinyer, Eşrefpaşa, Varyant, İkiçeşmelik, Konak)
- 950 - Narlıdere-Konak (Narlıdere, Ata Cad., F.Altay, İnönü Cad., Konak)
- Bu otobüsler ilk servislerine Karşıyaka ve Çiğli’den karşılıklı olarak 00.55’te başlarlar ve 1 saat ara ile 05.55’e kadar devam eder.
- Vapurlar ise gece son seferlerini, Konak’tan 01.00, Alsancak’tan 01.15, Karşıyaka’dan 00.30’da hareket ederek yapmaktadırlar.
- 24 saat çalışan otobüs hatları koyularak gece yarısından sonra toplu taşım araçları ile ulaşım olanağı sağlanmıştır. Buna göre; Otobüsler Konak’ta Bahri Baba otobüs durağından (Varyant başlangıcı) hareket eder;
- İzmir Şehirlerarası Otobüs Terminali 1998 yılından bu yana Işıkkent'teki yeni yerinde hizmet vermektedir. İzmir'in ilk şehirler arası otobüs garajı bugünkü 9 Eylül Meydanı yanındaki Dünya Ticaret Merkezi inşaat alanının olduğu yerdir. Zamanla bu otobüs garajı yetersiz kalınca Halkapınar’da Yeni Garaj adı altında otobüs garajı hizmet vermeye başlamıştır. Gelişen İzmir ile paralel Halkapınar'ın şehir içi trafiğinde olması ve artan sefer sayıları göz önüne alınarak Işıkkent’teki yeni yerine geçmiştir. Türkiye'nin dört bir yanından otobüs seferleri vardır.
- Demiryolu ile Basmane Garı'ndan anahat ve bölgesel, Alsancak Garı'ndan ise banliyö tren seferleri düzenlenir.
Kaynakça
- ^ "Valiler Kararnamesi yayınlandı: 41 ilin valisi değişti". NTV. 10 Haziran 2020. 10 Haziran 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 10 Haziran 2020.
- ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 22 Mart 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mart 2015.
- ^ a b "İl ve İlçe Yüz Ölçümleri" (PDF). Harita Genel Müdürlüğü. 24 Ekim 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2019.
- ^ . TÜİK. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 18 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 15 Ocak 2020.
- ^ Kaya, Murat. "Güzel İzmir". Kent ve Bellek (İngilizce). 9 Haziran 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Haziran 2021.
- ^ . İzmir Valiliği. 16 Şubat 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2016.
- ^ . İzmir Valiliği. 12 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Nisan 2019.
- ^ a b . İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. 3 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Şubat 2022.
- ^ . Orman Genel Müdürlüğü. 31 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Nisan 2019.
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 28 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Temmuz 2019.
- ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 5 Ekim 2019 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 28 Temmuz 2019.
- ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 5 Ekim 2019 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 28 Temmuz 2019.
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 25 Ocak 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Temmuz 2019.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 1 Aralık 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 5 Kasım 2020.
- ^ . Cumhuriyet. 26 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ağustos 2022.
- ^ (PDF). 14 Şubat 2022 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ağustos 2022.
- ^ (PDF). 29 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ağustos 2022.
- ^ A.Ş, ÜNİBEL. . İzmir Büyükşehir Belediyesi. 29 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ağustos 2022.
- ^ "3e1be7881ee7c22_ek.pdf" (PDF). 29 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 30 Ağustos 2022.
- ^ 28 Teşrîn-i Evvel 1927 Umûmî Nüfûs Tahrîri, Vilayet, kaza, şehir ve köyler itibarıyla Türkiye nüfusu / 1928, Ankara https://books.google.com.tr/books/about/28_te%C5%9Frinievvel_1927_umum%C3%AE_n%C3%BCfus_tahr.html?id=mdIcywAACAAJ&redir_esc=y
- ^ (PDF). 20 İlkteşrin 1935 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ "Vilâyet ve kazalar itibarile şehir ve köy nüfusları" (PDF). 20 İlkteşrin 1940 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 20 Ekim 2016.
- ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 20 Ocak 2022 tarihinde kaynağından (PDF). Erişim tarihi: 6 Şubat 2023.
- ^ (PDF). İSTATİSTİK GÖSTERGELER 1923-2009. TUİK. 29 Ocak 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2016.
- ^ . Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ . Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ . Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ . Türkiye İstatistik Kurumu. 2 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ . Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ . Nufusu.com. 5 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021.
- ^ a b c d "TÜİK Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2022". 6 Şubat 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Şubat 2023.
- ^ a b Özkul, İsmet (25 Aralık 2019). "81 ilin 2018 yılı GSYH ve büyüme karnesi". Dünya. 5 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Şubat 2020.
- ^ "4 Türk şehri dünya zirvesinde!". Milliyet. 23 Ocak 2015. 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 24 Ocak 2015.
- ^ . dergipark.org.tr. Ocak 2017. 21 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2019.
- ^ "Konteyner İstatistikleri". Deniz Ticareti Genel Müdürlüğü. 7 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Mayıs 2018.
- ^ "Yük İstatistikleri". Deniz Ticareti Genel Müdürlüğü. 7 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 6 Mayıs 2018.
- ^ . Enerji Atlası. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2016.
- ^ . www.izto.org.tr. 29 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ağustos 2022.
- ^ . 18 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ağustos 2022.
- ^ . www.turizmnews.com. 11 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2022.
- ^ "Enginar festivalini binlerce kişi ziyaret etti". Hürriyet. 11 Mayıs 2015. 28 Nisan 2018 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 27 Nisan 2018.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Haziran 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 9 Haziran 2021.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Şubat 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 17 Ocak 2020.
- ^ "EXPO 2026 İzmir, uluslararası ticareti canlandıracak". İzmir Büyükşehir Belediyesi. 25 Ekim 2020. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 26 Ekim 2020.
- ^ . festivaltakvimi.com. 25 Mart 2014. 9 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2015.
- ^ "TFF İzmir Atatürk Stadyumu Sayfası". 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 2 Eylül 2012.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 8 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 29 Kasım 2019.
- ^ "İzmir Valisi". www.izmir.gov.tr. 28 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Ağustos 2023.
- ^ (PDF). 29 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2020.
- ^ (PDF). 10 Eylül 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 2 Ocak 2020.
- ^ . 1 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 1 Nisan 2020 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 2 Ocak 2020.
- ^ . 2 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2020.
- ^ "Okulumuzun Tarihçesi". www.aci.k12.tr. 28 Şubat 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 30 Temmuz 2020.
- ^ . İzmir Özel Saint-Joseph Fransız Lisesi. 25 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2022.
- ^ . 7 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ "Dokuz Eylül Üniversitesi Erasmus Programı Ana sayfası". 16 Şubat 2013 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ . 3 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ . 3 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ . 14 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ . 20 Aralık 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ . 8 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Temmuz 2012.
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 21 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Ocak 2017.
- ^ . 20 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mart 2020.
- ^ "İzmir Basınının İlkleri". İzmir Kültür ve Turizm Dergisi. 6 (35). Şubat-Mart 2016. 6 Şubat 2021 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 3 Ocak 2021.
- ^ "İzmir Radyoları Listesi | canliradyodinle.fm". Radyo Dinle | canliradyodinle.fm. 23 Nisan 2024 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Nisan 2024.
- ^ "Kordon Medya | Kordon FM | İmbat FM | Radyo Kordelya | İmbat Slow | İmbat Haber". www.kordonmedya.com. 17 Ocak 2022 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Nisan 2024.
- ^ "Künye". Ege Olay Gazetesi. 23 Nisan 2024 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 23 Nisan 2024.
- ^ . 6 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Kasım 2016.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 5 Kasım 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 5 Kasım 2016.
- ^ . 15 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2011.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 4 Nisan 2016 tarihinde kaynağından . Erişim tarihi: 28 Mart 2016.
Dış bağlantılar
Wikimedia Commons'ta İzmir (il) ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |
- T.C. İzmir Valiliği
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Izmir Turkiye nin bir ilidir Merkezi Izmir olan ilin nufusu 2023 yili sonu itibariyla 4 479 525 kisidir Yuzolcumu bakimindan ulkenin yirmi ucuncu buyuk ilidir Etrafi Aydin Balikesir Manisa illeri Ege Denizi ve Ege Adalari ile cevrilidir IzmirIlIlin Turkiye deki konumuIl sinirlari haritasiUlkeTurkiyeCografi bolgeEge BolgesiIl merkeziIzmirIdare ValiSuleyman ElbanYuzolcumu Toplam11891 km Nufus Toplam4 113 072 Kir Sehir4113072Zaman dilimiUTC 03 00 TSI Il alan kodu232Il plaka kodu35Resmi site T C Izmir ValiligiCografyaKent merkezinin Uluslararasi Uzay Istasyonu ndan cekilen goruntusu Izmir ilinin yuzolcumu 11 891 km2 dir Turkiye Cumhuriyeti nin en bati kisminda Ege Denizi ne kiyisi olan bir ildir Kuzeyde Balikesir doguda Manisa guneyde Aydin illeri ile komsudur Dikili ilcesinin tam karsisinda Yunanistan in Kuzey Ege Adalari cografi bolgesinin Midilli ili ve hem ilin hem cografi bolgenin yonetim merkezi olan Midilli sehri yer almaktadir Izmir in ucaktan cekilen goruntusu Izmir ili icinde Ege Bolgesi nin onemli akarsularindan olan Gediz Kucuk Menderes ve Bakircay akis gosterir Diger kucuk akarsular arasinda Guzelhisar Cayi ve Meles Cayi yer alir Ilde onemli buyuklukte bir gol yoktur Gol sayilabilecek su birikintileri arasinda en buyukleri Golcuk Golu Belevi Golu Cakalbogaz Golleri ve Karagol dur Madra Daglari Yunt Daglari Yamanlar Dagi Nif Dagi Bozdaglar Aydin Daglari il sinirlari icerisinde yer alir Ilin en yuksek noktasi Bozdaglar in Birgi yakinlarinda bulunan 2 159 metre yuksekligindeki tepesidir Sehrin rakimi 2 metredir Ama dag eteklerine kurulu bazi semtleri 300 350 metreye kadar ulasmaktadir Il bitki ortusu yonunden Akdeniz ikliminin etkisi altindadir Akdeniz bitkilerinin bircok turu bulunmaktadir Yuzyillarca asiri otlatma yangin ve tarla acma gibi nedenlerle ormanlarin ortadan kalktigi yerlerde maki bitkileri bulunmaktadir Maki florasina ardic pirnal kermes mesesi zeytin citlembik sakiz akcakesme tespih katirtirnagi gibi kurakliga dayanikli agaclar girer Ormanlar il icerisinde 475 779 hektarlik bir alani kaplar Ormanlarin kapladigi alan il arazisinin 40 idir Depremsellik Izmir ve cevresinde sehri etkileyen irili ufakli cok sayida fay hatti bulunmaktadir Bunlardan en onemlileri sehrin tam altindan gecen Guzelbahce ve Pinarbasi semti arasinda uzanan Izmir fayi ve sehrin cevresinde bulunan Seferihisar Tuzla Manisa Kemalpasa Dagkizilca Gediz Guzelhisar Gulbahce faylari ve Ege Denizi nde bulunan Midilli ile Sisam faylaridir Izmir sehri bu faylardan dolayi depremsellik acisindan oldukca aktif bir bolgededir Yilda birkac kez buyuklugu 3 ila 5 arasinda degisen hissedilir tektonik ve cokuntu depremleri olabilir Ortalama 10 20 yilda bir ise buyuklugu 5 ila 6 5 arasinda degisen orta olcekli depremlerden etkilenir Tarihte de sik sik siddetli depremlere maruz kalmistir Izmir de gunumuzdeki en buyuk depremlerden biri 30 Ekim 2020 tarihinde yasanmistir Izmir depreminin buyuklugu konusunda farkli olcumler belirtilmistir Icisleri Bakanligi na bagli AFAD buyuklugu 6 6 olarak aciklarken Kandilli Rasathanesi buyuklugu resmi raporlarinda 6 9 olarak veriyor ABD Jeolojik Arastirmalar Kurumu USGS ise depremin aletsel buyuklugunu 7 olarak acikladi Cevre sorunlari Oncelikle nukleer atiklari Izmir de ozellikle de Gaziemir de buyuk bir tehlike yaratmaktadir Normal duzeyin 219 kati oraninda radyasyon yayan radyoaktif atiklar Izmir icin buyuk bir tehlike yaratmaktadirlar Izmir de sanayi kaynakli hava kirliligi ozellikle Aliaga ilcesinde yogunluk gostermektedir Yine il merkezinde ozellikle Bornova ilcesinde bulunan sanayi kuruluslari cimento fabrikalari demir ve demir disi maden dokum tesisleri gida uretimi yapan isletmeler tas ocaklari hava kirliligine katkisi olan sanayi kuruluslarindandir Izmir de hava kirliligi ozellikle kis aylarinda artmaktadir Ocak Subat Mart ve Aralik aylarinda hava kirliligi hassas kalan aylarda ise orta olarak ifade edilmektedir Ozellikle eski yillarda Izmir Korfezi nin kokmasi buyuk bir problemdi Bu problem buyuk olcude giderilmis olsa da hala bazen devam etmektedir Izmir de altin ve nikel madenciligi yapilir ve bu madencilikler kullanilan basta siyanur olmak uzere cesitli kimyasal maddelerin kullanimi cevreyi olumsuz yonde etkilemekte topragin yuzey ve yeralti sularinin kirlenmesine dolayisiyla tarimsal verimliligin dusmesine cevre ve insan sagliginin ekosistemin bozulmasina neden olmaktadir Nikel madenciligi su kaynaklari ve verimli tarim arazileri uzerinde ciddi cevresel riskler yaratiyor NufusIzmir il nufus bilgileriYil Toplam Sira Fark1927 532 009 2 1935 596 850 2 12 11940 640 107 2 7 21950 768 411 3 20 01960 1 063 490 3 38 41970 1 427 173 3 34 11980 1 976 763 3 38 51990 2 694 770 3 36 32000 3 370 866 3 25 02010 3 948 848 3 17 12020 4 394 694 3 11 32022 4 462 056 3 1 5 1893 yili Osmanli nufus sayimina gore Izmir merkezde yasayan kisi sayisi 207 548 kisidir Izmir de yasayan Turk sayisi 79 288 kisi olup nufusun 38 ini teskil etmekteydi Rumlar 26 Osmanli tebaasinda olmayan yabancilar 25 Yahudiler 7 Ermeniler ise nufusun 3 unu teskil etmekteydi Izmir deki nufusun 55 i Hristiyan 38 i Musluman ve 7 si Museviydi Kentin nufusu 1970 1985 arasinda cok artmistir 1945 yilina kadar Turkiye nin ikinci buyuk sehriydi TUIK verilerine gore Izmir aldigi goc en cok 186 000 kisiyle Manisa 130 000 Mardin 126 000 Erzurum 120 000 Konya 84 000 Aydin 83 000 Afyonkarahisar ve diger illerin nufuslarina kayitli onemli bir nufus vardir Diger sehirlerden onemli oranlarda goc almistir Adrese Dayali Nufus Kayit Sistemi nin 2022 verilerine gore 4 462 056 kisilik nufusuyla Izmir Turkiye nin en kalabalik ucuncu ilidir Ilin en fazla nufusa sahip ilcesi 522 404 kisiyle Buca olup ardindan 479 338 kisi ile Karabaglar ve 454 470 kisi ile Bornova gelmektedir En az nufusa sahip ilcesi ise 12 030 kisilik nufusu ile Beydag dir Nufus yogunlugunun en fazla oldugu ilce 13 844 8 kisi ile Konak tir Nufusu en cok artan ilce 4 6 ile Seferihisar iken nufusu en cok azalan ilce ise 1 3 ile Beydag dir Ilin net nufus artisi 36 267 kisi seviyesindedir Yillik nufus artis hizi 0 8 ile Turkiye ortalamasinin uzerindedir Nufus yogunlugu km2 basina 375 2 kisidir Il nufusunun 2 246 340 ini kadinlar 2 215 716 sini ise erkekler olusturmaktadir EkonomiGokdelenler bolgesi Izmir ili 2018 yili verisine gore gayri safi yurt ici hasila bakimindan 233 5 milyar ile ulkenin ucuncu buyuk ilidir Kisi basina dusen gelirde ise 54 047 ile dorduncu sirada yer almaktadir Brookings Institution ve JP Morgan in 2014 yili baz alinarak olusturulan ekonomide yukselen kentler siralamasinda Izmir 300 sehir arasinda Makao nun ardindan 2 sirayi aldi Izmir 2013 teki listede 6 sirada yer almaktaydi Ayni listede Turkiye den Istanbul 3 Bursa 4 ve Ankara 9 sirada yer almistir Yine bu rapora gore Izmir deki 2014 yilindaki issizlik orani 6 6 olarak gerceklesmistir 2013 yili Insani Gelisme Endeksi verisine gore Izmir elde ettigi 0 770 puanla Ankara nin ardindan ikinci sirada yer aldi Aliaga Limani ve Izmir Limani sirasiyla Turkiye nin konteyner hacmi bakimindan altinci ve yedinci kargo tonaji bakimindan ucuncu ve on ucuncu buyuk limanlaridir Izmir uc buyuksehir icerisinde kendine yetecek elektrik enerjisini uretebilen tek sehirdir Ilde 3 992 MW kurulu guce sahip elektrik santrali bulunmaktadir Sanayi Sanayi sektoru 1950 li yillardan bu yana Izmir de temel ekonomik faaliyet olarak kentin bicimlenmesinde belirleyici etkenlerden biri olmustur Izmir de ozellikle Aliaga Menemen Torbali ve Gaziemir ilcelerinde sanayi gelismistir Gaziemir de bulunan Ege Serbest Bolgesi ESBAS ile Menemen de bulunan Izmir Serbest Bolgesi IZBAS kentin 2 onemli serbest bolgesidir Ozellikle ESBAS Turkiye nin en buyuk ticaret hacmine sahip serbest bolgelerinden birisi olup Izmir ekonomisine istihdam ve ihracat bakimindan ciddi katki saglamaktadir Ege Serbest Bolgesi 1990 yilindan bu yana faaliyette olup gunumuz itibariyla Avrupa nin en basarili serbest bolgelerinden birisi olarak gosterilmektedir Izmir in Menemen ilcesi sinirlarinda yer alan Izmir Serbest Bolgesi Aliaga limanlar bolgesine 26 km uzaklikta olup insasi devam eden ve tamamlandiginda dunyanin en buyuk on limanindan birisi olacak Candarli Limani na da yakin bir mesafededir Ayrica Izmir in dogu tarafindan bulunan Kemalpasa daki sanayi bolgeleri de buyuk oneme sahiptir Izmir Ankara karayolu boyunca gelisimi devam eden bu alanda ilk siralarda makine imalati demir celik yan sanayi olmak uzere mermer seramik plastik gida ve kimyasal maddelerin imalatinda da kumelenmeler vardir Bornova kucuk sanayi sitelerinin bu yonlu yer degistirmeleri Izmir de sanayinin zamanla dogu yonunde gelisen bu sanayi aksini daha onemli hale getirecektir KulturMuzeler Izmir de 10 tanesi Kultur ve Turizm Bakanligi tarafindan isletilen toplamda 29 muze bulunmaktadir Turizm Cesme deniz manzarasiCesme de bulunan klasik Rum ve Turk mimarisi evlerinden bir gorunumUrla da bulunan eski tarihi evler Alacati da bulunan klasik Rum mimarisi evlerinden bir gorunumFoca da bulunan tarihi evler Murat Kosku Izmir e 2021 yilinda toplam 1 milyon 36 bin turist gelmistir Ozellikle Alsancak ve Cesme ilcelerinde yogunlasan tur operatorleri oteller ve arac kiralama firmalari bulunmaktadir Cesme ic ve dis turizm acisindan ulkenin sayili merkezlerinden biridir Yarimadanin ilk antik yerlesim yeri olan Ildiri Erythrai Cesme de yer almaktadir Cesme nin en cok ziyaret edilen tarihi eseri II Bayezid in yaptirdigi kale bugun muze olarak kullanilmaktadir 1529 yilinda Kanuni Sultan Suleyman tarafindan yaptirilan iki katli kervansaray tipik Osmanli donemi kervansaraylarindan biridir Cesme ye bagli bir mahalle olan ve tarihi tas evleri ile yilin 360 gunu ruzgar almasi sebebiyle ruzgar sorfune elverisli plajlari ile unlu olan Alacati da 704 kilometrekarelik alaninda bircok eglence mekani ve oteli barindirmasiyla Izmir in onemli tatil beldelerinden biridir Izmir in Selcuk ilcesinin uc kilometre guneybatisinda yer alan ve UNESCO Dunya Miras Listesi nde bulunan Izmir Efes Antik Kenti Selcuk ilcesi sinirlari icerisinde bulunmaktadir Efes Antik Kenti ise ve yilda ortalama 1 5 milyon turist tarafindan ziyaret edilmektedir Foca sayilari giderek azalan akdeniz fokunun yasam alanlarindan biridir Ayrica akdeniz foklari kentte her yil yaz aylarinda duzenlenen festivallerin de onemli bir sembolu haline gelmistir Urla da 2015 yilindan beri her yil bahar aylarinda Urla mutfaginin tanitildigi Enginar Festivali duzenlenmektedir Buna ek olarak Urla ya bagli Ozbek Mahallesinde her yil Mart Dokuzu Ot Bayrami yapilmaktadir Fuarcilik Kulturpark Ilk defa 1923 yilinda Izmir Iktisat Kongresi yle birlikte Mustafa Kemal Ataturk tarafindan acilisi yapilanIzmir Enternasyonal Fuari IEF her yilin Eylul ayinda Izmir in kurtulus gunu olan 9 Eylul tarihini icine alacak on gunluk bir zaman dilimi icinde Kulturpark ta duzenlenen Turkiye nin en koklu en taninmis ve en kapsamli fuaridir Ancak IEF esasinda Kulturpark alaninda duzenlenen ve cogu zaten uluslararasi nitelikli otuz yedi ihtisas fuarindan sadece bir tanesidir Ancak uluslararasi nitelikli ihtisas fuarlarinin cogu 25 Mart 2015 tarihi itibariyla Gaziemir ilcesinde hizmete giren Fuar Izmir de yapilmaya baslanmistir 2003 2004 yillari arasinda IEF te duzenlenen WWE adli organizasyonda Batista Triple H Rey Mysterio Jeff Hardy Matt Hardy ve Undertaker a ev sahipligi yapmistir Izmir dunyanin en buyuk organizasyonlarindan biri olan Expo yu duzenlemek icin basvurmus ve Daha iyi bir dunya icin yeni yollar ve herkes icin saglik temasi ile Expo 2015 fuari icin resmi adaylardan biri olmustur Ancak 31 Mart 2008 tarihinde 151 BIE delegesinin katilimiyla Paris te gerceklestirilen oylama sonucunda Expo 2015 in Italya nin Milano kentinde yapilmasina karar verilmistir Benzer sekilde Expo 2020 icin de aday olmus ancak secilmemistir AIPH Expo 2026 etkinliginin Uyum Icinde Yasamak temasiyla 1 Mayis 31 Ekim 2026 tarihleri arasinda Izmir de gerceklestirilmesine karar vermistir Mutfak Turkiye nin zeytinlerinin yetistigi Ege Bolgesi zeytinyagli yemekleri ve mezeleri ile unludur Ancak Izmir in mutfak kulturunde rafine bir mutfak kulturu yoktur Cunku Izmir mutfaginda Osmanli yemek geleneklerinin yani sira Musevi Ermeni ve Rum yemekleri de gorulur Ege nin bilinen baliklarinin yani sira Izmir mutfaginin en onemli ozelligi otlar ve zeytinyagli yemeklerdir Deniz borulcesi ispanak cibez otu arapsaci isirgan otu gibi cesitli otla yapilan salatalari meshurdur Bunun yaninda Izmir koftesi midye dolmasi ve boyozu unludur Sanat Sehirde yer alan kultur merkezlerine Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi ve yapimi devam eden Izmir Opera Binasi ornek verilebilir Izmir Avrupa Caz Festivali 1993 yilindan beri yapilan festival Izmir Kultur Sanat Egitim Vakfi tarafindan duzenlenmektedir Sehirde Izmir Devlet Tiyatrosu Izmir Buyuksehir Belediyesi Sehir Tiyatrolari Izmir Sanat Tiyatrosu Sahne Tozu Tiyatrosu Ege Sanat Atolyesi Izmir Tiyatro Guzel Sanatlar Oyunculari Duvara Karsi Tiyatro Toplulugu Ege Universitesi Tiyatro Toplulugu gibi tiyatro sahnesi ve gruplari yer almaktadir SporSpor kulupleri 1 Halkapinar Spor Salonu 2 Karsiyaka Spor Salonu 2022 23 sezonu sonunda Goztepe 1 Lig de kalmistir Altay ve Altinordu 1 Lig de yer alirken Menemenspor da 1 Lig e yukselmistir Karsiyaka 3 Lig de mucadele ederken Bucaspor ve Bergama Belediyespor BAL a dusmustur Izmir in 3 Lig de iki BAL da bes kadinlar liginde iki takimi daha vardir Izmir Profesyonel Futbol Ligi 1929 ile 1959 arasinda oynanmis ve Izmir in o zamanki en yuksek derecedeki futbol turnuvasi olmustur Turnuvayi kazanan takimlar Altay Altinordu Goztepe Izmirspor Karsiyaka Ucok Doganspor ve Kayagucu dur Altay 14 sampiyonluk ile bu turnuvanin en cok kazananidir Turnuva 1959 da Milli Lig kurulunca devam edilmemistir Turkiye capinda Goztepe Turkiye Futbol Sampiyonasi ni 1 kere sampiyon olurken Altinordu 3 kere ikincilik Altay 2 kere ikincilik Izmirspor ise 1 kere ikincilik basarisi gostermistir Turkiye Kupasi nda ise Altay ve Goztepe 2 kere sampiyonluk yasamistir Super Lig de Altay 2 kere ve Goztepe 1 kere 3 luk basarisi gostermistir 2018 19 sezonu sonunda Izmir de basketbol erkekler Super Lig takimi Pinar Karsiyaka dir 1 liglerde uc takimdan Bayrakli Belediyesi 2 Liglerde dort takimdan Bornova Belediyesi lig ucuncusu olmuslardir Ege Unv Genclik erkek takimi 2 Lig e yukselmistir Federasyon Kupasi nda Petkim Spor ucuncu olmustur 2018 19 sezonu sonunda Izmir de voleybol erkekler super ligi takimi Arkas dorduncu olmustur 1 Lig deki yedi takimindan Bornova Anadolu Lisesi ve Izmir Ozates Spor kume dusmustur 2 Lig deki bes takimindan Saint Joseph 1 Lig e cikarken Belevi Genclerbirligi ihrac edilmistir Bolgesel lige sekiz takimi katilmistir 2018 19 sezonu sonunda hentbol takimlarindan Goztepe ve Izmir BSB kadin erkek takimlari Super Lig de kalirken Karsiyaka Belediyesi kume dusmustur 2 Lig deki bes takimdan 1970 Vefa Genclik S 1 Lig e cikarken Ataturk TEML GSK ligden cekilmistir 2020 21 TFF 1 Lig sezon sonunda 26 Mayis 2021 tarihinde Ataturk Olimpiyat Stadyumu nda oynanan TFF 1 Lig Play off finalinde Altay ve Altinordu karsi karsiya gelmistir Macin 89 dakikasinda Marco Paixao nun golu ile Altay maci kazanmis ve Super Lig e cikmistir Gunumuzde Goztepe ve Altay Super Lig de Izmir i temsil eden iki takimdir 18 yil sonra 2002 2003 sezonundan sonra Super Lig de ayni anda iki Izmir takimi mucadele etmektedir Spor tesisleri 51 337 kisilik Izmir Ataturk Stadyumu Izmir in en buyuk Turkiye nin 3 buyuk stadyumudur Onemli stadyumlari Izmir Ataturk Stadyumu 51 295 Gursel Aksel Stadyumu 20 040 Alsancak Stadyumu 15 000 Tire Gazi Mustafa Kemal Ataturk Stadyumu 15 000 Yeni Buca Stadyumu 13 500 Bornova Aziz Kocaoglu Stadyumu 6 041 Onemli spor salonlari Izmir Halkapinar Spor Salonu 10 000 Mustafa Kemal Ataturk Karsiyaka Spor Salonu 6 500 Izmir Ataturk Spor Salonu 6 000 Bornova Ataturk Spor Salonu 2 500 Aliaga Enka Spor Salonu 2 500 Celal Atik Spor Salonu 1 700 Diger onemli spor tesisleri Ulku Park Ataturk Acik Olimpik Havuzu 2 500 Ege Universitesi Prof Dr Sermed Akgun Kapali Yuzme Havuzu 2 000 Sirinyer Hipodromu 3 200 Buz Sporlari Salonu 1 750 Ege Universitesi 20 Mayis Atletizm Tesisleri 3 000 Bozdag Kayak Merkezi 1000 kisi saat Izmir sahip oldugu 500 km uzunlugundaki bisiklet yollariyla Kasim 2019 dan beri EuroVelo Akdeniz Rotasi nin bir parcasidir Uluslararasi organizasyonlar 1971 yilinda Akdeniz Oyunlari na ev sahipligi yapmistir 2005 Dunya Universite Yaz Oyunlari 11 21 Agustos tarihleri arasinda Izmir de duzenlendi Oyunlar 10 zorunlu ve 4 istege bagli spor dalinda gerceklestirildi Organizasyondaki gures okculuk tekvando ve yelken dallari bu organizasyonda Izmir kentinin onerisiyle oyunlara dahil olan spor dallaridir 2 7 Eylul 2005 te eleme musabakalari yapilmistir 4 9 Temmuz 2006 da Avrupa Eskrim Sampiyonasi musabakalari yapilmistir 14 23 Temmuz 2006 da 20 yas alti Izmir de gerceklestirilmistir 28 Agustos 2 Eylul 2010 da 2010 FIBA Dunya Basketbol Sampiyonasi D Grubu maclari Izmir de oynanmistir YonetimIzmir ilinin ilceleriMerkezi yonetim Buyuksehir illerinde Merkezi yonetim Vali Il Mudurleri ve Il Danisma Kurulundan olusur Izmir bir buyuksehir dir Bu ozelligine gore yonetimi belirlenmistir Protokolde ilk sirada yer alan Vali merkezi yonetimi temsil eder ve Cumhurbaskani tarafindan atanir Buyuksehir yapilan illerde Il Genel Meclisi yetki ve gorevlerini Buyuksehir Belediye Meclisi ne devretmis ve kaldirilmistir Izmir Valisi 1969 Kirsehir dogumlu Suleyman Elban dir 9 08 2023 376 sayili kararla Adana Valisi iken atanmistir Vali ve Kaymakamlara ait bilgiler Izmir in ilceleri sayfasinda gosterilmistir Yerel yonetim Buyuksehir Belediyelerinde Yerel yonetim Buyuksehir Belediye Baskani Buyuksehir Belediye Meclisi ve Buyuksehir Belediye Encumeni nden olusur Yerel yonetimi temsil eden Buyuksehir Belediye Baskani ildeki tum secmenlerin oy coklugu ile secilir Yerel secimlerde Ilce Belediye Baskani ve Ilce Belediye Meclisi icin de oy kullanilarak ilcelerin belediye meclisleri olusur Ilce Belediye meclislerinden alinan uyelerle baskan kontenjani ilce nufusu ve parti oy oranina gore de Buyuksehir Belediye Meclisi olusur Bu mecliste ilce belediye baskanlari da yer alir Meclisin baskani Buyuksehir Belediye Baskani dir Buyuksehir belediye encumeni belediye baskaninin baskanliginda belediye meclisinin kendi uyeleri arasindan bir yil icin gizli oyla sececegi bes uye ile biri genel sekreter biri mali hizmetler birim amiri olmak uzere belediye baskaninin her yil birim amirleri arasindan sececegi bes uyeden olusur 5216 sayli kanun 16 madde Buyuksehir yapilan illerde Il Genel Meclisi yetki ve gorevlerini Buyuksehir Belediye Meclisi ne devretmis ve kaldirilmistir 1967 Van dogumlu Cemil Tugay CHP 31 Mart 2024 secimlerinde 48 97 oy oraniyla Izmir Buyuksehir Belediye Baskani secilmistir Tugay daha once Karsiyaka Belediye Baskaniydi Ilce belediyeleri 2024 Turkiye yerel secimleri ne gore uc farkli parti tarafindan yonetilmektedir Bu ilcelerden 28 i CHP ve birer belediye baskani da AK PARTI ve MHP lidir Izmir Buyuksehir Belediye Meclisi uye sayisi 176 dir Buyuksehir Belediye Baskani 30 ilce belediye baskani ve 145 uye CHP 115 AK Parti 47 IYI Parti ve MHP yediser uyeye sahiptir 2023 Turkiye genel secimleri sonucu Turkiye Buyuk Millet Meclisi nde Izmir i temsil eden 28 milletvekilinden 14 unu CHP 8 ini AK Parti 3 unu IYI Parti 2 sini YSP HDP ve 1 ini de MHP kazanmistir 6 Subat 2023 TUIK verilerine gore 30 ilce ve belediye bu belediyelerde toplam 1 294 mahalle bulunmaktadir EgitimEge Universitesi ana giris kapisi ve bilim mesalesiDokuz Eylul Universitesi Buca Egitim Fakultesi Dekanligi Egitim ve ogretim acisindan Turkiye nin onemli merkezlerinden biri olan Izmir de cesitli sayilarda okul oncesi egitim kurumu ilkogretim ve orta dereceli egitim veren okul vardir Turkiye nin en eski liselerinin ve ozel egitim kurumlarinin arasinda yer alan Ingilizce egitim verenOzel Izmir Amerikan Koleji American Collegiate Institute ve Fransizca egitim veren Ozel Izmir Saint Joseph Lisesi Lycee Saint Joseph d Izmir ve yine Fransizca egitim veren bir lise olan Izmir Ozel Tevfik Fikret Lisesi Lycee de Tevfik Fikret Izmir in Konak ilcesinde bulunmaktadir Bunun yaninda 1983 yilinda egitim vermeye baslayan ve Ege Universitesi kampusu icerisinde bulunan Izmir Fen Lisesi Turkiye nin en eski 3 fen lisesidir Ayrica Izmir de 2020 itibariyla aktif olan 11 universite bulunmaktadir Bu universitelerde il genelinden ogrencilere egitim verildigi gibi il disindan ve ogrenci degisim programlari ile yurt disindan gelen ogrencilere de egitim verilmektedir Izmir de egitim veren universiteler ise sunlardir Devlet Dokuz Eylul Universitesi Ege Universitesi Izmir Katip Celebi Universitesi Izmir Yuksek Teknoloji Enstitusu Izmir Demokrasi Universitesi Izmir Bakircay Universitesi Vakif Izmir Ekonomi Universitesi Izmir Tinaztepe Universitesi Yasar Universitesi Turk Hava Kurumu Universitesi Meslek Yuksek Okulu Izmir Kavram Meslek Yuksekokulu Hava Astsubay Meslek Yuksekokulu Fen Liseleri Izmir Fen Lisesi Izmir Buca Fen Lisesi Izmir Cigli Fen Lisesi Izmir Bergama Yusuf Kemalettin Perin Fen Lisesi Izmir Menemen Sehit Ahmet Ozsoy Fen Lisesi Izmir Odemis Ayhan Kokmen Fen Lisesi Izmir Tire Belgin Attila Callioglu Fen Lisesi Anadolu Liseleri Ataturk Anadolu Lisesi Bornova Anadolu Lisesi Fatma Saygin Anadolu Lisesi Cihat Kora Anadolu Lisesi Cem Bakioglu Anadolu Lisesi Cimentas Anadolu Lisesi Hayrettin Duran Anadolu Lisesi Ovgu Terzibasioglu Anadolu Lisesi Guzelbahce 60 Yil Anadolu Lisesi Nevvar Salih Isgoren Anadolu Lisesi 15 Temmuz Sehitler Anadolu Lisesi Yunus Emre Anadolu Lisesi Sema Karhan Anadolu Lisesi Reha Midilli Anadolu Lisesi Emlakbank Suleyman Demirel Anadolu Lisesi Atakent Anadolu Lisesi Karsiyaka Anadolu Lisesi Gazi Anadolu Lisesi Semikler Anadolu Lisesi Adnan Menderes Anadolu Lisesi Mehmet Ali Lahur Anadolu Lisesi Behcet Uz Anadolu Lisesi Kazim Dirik Anadolu Lisesi TOKI Karsiyaka Belediyesi Anadolu Lisesi Sidika Rodop Anadolu Lisesi Karatas Anadolu Lisesi Meslek Liseleri Nedim Uysal Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Zeki Sairoglu Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Suzan Divrik Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Havva Ozisbakan Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Necip Demir Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi 75 Yil Cigli Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Goztepe Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Kucukyali Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi Konak Mithatpasa Anadolu Lisesi 2017 yili verilerine gore Izmir okuma yazma bilen orani yuksekokul veya fakulte mezunu oranlari bakimindan Turkiye ortalamasinin oldukca uzerindedir MedyaIzmir de ilk gazete 1821 de yayimlanmaya baslayan Fransizca bir gazeteydi Turkce hazirlanan ilk gazete ise 1868 de yayimlandi Sehirde ayrica Rumca Ibranice ve Ermenice gazeteler yayimlanmaktaydi Gunumuzde Izmir de ulusal televizyon kanallari radyolar ve gazeteler disinda yerel yayin yapan kitle iletisim araclari da vardir Izmir den yayin yapan 3 televizyon kanali 24 yerel radyo istasyonu ve 23 yerel gazete bulunmaktadir Televizyon kanallariTRT Belgesel ULUSAL TV Ege Universitesi TV YEREL TV Sadece internet uzerinden yayin yapiyor Bir TV YEREL TV Yerel radyo kanallariLider FM 87 5 MHz Radyo Kordelya 88 5 MHz Radyo 35 89 0 MHz Imbat FM 90 0 MHz Radyo Ege 92 7 MHz Can Radyo 93 3 MHz Bati Radyo 93 6 MHz Radyo Izmir 94 5 MHz Ege FM 95 4 MHz Romantik Turk 103 4 MHz Kordon FM 96 5 MHz Radyo Pause 107 9 MHz Yildiz FM 105 3 MHz Buca FM 101 8 MHz Radyo Ege Kampus 100 8 MHz Imbat Slow 107 6 MHz Imbat Haber 94 2 MHz Aktif FM 91 7 MHz Radyo Sahil 95 0 MHz Bergama Best FM 97 8 MHz Bergama Super FM 95 6 MHz Radyo Dijital 89 3 MHz Radyo Cagri 97 5 MHz Radyo Remix 90 0 MHz Odemis Ulusal gazetelerYeni AsirYerel gazetelerEge Telgraf Ekonomik Cozum Gozlem Haber Ekspres Selcuk Haber Ticaret Yenigun Iz Gazete 9 Eylul Kucuk Menderes Buyuk Tire Ege Ege Olay Ilkses Torbali Ege Buyuk Torbali Ege de Yedigun Yeni Bakis Yeni Izmir Aliaga Ekspres Bakircay Postasi Yeni Kiraz Odemis KentAltyapiSaglik Izmir de yirmi bir tane devlet hastanesi mevcuttur Bayrakli da 780 milyon euro bedelle Izmir Bayrakli Sehir Hastanesi yapilmaktadir Ulasim Izmir e kara hava deniz ve demir yolu ile ulasilabilir Kara yolu ile Turkiye nin her yerinden otobus ile ulasilabilir Hava yolu ile Adnan Menderes Havalimani ndan Turkiye nin ve dunyanin bircok noktasina ucak seferleri vardir Demiryolu ile Basmane den Tire Odemis Aydin Nazilli Denizli Balikesir Bandirma Usak Afyonkarahisar Kutahya Manisa Burdur Isparta Eskisehir Konya ve Ankara ya gun icerisinde karsilikli tren seferleri vardir Kent ici toplu ulasim Izmir Buyuksehir Belediyesi nin yetki ve sorumlulugundadir Toplu ulasim hizmetlerinin hat ve guzergahlari ile birbirini tamamlamasi icin otobus vapur metroda ulasim hizmet butunlugu saglanmistir Tum toplu tasima araclarinda bilet yerine gecen Izmirim Kart adli elektronik bir kart Izmir ulasiminin butunlugunu sagladigi gibi ulasimi hizlandirmaktadir Izmir ili karayolu haritasiBelediye OtobusleriOtobus hizmetleri Buyuksehir Belediyesi bunyesinde olan Eshot Genel Mudurlugu ve IZULAS Izmir Ulasim ek olarak da tasimacilik kooperatiflerini tek cati altinda toplayan arasinda yapilmaktadir 2019 yilindan itibaren projesi devreye girmis bunyesindeki araclarla su anda sadece Seferihisar Kiraz Menemen Foca bolgesinde hizmet vermektedir Bunlarin yaninda ogrenci kartiyla binilen 525 Bornova Metro Ege Universitesi Kampus guzergahlarinda calisan otobuslerde vardir dd MetroMetro istasyonlari Izmir Metrosu nun M1 hattinda Fahrettin Altay Poligon Goztepe Hatay Izmirspor Ucyol Konak Cankaya Basmane Hilal Halkapinar Stadyum Sanayi Bolge Bornova Ege Universitesi ve Evka 3 olmak uzere toplam 17 istasyon bulunmaktadir Sefer sikligi 06 00 00 20 saatleri arasinda hizmet veren metronun ortalama 7 5 dakika olan sefer araligi yogun saatlerde 4 dakikada bire inmektedir Metro ile en uzun hat olan Fahrettin Altay dan Evka 3 e 30 dakikada ulasilmaktadir Metro aktarma istasyonlari Bornova ve Ucyol aktarma istasyonlarindan otobus Halkapinar istasyonunda hem otobus hem de banliyo IZBAN Konak Istasyonu nda ise hem otobus hem de vapur baglantisi vardir Ayrica 2013 yilinda Hilal Istasyonu ndan da IZBAN aktarmasina olanak saglayacak duzenleme tamamlanmistir dd Aliaga Tepekoy arasinda sefer yapan IZBAN treniFahrettin Altay Halkapinar arasinda sefer yapan bir ESHOT otobusuAlsancak Gari 1858 de Punta Gari adiyla hizmete giren gar Kemer Tren Istasyonu ndan sonra ulkenin en eski ikinci tren istasyonudur Korfez de isleyen vapurlar BanliyoIzmir de banliyo sistemi IZBAN A S tarafindan yurutulmektedir Banliyo hatti Aliaga Selcuk arasinda kuzey merkez guney yonunde konuslanmistir Hattin toplam uzunlugu 136 km dir Banliyo sistemi icerisinde 41 adet modern istasyon ve metro standardinda trenlerle tasimacilik yapilmaktadir Kuzey hatti sirasiyla Aliaga Bicerova Hatundere Merkez Hatti ise Menemen Egekent 2 Ulukent Egekent Ata Sanayi Cigli Mavisehir Semikler Demirkopru Nergiz Karsiyaka Alaybey Naldoken Turan Bayrakli Salhane Halkapinar Alsancak Hilal Kemer Sirinyer Kosu Inkilap Semt Garaji Esbas Gaziemir Sarnic Adnan Menderes Havalimani Cumaovasi Guney Hatti Develi Tekeli Pancar Kuscuburun Torbali Tepekoy Saglik Belevi Selcuk istasyonlarindan olusur Hat uzerinde 15 aktarma merkezi bulunmaktadir Ayrica Halkapinar ve Hilal istasyonundan Izmir Metrosuna aktarma yapilabilir dd 30 Agustos 2010 tarihinde Cumaovasi Alsancak Halkapinar hatti 5 Aralik 2010 tarihinde Cigli Cumaovasi hatti 30 Ocak 2011 tarihinde Aliaga Cumaovasi hatti 6 Subat 2016 tarihinde Cumaovasi Tepekoy hatti ve 9 Eylul 2017 tarihinde ise Tepekoy Selcuk hatti hizmete girdi TramvayKarsiyaka ve Konak ta hizmet veren TramIzmir 2017 ve 2018 yillarinda hizmete girdi dd Vapurlar ve IskelelerYolcu vapuru seferleri Toplu ulasimda butunluk amaciyla korfez vapurlarinin sayisi ve sefer sikligi arttirilmis ulasimda kolaylik ve rahatlik saglanmistir Karsiyaka ve Bostanli ile Konak arasindaki sefer araligi 20 dakikaya indirilmis ve iskeleler yeniden duzenlenmistir Alsancak Bostanli Goztepe Guzelbahce Karsiyaka Karantina Konak Pasaport ve Uckuyular olmak uzere 9 iskeleden sefer yapilmaktadir Araba vapuru seferleri Uckuyular ve Bostanli iskeleleri arasinda surekli sefer yapan araba vapurlari ile sehir ici trafigine girmeden 25 dakikada ulasim saglanmaktadir Bostanli dan ilk sefer hafta ici ve Cumartesi gunleri 07 20 de Pazar gunu 10 00 da son sefer ise her gun 22 40 dadir Uckuyular dan hafta ici ve Cumartesi 7 20 de Pazar gunleri 10 00 da baslayan seferler 23 20 ye kadar surmektedir Uckuyular ve Bostanli iskelelerindeki aktarma istasyonlarina otobuslerle kolaylikla ulasilmaktadir Ek seferler konularak Buca heykel ile Bornova Ege Universitesi arasi sabah 07 00 ile 10 00 aksam 17 00 ile 19 00 arasidir dd Gece yarisindan sabaha kadar ulasim hizmeti Baykus Seferleri 24 saat calisan otobus hatlari koyularak gece yarisindan sonra toplu tasim araclari ile ulasim olanagi saglanmistir Buna gore Otobusler Konak ta Bahri Baba otobus duragindan Varyant baslangici hareket eder 910 Gaziemir Konak Gaziemir Karabaglar Ucyol Varyant Konak 920 Cigli Konak Cigli Anadolu Caddesi Serinkuyu Girne Altinyol Konak 930 Bornova Konak Bornova Manavkuyu Yenikent Liman Lozan Montro Konak 940 Buca Konak Buca Adatepe Mah Buca Uckuyular Buca Devlet Hastanesi Dokuz Eylul Egitim Fak Buca Heykel Menderes Caddesi Sirinyer Esrefpasa Varyant Ikicesmelik Konak 950 Narlidere Konak Narlidere Ata Cad F Altay Inonu Cad Konak dd Bu otobusler ilk servislerine Karsiyaka ve Cigli den karsilikli olarak 00 55 te baslarlar ve 1 saat ara ile 05 55 e kadar devam eder Vapurlar ise gece son seferlerini Konak tan 01 00 Alsancak tan 01 15 Karsiyaka dan 00 30 da hareket ederek yapmaktadirlar dd Izmir Sehirlerarasi Otobus Terminali 1998 yilindan bu yana Isikkent teki yeni yerinde hizmet vermektedir Izmir in ilk sehirler arasi otobus garaji bugunku 9 Eylul Meydani yanindaki Dunya Ticaret Merkezi insaat alaninin oldugu yerdir Zamanla bu otobus garaji yetersiz kalinca Halkapinar da Yeni Garaj adi altinda otobus garaji hizmet vermeye baslamistir Gelisen Izmir ile paralel Halkapinar in sehir ici trafiginde olmasi ve artan sefer sayilari goz onune alinarak Isikkent teki yeni yerine gecmistir Turkiye nin dort bir yanindan otobus seferleri vardir Demiryolu ile Basmane Gari ndan anahat ve bolgesel Alsancak Gari ndan ise banliyo tren seferleri duzenlenir Kaynakca Valiler Kararnamesi yayinlandi 41 ilin valisi degisti NTV 10 Haziran 2020 10 Haziran 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 10 Haziran 2020 2014 genel nufus sayimi verileri Turkiye Istatistik Kurumu 22 Mart 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 22 Mart 2015 a b Il ve Ilce Yuz Olcumleri PDF Harita Genel Mudurlugu 24 Ekim 2019 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 24 Ekim 2019 TUIK 5 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 Arsivlenmis kopya 18 Agustos 2014 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 15 Ocak 2020 Kaya Murat Guzel Izmir Kent ve Bellek Ingilizce 9 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Haziran 2021 Izmir Valiligi 16 Subat 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 31 Mayis 2016 Izmir Valiligi 12 Ekim 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Nisan 2019 a b Izmir Il Kultur ve Turizm Mudurlugu 3 Mayis 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 13 Subat 2022 Orman Genel Mudurlugu 31 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Nisan 2019 a b Arsivlenmis kopya 28 Temmuz 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Temmuz 2019 Arsivlenmis kopya PDF 5 Ekim 2019 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 28 Temmuz 2019 Arsivlenmis kopya PDF 5 Ekim 2019 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 28 Temmuz 2019 a b Arsivlenmis kopya 25 Ocak 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Temmuz 2019 Arsivlenmis kopya 1 Aralik 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 5 Kasim 2020 Cumhuriyet 26 Mayis 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 29 Agustos 2022 PDF 14 Subat 2022 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 30 Agustos 2022 PDF 29 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 30 Agustos 2022 A S UNIBEL Izmir Buyuksehir Belediyesi 29 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 29 Agustos 2022 3e1be7881ee7c22 ek pdf PDF 29 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 30 Agustos 2022 28 Tesrin i Evvel 1927 Umumi Nufus Tahriri Vilayet kaza sehir ve koyler itibariyla Turkiye nufusu 1928 Ankara https books google com tr books about 28 te C5 9Frinievvel 1927 umum C3 AE n C3 BCfus tahr html id mdIcywAACAAJ amp redir esc y PDF 20 Ilktesrin 1935 Genel Nufus Sayimi DIE 2 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Subat 2021 Vilayet ve kazalar itibarile sehir ve koy nufuslari PDF 20 Ilktesrin 1940 Genel Nufus Sayimi DIE 20 Ekim 2016 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 20 Ekim 2016 Arsivlenmis kopya PDF 20 Ocak 2022 tarihinde kaynagindan PDF Erisim tarihi 6 Subat 2023 PDF ISTATISTIK GOSTERGELER 1923 2009 TUIK 29 Ocak 2016 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 21 Ekim 2016 Turkiye Istatistik Kurumu 20 Nisan 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 Turkiye Istatistik Kurumu 20 Nisan 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 Turkiye Istatistik Kurumu 20 Nisan 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 Turkiye Istatistik Kurumu 2 Nisan 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 Turkiye Istatistik Kurumu 3 Nisan 2015 tarihinde kaynagindan html arsivlendi Erisim tarihi 3 Kasim 2012 Nufusu com 5 Subat 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Subat 2021 a b c d TUIK Adrese Dayali Nufus Kayit Sistemi Sonuclari 2022 6 Subat 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Subat 2023 a b Ozkul Ismet 25 Aralik 2019 81 ilin 2018 yili GSYH ve buyume karnesi Dunya 5 Subat 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Subat 2020 4 Turk sehri dunya zirvesinde Milliyet 23 Ocak 2015 6 Mart 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 24 Ocak 2015 dergipark org tr Ocak 2017 21 Aralik 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 21 Aralik 2019 Konteyner Istatistikleri Deniz Ticareti Genel Mudurlugu 7 Mayis 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Mayis 2018 Yuk Istatistikleri Deniz Ticareti Genel Mudurlugu 7 Mayis 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 6 Mayis 2018 Enerji Atlasi 5 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 19 Subat 2016 www izto org tr 29 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 29 Agustos 2022 18 Mayis 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 30 Agustos 2022 www turizmnews com 11 Ocak 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Agustos 2022 Enginar festivalini binlerce kisi ziyaret etti Hurriyet 11 Mayis 2015 28 Nisan 2018 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 27 Nisan 2018 Arsivlenmis kopya 9 Haziran 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 9 Haziran 2021 Arsivlenmis kopya 6 Subat 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 17 Ocak 2020 EXPO 2026 Izmir uluslararasi ticareti canlandiracak Izmir Buyuksehir Belediyesi 25 Ekim 2020 29 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 26 Ekim 2020 festivaltakvimi com 25 Mart 2014 9 Nisan 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Mart 2015 TFF Izmir Ataturk Stadyumu Sayfasi 6 Mart 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 2 Eylul 2012 Arsivlenmis kopya 8 Agustos 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 29 Kasim 2019 Izmir Valisi www izmir gov tr 28 Agustos 2023 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Agustos 2023 PDF 29 Mayis 2015 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 2 Ocak 2020 PDF 10 Eylul 2017 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 10 Nisan 2020 Arsivlenmis kopya 23 Mayis 2019 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 2 Ocak 2020 1 Ocak 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Nisan 2020 Arsivlenmis kopya 1 Nisan 2020 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 2 Ocak 2020 2 Ocak 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Ocak 2020 Okulumuzun Tarihcesi www aci k12 tr 28 Subat 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 30 Temmuz 2020 Izmir Ozel Saint Joseph Fransiz Lisesi 25 Eylul 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 18 Eylul 2022 7 Eylul 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 Dokuz Eylul Universitesi Erasmus Programi Ana sayfasi 16 Subat 2013 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 3 Subat 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 3 Subat 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 14 Nisan 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 20 Aralik 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 8 Agustos 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Temmuz 2012 a b Arsivlenmis kopya 21 Agustos 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Ocak 2017 20 Agustos 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 15 Mart 2020 Izmir Basininin Ilkleri Izmir Kultur ve Turizm Dergisi 6 35 Subat Mart 2016 6 Subat 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 3 Ocak 2021 Izmir Radyolari Listesi canliradyodinle fm Radyo Dinle canliradyodinle fm 23 Nisan 2024 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Nisan 2024 Kordon Medya Kordon FM Imbat FM Radyo Kordelya Imbat Slow Imbat Haber www kordonmedya com 17 Ocak 2022 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Nisan 2024 Kunye Ege Olay Gazetesi 23 Nisan 2024 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 23 Nisan 2024 6 Kasim 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 5 Kasim 2016 Arsivlenmis kopya 5 Kasim 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 5 Kasim 2016 15 Subat 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Subat 2011 Arsivlenmis kopya 4 Nisan 2016 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 28 Mart 2016 Dis baglantilarWikimedia Commons ta Izmir il ile ilgili ortam dosyalari bulunmaktadir T C Izmir Valiligi